Bài viết tập trung giới thiệu một số trò chơi ngôn ngữ có thể áp dụng cho trình độ a1, a2 theo chuẩn CECR Châu Âu để củng cố, rèn luyện từ vựng, cấu trúc, phát âm, kĩ năng nói, tìm ý.
Trang 1Giảng dạy là một quá trình mang tính chất
nghệ thuật tạo sự kích thích, định hướng
và hướng dẫn Dạy không chỉ là sự truyền
đạt đơn thuần kiến thức mà là một quá trình tạo
mối tương tác giữa người dạy, người học và tư liệu
giảng dạy Qua quá trình trực tiếp giảng dạy, tôi
nhận thấy rằng, ngoài kiến thức, phong cách của
một giáo viên ngoại ngữ thì phương pháp giảng
dạy cũng là một yếu tố vô cùng quan trọng khiến
người học thích thú, tập trung cũng như yêu mến
môn học Hiện nay đã có rất nhiều phương pháp
giảng dạy mới đã và đang được áp dụng trong
quá trình dạy ngoại ngữ nói chung và tiếng Pháp
nói riêng ở các trường đại học Các phương pháp
này đều hướng tới phương pháp giảng dạy tích
cực, lấy người học làm trung tâm Ở đó, người học
có cơ hội được tương tác, giao tiếp, được hoạt
động theo nhóm, theo cặp hoặc cá nhân để thực
hiện các hoạt động cụ thể, từ đó thực hành thành
thạo và sáng tạo các kiến thức đã học
ÁP DỤNG CÁC TRÒ CHƠI
NGÔN NGỮ TRONG GIỜ HỌC
NGOẠI NGỮ TIẾNG PHÁP
TRÀN THỊ HIỀN
Học viện Khoa học Quân sự
TÓM TẮT
Hiện nay, xu hướng lồng ghép các trò chơi ngôn ngữ trong giảng dạy ngoại ngữ đang chứng tỏ được ưu thế, tạo cho người học một môi trường thực hành tiếng thân thiện và hiệu quả, một sân chơi mà ở đó người học đóng vai trò trung tâm trong mối quan hệ tương tác với giáo viên và các thành viên khác trong lớp học Song để lựa chọn trò chơi thích hợp, người giáo viên phải căn cứ vào nhiều yếu tố chủ quan và khách quan như mục đích sư phạm, đối tượng người học, thời gian, không gian tổ chức trò chơi…Trong khuôn khổ bài báo này, chúng tôi giới thiệu một số trò chơi ngôn ngữ có thể áp dụng cho trình độ a1, a2 theo chuẩn CECR Châu Âu để củng cố, rèn luyện từ vựng, cấu trúc, phát âm, kĩ năng nói, tìm ý
Từ khóa: giờ học ngoại ngữ tiếng Pháp, tìm ý, trò chơi cấu trúc, trò chơi diễn đạt nói, trò chơi luyện âm, trò
chơi luyện nghe, trò chơi ngôn ngữ, trò chơi từ vựng.
Thực tế, trong dạy và học ngoại ngữ, người học
sẽ học hiệu quả hơn nếu được học trong bầu không khí học tập vui vẻ và có nhiều cơ hội được giao tiếp trong bối cảnh của thế giới thực Việc
áp dụng các trò chơi ngôn ngữ trong giảng dạy ngoại ngữ là một trong những phương pháp hữu hiệu bổ trợ cho công việc giảng dạy ngoại ngữ tạo
ra môi trường học tập vui vẻ, làm cho các bài học bớt căng thẳng, dễ hiểu, dễ nhớ hơn; giúp người học tiếp thu kiến thức một cách sâu sắc, từ đó làm tăng động cơ học tập cho người học - một trong những yếu tố quyết định đến thành công trong việc học ngoại ngữ của họ. Đồng thời, với các trò chơi ngôn ngữ, người học được đặt ở vai trò trung tâm, bởi để đạt được mục tiêu đề ra của trò chơi, từng cá nhân phải giao tiếp, thảo luận để tìm ra kết quả cuối cùng, vì vậy, ngay cả những học viên (sinh viên) rụt rè, nhút nhát cũng bị cuốn hút vào loại hoạt động này Bên cạnh đó, các trò chơi ngôn ngữ còn làm tăng cường sự cộng tác và tính cạnh
Trang 2tranh của các thành viên trong lớp Các thành
viên trong nhóm sẽ cùng hỗ trợ nhau và cạnh
tranh với các nhóm khác để giành chiến thắng
Chính yếu tố cạnh tranh khiến trò chơi ngôn ngữ
trở nên hấp dẫn và hứng thú Thêm nữa, trò chơi
ngôn ngữ cũng giúp giáo viên kiểm tra kiến thức
của học viên (sinh viên) thông qua sự tương tác
của họ trong khi chơi Sau nữa, chúng còn tạo ra
những ngữ cảnh mà ở đó ngôn ngữ được thực
hành rất hữu dụng và dễ hiểu đối với người học
Các trò chơi ngôn ngữ có thể được sử dụng để
phát triển cả bốn kỹ năng cho người học: nghe,
nói, đọc, viết hay phát triển vốn từ vựng và cải
thiện cách phát âm Người giáo viên có thể khéo
léo thực hiện chúng vào đầu buổi học hoặc vào
thời gian cuối buổi học để tạo sự hứng khởi cho
việc học tập
Trò chơi ngôn ngữ mang lại nhiều lợi ích trong
giờ học ngoại ngữ song để lựa chọn trò chơi thích
hợp, người giáo viên phải căn cứ vào nhiều yếu tố
chủ quan và khách quan như mục đích sư phạm,
đối tượng người học, thời gian, không gian tổ
chức trò chơi…
Thứ nhất, giáo viên phải bám sát mục đích sư
phạm để lựa chọn trò chơi ngôn ngữ cho phù
hợp Thực tế, trò chơi ngôn ngữ nhằm củng cố,
phát triển vốn từ vựng không giống trò chơi
nhằm rèn luyện ngữ pháp hay phát triển kỹ năng
diễn đạt nói
Thứ hai, lựa chọn trò chơi ngôn ngữ không thể
tách rời đối tượng người học Người giáo viên cần
nắm được trình độ của người học để lựa chọn trò
chơi phù hợp (không quá khó cũng không quá
dễ) Bên cạnh đó, cũng cần chú ý đến sở thích,
tính cách của các thành viên trong lớp Một học
viên, sinh viên học lực trung bình nhưng cởi
mở, năng động có thể dễ dàng chơi theo nhóm
Ngược lại, có những học viên, sinh viên học lực
khá, giỏi nhưng trầm, ngại giao tiếp thường gặp
khó khăn khi tham gia các hoạt động nhóm Do
vậy, giáo viên cần linh hoạt trong việc lựa chọn
trò chơi cũng như kết hợp nhóm (số lượng, đối
tượng) để phát huy tối đa sự tương tác của các
thành viên trong nhóm nhằm nâng cao hiệu quả
của trò chơi ngôn ngữ
Thứ ba, cần tính đến quỹ thời gian dành cho trò
chơi Ví dụ khi quỹ thời gian có hạn chỉ cho phép áp dụng những trò chơi ngôn ngữ đơn giản như trò chơi giải đố, tìm từ được giấu trong ô chữ, không đòi hỏi quá nhiều sự chuẩn bị, đầu tư của người học Khi chơi một trò chơi lần đầu hay nhóm chơi học lực yếu thời gian chơi có thể bị kéo dài Người dạy cũng phải chú ý tới thời gian cho phần nhận xét, sửa lỗi và chấm điểm, dự trù thời gian đầy
đủ để không ảnh hưởng tới kế hoạch giảng dạy
Thứ tư, không gian chơi cũng là một yếu tố không
thể bỏ qua Lớp học lớn hay nhỏ, bàn cố định hay
có thể di chuyển, chơi trong lớp hay chơi ngoài lớp? Giáo viên phải tính toán đến cả những vấn
đề trên vì nó có liên quan đến vấn đề di chuyển của người học trong khi chơi
Lựa chọn đúng trò chơi ngôn ngữ là thành công bước đầu của người dạy Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi sẽ giới thiệu một số hình thức trò chơi có thể tiến hành trong giờ dạy ngoại ngữ tiếng Pháp cho đối tượng trình độ A1, A2 theo chuẩn CECR Châu Âu
1 Nhóm trò chơi từ vựng (Jeu de vocabulaire)
Có thể nói rằng, từ vựng như những “viên gạch”
để xây nên “ngôi nhà” ngôn ngữ và nhiệm vụ của mỗi người học ngoại ngữ là trau dồi, tích lũy “các viên gạch” đó để hoàn thiện dần dần ngôi nhà ngôn ngữ của bản thân Tuy nhiên, việc học và nhớ từ vựng đôi khi là công việc buồn tẻ và khó khăn ngay cả đối với những học viên (sinh viên) chăm chỉ và thông minh Trò chơi từ vựng sẽ giúp người học không chỉ học và nhớ từ mới dễ dàng
và nhanh chóng mà còn giúp người học tương tác với nhau nhiều hơn trong lớp Sau đây là một
số trò chơi giúp cho học viên (sinh viên) làm giàu vốn từ vựng của mình
1.1 Tìm từ được giấu trong ô chữ (Mots masqués)
Đây là trò chơi sử dụng ô chữ với các chữ cái được sắp xếp có vẻ ngẫu nhiên, không theo trật tự, trong đó ẩn chứa những từ có nghĩa được xếp theo hàng ngang hoặc hàng dọc Trò chơi này giúp giáo viên hệ thống hóa hoặc ôn lại trường từ vựng người học đã học Giáo viên chia lớp thành các nhóm tùy theo số lượng học sinh của lớp
Trang 3Nhiệm vụ của các nhĩm là tìm ra những từ được giấu trong ơ chữ Nhĩm nào hồn thành sớm nhất sẽ
chiến thắng trong trị chơi Ví dụ, khi dạy cấu trúc faire du sport gắn với từ vựng về các mơn thể thao, giáo
viên cĩ thể áp dụng trị chơi ơ chữ sau:
1.2 Sắp xếp lại các chữ cái để tìm từ đúng (Mots en désordre)
Giáo viên viết 5 hoặc 6 từ đã bị xáo trộn lên bảng, ví dụ: lohet > Hotel Học sinh làm việc theo cặp để xếp lại trật tự các chữ cái để đưa ra từ chính xác Cĩ thể yêu cầu học sinh cho nghĩa tiếng Việt của các từ
đĩ để nâng cao tính thử thách của trị chơi Ví dụ, sau chủ đề học về các bộ phận trên khuơn mặt, cĩ thể
áp dụng loại hình trị chơi này theo bảng dưới đây:
nez lèvres yeux cheveux oreilles bouche
1.3 Trị chơi giải ơ chữ trắng (Mots fléchés)
Giáo viên cho một ơ chữ trắng cĩ đánh số theo hàng ngang Tương ứng với mỗi hàng là một câu giải thích hoặc câu hỏi gợi ý từ cần tìm trong hàng Người học được chia thành các nhĩm, lựa chọn hàng ngang để trả lời câu hỏi Nếu trả lời đúng thì ghi điểm, nếu trả lời sai thì nhường phần trả lời cho nhĩm khác Nhĩm nào tìm được từ khĩa ở hàng dọc sẽ được nhân đơi số điểm so với điểm quy định cho từ ở hàng ngang Khi từ ở hàng dọc được tìm ra hoặc khi tất cả các từ xuất hiện trong ơ chữ là lúc trị chơi kết thúc, nhĩm nào đạt nhiều điểm hơn sẽ chiến thắng Ví dụ, khi học về chủ đề Thời tiết, giáo viên cĩ thể
áp dụng bài tập sau để dẫn nhập vào chủ đề bài học sau khi đã tìm được từ Temps ở hàng dọc:
1 T H É
2 É C O L E
3 A M A T E U R
4 P O I S S O N
5 T A B L E S
1 Une boisson que les Anglais boivent souvent
2 La place ó nous allons pour étudier
3 Ce qui n’est pas professionnel
4 Un animal qui vit dans l’eau
5 Un meuble a 4 pieds comportant une surface plane
1.4 Đố chữ (Parade)
Trang 4Trò chơi dựa trên việc đoán từng âm tiết của một từ bằng cách việc giải các câu đố nhỏ, câu đố cuối cùng
là từ cần tìm Trò chơi này cho phép tăng cường khả năng suy luận, tạo không khí vui vẻ, thoải mái khi người học có thể giải được phần đố chữ
Mon premier est le contraire de “sur” (sous)
On mange beaucoup mon deuxième en Asie (riz)
Mon troisième est une année (an)
Mon tout montre son charme (souriant)
Mon premier est l’amie de “un” (une) Mon deuxième est une saison froide (hiver) Mon troisième est une note de musique (si)
On boit beaucoup mon quatrième en
Angleterre (thé)
Mon tout est un lieu de savoir (université) 1.5 Dừng xe bus (Stop the bus)
Đây là trò chơi luyện từ có sự kết hợp vận động Cụ thể, giáo viên chia lớp thành các nhóm lớn, yêu cầu viết 5 từ liên quan đến một chủ đề đã học (5 môn thể thao, 5 nước, 5 quốc tịch, 5 tên hoa quả, 5 đồ uống,
5 thành viên trong gia đình…) Từng người trong nhóm sẽ lên bảng viết, ai xong trước hô Stop Lần lượt từng người chơi trong nhóm sẽ lên viết Giáo viên sẽ chữa và tính điểm Hết người chơi, giáo viên sẽ tổng kết và tuyên bố nhóm chiến thắng
2 Nhóm trò chơi cấu trúc (Jeu de structure)
Trò chơi này có thể được sử dụng để dạy cấu trúc ngữ pháp mới hoặc để ôn lại những cấu trúc ngữ pháp
đã học Chúng giúp cho học viên (sinh viên) có thể thực hành thuần thục cấu trúc ngữ pháp đã học và phát triển kỹ năng nói
2.1 Trò chơi luyện tập cấu trúc và cách chia động từ
Ví dụ: Trò chơi thực hành sử dụng động từ “avoir” (có) và “être” (thì, là) Có thể áp dụng trò chơi này sau khi đã học động từ “être”, “avoir”, tên nước, tính từ chỉ quốc tịch, tính từ chỉ màu sắc, số đếm
Giáo viên chia lớp thành các nhóm từ 2 đến 4 học viên (sinh viên) và chuẩn bị cho mỗi nhóm hai xúc sắc
và 16 tấm card Trên xúc sắc 1, giáo viên in các đại từ nhân xưng làm chủ ngữ, xúc xắc 2 bao gồm động
từ “être” cộng một tính từ và động từ “avoir” kèm theo bổ ngữ Trên mỗi tấm card, giáo viên in tên một đất nước hay một cụm danh từ
Giáo viên phổ biến qui tắc chơi Trò 1: Các nhóm sẽ sử dụng cả hai xúc sắc Mỗi lần chơi, học viên (sinh
viên) sẽ tung cả hai xúc sắc và hình thành câu với một đại từ nhân xưng chủ ngữ và một động từ (ví dụ:
“je” và “avoir 18 ans”: J’ai 18 ans) Người chơi trong nhóm sẽ kiểm tra học viên (sinh viên) đó đặt câu
đúng hay sai Nếu người chơi đặt câu đúng sẽ giành 1 điểm Mỗi nhóm sẽ chơi 2 đến 3 lượt và người
chơi viết kết quả ra giấy Người thắng cuộc là người giành được số điểm cao nhất Trò 2: Giáo viên thu
lại xúc xắc 2 in động từ “avoir” và “être” và phát thêm 16 tấm card cho mỗi nhóm Người chơi xếp các tấm card thành chồng lên bàn Mỗi người chơi sẽ tung xúc sắc và rút một tấm card, sau đó đặt câu với động
từ “être” hoặc “avoir” theo chủ ngữ trên xúc sắc và thông tin có trên tấm card, có thể thay đổi loại từ trên
tấm card cho phù hợp nếu cần thiết (ví dụ: “nous” và “Le Vietnam”: Nous sommes vietnamiens) Nếu câu
đúng người chơi sẽ giành 1 điểm Mỗi nhóm sẽ chơi 2 đến 3 lượt, đồng thời viết kết quả ra giấy
Kết thúc cả hai trò chơi, giáo viên sẽ tổng kết và tuyên bố người chơi chiến thắng và nhóm chơi chiến thắng khi điểm của tất cả các thành viên cộng lại cao nhất
Giáo viên có thể tổng kết lại cách sử dụng của động từ “avoir” + danh từ; động từ “être” + tính từ, tính từ chỉ quốc tịch, danh từ chỉ nghề nghiệp
Trang 5Xúc sắc 1 Xúc sắc 2
LE VIETNAM LA TURQUIE LA FRANCE 2 LIVRES
5 AMIES VIETNAMIENNES LE PORTUGAL DES CHEVEUX BLONDS DES YEUX BLEUS UNE TABLE BLANCHE ÉLÈVES 2 KILOS DE POMMES 18 ANS
20 LIVRES EN RETARD DES ENFANTS CÉLIBATAIRES
2.2 Trò chơi Chercher quelqu’un qui (Ai làm)
Trò chơi này rèn luyện cách đặt câu hỏi dạng Oui/Non
Giáo viên phát biểu mẫu sau cho học viên (sinh viên) Yêu cầu học viên (sinh viên) đặt câu hỏi dạng Oui/ Non cho những từ cột dọc cho các bạn khác trong lớp trong vòng 10 phút Ví dụ: Peux-tu faire de la natation? hoặc Fais-tu de la natation ? Giáo viên làm mẫu với một học viên (sinh viên) Hỏi một câu bất
kỳ trong bảng Nếu học viên (sinh viên) trả lời “Oui” ghi tên của học viên (sinh viên) vào cột “Prénom” Lưu ý học viên (sinh viên) phải điền vào cột “Prénom” các tên khác nhau Ở hoạt động này giáo viên yêu cầu học viên (sinh viên) đứng dậy đi quanh lớp và hỏi các bạn mình Học viên (sinh viên) nào điền được nhiều tên nhất theo thời gian qui định của giáo viên là người chiến thắng (có thể chơi trò này trong vòng 10 phút)
Nager/Faire de la natation Lan Anh,
Jouer au football/Faire du football
Danser bien
Cuisinier/Faire la cuisine
Chanter bien
Jouer de la guitare
3 Nhóm trò chơi luyện âm (Jeu de prononciation)
Phát âm là một khía cạnh của ngôn ngữ và việc áp dụng phương pháp giảng dạy phù hợp và hiệu quả giúp sinh viên hứng thú và thành công trong việc học phát âm là một công việc không phải dễ đối với giáo viên Các trò chơi luyện phát âm rất thú vị, vui vẻ và không quá phức tạp để chơi Vì thế, chúng có thể làm tăng hứng thú cho sinh viên và khiến họ tham gia tích cực vào trò chơi.
3.1 Điện thoại hỏng (Le téléphone en panne)
Trang 6Đây là trò chơi rèn kỹ năng nghe và phát âm Giáo
viên có thể chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm
khoảng 5-7 người Giáo viên viết sẵn ra tờ giấy
một mẫu câu hoặc một cụm từ nào đó rồi cho học
viên (sinh viên) đầu tiên của mỗi nhóm xem Học
viên (sinh viên) đó sẽ nói thầm với thành viên bên
cạnh mẫu câu hoặc cụm từ đó, cứ thế cho đến
người cuối cùng trong nhóm Mỗi người chỉ được
phép yêu cầu bạn mình nhắc lại 1 lần Người cuối
cùng của nhóm sẽ đọc to mẫu câu hoặc cụm từ
đó lên Giáo viên sẽ đọc đáp án Đội nào truyền
đạt và nhắc lại chính xác nội dung cần truyền đạt
sẽ thắng cuộc
3.2 Luyện âm
Đây là trò chơi rèn kỹ năng phát âm Giáo viên có
thể viết lên bảng một số câu có những âm gần
giống nhau hoặc những âm khó phát âm Trước
tiên, giáo viên cho một vài học viên (sinh viên)
đọc thử để kiểm tra khả năng phát âm của người
học Sau đó, giáo viên đọc mẫu một lần rồi yêu
cầu cả lớp luyện đọc, rời từng từ, rồi đọc cả câu
Tiếp theo, giáo viên yêu cầu luyện tập theo nhóm,
từ 2 đến 4 người Kết thúc thời gian luyện âm
theo nhóm, mỗi nhóm sẽ cử học viên (sinh viên)
đọc tốt nhất đại diện để thi với đại diện các nhóm
khác Học viên (sinh viên) đại diện các nhóm sẽ
đọc to trước lớp các câu trên bảng Cả lớp sẽ nhận
xét, sửa lỗi và lựa chọn đại diện nhóm đọc tốt
nhất Dưới đây là một số câu tham khảo:
- Tonton, ton thé t’a-t-il ôté ta toux ?
- Elle grignote trois très gros grains d’orge gris
- Didon dîna, dit-on, du dos d’un dodu dindon
- Je veux et j’exige du jasmin et des jonquilles
- Trois tristes tortues trottinaient sur trois toits tordus
- Natacha n’attacha pas son chat qui s’échappa
4 Tìm ý (Remue-méninges)
Đây là trò chơi giúp người học động não trong
việc tìm ý phục vụ diễn đạt nói hoặc diễn đạt viết
về một chủ đề giáo viên đưa ra Ví dụ, trước khi
nói về chủ đề ô nhiễm môi trường (pollution),
giáo viên chia lớp thành nhóm tùy theo sĩ số lớp
và yêu cầu các nhóm tìm và ghi lại các ý sẽ trình bày trong bài nói sắp tới Trong vòng 5 phút đội nào tìm được nhiều ý nhất sẽ thắng trò chơi
Pollution environnementale
- Pollution de l’air - Déforestation massive
- Pollution de l’eau - Déchets
- Pollution du bruit - Pesticides
- Pollution de la terre - Industrialisation
5 Nhóm trò chơi diễn đạt nói
5.1 Trò chơi con ngỗng hay còn gọi là trò chơi xoắn ốc (Jeu de l’oie)
Đây là trò chơi tập thể cần một bảng vẽ hình xoắn
ốc, xúc sắc và vật đánh dấu vị trí đi Theo truyền thống, trò chơi này có 63 hình vuông được sắp xếp theo hình xoắn ốc vào bên trong, trên mỗi ô vuông có nội dung câu hỏi và một số lượng bẫy hoặc phần thưởng Mục tiêu là trả lời câu hỏi để
đi về đích nhanh nhất Giáo viên có thể sử dụng trò chơi này để rèn luyện một hoặc nhiều kỹ năng ngôn ngữ tùy theo ý đồ của giáo viên
Trang 7Giáo viên chia thành các nhóm 2 đến 4 người
hoặc chơi tập thể, mỗi nhóm sẽ có một tờ trò chơi
như dưới đây, 2 xúc xắc và 2 hoặc 4 vật để đánh
dấu vị trí đi Người chơi sẽ lần lượt tung 2 xúc sắc
và đi theo số xúc sắc tung được Nếu trả lời được
yêu cầu trong ô sẽ tiến lên theo số xúc sắc, nếu
không trả lời được sẽ về vị trí cũ Người chơi có
thể đi vào ô phần thưởng như tiến lên 5 ô hoặc
vào ô bẫy như lùi lại 10 ô hoặc quay trở lại vạch
xuất phát Người chơi nào về đích nhanh nhất sẽ
là người chiến thắng
Giáo viên có thể sử dụng công nghệ thông tin để
thiết kế trò chơi này, sau đó chơi tập thể cả lớp Trò
chơi sẽ được trình chiếu trên màn hình lớn trên
lớp để tiện theo dõi Học viên (sinh viên) bấm vào
ô nào, nội dung ô đó sẽ hiện ra Nội dung chơi có
thể đa dạng cả hình ảnh, âm thanh liên quan đến
cả bốn kỹ năng ngôn ngữ giúp người học thực
hành ngôn ngữ một cách thuần thục và vui vẻ
5.2 Trò dây chuyền (Jeu de la chaîne)
Trò dây chuyền đòi hỏi người chơi phải tập trung
để ghi nhớ các câu nói của những người chơi
trước theo đúng thứ tự và nhanh chóng đặt câu
tiếp theo khi đến lượt mình Trò chơi này rèn luyện
khả năng tập trung ghi nhớ, khả năng hình thành
câu từ những kiến thức đã học Giáo viên chia lớp
thành nhóm khoảng 8-10 học viên (sinh viên) tùy
theo sĩ số lớp nhưng đảm bảo nhóm chơi đủ lớn
để đòi hỏi người học phải tập trung ghi nhớ các
câu nói của người chơi trước Giáo viên nói một
câu tiếng Pháp Người chơi đầu tiên trong các
nhóm lặp lại câu của giáo viên và thêm một câu
Người chơi thứ hai lặp lại câu của giáo viên, của
người chơi thứ nhất và thêm vào một câu khác
Người chơi thứ ba lặp lại câu của giáo viên, của
người chơi thứ nhất, thứ hai và thêm một câu
khác và tiếp tục như vậy cho đến khi trở lại với
người chơi thứ nhất trong nhóm
Ví dụ: Giáo viên: Je m’appelle Huong
Người chơi 1: Je m’appelle Huong J’ai 12 ans
Người chơi 2: Je m’appelle Huong J’ai 12 ans Je
viens de Thai Binh
Người chơi 3: Je m’appelle Huong J’ai 12 ans Je
viens de Thai Binh Je suis médecin…
Nếu trình độ người học tốt có thể cho làm vòng hai
5.3 Trò chơi nhập vai (Jeu de rôle)
Đóng vai là trò chơi tập thể đưa người học vào một tình huống gần với tình huống thực, ở đó người học ngoài kỹ năng ngôn ngữ sẽ phải vận dụng các kiến thức cần thiết khác như kiến thức văn hóa, xã hội, kỹ năng đưa lời khuyên, thuyết phục, biện luận… cũng như hành động, cử chỉ,
sự tương tác giữa các “diễn viên” để hoàn thành tình huống Chẳng hạn khi người học đóng vai khách hàng và người phục vụ trong tình huống
đi ăn tối ở nhà hàng Người học đóng vai khách hàng ngoài việc nắm được các từ vựng liên quan đến các món ăn, đồ uống, các cấu trúc câu để gọi món, gọi người phục vụ, yêu cầu tính tiền hoặc đôi câu nhận xét về các món ăn còn phải biết các kiến thức văn hóa về các bước trong một bữa
ăn của người Pháp hay cách dùng dao, nĩa, thìa, khăn ăn, cách ngồi ăn, hay ngay cả cách để tiền
“pourboire” (tiền thưởng) cho người phục vụ sao cho lịch sự Người đóng vai phục vụ cũng phải thật tươi cười với khách hàng, phải biết cách tư vấn, đưa lời khuyên cho khách hàng trong việc chọn món, chọn đồ uống, hay thanh minh, đưa lí
do xin lỗi khi khách hàng chê một món ăn nào đó Tóm lại, chỉ một hoạt động đóng vai nhưng người học sẽ phải huy động tất cả các kỹ năng cần thiết
để hoàn thành Điều này cũng tạo nên sức hấp dẫn, sự hiệu quả trong trò chơi đóng vai
Việc học ngoại ngữ là một quá trình đòi hỏi người học phải thường xuyên trau dồi, rèn luyện các kỹ năng và trò chơi ngôn ngữ tạo ra môi trường học tập vui vẻ và thư giãn giúp tăng cường và duy trì hứng thú học tập ở người học đồng thời làm tăng động cơ học tập khiến người học tham gia tích cực vào các hoạt động học tập và duy trì sự hứng thú trong học tập
Các trò chơi ngôn ngữ có ích đối với mọi đối tượng người học trong đó đặc biệt hữu dụng đối với học viên (sinh viên) mới bắt đầu học ngôn ngữ, những người còn ít vốn từ vựng, cấu trúc Các trò chơi này còn giúp chữa lỗi và rèn luyện các yếu tố ngôn ngữ như phát âm, đánh vần, cấu trúc, từ vựng… những yếu tố giúp họ nắm chắc
Trang 8ngôn ngữ ngay từ đầu tạo nền tảng để phát triển
các kỹ năng giao tiếp và học ngoại ngữ tốt hơn
Một trong những khó khăn mà hầu hết các giáo
viên dạy ngoại ngữ nói chung và dạy tiếng Pháp
nói riêng gặp phải trong khi sử dụng trò chơi
ngôn ngữ, đó là thời gian thực hiện trò chơi Nội
dung giảng dạy trong tiết học được quy định chặt
chẽ và số lượng học viên (sinh viên) thường khá
đông nên để áp dụng trò chơi ngôn ngữ, giáo viên
cần lựa chọn những trò chơi với thời gian hợp lý
để không ảnh hưởng tới nội dung chương trình
Sử dụng các trò chơi theo nhóm hay theo cặp là
rất phù hợp và hiệu quả để tất cả các thành viên
trong lớp đều có cơ hội thực hành ngôn ngữ và
tiết kiệm thời gian chơi Đồng thời, khi tổ chức trò
chơi, học viên (sinh viên) đôi khi quá phấn khích
như cười nói rất to, vỗ tay, cổ vũ… gây ồn ào làm
ảnh hưởng tới các lớp học khác Như vậy, giáo
viên phải thực sự là người chủ trò năng động, giải
quyết mọi tình huống bất ngờ có thể xảy ra thì
mới mong thực hiện trò chơi một cách hiệu quả
Bên cạnh đó, việc áp dụng các trò chơi cũng yêu
cầu người giáo viên phải dành nhiều thời gian
chuẩn bị để thiết kế, sáng tạo các trò chơi phù
hợp với nội dung bài học và đối tượng học viên
(sinh viên) Điều này đòi hỏi sự nỗ lực, tìm tòi đổi
mới phương pháp dạy học liên tục để mỗi giờ dạy
đều là giờ dạy tốt của giáo viên
Tóm lại, với lợi ích của các trò chơi ngôn ngữ mang
lại, giáo viên nên xem việc sử dụng trò chơi là một
phần không thể thiếu trong giờ học ngoại ngữ nói
chung và tiếng Pháp nói riêng, thường xuyên tổ
chức các trò chơi để tạo không khí học tập thoải
mái, học mà chơi, chơi mà học giúp việc học tập
và giảng dạy ngày càng tốt hơn Ngoài ra, giáo
viên nên chú trọng việc lựa chọn trò chơi sao cho
phù hợp với nội dung bài học, với trình độ người
học, với thời lượng và không gian chơi để trò
chơi đem lại hiệu quả cao nhất đối với người học
trong việc lĩnh hội, làm chủ các kiến thức đã học
Trên đây là một số trao đổi của tôi về việc áp dụng
các trò chơi ngôn ngữ trong giảng dạy ngoại ngữ
nói chung và ngoại ngữ tiếng Pháp nói riêng
Những trò chơi ngôn ngữ mà tôi trình bày chắc
chắn sẽ không tránh khỏi những điều chưa hợp lý
và còn thiếu nhiều do khuôn khổ của một bài báo
không cho phép Rất mong sự tìm hiểu, đánh giá
và góp ý của đồng nghiệp để chất lượng giảng dạy ngoại ngữ nói chung và tiếng Pháp nói riêng ngày càng được nâng cao./
Tài liệu tham khảo:
1 Christine Tagliante, (2006), La classe de langue,
Clé International, Paris
2 Jean-Pierre Cuq et al (2002), Cours de didactique
du français langue étrangère et seconde, Presse
Universaires de Grenoble, France
3 Jean-Marc Caré et al (1978), Jeu, langage et
créativité, Librairies Hachette et Larousse, France.
APPLICATION OF LANGUAGE GAMES IN A
FRENCH CLASS Abstract: The trend of integrating language
games in teaching foreign languages is popular
as this has proved to be effective Language games in a French language class creates an active learning environment, where participating students play a central role and have active interactions with teachers and other members
of the class The article focuses discussion on the question of how to design or/and choose appropriate games and the influencing factors, including pedagogical purposes, characteristics
of learners, time and space Finally, the article introduces several language games applicable in classes at the a1, a2 levels according to the CECR European standard, aiming to improve learners’ vocabulary, structure, pronunciation, speaking skills, brainstorming skills
Keywords: French foreign language course,
brainstorming skills, structural games, games for speaking skills, pronunciation games, language games, vocabulary games
Ngày nhận: 11/6/2016 Ngày phản biện: 15/7/2016 Ngày duyệt đăng: 28/7/2016