Báo cáo môn học: Bệnh thối đen hạt lúa do vi khuẩn Pseudomonas glumae

Bệnh thối đen hạt lúa (còn gọi là bệnh lép vàng vi khuẩn hại lúa) do vi khuẩn Pseudomonas glumae (còn có tên gọi là Burkholderia glumae) Kurita và Tabei gây ra. Cùng tìm hiểu Báo cáo môn học: Bệnh thối đen hạt lúa do vi khuẩn Pseudomonas glumae để nắm bắt nội dung thông tin vấn đề.

BÁO CÁO MÔN: BỆNH CÂY CHUYÊN

KHOA

GVHD : PGS.TS Tr n Th  Thu Hà ầ ị

Sinh Viên :Nguyê n Thi Minh ̃ ̣

GIỚI THIỆU

• Bệnh thối đen hạt lúa ( còn gọi là bệnh lép vàng vi khuẩn hại lúa)

do vi khuẩn Pseudomonas glumae ( còn có tên gọi là Burkholderia  glumae) Kurita và Tabei   gây ra.

• Bệnh được phát hiện đầu tiên tại Nhật Bản vào năm 1956

Bệnh thối đen hạt lúa do vi khuẩn gây ra

GI Ơ ́ I THIÊU(tt) ̣

• T  nh ng năm 1980 tr  l i đây, b nh thô i đen hat lu a xu t hi n và gây ừ ữ ở ạ ệ ́ ̣ ́ ấ ệ

h i   nhi u vùng tr ng lúa trên th  gi i nh  Nh t B n, Hàn Qu c, Đài ạ ở ề ồ ế ớ ư ậ ả ố Loan, Philippines, Vi t Nam  ệ

•  B nh n ng có kh  năng làm gi m đ n 75% năng su t lúa ệ ặ ả ả ế ấ

•    Vi t Nam b nh đỞ ệ ệ ược ghi nh n t i đ ng b ng sông H ng vào năm ậ ạ ồ ằ ồ

1993.   đ ng b ng sông C u Long, b nh xu t hi n và gây h i trong Ở ồ ằ ử ệ ấ ệ ạ hàng ch c năm qua, làm gi m năng su t lúa 10 ­ 20% ụ ả ấ

PHÂN LO I Ạ

Burkholderia glumae)

TRIỆU CHỨNG

• Cây m  m c lên t  h t gi ng b  nhi m b nh thì v t b nh trên b  lá là ạ ọ ừ ạ ố ị ễ ệ ế ệ ẹ

nh ng m ng b  th i (ho i t ), màu nâu có vi n phân bi t v i vùng ữ ả ị ố ạ ử ề ệ ớ

không b  b nh; v t b nh lan r ng, cây m  chuy n d n sang màu nâu và ị ệ ế ệ ộ ạ ể ầ

ch t . ế

• Trên b  lá c , v t b nh có màu nâu ẹ ờ ế ệ

Cây mạ nhiễm bệnh bị chết Triệu chứng trên lá cờ

TRIỆU CHỨNG(tt)

•  Trên bông, b nh t n công s m làm cho hoa lúa b  bi n màu, v  tr u tr  ệ ấ ớ ị ế ỏ ấ ở nên màu xám nh t hay vàng r m và không th  ph n đạ ơ ụ ấ ược khi n h t lúa ế ạ

b  lép. Khi bông lúa chín, v  tr u c a các h t lép n y v n có màu vàng. ị ỏ ấ ủ ạ ầ ẫ

• Trên phi n lá v t b nh là nh ng đế ế ệ ữ ường s c. B nh xu t hi n mu n h n ọ ệ ấ ệ ộ ơ (khi lúa đã vào ch c) s  làm h t g o b  th i đen, teo tóp l i ắ ẽ ạ ạ ị ố ạ

Triệu chứng trên hạt và bẹ lá cờ Hạt gạo bị thối

NGUYÊN NHÂN

• Do vi khuân ̉ Psedomonas glumae( co n co  tên goi la  ̀ ́ ̣ ̀  Burkholderia glumae) gây 

ra 

•  Vi khu n có hình tru, kích thẩ ̣ ước 1,5­2,5 x 0,5­0,7 micron,  co  1­ 3 lông roi   môt ́ ở ̣

đâ u, Gram âm, không sinh nha ba o, co  vo boc̀ ̀ ́ ̉ ̣

•  Trên môi trường nuôi câ y b ng khoai tây, khu n l c có màu tr ng s a, h i vàng. ́ ằ ẩ ạ ắ ữ ơ

• Vi khu n tô n t i đẩ ̀ ạ ượ ởc   nhi t đ  t  11­40oC, phát tri n t t nh t   nhi t đ  30­ệ ộ ừ ể ố ấ ở ệ ộ 35oC, vi khu n ch t   nhi t đ  70oC. ẩ ế ở ệ ộ

Hi nh dang cua vi khuân  ̀ ̣ ̉ ̉ Pseudomonas glumae

NGUYÊN NHÂN(tt)

• M m b nh vi khu n l u t n trên các b  ph n cây lúa b  b nh, m m ầ ệ ẩ ư ồ ộ ậ ị ệ ầ

b nh cũng thệ ường được tìm th y trong không khí, đ t và nấ ấ ước. S  phân ự

b  c a m m b nh trong môi trố ủ ầ ệ ường tùy thu c vào lo i đ t, đ  pH, k  ộ ạ ấ ộ ỹ thu t canh tác và đi u ki n th i ti t ậ ề ệ ờ ế

• Vi khu n cũng t n t i trên c  d i trong đ ng ru ng và ngay c  trên r m ẩ ồ ạ ỏ ạ ồ ộ ả ơ

r  c a v  trạ ủ ụ ước (b  nhi m b nh) đị ễ ệ ược chôn vùi trong đ ng ru ng.ồ ộ

• Bênh pha  hoai năng trong vu he  thu, vu lu a mu a   ca c vu ng trô ng ̣ ́ ̣ ̣ ̣ ̀ ̣ ́ ̀ ở ́ ̀ ̀ chi nh   miê n bă c va  miê n trung ń ở ̀ ́ ̀ ̀ ước ta

ĐIỀU KIỆN BỆNH PHÁT TRIỂN

•  H  sinh thái lúa nệ ướ ởc   vùng nhi t đ i là đi u ki n thu n l i đ  b nh ệ ớ ề ệ ậ ợ ể ệ phát sinh, phát tri n và gây h i. ể ạ

• B nh xu t hi n ngay t  giai đo n ôm đòng, v t b nh ban đ u thệ ấ ệ ừ ạ ế ệ ầ ường 

xu t hi n   b  lá c  nh ng khó phát hi n; b nh th  hi n rõ tri u ch ng ấ ệ ở ẹ ờ ư ệ ệ ể ệ ệ ứ trên h t khi lúa đã tr  đ u – ng m s a ho c vào ch c. ạ ổ ề ậ ữ ặ ắ

• M c đ  b nh trên b  lá là ch  d u đ  d  báo m c đ  b nh trên h t b i ứ ộ ệ ẹ ỉ ấ ể ự ứ ộ ệ ạ ở

vì trong th i gian bông tr  thoát kh i b  thì kho ng cách gi a bông và ờ ổ ỏ ẹ ả ữ

v t b nh trên b  r t g n, m m b nh t  b  lá d  dàng lây lan sang bông ế ệ ẹ ấ ầ ầ ệ ừ ẹ ễ

và h t lúa trong th i đi m lúa tr  thoát kh i.ạ ờ ể ổ ỏ

ĐIỀU KIỆN BỆNH PHÁT TRIỂN(tt)

• Chế độ nước tưới có ảnh hưởng đến sự phát sinh phát triển của

bệnh

• Khi có nguồn bệnh nếu sử dụng chế độ phân bón không hợp lý thì

diễn biến bệnh nhanh

• B nh có khuynh hệ ướng b c phát trong đi u ki n nhi t đ  cao, đ c bi t ộ ề ệ ệ ộ ặ ệ

là vào ban đêm, và m a liên t cư ụ

• Giô ng nhâp nôi diê n biê n bênh nhanh h n giô ng đia ph́ ̣ ̣ ̃ ́ ̣ ơ ́ ̣ ương. Giô ng ́

mâ n cam v i bênh nhâ t hiên nay la  giô ng CR203̃ ̉ ớ ̣ ́ ̣ ̀ ́

 Ru ng nhi m b nh thô i đen hat lu a ộ ễ ệ ́ ̣ ́

PHÒNG TRỪ

v Ca c biên pha p pho ng tr  bênh thô i đen hat lu á ̣ ́ ̀ ừ ̣ ́ ̣ ́

• Biên pha p canh ta c:̣ ́ ́

     ­ Ch n gi ng ch ng ch u b nhọ ố ố ị ệ

      ­ Nên s  th a (nh t là các v  lúa có giai đo n tr  trong mùa m a), t t nh t nên ạ ư ấ ụ ạ ổ ư ố ấ

s  hàng đ  cho tán lá lúa thông thoáng(120kg/ha)ạ ể

      ­ Không s  d ng lúa   ru ng b  nhi m b nh đ  làm gi ng. Nên x  lý h t gi ng ử ụ ở ộ ị ễ ệ ể ố ử ạ ố

b ng nằ ước 3 sôi 2 l nh.ạ

      ­ Bón phân cân đ i, không bón th a đ m, b  sung thêm kali, silic và calci cho lúaố ừ ạ ổ

x  lý h t gi ng b ng n ử ạ ố ằ ướ c 3 sôi 2 l nh ạ

PHÒNG TRỪ

• Biên pha p ho a hoc   ̣ ́ ́ ̣

 Nhi u lo i thu c có th  s  d ng đ  x  lý h t gi ng, phun lên lá đ  phòng ề ạ ố ể ử ụ ể ử ạ ố ể

tr  b nh nh  nhóm thu c kháng sinh, đ ng và h p ch t ch a đ ng.ừ ệ ư ố ồ ợ ấ ứ ồ

    ­ M t s  thu c kháng sinh tr  vi khu n nh  ho t ch t Ningnanmycin, ộ ố ố ừ ẩ ư ạ ấ Oxytetracyline 

    ­  M t s  ho t ch t khác có tác d ng phòng tr  thô i hat hi u qu  trên ộ ố ạ ấ ụ ừ ́ ̣ ệ ả

đ ng ru ng nh   Bismerthiazol, tên khác Sai ku zuo, Bronopol, Oxolinic ồ ộ ư acid   

Các lo i thu c trên nên đạ ố ượ ử ục s  d ng luân phiên v i li u lớ ề ượng được 

hướng d n trên nhãn thu c.ẫ ố

    ­ S  d ng vôi đ  tr  vi khu n gây b nh thô i đen cũng đ t hi u qu  ử ụ ể ừ ẩ ệ ́ ạ ệ ả

phòng tr  khá, tuy nhiên t n nhi u công pha ch  và khó s  d ngừ ố ề ế ử ụ

KÊ T LUÂN ́ ̣

• Bênh thô i đen hat lu a do vi khuân ̣ ́ ̣ ́ ̉ Psedomonas glumae gây nên la m thiêt ̀ ̣ hai đa ng kê vê  năng suâ t cu ng nh  châ t ḷ ́ ̉ ̀ ́ ̃ ư ́ ượng trên lu á

• Thường xuyên thăm đô ng đê theo do i va  pha t hiên dich hai đê co  biên ̀ ̉ ̃ ̀ ́ ̣ ̣ ̣ ̉ ́ ̣ pha p pho ng tr  kip th í ̀ ừ ̣ ờ

• Kê t h p ca c biên pha p canh ta c, vê sinh đô ng ruông đê bênh đ́ ợ ́ ̣ ́ ́ ̣ ̀ ̣ ̉ ̣ ược  khă c phuc hiêu quá ̣ ̣ ̉

TÀI LIỆU THAM KHẢO

• https://

www.soctrang.gov.vn/wps/portal/sonongnghiep/siteofsonongnghiep/khoahoccongnghe/tai+lieu+ky+thuat/benhlepvanghailua

• Ph m Văn Phú. 2015. Phòng tr  m t s  b nh vi khu n h i lúa. Báo ạ ừ ộ ố ệ ẩ ạ

Nông nghi p Vi t Nam ngày 09/4/2015 ệ ệ