Bài giảng Kinh tế môi trường: Chương 5 - Nguyễn Ngọc Lan

Chương 5 - Đánh giá tác động môi trường đối với các dự án đầu tư phát triển. Chương này gồm có những nội dung chính sau: Khái quát về đánh giá tác động môi trường, phân tích chi phí – lợi ích trong ĐTM, quá trình ĐTM. Mời các bạn cùng tham khảo.

CHUONG 5 ĐÁNH GIÁ TAC DONG MOI TRUONG ĐỐI VỚI CÁC DỤ

ÁN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN

5.1.Khái quát về đánh giá tác động môi trường

5.1.1 Su can thiét phai DTM

5.1.2 Khai niém DTM:

“Đánh giá tác đồng môi trường /à việc phân

tích, dự báo các tác động đến môi trường của dự án đầu tư cụ thể để đưa ra các biên pháp bảo vê môi

trường khi triển khai dự án đó”

( Luật Bảo vỆ môi trường Việt Nam năm

2005)

* Phân tích để nhận biết tác động môi trường

+ Xem dự án có bao nhiêu tác động?

+ Cũng như đặc điểm của các tác động đó ra sao?

* Dự báo các tác động môi trường

+ Đánh giá hiện trạng môi trường nền của dự

án Ð ` 2 , + Danh gia cac tac dOng moi truOng cla dU an

+ Tiến hành dự báo các tác động môi trường trong

quá trình thực hiện dự án

* Đề ra các biện pháp bảo vệ môi trường.

ĐTM chỉ thực hiện đổi với các dự đầu tư có nguy

cơ tác động môi trường Ở mức độ cao

5.1.3 Muc dich cua DTM:

* Dự báo những tác động có thể có đối với môi

írường của dự án đầu tư phát triển

* Tìm kiếm các giải pháp khoa học và hỢp lí nhằm

ngăn ngừa, giảm thiểu các hậu quả tiêu cực và phat

huy các kết quả tích cực về môi trường trong thời

gian dự án ẩi vào hoạt động

*' Báo cáo những phương án lựa chọn để đảm bảo

tinh toi uu khi du án đưỢc triển khai.

5.1.4 Cac nguyén tac DTM

* Tap trung vao cac vấn đề chính có liên quan trực tiếp

tới môi trường

* Dam bảo có sự tham sia của các thành viên thích hợp

Bao gồm:

+ Chủ dự án hoặc các chuyên gia thuộc tổ chức dịch

vu tu van

+ Nhóm các nhà khoa hỌc, chuyên gia có kinh nghiệm

và trình đỘ chuyên môn, đại diện những tố chức,

công đông dân cư, cá nhân bị ảnh hưng

+ Nhóm thấm định dự án (những người ra quyết

định).

* Cung cap day du thong tin can thiét cho co quan quan lí nhà nước về môi trường có thâm quyên ra quyết định về

dự án

Thông tin phải dam bao tinh t6ng hop, chuan

xác, dễ hiểu, dễ sứ dụng

* Đề xuất các giải pháp hạn chế hoặc loại bỏ các tác

nhân gây ô nhiềm, suy thoái môi trường

Bao gồm:

+ Công nghệ kiểm soát ô nhiễm môi trường

+ Cách giảm thiểu, xử lí chất thải

+ Đền bù hoặc các ưu đãi đổi với các nhóm người

bị ảnh hướng

+ M6t vai phuong an lua chon địa điểm

+ Những thay đối đối với thiết kế và vận hành dự

án

§.1.5.Cac phuOng phap DTM:

* PhưƠng pháp danh mục các điều kiên môi trường

* PhưƠïngg pháp ma trần môi trường

* Phương pháp chập bản đổ

* PhưƠng pháp sơ đồ mạng lưới

* PhưƠïng pháp mô hình toán

* Phương pháp phân tích chỉ phí — lỢi ích mở rÔng

5.2 Phan tich chi phi — loi ich trong DTM:

Phân tích chỉ phí — lợi ích (CBA) la mOt phuong phap

được dùng để đánh giá và so sánh hiệu quả kinh tế của các

dự án khác nhau, để từ đó lựa chọn được dự án mang lại

lợi ích lớn nhất cho cá nhân và xã hỘi.

5.2.1 Các yêu cầu cơ bản trong phân tích chỉ phí — lợi

ích:

* Phải có đầy đủ các tài liệu điều tra cơ bản về tài nguyên,

moi trường tại nƠi triển khai dự án

* Phai gan chặt với việc thẩm định luận chứng kinh

tê - kĩ thuật đồi với dự án đầu tư

* Dự án đầu tư phải có định hướng phát triển cụ thể về

trình độ công nghệ, qui mô và thời gian hoạt đông của cơ sO

5.2.2 Trinh tự các bước tiền hành phân tích chỉ phí

- lợi ích:

Buoc 1: Liét ké tat cả các dang tài nguyên được khai thác, sử dụng trong quá trình triển khai thực hiện dự án

(phân tích)

Bước 2: Xác định các tác động tới môi trường của du

án khi đi vào hoạt động

(phân tích)

Bước 3: Đánh giá chỉ phí và lợi ích

- Don vi chung là tiền !Ệ

- Tinh chiết khẩu đồng tiền.

Bước 4: Tiên hành đánh giá hiệu quả dự án

* Gid tri hién tai rong (NPV — Net Present Value):

là tổng giá trị hiện tại của các khoản lợi ích ròng của dự

Nguyên tắc đánh giá:

+ Trong điều kiện các dự án không loại trừ nhau:

Dự án nào có NPYV > 0 thì nên thực hiện

+ Trong trường hợp các dự án loại trừ nhau:

Ưu diểm:

+ Cho biết qui mô lãi ròng của dự án

+ Có thể sử dụng để chọn lựa các dự án đầu tư khác nhau với

cùng thỜi gian hoạt động

Nhược điểm:

+ Phụ thuộc vào tỷ lệ chiết khấu (r), ty 16 này phụ nhiều vào chủ quan của ngƯỜi phân tích

+ Khó tính toán và so sánh khi các dự án đầu tư không có cùng

thoi gian hoat dong, do NPV không xem xét đến thỜi gian

thực hiện và qui mô vốn đầu tư cỦa cac dU án

* Ti suat loi ich — chi phi_BCR (Benefit Cost Rate):

là tỈ lệ giỮa tổng øiá trị hiện tại của các khoản lợi ích so với

tổng giá trị hiện tại của các khoản chi phi

(Phần triển khai công thức BCR, các em theo bài giảng trên lớp)

Ưu diểm:

+ Cho biết khả năng sinh lỜi của dự án

+ Có thể so sánh các phương án không cùng thỜi gian hoạt động

Nhược diém:

+ Không cho biết qui mô lãi ròng của dự án: Do BCR là một

chỉ tiêu mang tính tương đối nên không phản ánh chính xác

qui mô của khoản lợi ích ròng nên thường không được sử

dụng để lựa chọn các dự án loại trừ nhau Cần kết hợp với

chÍ tiêu NPV

5.3 Qua trinh DTM (dOc gido trinh):

Đối tương phải lập báo cáo ĐTM

Lập báo cáo ĐTM

Nội dung báo cáo DTM

Thẩm định báo cáo ĐTM

Phê duyệt báo cáo ĐTM

Trách nhiệm thực hiện và kiếm tra thực hiện các nội

dung trong bao cao DTM.