Nội dung của bài giảng trình bày hướng dẫn và khuyến cáo của EFSUMB về Siêu âm ống tiêu hóa; kỹ thuật khảo sát và hình ảnh bình thường; các vị trí đo ở ống tiêu hóa; bề dày thành ở các đoạn khác nhau của ống tiêu hóa; dấu giả thận hay dấu bia bắn...
Trang 1Hướng dẫn mới của EFSUMB
về siêu âm ống tiêu hóa
GS.TS Odd Helge Gilja, Khoa Y
Bệnh viện đại học Haukeland Na-uy
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Trang 2Hướng dẫn mới của EFSUMB về siêu âm ống tiêu hóa
19 recommendations included
Nylund K , Maconi G, …, Gilja OH, Ultraschall in Med 2016
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Hướng dẫn và khuyến cáo của EFSUMB về Siêu âm ống tiêu hóa
Phần 1: Kỹ thuật khảo sát và hình ảnh bình thường
(phiên bản dài)
Trang 3Hướng dẫn mới của EFSUMB về siêu âm ống tiêu hóa
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Trang 4Các vị trí đo ở ống tiêu hóa
Nylund K et al Ultraschall/EJU 2012
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Trang 5Các lớp thành ruột
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Trang 63 Cần dùng siêu âm Doppler màu để đánh giá tưới máu ở thành ruột bệnh lý, LoE 2b, GoR B, Mức đồng thuận rộng 12/13
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 7National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
4 Có thể sử dụng siêu âm có chất tương phản để phân biệt giữa các quai ruột còn tưới máu và các quai ruột mất tưới máu hoặc các tổn thương cạnh quai ruột như áp-xe, LoE 3B, GoR B, Đồng thuận mạnh 12/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 8National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
5 Có thể sử dụng siêu âm đàn hồi mô để đánh giá độ cứng của các quai ruột dày thành bệnh lý LoE 4, GoR C, Đồng thuận rộng 11/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 9National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
6 Đào tạo chuyên sâu về siêu âm ống tiêu hóa là cần thiết và tốt nhất là được thực hiện cùng với siêu âm bụng tổng quát, LoE 5, GoR C, Đồng thuận rộng 11/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
• EBGH nhất trí rằng đào tạo về kĩ
thuật siêu âm là rất cần thiết cho
các bác sĩ chuyên ngành tiêu
hóa-gan mật
• Việc đào tạo siêu âm bụng là cần
thiết trước khi đào tạo siêu âm
với chất tương phản
• EBGH tin rằng tất cả học viên ở
mọi nước đều cần được đào tạo
kiểu cầm tay chỉ việc hiệu quả
trong siêu âm bụng EBGH: Hội đồng Châu Âu về
Tiêu hóa-Gan mật
Trang 10In new book from KH Seitz
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
10 Việc khảo sát ruột cần một cách tiếp cận có hệ thống, LoE 5, GoR C Đồng thuận mạnh 12/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 11National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
11 Sử dụng chất tương phản đường uống có thể tăng khả năng khảo sát các bệnh lý ruột non, LoE 1b, GoR A, Đồng thuận mạnh 12/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 12Hướng dẫn mới của EFSUMB về siêu âm ống tiêu hóa
Nylund K , Maconi G, …,Gilja OH, Ultraschall in Med 2016
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
12 Dày thành ruột dưới 2mm (không phải giới hạn dưới của bệnh lý)
có thể được xem là bình thường, khi đo ở trạng thái làm đầy ruột
bình thường, ngoại trừ ở bóng tá tràng và trực tràng, LoE 4, GoR B,
Đồng thuận đa số 9/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Khuyến cáo:
13 Bề dày thành ruột cần được đo vuông góc với thành ruột từ mặt
phân cách giữa lớp thanh mạc và lớp cơ đến mặt phân cách lớp niêm
mạc và lòng ruột LoE 4, GoR B, Đồng thuận mạnh 10/10
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 13National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
14 Chỉ số trở kháng ở động mạch mạc treo tràng trên từ 0,80 đến 0,89 được xem là bình thường LoE 4, GoR B, Đồng thuận mạnh 17/17
15 Vận tốc đỉnh tâm thu của động mạch mạc treo tràng trên từ 80 đến 220 cm/s được xem là bình thường LoE 4, GoR B, Đồng
thuận rộng 16/17
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 14National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
16 Siêu âm qua đường bụng có thể được dùng để đánh giá giải phẫu, tưới máu và bề rộng lòng ruột bình thường LoE 2b, GoR B, Đồng thuận rộng 9/10
17 Vị trí giải phẫu của quai ruột, nhu động và thành phần trong lòng ruột có thể được đánh giá bằng siêu âm ống tiêu hóa, LoE 5, GoR C, Đồng thuận rộng 7/10
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 15National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
18 Siêu âm có thể khảo sát hạch và mô mạc treo LoE 4, GoR 4, Đồng thuận mạnh 10/10
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 16National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
19 Kết quả siêu âm cần ghi nhận mức độ quan sát được các quai ruột, các yếu tố kĩ thuật và hình ảnh siêu âm liên quan đến bối cảnh lâm sàng của lần khám LoE 5, GoR C, Đồng thuận mạnh
10/10
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 17Hướng dẫn mới của EFSUMB về siêu âm ống tiêu hóa
Nylund K , …Gilja OH, Ultraschall in Med 2016
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Khuyến cáo:
7 Một lần khám chuẩn các quai ruột không cần các bước chuẩn bị
đặc biệt, LoE 4, GoR B, Đồng thuận mạnh 12/12
8 Nhịn ăn >6 giờ được khuyến cáo trước khi đo dòng chảy tuần
hoàn các tạng bụng LoE 4, GoR B, Đồng thuận mạnh 12/12
9 Nhịn ăn qua đêm được khuyến cáo trước khi khảo sát nhu
động dạ dày-ruột, LoE 5, GoR C, Đồng thuận mạnh 12/12
LoE: Mức độ chứng cứ khoa học
GoR: Mức độ khuyến cáo
Trang 18Bề dày thành ở các đoạn khác nhau của ống tiêu hóa
Box-plot of wall thickness measurements in the gastrointestinal wall in 122
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
healthy volunteers (12MHz).
Nylund K et al Ultraschall/EJU 2012
Trang 19Dấu giả thận hay dấu bia bắn
Một dấu hiệu của viêm hoặc ác tính
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology
Trang 20âm ống tiêu hóa
National Centre for Ultrasound in Gastroenterology