Sarcôm xương ngoài xương (Extra-osseous osteosarcoma) là một bệnh lý rất hiếm gặp chiếm tỉ lệ 1-2% các sarcôm mô mềm và ít hơn 4% sarcôm tại xương. Bướu phát triển ngoài hệ xương và gồm các nguyên bào tạo xương và tạo sụn khớp. Kinh điển thì bướu thường phát triển ở phần mềm của chi và sau phúc mạc.
Trang 1Y Học TP Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 3 * 2016 Nghiên cứu Y học
BÁO CÁO 2 TRƯỜNG HỢP PHẪU THUẬT BƯỚU SARCÔM XƯƠNG
NGOÀI XƯƠNG TẠI BỆNH VIÊN BÌNH DÂN 2015
Nguyễn Tuấn Vinh * , Bùi Văn Kiệt **
TÓM TẮT
Sarcôm xương ngoài xương (Extra-osseous osteosarcoma) là một bệnh lý rất hiếm gặp chiếm tỉ lệ 1-2% các sarcôm mô mềm và ít hơn 4% sarcôm tại xương Bướu phát triển ngoài hệ xương và gồm các nguyên bào tạo xương và tạo sụn khớp Kinh điển thì bướu thường phát triển ở phần mềm của chi và sau phúc mạc Tuy nhiên hiếm hơn bướu phát triển ở vị trí khá như: tinh hoàn, não, trung thất, cơ hoành, phổi và tim Chúng tôi báo cáo 2 trương lâm sàng sarcôm xương ngoài xương (1 nữ 65 tuổi bướu ở sau phúc mạc, 1 nam 53 tuổi bướu ở thận P)
Từ khóa: Sarcôm xương ngoài xương
ABSTRACT
CASE REPORT: TWO CASE EXTRA-OSSEOUS OSTEOSARCOMA IN BINH DAN HOSPITAL 2015
Nguyen Tuan Vinh, Bui Van Kiet
* Y Hoc TP Ho Chi Minh * Supplement of Vol 20 - No 3 - 2016: 151 - 153
Extra-osseous osteosarcoma is a rare malignant tumor representing 1–2% of soft tissue sarcomas and less than 4% of osteosarcoma It grows outside of the bone skeleton and is composed of malignant osteoblastic cells producing bone or cartilage material Its traditional locations are at the soft parts of the limbs and in the retroperitoneum Other rare locations, however, have been described, among these the testicles, hand, brain, mediastinum, diaphragm, lung and heart We report on the clinical features of 2 case of primary retroperitoneum osteosarcoma in a 65-year-old female and a primary renal osteosarcoma 53- year-old man with stage IV disease
Key words: Extra-osseous osteosarcoma
MỞ ĐẦU
Sarcôm xương ngoài xương (Extra-osseous
osteosarcoma) là một bệnh lý rất hiếm gặp chiếm
tỉ lệ 1-2% các sarcôm mô mềm và ít hơn 4%
sarcôm tại xương Bướu phát triển ngoài hệ
xương và gồm các nguyên bào tạo xương và tạo
sụn khớp Kinh điển thì bướu thường phát triển
ở phần mềm của chi và sau phúc mạc(2,4) Tuy
nhiên hiếm hơn bướu phát triển ở vị trí khá như:
tinh hoàn(6), não(3), trung thất, cơ hoành, phổi và
tim(1,5) Chúng tôi báo cáo 2 trương lâm sàng
sarcôm xương ngoài xương (1 nữ 65 bướu ở sau
phúc mạc, 1 nam 53 bướu ở thận P)
TRƯỜNG HỢP LÂM SÀNG
Tháng năm 2015, tại khoa niệu B bệnh viện
Bình Dân trong 2 tuần chúng tôi phẫu thuật cắt thận 2 trường hợp sarcôm xương tại thận:
Trường hợp 1
Bệnh nhân Nguyễn Thị Th
Giới tính: Nữ Năm sinh: 1951 Bệnh sử: bệnh nhân đau hông lưng T hơn 1 năm, chưa điều trị, 1 tuần trước nhập viện đau nhiều vào viện
Địa chỉ: Phú Thạnh, Hoa Quang Nam, xã Hòa Vang, huyện Phú Hòa, tỉnh Phú Yên
Ngày nhập viện: 14/9/2015: Xuất viện: 24/9/2015
Nhập viện với lý do đau hông lưng T nhiều
* Bệnh viện Bình Dân, Tp.HCM ** Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch
Trang 2Nghiên cứu Y học Y Học TP Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 3 * 2016
Khám lâm sàng khôi u hông T rất to, ấn đau,
mật độ cứng
MSCT có cản quang: Bướu sau phúc mạc
vùng bụng T to ,kích thước: 88x88x127 mm, có
vôi hóa trung tâm kích thước 41x43mm, chèn đẩy thận T
Hình 1: MSCT có cản quang: Bướu sau phúc mạc vùng bụng T to
Chẩn đoán lâm sàng: bướu sau phúc mạc
dính thận T TMxNx
Phẫu thuật ngày: 16/9/2015
Phương pháp cắt bướu + thận T
Giải phẫu bệnh lý: Sarcôm xương sau phúc
mạc
Trường hợp 2
Bệnh nhân Trần Văn Đ
Giới tính: Nam
Năm sinh: 1963
Ngày nhập viện: 11/9/2015
Ngày xuất viện: 24/9/2015
Nhập viên với lý do đau hông lưng T nhiều + tiểu máu
Bệnh sử: bệnh nhân đau hông P hơn 1 năm, không điều trị, 1 tháng nay đau nhiều kèm tiểu máu vào viện
Khám lâm sàng khôi u hông T rất to, ấn đau, mật độ cứng
MSCT có cản quang: Thận P ứ nước độ 1, bướu RCC 1/3 dưới thận P kích thước 136x160x178 mm, đóng vôi rãi rác xen lẫn cấu trúc dịch lan vào hố thận
Hình 2: MSCT có cản quang: Thận P ứ nước độ 1, bướu RCC 1/3 dưới thận P
Trang 3Y Học TP Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 3 * 2016 Nghiên cứu Y học
Chẩn đoán lâm sàng: bướu chủ mô thận
TMxNx
Phẫu thuật ngày: 14/9/2015
Phương pháp cắt thận T tận gốc
Giải phẫu bệnh lý: sarcôm xương
Xuất viện: 24/9/2015
KẾT LUẬN
Sarcôm xương tại thận là một bệnh lý sarcôm
xương ngoài xương rất hiếm gặp, các triệu
chứng lâm sàng thường không đặc hiệu, giống
như các triệu chứng bướu chủ mô thận: Đau,
khối u hông lưng, tiểu máu, sụt cân, MSCT thấy
khôi u hông lưng, có vôi hóa, ở giai đoạn pT4 Ở
2 bệnh nhân của chúng tôi có khôi u hông lưng
rất to và mật độ u rất cứng Phẫu thuật thương
khó khăn và mất máu nhiều
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Baccar S., Glon Y, Miquel A., Rocher L., Kone T., Benyoussef H., et al (2003) Imagerie des tumeurs primitives des parties molles Feuillets de Radiologie, 43, pp 391–417.
2 Chung EB, Enzinger FM (1987) Extraskeletal osteosarcoma Cancer, 60, pp 1132–1142.
3 Cook PA, Murphy MS, Innis PC, Yu JS (1998) Extraskeletal oteosarcoma of the hand A case report The Journal of Bone and Joint Surgery, 80, pp 725–729
4 Murphey MD, Robbin MR, McRae GA, Flemming DJ, Temple
HT, Kransdorf MJ (1997) The many faces of osteosarcoma Radiographics, 17, pp 1205–1231
5 Okada K., Ito H., Miyakoshi N., Sageshima M., Nishida J., Itoi
E (2003) A low-grade extraskeletal osteosarcoma, Skeletal Radiology, 32, pp 165–169
6 Taleb F, Khyari A., Hamid K., Bouklata S., Hmmani L., Imani
F (2007) Ostéosarcome extraosseux de localisation paratesticulaire: à propos d’un cas Journal of Radiology, 88 (3-C1), pp 401–402