Tóm tắt Luận án Tiến sĩ Lịch sử: Các cuộc chiến tranh xâm lược Đông Nam Á của đế chế Mông Nguyên và tác động của nó đến tình hình Đông Nam Á (thế kỷ XIII-XIV)

Luận án nghiên cứu với các mục tiêu: trình bày một cách hệ thống, toàn diện về các cuộc chiến tranh xâm lược ĐNA của đế chế Mông-Nguyên (từ năm 1258 đến 1301); đưa ra những phân tích, đánh giá về cuộc chiến tranh này; đồng thời tác giả cũng chứng minh rằng cuộc viễn chinh của Mông-Nguyên tuy không đạt được mục đích ở ĐNA, nhưng đã có tác động không nhỏ đến tình hình của toàn khu vực chứ không chỉ ở một vài quốc gia,... Để biết rõ hơn về nội dung chi tiết, mời các bạn cùng tham khảo.

T p chí nghiên c u ạ ứ Đông Băc Á

Ph n bi n 2: GS. TS. Trân Th  Vinhả ệ ị

 Trường Đ i h c S  ph m Hà N iạ ọ ư ạ ộ

Ph n bi n 3: PGS. TS. Lê Đình Sả ệ ỹ

Vi n L ch s  Quân s  Vi t Namệ ị ử ự ệ

Lu n án s  đậ ẽ ược b o v  trả ệ ước H i đ ng ch m lu n án c p ộ ồ ấ ậ ấnhà nước h p t i ọ ạ

Vào h i   gi    ngày   tháng   năm 2014ồ ờ

Có th  tìm hi u lu n án t i th  vi n:ể ể ậ ạ ư ệ

­ Th  vi n  Trư ệ ường Đ i h c S  ph m Hà N iạ ọ ư ạ ộ

­ Th  vi n Quư ệ ốc Gia Vi t Namệ

DANH M C CÔNG TRÌNH KHOA H C C A TÁC GIỤ Ọ Ủ Ả

1. Bùi Th  Ánh Vân, 2003, V  s  thay đ i b n đ  chính tr  Đông Nam Á th  k  XIII, ị ề ự ổ ả ồ ị ế ỷ  

T p chí Nghiên c u Đông Nam Á ạ ứ , – Vi n KHXH VN, S  tháng 3/ 2003, tr. 77 ­ 79 ệ ố

2. Bùi Th  Ánh Vân, 2010, Làn sóng xâm l ị ượ ủ c c a đ  qu c Nguyên Mông xu ng khu ế ố ố  

v c Đông Nam Á (th  k  XIII), ự ế ỷ  T p chí Nghiên c u Đông Nam Á ạ ứ , Vi n KHXH ệ  

VN, s  126 (tháng 9/2010), tr. 46 ­ 52 ố

3. Bùi Th  Ánh Vân, 2010, Nh ng liên minh   Đông Nam Á trong cu c kháng chi n ị ữ ở ộ ế  

ch ng xâm l ố ượ c Nguyên Mông (Th  k  XIII),  ế ỷ T p chí Nghiên c u Đông Nam Á ạ ứ , – 

Vi n KHXH VN, S  129 (tháng 12/2010), Tr. 51 ­ 58 ệ ố

4. Bùi Th  Ánh Vân, 2011, Vai trò v ị ươ ng tri u Môjôpahit trong l ch s  Inđônêxia, ề ị ử  

T p chí Nghiên c u Đông Nam Á ạ ứ , – Vi n KHXH VN, S  132 (tháng 3/2011), Tr ệ ố  

34 ­ 40.

5. Bùi Th  Ánh Vân, 2011, Cu c chi n tranh xâm l ị ộ ế ượ c th  gi i c a đ  qu c Nguyên ế ớ ủ ế ố   Mông (Th  k  XIII), ế ỷ   T p chí Nghiên c u châu Âu ạ ứ , – Vi n KHXH VN, s  128 ệ ố   (tháng 5/2011), tr. 49 ­ 57 .

6. Bùi  Th  Ánh  Vân,  2012,  Cu c chi n tranh  xâm l ị ộ ế ượ c  Inđônêxia c a đ  qu c ủ ế ố   Nguyên Mông (Th  k  XIII), ế ỷ   T p chí Nghiên c u Đông Nam Á ạ ứ   – Vi n KHXH ệ  

9 Bùi Th  Ánh Vân, 2012, Nguyên nhân ng ị ườ i Thái Vân Nam – Trung Qu c di c  và ố ư  

l p qu c   Đông Nam Á l c đ a (th  k  XIII), s  142 (tháng 10. 2012), tr. 71 – 78 ậ ố ở ụ ị ế ỷ ố

10.Bùi Th  Ánh Vân, 2012, Kertanagara – Ng ị ườ i lãnh đ o đ u tiên cu c kháng chi n ạ ầ ộ ế  

ch ng Nguyên Mông xâm l ố ượ ở c   Inđônêxia (Th  k  XIII),  ế ỷ T p chí Nghiên c u ạ ứ   Đông Nam Á, Vi n KHXHVN, s  153 (tháng 12. 2012), tr. 41 ­ 46.ệ ố

11 Bùi Th  Ánh Vân, 2013, S  thành l p các v ị ự ậ ươ ng qu c Thái   Đông Nam Á t  sau ố ở ừ  

chi n tranh xâm l ế ượ c Nguyên Mông (th  k  XIII), s  164 (tháng 11. 2013), tr. 82 – ế ỷ ố   84.

12. Bùi Th  Ánh Vân, 2014, S  l n m nh c a quân đ i Mông C  (th  k  XIII), ị ự ớ ạ ủ ộ ổ ế ỷ  T p ạ   chí Nghiên c u Đông B c Á ứ ắ , Vi n KHXHVN, s  158 (tháng 4. 2014), tr. 73 ­ 78 ệ ố

PH N Ầ M  Đ UỞ Ầ

1. Lý do ch n đ  tàiọ ề

1. Trong khoa h c l ch s , đãọ ị ử  xu t hi n nh ng công trình cóấ ệ ữ  giá trị khi nghiên c u v  ứ ề cu c chi n tranh xâm lộ ế ượ th  gi i c ac  ế ớ ủ  Mông – Nguyên. Tuy nhiên, cu c chi n tranh xâm lộ ế ược Đông Nam 

Á (ĐNA) c a đ  ch  này v n ch a đủ ế ế ẫ ư ược đ  c p đ n nh  m t đ iề ậ ế ư ộ ố  

tượng đ c l p trong các nghiên c u đi trộ ậ ứ ước. 

2. Các cu c chi n tranh xâm lộ ế ược ĐNA (1258 – 1301) c aủ  Mông­Nguyên đã có nh ng tác đ ng đ  l i nhi u h  l y l ch s  ữ ộ ể ạ ề ệ ụ ị ử ở khu v c. Tìm hi u v  tình hình ĐNA t  sau cu c chi n tranh này,ự ể ề ừ ộ ế  góp ph n làm sáng t  nhi u khía c nh l ch s  ­ chính tr  di n raầ ỏ ề ạ ị ử ị ễ  trong khu v c cu i th  k  XIII – đ u th  k  XIV. ự ố ế ỷ ầ ế ỷ

3. Nghiên c u v  cu c chi n tranh xâm lứ ề ộ ế ược ĐNA c a đủ ế 

ch  Mông­Nguyên không ch  đ n thu n gi i đáp nh ng v n đế ỉ ơ ầ ả ữ ấ ề khoa h c dọ ưới góc đ  l ch s , mà còn mang l i nh ng t  li u h uộ ị ử ạ ữ ư ệ ữ  ích v  vi c nghiên c u l ch s  chính tr  c a ĐNA trong m i quanề ệ ứ ị ử ị ủ ố  

h  gi a các nệ ữ ước cùng khu v c và s  tác đ ng t  cu c chi n tranhự ự ộ ừ ộ ế  xâm lược c a Mông­Nguyên. Trong đó, n i b t là nh ng tác đ ngủ ổ ậ ữ ộ  trên phương di n chính tr , bao g m: s  thay đ i b n đ  chính trệ ị ồ ự ổ ả ồ ị khu v c, s  liên k t các qu c gia ĐNA trự ự ế ố ước h a xâm lăng. Đi uọ ề  

đ c bi t là, nh ng tác đ ng đó không ch    m t vài nặ ệ ữ ộ ỉ ở ộ ước mà di nễ  

ra trên toàn khu v c ĐNA và nó x y ra không ch  sau khi cu cự ả ỉ ộ  chi n tranh k t thúc mà ngay khi s  ki n này s p di n ra và đangế ế ự ệ ắ ễ  

ch ng xâm lăng Mông­Nguyên   th  k  XIII, chính là n n t ng, làố ở ế ỷ ề ả  

c  s  đ  c ng c  m i quan h  t t đ p truy n th ng gi a các nơ ở ể ủ ố ố ệ ố ẹ ề ố ữ ướ  c

trong khu v c   hi n t i và tự ở ệ ạ ương lai, khi n h  xích l i g n nhauế ọ ạ ầ  

h n, cùng đ i phó v i nguy c  ch  quy n lãnh th  b  xâm ph m tơ ố ớ ơ ủ ề ổ ị ạ ừ chính "người láng gi ng kh ng l ". Có th  th y r ng, nghiên c uề ổ ồ ể ấ ằ ứ  

v  cu c chi n tranh xâm lề ộ ế ược ĐNA c a đ  ch  Mông­Nguyên (tủ ế ế ừ 

n a cu i th  k  XIII đ n nh ng năm đ u th  k  XIV) và nh ngử ố ế ỷ ế ữ ầ ế ỷ ữ  tác đ ng c a nó đ n tình hình chính tr  khu v c, không ch  c nộ ủ ế ị ự ỉ ầ  thi t cho vi c nh n th c l ch s  m t cách đ n thu n mà còn mangế ệ ậ ứ ị ử ộ ơ ầ  

ý nghĩa th c ti n trong cu c s ng đự ễ ộ ố ương đ i. ạ

5. Ngày nay, vi c gi ng d y v  l ch s  ĐNA   các trệ ả ạ ề ị ử ở ườ  ngCao đ ng, Đ i h c và nhà trẳ ạ ọ ường Ph  thông đang r t c n nh ngổ ấ ầ ữ  

t  li u chuyên sâu v  khu v c. Vì v y, vi c nghiên c u v  cu cư ệ ề ự ậ ệ ứ ề ộ  chi n tranh xâm lế ược ĐNA c a Mông­Nguyên s  mang l i m tủ ẽ ạ ộ  ngu n tài li u vô cùng ý nghĩa đ i v i vi c gi ng d y các n i dungồ ệ ố ớ ệ ả ạ ộ  

v  l ch s  ĐNA, đ c bi t v  l ch s  th i kì c  ­ trung đ i. ề ị ử ặ ệ ề ị ử ờ ổ ạ

Xu t phát t  nh ng lý do trên, tôi ch n v n đ  “ấ ừ ữ ọ ấ ề Các cu cộ  chi n tranh xâm lế ược Đông Nam Á c a đ  ch  Mông­Nguyênủ ế ế  

và tác đ ng c a nó đ n tình hình Đông Nam Á (th  k  XIII ­ộ ủ ế ế ỷ  XIV)” làm đ  tài Lu n án. ề ậ

2. Đ i tố ượng và ph m vi nghiên c uạ ứ

Đ i tố ượng: Đ iố  tượng nghiên c u mà Lu n án hứ ậ ướng t i làớ  tình hình khu v c ĐNA th i gian trự ờ ước, trong, sau chi n tranh xâmế  

lược c a Mông­Nguyên và các cu c chi n tranh xâm lủ ộ ế ược ĐNA 

c a đ  ch  này. ủ ế ế

Ph m viạ :

­ Th i gian ờ : Th  k  XIII – XIV.ế ỷ

­ Không gian: Khu v c ĐNA. ự

­ N i dung ộ   v n đ  nghiên c u trong lu n án là phân tíchấ ề ứ ậ  

nh ng m u đ  chi n lữ ư ồ ế ược c a Mông­Nguyên đ i v i các qu c giaủ ố ớ ố  ĐNA;  nghiên c u v  di n bi n, k t qu  các cu c chi n tranhứ ề ễ ế ế ả ộ ế  Mông­Nguyên xâm lược ĐNA   phở ương di n chung c a khu v c.ệ ủ ự  

Tác đ ng c a các cu c chi n tranh này đ n l ch s  ĐNA di n raộ ủ ộ ế ế ị ử ễ  trên t t c  các phấ ả ương di n, tuy nhiên lu n án ch  đ  c p nh ngệ ậ ỉ ề ậ ữ  tác đ ng đ n tình hình chính tr  c a khu v c.ộ ế ị ủ ự

3. M c tiêu và nhi m v  nghiên c uụ ệ ụ ứ

* M c tiêuụ

M cụ   tiêu c a lu n án là trình bày m t cách h  th ng, toànủ ậ ộ ệ ố  

di n v  các cu c chi n tranh xâm lệ ề ộ ế ược ĐNA c a đ  ch  Mông­ủ ế ếNguyên (t  năm 1258 đ n 1301); đ a ra nh ng phân tích, đánh giáừ ế ư ữ  

v  cu c chi n tranh này. Đ ng th i tác gi  cũng ch ng minh r ngề ộ ế ồ ờ ả ứ ằ  

cu c vi n chinh c a Mông­Nguyên tuy không đ t độ ễ ủ ạ ược m c đích ụ ở ĐNA, nh ng đã có tác đ ng không nh  đ n tình hình c a toàn khuư ộ ỏ ế ủ  

v c ch  không ch    m t vài qu c gia. Tác đ ng c a cu c chi nự ứ ỉ ở ộ ố ộ ủ ộ ế  tranh t i ĐNA th  hi n   nhi u phớ ể ệ ở ề ương di n, nh ng trong n iệ ư ộ  dung lu n án, tác gi  ch  y u đi sâu phân tích nh ng tác đ ng t iậ ả ủ ế ữ ộ ớ  tình hình chính tr  c a khu v c.ị ủ ự

Tác gi  cũng hi v ng lu n án có th  góp ph n thúc đ y vi cả ọ ậ ể ầ ẩ ệ  nghiên c u toàn di n v  cu c chi n tranh xâm lứ ệ ề ộ ế ược c a đ  chủ ế ế Mông­Nguyên đ n ĐNA cũng nh  các khu v c khác và nh ng tácế ư ự ữ  

đ ng l ch s  do cu c chi n tranh này gây nên.ộ ị ử ộ ế

nh ng nh n xét, đánh giá   phữ ậ ở ương di n chung c a khu v c.ệ ủ ự

­ Phân tích đ  làm rõ nh ng tác đ ng c  b n t  cu c chi nể ữ ộ ơ ả ừ ộ ế  tranh  xâm   lược  ĐNA  c a  đ   ch   Mông­Nguyên  đ n  tình  hìnhủ ế ế ế  chính tr  khu v c.ị ự

4. Ngu n tài li uồ ệ

Để th c hi n các m c tiêu c a lu n án, tác gi  đã s  d ngự ệ ụ ủ ậ ả ử ụ  

nh ng ngu n s  li u c a Trung Qu c, Vi t Nam và các nữ ồ ử ệ ủ ố ệ ướ  c

ĐNA; đ ng th i tham kh o k t qu  c a các công trình nghiên c uồ ờ ả ế ả ủ ứ  

đi trướ ủc c a h c gi  nọ ả ước ngoài và Vi t Nam. ệ

5. Phương pháp nghiên c uứ

Trong  quá trình th c hi n đ  tài, tự ệ ề ác gi  ả đã  v n d ng cácậ ụ  

phương pháp  nghiên c u c  b n c a khoa h c l ch s : phứ ơ ả ủ ọ ị ử ươ  ngpháp duy v t bi n ch ng; phậ ệ ứ ương pháp l ch sị ử, phương pháp logic, 

phương pháp liên ngành  và  phương pháp khu v c h c… đ  làmự ọ ể  sáng t  v n đ  nghiên c u c a lu n án.ỏ ấ ề ứ ủ ậ

2. Góp ph n làm sáng t  tác đ ng t  cu c chi n tranh xâmầ ỏ ộ ừ ộ ế  

lược c a Mông­Nguyên đ i v i tình hình chính tr  ĐNA. Tác đ ngủ ố ớ ị ộ  

c a cu c chi n tranh này đ n ĐNA thì nhi u, nh ng tác gi  t pủ ộ ế ế ề ư ả ậ  trung đ  c p nh ng tác đ ng đ  l i h  qu  cho c  khu v c. ề ậ ữ ộ ể ạ ệ ả ả ự

3. Lu n án có th  s  là t  li u tham kh o cho vi c nghiênậ ể ẽ ư ệ ả ệ  

c u và gi ng d y v  l ch s  ĐNA, v  m i quan h  ngo i giaoứ ả ạ ề ị ử ề ố ệ ạ  

gi a các nữ ước trong khu v c v i Trung Qu c th i phong ki n. ự ớ ố ờ ế

Ch ươ ng 4: Tác đ ng t  cu c chi n tranh xâm lộ ừ ộ ế ược c a đủ ế 

ch  Mông ­ Nguyên đ n tình hình Đông Nam Á (th  k  XIII –ế ế ế ỷ  

Các công trình khoa h c có liên quan đ n đ  tài lu n ánọ ế ề ậ  c a ủ tác 

gi  ả đ c công b  trong ượ ố 12 bài báo trên các t p chí  ạ khoa h c ọ trong 

n c.ướ

T NG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN C UỔ Ứ  

1.1. T ng quan tình hình nghiên c uổ ứ

1.1.1. Các công trình nghiên c u c a h c gi  n ứ ủ ọ ả ướ c ngoài 

Ngay   t   th i   Pháp  thu c,  ừ ờ ộ đ c  bi t   là  sau   s   ra   đ i   c aặ ệ ự ờ ủ  

trường Vi n Đông Bác c  (EFEO)ễ ổ , vi c nghiên c u v  l ch s  ệ ứ ề ị ử khu 

v c ự ĐNA đã được các h c gi  quan tâm chú ý. T  gi a th  k  XX,ọ ả ừ ữ ế ỷ  nhi u h c gi  Nga cũng đã có các công trình nghiên c u v  l ch sề ọ ả ứ ề ị ử 

­ văn hóa khu v c ĐNA mang giá tr  cao. ự ị

Nghiên c u v  l ch s  ĐNA có th  k  đ n nh ng công trìnhứ ề ị ử ể ể ế ữ  

g n v i tên tu i c a G. Coedès, D.G.E. Hall, C.C. Berg, Pigeaudắ ớ ổ ủ  T.G.T, L.A. Xê­đ p, E.O. Bec­din… Trong cu n sách n i ti ng ố ố ổ ế Cổ 

s  các qu c gia  n đ  hóa   Vi n Đông ử ố Ấ ộ ở ễ , dù ch    m c đ  kháiỉ ở ứ ộ  quát v  các cu c vi n chinh c a ngề ộ ễ ủ ười Mông C  đ n m t s  nổ ế ộ ố ướ  cĐNA, nh ng G. Coedès đã dành c  m t chư ả ộ ương nói v  m t s  hề ộ ố ệ 

qu  t  nh ng chi n tranh này đ i v i khu v c. Tuy không hả ừ ữ ế ố ớ ự ệ 

th ng hóa v  các cu c chi n tranh xâm lố ề ộ ế ược c a đ  ch  Mông­ủ ế ếNguyên, nh ng cu n ư ố L ch s  Đông Nam Á  ị ử c a D.G.E. Hall đã ph nủ ầ  nào phân tích được m t s  tác đ ng c a s  ki n này đ n tình hìnhộ ố ộ ủ ự ệ ế  chính tr  ĐNA  Bên c nh đó, có nhi u tác ph m khác, nh  ị ạ ề ẩ ư Le  Royaume de Champa  c a Geogres Maspero,  ủ History of Siam  c aủ  

W.A.R. Wood,  L ch s  Thái Lan tóm l ị ử ượ c  c a E.O. Bec­din; ủ Đế 

qu c Angco ố  c a L.A. Xê­ đ p; các tác gi  ủ ố ả Édouard Huber v i ớ La  fin de la dynastie de Pagan, Paul J. Bennet v i  ớ The Fall of Pagan:  continuity and change in 14 th   century Burma, I.V. Mô­day­cô và 

A.N. U­ đi­a­n p v i  ố ớ L ch s  Mi n Đi n… ị ử ế ệ   đã tái hi n ph n nàoệ ầ  

nh ng trang s  c a các qu c gia ĐNA trong th i k  trữ ử ủ ố ờ ỳ ước, trong và sau khi b  đ  ch  Mông­Nguyên xâm lị ế ế ược

Trên   các   t p   chí   qu c   t   chuyên   ngành   v   ĐNA   (nh :ạ ố ế ề ư  

có nhi u bài vi t cũng đ  c p khá sâu s c v  m t s  v n đ  l chề ế ề ậ ắ ề ộ ố ấ ề ị  

s    ĐNA trong th i gian Mông­Nguyên xâm lử ở ờ ược cũng nh  m tư ộ  

s  tác đ ng c a cu c chi n tranh này đ n l ch s  khu v c. ố ộ ủ ộ ế ế ị ử ự

1.1.2. Các công trình nghiên c u c a h c gi  Vi t Nam ứ ủ ọ ả ệ

Vi c nghiên c u v  l ch s  c a ĐNA  ệ ứ ề ị ử ủ m y ch c năm g nấ ụ ầ  đây đã thu hút được s  quan tâm c aự ủ  nhi u h c giề ọ ả Vi t Nam vàệ  

h  đã có ọ nh ngữ  đóng góp đáng k  đ i v i s  nghi p nghiên c u vể ố ớ ự ệ ứ ề 

l ch s  ­ văn hoá c a khu v c.ị ử ủ ự  

Đi m chung c a các tác ph m này là đ u nghiên c u   gócể ủ ẩ ề ứ ở  

đ  ộ kháng chi n ế   khi vi t v  cu c chi n tranh xâm lế ề ộ ế ược Mông­Nguyên   ĐNA. Tác ph m  ở ẩ Vi t Nam và Đông Nam Á th i k ệ ờ ỳ  

ch ng xâm l ố ượ c Nguyên Mông (th  k  XIII) ế ỷ  c a Nguy n Th  Thuủ ễ ị  

Th y ủ đã có nh ng phác th o ban đ u v  cu c kháng chi n ch ngữ ả ầ ề ộ ế ố  Mông­Nguyên  c a   m t   s   nủ ộ ố ước   ĐNA   Tác   ph m  ẩ Cu c   kháng ộ   chi n  ch ng xâm l ế ố ượ c Nguyên Mông th  k  XIII ế ỷ  c a Hà Văn T nủ ấ  

và Ph m Th  Tâm, ạ ị Vi t Nam ba l n đánh quân Nguyên toàn th ng ệ ầ ắ  

c a Nguy n Lủ ễ ương Bích, đã  vi t r t rõ ràng v  b i c nh, di nế ấ ề ố ả ễ  

bi n và nguyên nhân th ng l i c a ba cu c kháng chi n ch ngế ắ ợ ủ ộ ế ố  Mông­Nguyên c a Đ i Vi t th  k  XIII; đ ng th i các tác gi  nàyủ ạ ệ ế ỷ ồ ờ ả  cũng dành m t s  trang vi t v  cu c kháng chi n c a nhân dânộ ố ế ề ộ ế ủ  Champa

Bên c nh đó, cu c kháng chi n ch ng Mông­Nguyên cũngạ ộ ế ố  

hi n lên v i nh ng nét c  b n trong các công trình nghiên c u vệ ớ ữ ơ ả ứ ề 

l ch s  t ng qu c gia ĐNA cũng nh  nh ng bài vi t trên các t pị ử ừ ố ư ữ ế ạ  chí chuyên ngành (nh  ư T p chí Nghiên c u L ch s , T p chí nghiên ạ ứ ị ử ạ  

c u Trung Qu c, T p chí Nghiên c u Đông Nam Á, T p chí Nghiên ứ ố ạ ứ ạ  

c u Đông B c Á, T p chí Nghiên c u châu Âu… ứ ắ ạ ứ )

1.2. Nh ng v n đ  đã đữ ấ ề ược gi i quy t và ch a đả ế ư ược gi iả  quy tế

1.2.1. Nh ng v n đ  đã đ ữ ấ ề ượ c gi i quy t ả ế

­ Các nghiên c u đã trình bày nh ng nét c  b n v  khángứ ữ ơ ả ề  chi n c a ĐNA ch ng Mông­Nguyên xâm lế ủ ố ược trong m i quan hố ệ 

v i các di n bi n l ch s  khác. ớ ễ ế ị ử

­ Đã có m t s  ý ki n bàn lu n, nh n xét v  các cu c chi nộ ố ế ậ ậ ề ộ ế  tranh xâm lược Mông­Nguyên, nh ng   góc đ  riêng l  t ng qu cư ở ộ ẻ ừ ố  gia.   Vi t Nam, đã có công trình chuyên kh o v  đ  tài cu cỞ ệ ả ề ề ộ  kháng chi n c a Đ i Vi t ch ng Mông­Nguyên xâm lế ủ ạ ệ ố ược, ho cặ  

cu c kháng chi n   m t vài qu c gia ĐNA. ộ ế ở ộ ố

­ Tình hình chính tr  ĐNA trong và sau khi chi n tranh xâmị ế  

lược c a Mông­Nguyên di n ra đã đủ ễ ược các nhà nghiên c u đứ ề 

c p đ n trong m i quan h  v i nh ng di n bi n l ch s  khác   thậ ế ố ệ ớ ữ ễ ế ị ử ở ế 

k  XIII­ XIV.ỷ

1.2.2. Nh ng v n đ  ch a đ ữ ấ ề ư ượ c gi i quy t ả ế

Nh ng v n đ  còn ch a đữ ấ ề ư ược nghiên c u chuyên sâu và hứ ệ 

th ng, đó là:ố

­ Âm m u và nh ng th  đo n trong vi c xâm lư ữ ủ ạ ệ ược và nô 

d ch các nị ước ĐNA c a đ  ch  Mông­Nguyên.ủ ế ế

­ Phân tích b i c nh chung c a các nố ả ủ ước ĐNA trước khi bị xâm lược, t  đó có nh ng lý gi i đúng đ n v  nh ng k t qu  màừ ữ ả ắ ề ữ ế ả  sau này đ  ch  Mông­Nguyên thu nh n đế ế ậ ược trong các giai đo nạ  

­ Phân tích tác đ ng c a cu c chi n tranh xâm lộ ủ ộ ế ược c a đủ ế 

ch  Mông­Nguyên đ n tình hình chính tr  ĐNA trong th  k  XIII –ế ế ị ế ỷ  XIV. 

D a vào các ngu n tài li u g c (s  li u Trung Qu c và Đôngự ồ ệ ố ử ệ ố  Nam Á) và k t qu  t  nh ng công trình nghiên c u c a các h cế ả ừ ữ ứ ủ ọ  

gi  đi trả ướ ởc   trong và ngoài nước, tác gi  s  c  g ng đi vàoả ẽ ố ắ  nghiên c u đ  gi i quy t các v n đ  còn b  ng  nói trên trongứ ể ả ế ấ ề ỏ ỏ  

lu n án c a mình.ậ ủ

CHƯƠNG 2TÌNH HÌNH ĐÔNG NAM Á TH  K  XIII VÀẾ Ỷ

ÂM M U XÂM LƯ ƯỢC C A Đ  CH  MÔNG­NGUYÊNỦ Ế Ế

_

2.1. B i c nh chính tr  ­ xã h i Đông Nam Á th  k  XIIIố ả ị ộ ế ỷ

Th  k  XIII là m t d u m c n i b t trong giai đo n phátế ỷ ộ ấ ố ổ ậ ạ  tri n  c a các qu c gia ĐNA. M c dù v y, s  phát tri n c a m tể ủ ố ặ ậ ự ể ủ ộ  

s  nố ước v n ch a th c s   n đ nh. ẫ ư ự ự ổ ị Đ i phó v i nguy c  Mông­ố ớ ơNguyên xâm lược, t t c  các vấ ả ương qu c ĐNA c n duy trì s  phátố ầ ự  tri n, kh c ph c tình tr ng b t  n đ nh đ  t p trung cho cu cể ắ ụ ạ ấ ổ ị ể ậ ộ  chi n tranh v  qu c. ế ệ ố

2.2. Đ  ch  Mông­Nguyên và âm m u bành trế ế ư ướng khu v cự  ĐNA

2.2.2. Âm m u bành tr ư ướ ng ĐNA c a đ  ch  Mông – Nguyên ủ ế ế

G n n a th  k  (1258 – 1301), Mông­Nguyên ti n hành xâmầ ử ế ỷ ế  

lược ĐNA nh m m  r ng b n đ  c a đ  ch , sáp nh p các nằ ở ộ ả ồ ủ ế ế ậ ướ  cnày vào h  th ng c ng n p – th n thu c (“ệ ố ố ạ ầ ộ Tribute system and  depends”) c a chúng. S  giàu có v  tài nguyên, s  ph n th nh doủ ự ề ự ồ ị  kinh t  nông nghi p và thế ệ ương m i đem l i c a các nạ ạ ủ ước ĐNA chính là m t trong nh ng đi u h p d n đ  ch  này. H n n a ĐNAộ ữ ề ấ ẫ ế ế ơ ữ  còn là vùng đ m, k t n i Trung Qu c v i  n Đ  ­ m t nệ ế ố ố ớ Ấ ộ ộ ước có