Báo cáo tốt nghiệp: Thực trạng và giải pháp xử lý nợ xấu trong hoạt động tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại Thương Việt Nam

Bị đánh giá là một ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu khá cao so với các ngân hàng có cùng quy mô liệu có phải là một dấu hiệu đi xuống của ngân hàng? Thực tế về tình hình nợ xấu của ngân hàng trong những năm gần đây và biện pháp mà ngân hàng sử dụng để đối phó là gì... Để làm sáng tỏ vấn đề trên mà Báo cáo tốt nghiệp: Thực trạng và giải pháp xử lý nợ xấu trong hoạt động tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại Thương Việt Nam đã được thực hiện.

L I NÓI Đ UỜ Ầ

Vi t Nam nh ng năm đ u th  k  21 ch ng ki n s  tăng trệ ữ ầ ế ỷ ứ ế ự ưởng ngo n m cạ ụ  

c a ngành Tài chính – Ngân hàng, trong đó  n tủ ấ ượng nh t là s  phát tri n c a hấ ự ể ủ ệ 

th ng Ngân hàng Thố ương m i. Theo th i gian, h  th ng  này đạ ờ ệ ố ược m  r ng v  quyở ộ ề  

mô, đa d ng v  lo i hình kinh doanh, phong phú v  s n ph m và ch t lạ ề ạ ề ả ẩ ấ ượng ngày càng được nâng cao. N u nh  hình th c ngân hàng t  th i s  khai ch  đ m nh n vaiế ư ứ ừ ờ ơ ỉ ả ậ  trò c t gi  tài s n thì ngày nay  ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng vô cùng phongấ ữ ả ạ ộ ủ  phú: cung c p d ch v , tín d ng, đ u t  Trong đó ho t đ ng tín d ng chi m tấ ị ụ ụ ầ ư ạ ộ ụ ế ỷ 

tr ng cao nh t trong t ng tài s n, mang l i ngu n thu nh p l n nh t. Song theo lọ ấ ổ ả ạ ồ ậ ớ ấ ẽ 

thường, l i nhu n càng cao thì r i ro càng l n, đây cũng chính là ho t đ ng mangợ ậ ủ ớ ạ ộ  

l i r i ro cao nh t cho ngân hàng mà bi u hi n c a nó chính là n  x u.ạ ủ ấ ể ệ ủ ợ ấ

Trong môi trường c nh tranh gay g t, m t s  ngân hàng thạ ắ ộ ố ương m i đã coiạ  chính sách m  r ng tín d ng là m t gi i pháp đ  chi m lĩnh th  ph n, thu hút kháchở ộ ụ ộ ả ể ế ị ầ  hàng và tìm ki m l i nhu n. Do v y, năm 2009­2010 là giai đo n tăng trế ợ ậ ậ ạ ưởng tín 

d ng quá nóng c a h  th ng ngân hàng Vi t Nam. Vi c c nh tranh gi a các ngânụ ủ ệ ố ệ ệ ạ ữ  hàng tr  lên gay g t, các tiêu chu n v  c p tín d ng b  h  th p đ  thúc đ y tăngở ắ ẩ ề ấ ụ ị ạ ấ ể ẩ  

trưởng. H  l y c a nó là nh ng kho n n  x u ti m  n đã lâu nay nh  t ng băngệ ụ ủ ữ ả ợ ấ ề ẩ ư ả  chìm đã tr i lên m t nồ ặ ước và tr  thành v n đ  nh c nh i c a ngành ngân hàng Vi tở ấ ề ứ ố ủ ệ  Nam. Nh ng kho n vay không thu h i đữ ả ồ ược c  g c và lãi đúng h n ngày càng l n,ả ố ạ ớ  

t  l  n  x u ngày càng gia tăng đ c bi t là trong lĩnh v c tín d ng b t đ ng s n, đãỷ ệ ợ ấ ặ ệ ự ụ ấ ộ ả  

có lúc đe d a t i tính thanh kho n c a ngân hàng. Vi c x  lý và h n ch  n  x u làọ ớ ả ủ ệ ử ạ ế ợ ấ  

m t yêu c u c p thi t, có vai trò s ng còn c a ngành ngân hàng nộ ầ ấ ế ố ủ ước ta trong su tố  

nh ng năm g n đây. Đữ ầ ược ví nh  là “c c máu đông” c a n n kinh t , n  x u ngânư ụ ủ ề ế ợ ấ  hàng đã và đang đ  l i nh ng h u qu  nghiêm tr ng cho s  phát tri n và tăngể ạ ữ ậ ả ọ ự ể  

trưởng c a toàn n n kinh t ủ ề ế

Là m t trong các ngân hàng thộ ương m i c  ph n l n nh t Vi t Nam, Ngânạ ổ ầ ớ ấ ệ  hàng Thương m i C  ph n Ngo i thạ ổ ầ ạ ương Vi t Nam cũng không n m ngoài vàoệ ằ  

gu ng quay đó. B  đánh giá là m t ngân hàng có t  l  n  x u khá cao so v i cácồ ị ộ ỷ ệ ợ ấ ớ  ngân hàng có cùng quy mô li u có ph i là m t d u hi u đi xu ng c a ngân hàng?ệ ả ộ ấ ệ ố ủ  

Th c t  v  tình hình n  x u c a ngân hàng trong nh ng năm g n đây và bi n phápự ế ề ợ ấ ủ ữ ầ ệ  

mà ngân hàng s  d ng đ  đ i phó là gì ? Đ  làm sáng t  nh ng v n đ  này, tácử ụ ể ố ể ỏ ữ ấ ề  

gi  đã l a ch n nghiên c u đ  tài ả ự ọ ứ ề “Th c tr ng và gi i pháp x  lý n  x u trong ho t ự ạ ả ử ợ ấ ạ  

đ ng tín d ng t i Ngân hàng Th ộ ụ ạ ươ ng m i C  ph n Ngo i Th ạ ổ ầ ạ ươ ng Vi t Nam” ệ

Ngoài ph n m  đ u, k t lu n, m c l c và tài li u tham kh o, chuyên đ  đầ ở ầ ế ậ ụ ụ ệ ả ề ượ  c

k t c u theo 03 chế ấ ương nh  sau”ư

Ch ươ ng 1: Nh ng v n đ  c  b n v  n  x u trong ho t đ ng tín d ng   cácữ ấ ề ơ ả ề ợ ấ ạ ộ ụ ở  ngân hàng thương m i.ạ

Ch ươ ng 2: Th c tr ng n  x u và cá bi n pháp x  lý n  x u t i Ngân hàngự ạ ợ ấ ệ ử ợ ấ ạ  

Thương m i C  ph n Ngo i Thạ ổ ầ ạ ương Vi t Nam – Vietcombankệ

Ch ươ ng 3: Gi i pháp kh c ph c n  x u trong ho t đ ng tín d ng t i Ngânả ắ ụ ợ ấ ạ ộ ụ ạ  hàng Thương m i C  ph n Ngo i thạ ổ ầ ạ ương Vi t Nam ­ Vietcombankệ

Bài vi t là thành qu  c a tác gi  thông qua tìm hi u th c t  t i ngân hàng vàế ả ủ ả ể ự ế ạ  qua các phương ti n truy n thông , do v y trong n i dung trình bày còn nhi uệ ề ậ ộ ề  thi u sót. Tác gi  r t mong nh n đế ả ấ ậ ược s  nh n xét, góp ý t  phía các th y cô đự ậ ừ ầ ể chuyên đ  đề ược hoàn thi n h n.ệ ơ

Trân tr ng c m  n.ọ ả ơ

Hà N i, ngày 25 tháng 12 năm 2013ộ

Người trình bày

Lê Th  Duyênị

Trên c  s  ti p c n theo ch c năng ho t đ ng c a ngân hàng thì “Tín d ng làơ ở ế ậ ứ ạ ộ ủ ụ  

m t giao d ch v  tài s n (ti n ho c hàng hóa) gi a bên cho vay (ngân hàng ho c cácộ ị ề ả ề ặ ữ ặ  

đ nh ch  tài chính) và bên đi vay (cá nhân, doanh nghi p và các ch  th  khác), trongị ế ệ ủ ể  

đó bên cho vay chuy n giao tài s n cho bên đi vay s  d ng trong m t th i gian nh tể ả ử ụ ộ ờ ấ  

đ nh theo th a thu n, bên đi vay có trách nhi m hoàn tr  vô đi u ki n v n g c và lãiị ỏ ậ ệ ả ề ệ ố ố  cho bên cho vay khi đ n h n thanh toán.”ế ạ

Nh  v y, b n ch t c a tín d ng là quan h  vay mư ậ ả ấ ủ ụ ệ ượn có hoàn tr  c  v n vàả ả ố  lãi gi a m t bên là ngân hàng và m t bên là ngữ ộ ộ ười đi vay. Đây là quan h  chuy nệ ể  

nhượng t m th i quy n s  d ng v n theo th a thu n gi a hai bên. Trong ho t đ ngạ ờ ề ử ụ ố ỏ ậ ữ ạ ộ  

c a ngân hàng thì đây là ho t đ ng đem l i nhi u l i nhu n nh t nh ng cũng ch aủ ạ ộ ạ ề ợ ậ ấ ư ứ  

đ ng nhi u r i ro nh t. Có th  đ nh nghĩa r i ro trong ho t đ ng tín d ng nh  sau:ự ề ủ ấ ể ị ủ ạ ộ ụ ư

Theo Kho n 1 Đi u 2 Quy đ nh v  phân lo i n , trích l p và s  d ng dả ề ị ề ạ ợ ậ ử ụ ự phòng  đ  x  lý r i ro tín d ng trong ho t  đ ng ngân hàng c a t  ch c tín d ng banể ử ủ ụ ạ ộ ủ ổ ứ ụ  hành kèm theo Quy t đ nh 493/2005/QĐ­NHNN ngày 22/4/2005 c a Th ng   đ cế ị ủ ố ố  Ngân hàng Nhà nướ “ R i ro tín d ng là kh  năng x y ra t n th t trong ho tc:   ủ ụ ả ả ổ ấ ạ  

đ ng ngân hàng c a t  ch c tín d ng do khách hàng không th c hi n ho c không ộ ủ ổ ứ ụ ự ệ ặ  

có kh  năng th c hi n nghĩa v  c a mình theo cam k t” ả ự ệ ụ ủ ế

R i ro tín d ng không ch  gi i h n   ho t đ ng cho vay mà còn bao g mủ ụ ỉ ớ ạ ở ạ ộ ồ  nhi u ho t  đ ng mang tính ch t tín d ng khác c a NHTM nh : ho t  đ ng b oề ạ ộ ấ ụ ủ ư ạ ộ ả  lãnh, tài tr  ngo i thợ ạ ương, cho thuê tài chính

1.1.2. Các r i ro trong ho t đ ng tín d ng ngân hàng.ủ ạ ộ ụ

Căn c  vào nguyên nhân phát sinh, r i ro tín d ng đứ ủ ụ ược phân lo i nh  sau:ạ ư

­ R i ro giao d ch:    ủ ị  

R i ro giao d ch là r i ro mà nguyên nhân phát sinh là do nh ng h n ch  trongủ ị ủ ữ ạ ế  quá trình giao d ch và xét duy t cho vay. R i ro giao d ch đị ệ ủ ị ược chia là ba lo i là r iạ ủ  

ro l a ch n, r i ro b m b o và r i ro nghi p v ự ọ ủ ả ả ủ ệ ụ

+ R i ro l a ch n: Là r i ro có liên quan đ n quá trình đánh giá và phân tíchủ ự ọ ủ ế  tín d ng khi ngân hàng l a ch n nh ng phụ ự ọ ữ ương án hi u qu  th p đ  cho vayệ ả ấ ể

+ R i ro đ m b o: Là r i ro phát sinh t  các tiêu chu n đ m b o nh  cácủ ả ả ủ ừ ẩ ả ả ư  

đi u ki n trong h p đ ng cho vay, các lo i tài s n đ m b o, ch  th  b o đ m, cácề ệ ợ ồ ạ ả ả ả ủ ể ả ả  hình th c b o đ m và m c cho vay trên giá tr  c a tài s n đ m b o.ứ ả ả ứ ị ủ ả ả ả

+ R i ro nghi p v : Là r i ro liên quan đ n công tác qu n lý kho n vay vàủ ệ ụ ủ ế ả ả  

ho t đ ng cho vay, bao g m c  vi c x  d ng h  th ng x p h ng r i ro và k  thu tạ ộ ồ ả ệ ử ụ ệ ố ế ạ ủ ỹ ậ  

x  lý các kho n cho vay có v n đ ử ả ấ ề

­ R i ro danh m c: ủ ụ

R i ro danh m c là lo i r i ro mà nguyên nhân phát sinh là do nh ng h n chủ ụ ạ ủ ữ ạ ế trong vi c qu n lý danh m c cho vay c a ngân hàng, bao g m hai lo i là r i ro n iệ ả ụ ủ ồ ạ ủ ộ  

t i và r i ro t p trung.ạ ủ ậ

+ R i ro n i t i: Là r i ro xu t phát t  các đ c đi m riêng có, mang tính riêngủ ộ ạ ủ ấ ừ ặ ể  

bi t bên trong m i ch  th  đi vay ho c ngành, lĩnh v c kinh t ệ ỗ ủ ể ặ ự ế

+ R i ro t p trung: Là lo i r i ro tín d ng do ngân hàng t p trung cho vay quáủ ậ ạ ủ ụ ậ  nhi u đ i v i m t s  khách hàng, cho vay quá nhi u doanh nghi p ho t đ ng trongề ố ớ ộ ố ề ệ ạ ộ  cùng m t ngành, lĩnh v c kinh t  ho c cùng m t đ a lý nh t đ nh ho c cùng m tộ ự ế ặ ộ ị ấ ị ặ ộ  

R i ro t p ủ ậtrung

1.2.1.1 Theo quan đi m c a qu c t   ể ủ ố ế  

Theo m t s  tiêu chí c a NHTW Liên minh Châu Âu: ộ ố ủ  N  x u trong ho t đ ngợ ấ ạ ộ  kinh doanh c a NHTM không ch  có nh ng kho n vay quá h n thông thủ ỉ ữ ả ạ ường không 

có kh  năng thu h i theo h p đ ng mà còn có các kho n n  ch a quá h n nh ngả ồ ợ ồ ả ợ ư ạ ư  

ti n  n các r i ro d n đ n vi c có th  không thanh toán đ y đ  g c và lãi cho ngânề ẩ ủ ẫ ế ệ ể ầ ủ ố  hàng

Theo quan đi m c a Phòng th ng kê – Liên hi p qu c ể ủ ố ệ ố : V  c  b n m tề ơ ả ộ  kho n n  đả ợ ược coi là n  x u khi quá h n tr  lãi và/ho c tr  g c trên 90 ngày, ho cợ ấ ạ ả ặ ả ố ặ  các kho n tr  lãi ch a tr  t  90 ngày tr  lên đã đả ả ư ả ừ ở ược nh p g c, tái c p v n ho cậ ố ấ ố ặ  

tr  ch m theo th a thu n ho c các kho n thanh toán đã quá h n 90 ngày nh ng cóả ậ ỏ ậ ặ ả ạ ư  

lý do ch c ch n đ n nghi ng  v  kh  năng s  đắ ắ ế ờ ể ả ẽ ược thanh toán đ y đ ầ ủ

Theo chu n m c qu c t  ­ IAS: ẩ ự ố ế  N  x u là nh ng kho n n  quá h n trên 90ợ ấ ữ ả ợ ạ  ngày và/ho c kh  năng tr  n  nghi ngặ ả ả ợ ờ

Ngoài ra hi n nay còn có đ nh nghĩa m i v  n  x u theo chu n m c báo cáoệ ị ớ ề ợ ấ ẩ ự  tài chính qu c t  (IFRS) và IAS 39 v a đố ế ừ ược chu n m c k  toán qu c t  (IAS)ẩ ự ế ố ế  công b  vào tháng 12 năm 1999 và sau 2 l n ch nh s a vào năm 2000 và năm 2003 vàố ầ ỉ ử  

được khuy n cáo áp d ng vào đ u năm 2005. V  c  b n IAS 39 ch  chú trong t iế ụ ầ ề ơ ả ỉ ớ  

kh  năng hoàn tr  c a kho n vay b t lu n th i gian quá h n ch a t i 90 ngày ho cả ả ủ ả ấ ậ ờ ạ ư ớ ặ  

ch a quá h n. Phư ạ ương pháp đ  đánh giá kh  năng tr  n  c a khách hàng thể ả ả ợ ủ ường là 

phương pháp phân tích dòng ti n tề ương lai ho c x p h ng kho n vay (x p h ngặ ế ạ ả ế ạ  khách hàng). H  th ng này đệ ố ược coi là chính xác v  m t lý thuy t nh ng vi c ápề ặ ế ư ệ  

d ng vào th c t  g p nhi u khó khăn. Vì v y nó đang đụ ự ế ặ ề ậ ượ ủc  y ban k  toán qu c tế ố ế 

ti p t c nghiên c u đi u ch nh.ế ụ ứ ề ỉ

1.2.1.2 Theo quan đi m Vi t Nam   ể ệ  

N  x u theo kho n 6, đi u 2 c a Quy đ nh v  phân lo i n , trích l p và sợ ấ ả ề ủ ị ề ạ ợ ậ ử 

d ng d  phòng đ  x  lý r i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng c a TCTD banụ ự ể ử ủ ụ ạ ộ ủ  hành kèm theo Quy t đ nh 493/2005/QĐ­NHNN ngày 22/4/2005 c a NHNN Vi tế ị ủ ệ  Nam  Vi t Nam “ là các kho n n  thu c các nhóm n  dệ ả ợ ộ ợ ưới tiêu chu n ( nhóm 3), nẩ ợ nghi ng  ( nhóm 4) và n  có kh  năng m t v n (nhóm 5)ờ ợ ả ấ ố

Ngoài ra theo đi u 13 c a quy t đ nh này cũng đ  c p t i n  x u “Khi đ n kề ủ ế ị ề ậ ớ ợ ấ ế ỳ 

h n tr  n  g c ho c lãi, n u khách hàng không tr  n  đúng h n và không đạ ả ợ ố ặ ế ả ợ ạ ượ  c

đi u ch nh kì h n n  g c ho c lãi, không đề ỉ ạ ợ ố ặ ược gia h n n  g c ho c lãi, thì t  ch cạ ợ ố ặ ổ ứ  tín d ng chuy n toàn b  s  d  n  này sang n  x u”ụ ể ộ ố ư ợ ợ ấ

1.2.2. Phân lo i  n  x uạ ợ ấ

Theo Quy t đ nh s  493/2005/QĐ­NHNN ngày 22/4/2005 phân lo i n  thànhế ị ố ạ ợ  

5 lo i theo 2 phạ ương pháp đ nh tính và đ nh lị ị ượng

* Ph ươ ng pháp đ nh l ị ượ ng

­ Nhóm 1: N  đ  tiêu chu n bao g m n  trung h n đợ ủ ẩ ồ ợ ạ ược đánh giá có khả năng thu h i đ  g c và lãi đúng h n và các kho n n  có th  phát sinh trong tồ ủ ố ạ ả ợ ể ươ  nglai nh  các kho n b o lãnh cam k t cho vay, ch p nh n thanh toán.ư ả ả ế ấ ậ

­ Nhóm 2 N  c n chú ý bao g m n  quá h n < 90 ngày và n  có c u l i th iợ ầ ồ ợ ạ ợ ấ ạ ờ  

h n n ạ ợ

­ Nhóm 3 N  dợ ưới tiêu chu n, bao g m n  quá h n t  90 ­180 ngày ngẩ ồ ợ ạ ừ ườ ợ i n

c  c u l i th i h n tr  n  quá h n < 90 ngày.ơ ấ ạ ờ ạ ả ợ ạ

­ Nhóm 4: N  nghi ng , bao g m n  quá h n t  180 ­ 360 ngày.ợ ờ ồ ợ ạ ừ

­ Nhóm 5: N  có kh  năng m t v n bao g m n  quá h n > 360 ngày và n  cợ ả ấ ố ồ ợ ạ ợ ơ 

c u th i h n tr  n  > 180 ngày ngấ ờ ạ ả ợ ườ ợi n  khoanh ch  chi phí x  lý.ờ ử

* Ph ươ ng pháp đ nh tính ị

 N  cũng  đợ ược phân thành 5 nhóm tương  ng nh  phứ ư ương pháp đ nh lị ượng, 

nh ng không nh t thi t căn c  vào s  ngày quá h n ch a thanh toán n  mà căn cư ấ ế ứ ố ạ ư ợ ứ trên h  th ng x p h ng tín d ng n i b  và chính sách d  phòng r i ro và t  ch c tínệ ố ế ạ ụ ộ ộ ự ủ ổ ứ  

d ng đụ ược ngân hàng nhà nước ch p nh n.ấ ậ

­ Nhóm 1: N  đ  tiêu chu n, bao g m n  đợ ủ ẩ ồ ợ ược đánh giá là có kh  năng thu h i đ yả ồ ầ  

đ  g c và lãi đúng h n.ủ ố ạ

­ Nhóm 2: N  c n chú ý, bao g m n  đợ ầ ồ ợ ược đánh giá là có kh  năng thu h i đ y đả ồ ầ ủ 

g c và lãi nh ng có d u hi u khách hàng suy gi m kh  năng tr  n ố ư ấ ệ ả ả ả ợ

­ Nhóm 3 N  dợ ưới tiêu chu n, bao g m n  đẩ ồ ợ ược đánh giá là không có kh  năng thuả  

h i g c và lãi cho đ n khi đ n h n.ồ ố ế ế ạ

­ Nhóm 4: N  nghi ng , bao g m n  đợ ờ ồ ợ ược đánh là có kh  năng t n th t caoả ổ ấ

­ Nhóm 5: N  có kh  năng m t v n, bao g m n  đợ ả ấ ố ồ ợ ược đánh giá là không có khả năng thu h i, m t v n.ồ ấ ố

Trong đó n  t  nhóm 3 ­5 là n  x u, các kho n n  x u này là y u t  ch  y uợ ừ ợ ấ ả ợ ấ ế ố ủ ế  gây ra r i ro tín d ng.ủ ụ

1.2.3 Nguyên nhân gây ra n  x uợ ấ

M t th c t  cho th y r ng, cho dù quá trình xét duy t cho vay c a cán b  tínộ ự ế ấ ằ ệ ủ ộ  

d ng có c n th n, kĩ lụ ẩ ậ ưỡng đ n đâu đi n a nh ng v n không tránh kh i r i ro vế ữ ư ẫ ỏ ủ ề 

n  x u. Vì v y, nguyên nhân gây ra n  x u t i các NHTM đ n t  hai phía: chợ ấ ậ ợ ấ ạ ế ừ ủ quan c a ngân hàng và khách quan t  phía khách hàng vay v n và tác đ ng c a môiủ ừ ố ộ ủ  

trường bên ngoài

1.2.3.1. Nguyên nhân ch  quan t  phía NHTM   ủ ừ  .  

­ Do s  y u kém v  trình đ  chuyên môn c a cán b  tín d ng d n đ nự ế ề ộ ủ ộ ụ ẫ ế  không có kh  năng nh n di n r i ro. S  sa sút v  đ o đ c c a b  ph n qu n lý vàả ậ ệ ủ ự ề ạ ứ ủ ộ ậ ả  nhân viên tín d ng,  thi u tinh th n trách nhi m, l i d ng quy n h n đ  t  l i.ụ ế ầ ệ ợ ụ ề ạ ể ư ợ

­ Hi u qu  c a qu n tr  kém, các chính sách tín d ng đ t ra không h p lý,ệ ả ủ ả ị ụ ặ ợ  không k p th i ho c không theo k p v i th c t  H  th ng truy n t i thông tin cònị ờ ặ ị ớ ự ế ệ ố ề ả  

ch m, ch a hoàn thi n d n đ n vi c th m đ nh, phân tích b  sai l ch, đánh giá saiậ ư ệ ẫ ế ệ ẩ ị ị ệ  

v  kh  năng tr  n  c a khách hàng và xu hề ả ả ợ ủ ướng phát tri n c a kinh tể ủ ế

­  Quy trình c p tín d ng không h p lý: vi ph m quy t c b n m t, cán bấ ụ ợ ạ ắ ố ắ ộ tín d ng làm vi c không đúng th m quy n, th c hi n ch a nghiêm túc ho c ch aụ ệ ẩ ề ự ệ ư ặ ư  đúng các quy đ nh cho vay, đánh giá sai v  kh  năng s  d ng v n và kh  năng trị ề ả ử ụ ố ả ả 

n  c a khách hàng.ợ ủ

­ Hi u qu  c a công tác t  ch c, ki m tra, giám sát n i b  c a ngân hàngệ ả ủ ổ ứ ể ộ ộ ủ  còn ch a ch t ch , kém hoàn thi n và ch a đ c l p, ch a th c hi n đúng ch cư ặ ẽ ệ ư ộ ậ ư ự ệ ứ  năng,nhi m v  ho c c  tình sai ph m.ệ ụ ặ ố ạ

­ Ch a có s  ràng bu c nghiêm kh c v  trách nhi m đ i v i ngư ự ộ ắ ề ệ ố ớ ười th cự  

hi n công tác tín d ng, ch  tài x  ph t ch a nghiêm ho c kém minh b ch.ệ ụ ế ử ạ ư ặ ạ

­ Các NHTM quá chú tr ng vào m c tiêu l i nhu n, gây nên tình tr ng tăngọ ụ ợ ậ ạ  

trưởng tín d ng nóng. Vi c ch y đua lãi su t huy đ ng đ y lãi su t cho vay lên cao,ụ ệ ạ ấ ộ ẩ ấ  gây ra tâm lý th    c a các doanh nghi p m nh khi h  có th  s  d ng ngu n v nờ ơ ủ ệ ạ ọ ể ử ụ ồ ố  

khác r  h n. Các khách hàng còn l i đẻ ơ ạ ược đ a vào di n nghi v n v  kh  năng qu nư ệ ấ ề ả ả  

lý, kinh doanh đ  tr  n  cho Ngân hàng. ể ả ợ

­ “ Đ  quá nhi u tr ng vào trong m t gi ”: Các kho n cho vay c a Ngân hàngể ề ứ ộ ỏ ả ủ  

t p trung vào nh ng lĩnh v c có đ  r i ro cao, khi n cho danh m c n  vay thi u điậ ữ ự ộ ủ ế ụ ợ ế  

s  da d ng; t  đó, kh  năng phân tán r i ro c a Ngân hàng s  gi m đi. Công tácự ạ ừ ả ủ ủ ẽ ả  

qu n lý và đánh giá tài s n đ m b o kém.ả ả ả ả

1.2.3.2 Nguyên nhân khách quan t  phía khách hàng   ừ  

*Nguyên nhân ch  quan c a khách hàng:  ủ ủ

 ­ Trình đ  qu n lý s n xu t kinh doanh c a khách hàng còn h n ch , s  d ngộ ả ả ấ ủ ạ ế ử ụ  

v n vay không đúng m c đích, ti n vay v  không có tác d ng thúc đ y ho t đ ngố ụ ề ề ụ ẩ ạ ộ  kinh doanh c a doanh nghi p, d n đ n doanh nghi p vay v n làm ăn kém hi u qu ,ủ ệ ẫ ế ệ ố ệ ả  

n  Ngân hàng tăng.ợ

 ­ Doanh nghi p thi u thi n chí tr  n , c  ý không cung c p đ y đ  ho c cóệ ế ệ ả ợ ố ấ ầ ủ ặ  hành vi che gi u thông tin trong su t quá trình xin c p tín d ng và s  d ng v n vay,ấ ố ấ ụ ử ụ ố  

th c hi n vi c đi vay   nhi u t  ch c tín d ng.ự ệ ệ ở ề ổ ứ ụ

 ­ Tình hình tài chính c a doanh nghi p y u kém, thi u minh b ch trong vi củ ệ ế ế ạ ệ  

x  lý các lo i gi y t , s  sách k  toánử ạ ấ ờ ổ ế

­ Doanh nghi p s  d ng ngu n v n vay quá l n trong c u trúc v n c a mình,ệ ử ụ ồ ố ớ ấ ố ủ  

s  d ng v n sai m c đích   nên không có kh  năng thu h i v n ử ụ ố ụ ả ồ ố

*Nguyên nhân khách quan c a khách hàng: ủ

  ­ Doanh nghi p vay v n g p r i ro trong ho t đ ng kinh doanh c a mình:ệ ố ặ ủ ạ ộ ủ  thiên tai, ho  ho n, chi n tranh…và đ c bi t là tác đ ng c a kh ng ho ng kinh tả ạ ế ặ ệ ộ ủ ủ ả ế trong khu v c và trên th  gi i, do v y vi c s  d ng v n vay không đ t hi u qu , cóự ế ớ ậ ệ ử ụ ố ạ ệ ả  

th  m t hoàn toàn v n.ể ấ ố

 ­ Doanh nghi p g p ph i nh ng đ i thay trong kinh doanh không th  lệ ặ ả ữ ổ ể ườ  ng

trước được nh  s  thay đ i v  giá c , nhu c u th  trư ự ổ ề ả ầ ị ường, l m phát, t  giá h i đoái,ạ ỷ ố  lãi su t, s  thay đ i v  môi trấ ự ổ ề ường pháp lý hay chính sách c a Chính ph  khi nủ ủ ế  doanh nghi p lâm vào tình tr ng khó khăn tài chính không th  kh c ph c đệ ạ ể ắ ụ ược.1.2.4 D u hi u nh n bi t c a n  x uấ ệ ậ ế ủ ợ ấ

1.2.4.1 Nhóm n  x u phát sinh t  phía khách hàng   ợ ấ ừ  

D u hi u phát sinh t  phía khách hàng bao g m hai nhóm chính th  hi nấ ệ ừ ồ ể ệ  trong  m i quan h  gi a khách hàng v i Ngân hàng và phố ệ ữ ớ ương th c qu n lý, tìnhứ ả  hình tài chính, ho t đ ng c a khách hàng. ạ ộ ủ

Th  nh t: ứ ấ   Có nh ng bi u hi n không bình th ữ ể ệ ườ ng trong m i quan h  gi a ố ệ ữ   khác hàng v i Ngân hàng nh : ớ ư

 ­ Khách hàng n  tìm m i cách đ  l n tránh, không cho ti p xúc liên l c đợ ọ ể ầ ế ạ ượ  c

ho c r t nhi u l n h a và cam k t nh ng không thanh toán.ặ ấ ề ầ ứ ế ư

 ­ Khách hàng gây khó khăn cho Ngân hàng trong quá trình ki m tra theo đ nhể ị  

k  ho c đ t xu t. Doanh nghi p c  trì hoãn g i các báo cáo tài chính theo yêu c uỳ ặ ộ ấ ệ ố ử ầ  

ho c không có các báo cáo v  l u chuy n ti n t  mà không có s  gi i thích minhặ ề ư ể ề ệ ự ả  

b ch, thuy t ph c. ạ ế ụ

 .­ Đ  ngh  gia h n, đi u ch nh đ nh k  h n n  nhi u l n không rõ lý do ho cề ị ạ ề ỉ ị ỳ ạ ợ ề ầ ặ  thi u các căn c  thuy t ph c mang tính khách quan v  vi c gia h n hay đi u ch nhế ứ ế ụ ề ệ ạ ề ỉ  

k  h n nỳ ạ ợ

.­ Có s  sút gi m b t thự ả ấ ường s  d  tài kho n ti n g i m  t i Ngân hàng; xu tố ư ả ề ử ở ạ ấ  

hi n nh ng thay đ i b t thệ ữ ổ ấ ường ngoài d  ki n và không gi i thích đự ế ả ược trong t cố  

đ  và t ng m c l u chuy n ti n g i thanh toán t i Ngân hàng.ộ ổ ứ ư ể ề ử ạ

­ M c đ  vay thứ ộ ường xuyên gia tăng, yêu c u vay các kho n vầ ả ượt quá nhu c uầ  

d  ki n.Ch p nh n s  d ng các ngu n v n vay v i giá cao v i m i đi u ki n.ự ế ấ ậ ử ụ ồ ố ớ ớ ọ ề ệ

­ Tài s n đ m b o không đ  tiêu chu n, giá tr  tài s n b  gi m sút so v i đ nhả ả ả ủ ẩ ị ả ị ả ớ ị  giá khi cho vay. Có d u hi u tài s n đã cho ngấ ệ ả ười khác thuê, bán, trao đ i ho c đãổ ặ  

bi n m t ho c không còn t n t i.ế ấ ặ ồ ạ

Th  hai: ứ  Xu t hi n các d u hi u b t th ấ ệ ấ ệ ấ ườ ng liên quan t i ph ớ ươ ng pháp qu n ả  

lý 

       Nh ng d u hi u này tác đ ng tr c ti p t i ch t lữ ấ ệ ộ ự ế ớ ấ ượng kho n tín d ngả ụ  

nh ng v i t c đ  ch m h n. Chúng không d  nh n di n n u thi u s  qu n lý ch tư ớ ố ộ ậ ơ ễ ậ ệ ế ế ự ả ặ  

ch  c a cán b  tín d ng, bao g m:ẽ ủ ộ ụ ồ

­ Có chênh l ch l n gi a doanh thu hay dòng ti n th c t  so v i m c d  ki nệ ớ ữ ề ự ế ớ ứ ự ế  khi khách hàng đ  ngh  c p tín d ng. Nh ng thay đ i b t l i trong c  c u v n, t  lề ị ấ ụ ữ ổ ấ ợ ơ ấ ố ỷ ệ thanh toán hay m c đ  ho t đ ng c a khách hàngứ ộ ạ ộ ủ

.­ Xu t hi n ngày càng nhi u các chi phí b t h p lý nh  s  gia tăng đ t bi nấ ệ ề ấ ợ ư ự ộ ế  trong chi phí qu ng cáo, t p trung quá nhi u chi phí đ  gây  n tả ậ ề ể ấ ượng nh  thi t bư ế ị văn phòng hi n đ i, phệ ạ ương ti n giao thông đ t ti n….ệ ắ ề

­ Thay đ i thố ường xuyên t  ch c c a ban đi u hành. Xu t hi n mâu thu nổ ứ ủ ề ấ ệ ẫ  trong qu n tr  đi u hành, tranh ch p trong quá trình qu n lý.  ả ị ề ấ ả

­ Do áp l c n i b , doanh nghi p ph i tung ra th  trự ộ ộ ệ ả ị ường các s n ph m, d chả ẩ ị  

v  quá s m khi các s n ph m ch a đ t đụ ớ ả ẩ ư ạ ược các đi u ki n c n thi t ho c đ t raề ệ ầ ế ặ ặ  

nh ng h n m c th i gian, doanh s  không h p lýữ ạ ứ ờ ố ợ

 ­ Thiên tai, h a ho n, d ch b nh b t ng  x y ra và có  nh hỏ ạ ị ệ ấ ờ ả ả ưởng đ n lĩnh v cế ự  kinh doanh c a khách hàng.ủ

1.2.4.2 Nhóm các d u hi u phát sinh t  phía ngân hàng   ấ ệ ừ  

R i ro có th  phát sinh t  phía khách hàng nh ng cũng có th  là b t ngu n t  ủ ể ừ ư ể ắ ồ ừphía Ngân hàng. N u là r i ro do Ngân hàng gây ra thì ta có th  nh n th y thông quaế ủ ể ậ ấ  

m t s  các d u hi u nh  sau:ộ ố ấ ệ ư

 ­ Có s  đánh giá và phân lo i không chính xác v  m c đ  r i ro c a khách ự ạ ề ứ ộ ủ ủhàng

 ­ C p tín d ng d a trên các cam k t không ch c ch n và thi u tính đ m b o ấ ụ ự ế ắ ắ ế ả ả

c a khách hàng v  vi c duy trì m t kho n ti n l n ho c các l i ích do khách hàng ủ ề ệ ộ ả ề ớ ặ ợđem l i t  kho n tín d ng đạ ừ ả ụ ượ ấc c p

 ­ T c đ  tăng trố ộ ưởng tín d ng quá nhanh, vụ ượt qua kh  năng và năng l c ki mả ự ể  soát c a Ngân hàng.ủ

 ­ Cho vay d a trên các s  ki n b t thự ự ệ ấ ường có th  x y ra ch ng h n nh  sáp ể ả ẳ ạ ư

nh p, thay đ i đ a v  pháp lý t  chi nhánh lên công ty con h ch toán đ c l p ậ ổ ị ị ừ ạ ộ ậ

 ­ So n th o các đi u ki n ràng bu c trong h p đ ng tín d ng m p m , không ạ ả ề ệ ộ ợ ồ ụ ậ ờ

rõ ràng, không rõ l ch hoàn tr  đ i v i t ng kho n vay; cán b  tín d ng c  ý tho  ị ả ố ớ ừ ả ộ ụ ố ả

hi p các nguyên t c tín d ng v i khách hàng m c dù bi t có r i ro ti m  n, h  s  ệ ắ ụ ớ ặ ế ủ ề ẩ ồ ơcòn thi u v  m t pháp lý đ  ch ng minh cho kho n n  là phù h p, thi u hóa đ n, ế ề ặ ể ứ ả ợ ợ ế ơ

1.2.5 Ảnh hưởng c a n  x u t i các ngân hàngủ ợ ấ ớ

1.2.5.1. Tác đ ng c a n  x u t i ho t đ ng c a các ngân hàng ộ ủ ợ ấ ớ ạ ộ ủ

­ N  x u  nh hợ ấ ả ưởng t i kh  năng thanh toán c a ngân hàng: Không thu h i đớ ả ủ ồ ủ 

v n đã b  ra cho vay khi n ngân hàng b  gi m l i nhu n, thua l  do b  thâm h t ố ỏ ế ị ả ợ ậ ỗ ị ụngu n v n. Đ n m t m c nào đó ngân hàng không th  tr  ti n cho ngồ ố ế ộ ứ ể ả ề ườ ử ềi g i ti n 

khi đ n h n. N u trình tr ng này kéo dài liên t c thì ngân hàng lâm vào trình tr ng ế ạ ế ạ ụ ạ

m t kh  năng thanh toánấ ả

­ N  x u cao làm gi m uy tín c a ngân hàng  d n đ n vi c thu hút ngu n v n ợ ấ ả ủ ẫ ế ệ ồ ố

đ  ph c v  k  ho ch m  r ng kinh doanh khó khăn và h n ch  kh  năng cho vay ể ụ ụ ế ạ ở ộ ạ ế ả

c a ngân hàng gây  nh hủ ả ưởng nghiêm tr ng đ n hi u qu  kinh doanh.ọ ế ệ ả

­ N  x u làm gi m l i nhu n c a ngân hàng do ngân hàng ph i vay mợ ấ ả ợ ậ ủ ả ượn các ngu n v n v i chi phí cao đ  đáp  ng nhu c u thanh kho n. N  x u cao cũng làm ồ ố ớ ể ứ ầ ả ợ ấcho vòng tu n hoàn v n ch m l i, gi m hi u qu  s  d ng v n d n đ n gi m l i ầ ố ậ ạ ả ệ ả ử ụ ố ẫ ế ả ợnhu n.ậ

­ N  x u có th  làm phá s n ngân hàng và làm gi m kh  năng h i nh p ợ ấ ể ả ả ả ộ ậ

1.2.5.2.Tác đ ng t i khách hàng ộ ớ

­ N  x u là gánh n ng bu c ngợ ấ ặ ộ ười vay ph i gi i quy t trong tình tr ng tài ả ả ế ạchính không t t, t o áp l c tr  n  cho doanh nghi p, do đó có th  d n đ n vi c s n ố ạ ự ả ợ ệ ể ẫ ế ệ ả

xu t kinh doanh b  đình đ n, ch t lấ ị ố ấ ượng kém d n đ n gi m doanh thu, ng ng s n ẫ ế ả ừ ả

xu t ho c đ a ra nh ng quy t đ nh kinh t  sai l m ấ ặ ư ữ ế ị ế ầ

­ Người vay không hoàn tr  n  đúng h n, mang l i n  x u cho ngân hàng d  ả ợ ạ ạ ợ ấ ẽ

m t uy tín, m t đi m trong h  th ng x p h ng tín d ng c a NHTM. Đi u này  nh ấ ấ ể ệ ố ế ạ ụ ủ ề ả

hưởng nghiêm tr ng t i vi c tìm ngu n v n tài tr  sau này c a ngọ ớ ệ ồ ố ợ ủ ười đi vay

­ Vi c không thanh toán đệ ược món n  vay c a NHTM, ngợ ủ ười đi vay còn đ ng ứ

trước nguy c  b  thanh lý tài s n th  ch p, c m c  ho c ph i ch u trách nhi m ơ ị ả ế ấ ầ ố ặ ả ị ệ

trước pháp lý, có th  r i vào tình tr ng phá s n ho c b  tể ơ ạ ả ặ ị ước quy n kinh doanh.ề

1.2.5.3. Tác đ ng c a n  x u t i n n kinh t ộ ủ ợ ấ ớ ề ế

     Theo các chuyên gia phân tích kinh t , nhìn chung n  x u có nh ng tác đ ng ế ợ ấ ữ ộchính  nh hả ưởng tr c ti p đ n n n kinh t  và làm  nh hự ế ế ề ế ả ưởng đ n ho t đ ng c a ế ạ ộ ủcác Ngân hàng thương m i nh : ạ ư

­ N  x u cao khi n ngân hàng lâm vào kh  năng m t kh  năng thanh toánợ ấ ế ả ấ ả  

s  gây tâm lý hoang mang cho ngẽ ườ ử ềi g i ti n gây ra hi u  ng rút ti n hàng lo t. ệ ứ ề ạ

Ho t đ ng ngân hàng l i mang tính h  th ng, m t ngân hàng đ  v  s  kéo theo s  ạ ộ ạ ệ ố ộ ổ ỡ ẽ ự

đ  v  c a hàng lo t ngân hàng khác. Các ch  th  trong n n kinh t  tham gia vào ổ ỡ ủ ạ ủ ể ề ế

quá trình thanh toán trong và ngoài nước thông qua h  th ng ngân hàng s  m t ni mệ ố ẽ ấ ề  tin vào uy tín ngân hàng đi u này s  d n t i vi c gi m sút đ u t   nh hề ẽ ẫ ớ ệ ả ầ ư ả ưởng t i ớtăng trưởng kinh t ế

­ N  x u tăng cao làm h n ch  kh  năng cho vay c a ngân hàng trong khiợ ấ ạ ế ả ủ  

c u c a các ch  th  là r t l n d n đ n s  trì tr  c a n n kinh t ầ ủ ủ ể ấ ớ ẫ ế ự ệ ủ ề ế

­ M t khác, t  l  n  x u cao th  hi n s  kém hi u qu  trong ho t đ ng ặ ỷ ệ ợ ấ ể ệ ự ệ ả ạ ộkinh doanh c a ngân hàng, gây s  thi u tin tủ ự ế ưởng vào công chúng. Dân chúng không đem ti n g i ngân hàng n a làm cho t  l  huy đ ng v n th p, lề ử ữ ỷ ệ ộ ố ấ ượng v n nhàn r i ố ỗtrong dân c  tăng gây lãng phí v n.ư ố

Tóm l i: ạ

Tác đ ng c a n  x u là r t l n, nó không ch   nh hộ ủ ợ ấ ấ ớ ỉ ả ưởng t i riêng m t ngânớ ộ  hàng, m t ngành ngh  mà còn  nh hộ ề ả ưởng t i toàn b  n n kinh t  Đ c bi t là tínhớ ộ ề ế ặ ệ  

h  th ng c a ngành ngân hàng khi n cho h u qu  c a n  x u lan nhanh h n, tácệ ố ủ ế ậ ả ủ ợ ấ ơ  

đ ng m nh, lâu dài và khó x  lý. H  th ng ngân hàng là huy t m nh c a n n kinhộ ạ ử ệ ố ế ạ ủ ề  

t  do đó thi t h i c a nó s   nh hế ệ ạ ủ ẽ ả ưởng t i t t c  các ngành ngh  còn l i, gây suyớ ấ ả ề ạ  

gi m kinh t  d n đ n kh ng ho ng, l m phát, nghèo đói và t  n n xã h i. Tả ế ẫ ế ủ ả ạ ệ ạ ộ ừ 

nh ng h u qu  nghiêm tr ng đó, vi c phòng ng a và x  lý n  x u ngày càng trữ ậ ả ọ ệ ừ ử ợ ấ ở nên c p bách. Chính ph , nhà nấ ủ ước và b n thân các NHTM cùng các ch  th  kinh tả ủ ể ế khác c n ph i có các bi n pháp tri t đ  và t c thì đ  x  lý “c c máu đông” đangầ ả ệ ệ ể ứ ể ử ụ  

l n d n này.ớ ầ

1.3. Kinh nghi m x  lý n  x u c a m t s  nệ ử ợ ấ ủ ộ ố ước trên th  gi i và bài h c tế ớ ọ ừ 

Vi t Namệ

1.3.1. Kinh nghi m x  lý n  x u c a m t s  nệ ử ợ ấ ủ ộ ố ước trên th  gi iế ớ

N  x u là “c c máu đông” mà nhi u n n kinh t  trên th  gi i b  “nhi m” v iợ ấ ụ ề ề ế ế ớ ị ễ ớ  các m c đ  khác nhau và m i qu c gia có đ n thu c tr  b nh khác nhau, ph  thu cứ ộ ỗ ố ơ ố ị ệ ụ ộ  vào đ c đi m c a m i nặ ể ủ ỗ ước

Hai cường qu c kinh t  Hoa K , Trung Qu c t ng “gánh” kho n n  x u caoố ế ỳ ố ừ ả ợ ấ  

ng t ngấ ưởng. Theo ngân hàng Phát tri n châu Á – ADB, năm 2003, Trung Qu c cóể ố  

b n NHTM qu c doanh l n nh t v i t ng tài s n kho ng 15.200 t  Nhân dân t  ,ố ố ớ ấ ớ ổ ả ả ỷ ệ  chi m kho ng 55% t ng tài s n c a h  th ng tài chính đã lâm vào tình tr ng n  x uế ả ổ ả ủ ệ ố ạ ợ ấ  

vượt m c gi i h n cho phép. Đi u này không m y khác so v i tình tr ng cho “vayứ ớ ạ ề ấ ớ ạ  

dưới chu n” (vay v i m c đ  r i ro cao) c a các ngân hàng   Hoa K  giai đo nẩ ớ ứ ộ ủ ủ ở ỳ ạ  

trước kh ng ho ng kinh t  tài chính 2008.ủ ả ế

Trước th c tr ng n  x u tăng đ t bi n , c  hai nự ạ ợ ấ ộ ế ả ước đ u tung chính sáchề  

ch ng khoán hóa các kho n n  x u c a các NHTM. Đây đứ ả ợ ấ ủ ược xem là chính sách  uư  tiên và tr ng tâm trong chu i gi i pháp c a hai nọ ỗ ả ủ ước. Ngân hàng trung ương Trung 

Qu c PBC đã thành l p 4 công ty qu n lý tài s n, có trách nhi m x  lí n  x u choố ậ ả ả ệ ử ợ ấ  

m t s  NHTM qu c doanh. Các công ty này ch u s  qu n lý và ch  đ o đ ng th iộ ố ố ị ự ả ỉ ạ ồ ờ  

c a B  Tài chính và liên h  ch t ch  v i các NHTM. Các công ty này đã m nh d nủ ộ ệ ặ ẽ ớ ạ ạ  cho ch ng khoán hóa các kho n n  c a NHTM và mua l i chúng nh m th i v n vàoứ ả ợ ủ ạ ằ ổ ố  tình tr ng c n ki t c a các ngân hàng.ạ ạ ệ ủ

Trong khi đó, B  Tài chính, T p đoàn B o hi m ti n g i liên bang (FDIC) vàộ ậ ả ể ề ử  

C c D  tr  liên bang (FED) c a Hoa K  đã cho ra đ i ngân qu  (dụ ự ữ ủ ỳ ờ ỹ ướ ại d ng các gói 

ti n 200 t  USD, 500 t  USD hay th m chí là 700 t  USD) nh m b o lãnh cho vi cề ỷ ỷ ậ ỷ ằ ả ệ  

ch ng khoán hóa các kho n n  x u.ứ ả ợ ấ

Đây là hai đ ng thái gi ng nhau v  b n ch t, chính là mua c  phi u  u đãi –ộ ố ề ả ấ ổ ế ư  mua c  phi u v i m c l i t c không ph  thu c vào l i nhu n và cũng không đổ ế ớ ứ ợ ứ ụ ộ ợ ậ ượ  ctham gia đi u hành ngân hàng – do các NHTM phát hành nh m t o v n cho cácề ằ ạ ố  NHTM đang lâm n  có th  tái c u trúc. Đ ng th i, đây là cách t i  u hóa vi c chiaợ ể ấ ồ ờ ố ư ệ  

nh  r i ro tín d ng c a NHTM đ n các nhà đ u t  th  trỏ ủ ụ ủ ế ầ ư ị ường ch ng khoán.ứ

Bên c nh đó, hai cạ ường qu c này còn áp d ng bi n pháp mua l i n  x u choố ụ ệ ạ ợ ấ  các NHTM. Các kho n n  x u s  đả ợ ấ ẽ ược phân lo i và đạ ược các công ty n  x u ho cợ ấ ặ  các t  ch c tổ ứ ương t  mua l i. Đ ng thái này m t m t t o v n cho các NHTM đự ạ ộ ộ ặ ạ ố ể 

ho t đ ng trong th i gian c p bách, m t ph n khi n các nhà đ u t  l c quan h n,ạ ộ ờ ấ ộ ầ ế ầ ư ạ ơ  kích thích kênh đ u t  t o c  h i cho n n kinh t  tái ho t đ ng. Đ  b  tr  cho gi iầ ư ạ ơ ộ ề ế ạ ộ ể ổ ợ ả  pháp này, các công ty n  x u còn giúp nh ng NHTM y u kém gi i quy t các v nợ ấ ữ ế ả ế ấ  

đ  thanh kho n t m th i nh m t o đ ng l c cho vi c tái c u trúc h  th ng.ề ả ạ ờ ằ ạ ộ ự ệ ấ ệ ố

Cu c kh ng ho ng h  th ng ngân hàng x y ra t i C ng hòa Ireland vào cu iộ ủ ả ệ ố ả ạ ộ ố  năm 2008 và đ u năm 2009, đã đ  l i s  lầ ể ạ ố ượng l n các kho n n  x u. Đ  đ i phóớ ả ợ ấ ể ố  

v i cu c kh ng ho ng ngày càng tr  nên nghiêm tr ng, Chính ph  Ireland đã đ a raớ ộ ủ ả ở ọ ủ ư  sáng ki n thành l p công ty mua bán n  qu c gia (NAMA) năm 2009 nh m lànhế ậ ợ ố ằ  

m nh h  th ng ngân hàng. Trong giai đo n đ u, NAMA đã mua ho c chuy nạ ệ ố ạ ầ ặ ể  

nhượng tài s n n  tr  giá 71 t  b ng Anh t  850 con n  và h n 11.000 kho n nả ợ ị ỷ ả ừ ợ ơ ả ợ 

được th  ch p b ng 16.000 công trình b t đ ng s n. Đ  có đế ấ ằ ấ ộ ả ể ược các kho n n  này,ả ợ  NAMA đã phát hành ch ng khoán do chính ph  b o lãnh cho 5 đ n v  thành viênứ ủ ả ơ ị  

c a mình. NAMA có nhi m v  ho t đ ng làm sao đem l i k t qu  kinh doanh t tủ ệ ụ ạ ộ ạ ế ả ố  

nh t cho nhà nấ ướ ừc t  nh ng tài s n mua đữ ả ượ Ởc.   vào th i k  đ u, NAMA đã muaờ ỳ ầ  

được 11.500 kho n vay n  liên quan đ n đ t đai và nhà c a t  5 đ nh ch  nêu trênả ợ ế ấ ử ừ ị ế  

và ti p theo sau đó là xây d ng m i quan h  sâu r ng v i các con n  đ  hi u rõế ự ố ệ ộ ớ ợ ể ể  thêm ho t đ ng kinh doanh c a h  và b t đ u xây d ng m t chi n lạ ộ ủ ọ ắ ầ ự ộ ế ược tr  n ả ợ  Giai đo n cu i cùng và lâu dài nh t là đ  ra m t lo t các c t m c c t gi m nạ ố ấ ề ộ ạ ộ ố ắ ả ợ 

nh m hoàn t t vi c chi tr  đ y đ  nghĩa v  c a c  các con n  và các kho n vayằ ấ ệ ả ầ ủ ụ ủ ả ợ ả  

c a NAMA vào năm 2019.ủ

Nhi u nề ướ ởc   châu Á nh  Indonesia, Malaysia, Hàn Qu c và Thái Lan đãư ố  thành l p công ty qu n lý tài s n t p trung đ  x  lý n , thu h i và c  c u l i cácậ ả ả ậ ể ử ợ ồ ơ ấ ạ  kho n n  x u c a ngân hàng. M t đ c đi m chung c a các công ty này là t t cả ợ ấ ủ ộ ặ ể ủ ấ ả 

đ u đề ược Chính ph  tài tr  v n, t  ch c t p trung h n là s  d ng mô hình ch  d aủ ợ ố ổ ứ ậ ơ ử ụ ỉ ự  vào ngân hàng. H u h t các công ty qu n lý tài s n   các nầ ế ả ả ở ước châu Á ch  ho tỉ ạ  

đ ng trong m t s  năm nh t đ nh. Các công ty này cũng có quy n h n đ c bi t độ ộ ố ấ ị ề ạ ặ ệ ể 

c t gi m m t s  th  t c pháp lý. Thái Lan th c hi n x  lý n  x u b ng 3 gi i phápắ ả ộ ố ủ ụ ự ệ ử ợ ấ ằ ả  

c  b n. Các gi i pháp này bao g m:ơ ả ả ồ

­ B m v n tr c ti p.ơ ố ự ế

­ Thành l p công ty qu n lý tài s n AMC (Asset Management Company) ậ ả ả

­ Trung gian tái c  c u n  CDRC (Corporate Debt Restructuring Committee)ơ ấ ợTrong đó AMC là m t trong nh ng gi i pháp mà Thái Lan đã áp d ng kháộ ữ ả ụ  

hi u qu  t  th i k  kh ng ho ng cho đ n nay.ệ ả ừ ờ ỳ ủ ả ế

Đ i v i các kho n vay có th  ch p không còn kh  năng tr  n , AMC th cố ớ ả ế ấ ả ả ợ ự  

hi n t ch thu tài s n th  ch p và bán thanh lý đ  hoàn ph n v n vay d a trên nguyênệ ị ả ế ấ ể ầ ố ự  

t c chia s  l i­l  Đ i v i các kho n vay mà AMC nh n th y còn kh  năng tr  n ,ắ ẻ ờ ỗ ố ớ ả ậ ấ ả ả ợ  AMC đã ch  đ ng ph i h p v i các c  quan đ i di n cho các khu v c kinh t  đủ ộ ố ợ ớ ơ ạ ệ ự ế ể 

đ a ra các gi i pháp khôi ph c l i ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a các khu v cư ả ụ ạ ạ ộ ả ấ ủ ự  

đó, t o ngu n v n tr  n  Và ch  sau vài năm, h t quý 2/2003 s  n  x u đạ ồ ố ả ợ ỉ ế ố ợ ấ ược AMC 

gi i quy t đ t 73,46% t ng s  n  c n x  lý. T  l  n  x u c a h  th ng ngân hàngả ế ạ ổ ố ợ ầ ử ỷ ệ ợ ấ ủ ệ ố  

thương m i Thái Lan gi m rõ r t xu ng t  g n 13% năm 2003 xu ng 10% nămạ ả ệ ố ừ ầ ố  

2004 và đ n quý 4/2011   m c không quá 4%.ế ở ứ

Bên c nh đó, m t gi i pháp đạ ộ ả ược các các nướ ử ục s  d ng là g n gi i quy t nắ ả ế ợ 

x u v i tái c u trúc ngân hàng và tái c u trúc kinh t  Bi n pháp này đấ ớ ấ ấ ế ệ ược đánh giá 

là mang tính c  b n, vì ngoài v n đ  x  lý n  x u nó còn giúp ngăn ch n n  x uơ ả ấ ề ử ợ ấ ặ ợ ấ  gia tăng

Đ i v i Nh t B n, h  t p trung nhi u h n vào vi c tái c  c u h  th ng ngânố ớ ậ ả ọ ậ ề ơ ệ ơ ấ ệ ố  hàng. Không gi ng v i m t s  nố ớ ộ ố ước, toàn b  s  ti n thành l p T p đoàn Tái thi tộ ố ề ậ ậ ế  công nghi p Nh t B n (IRCJ) là c a các ngân hàng ch  không ph i t  nhà nệ ậ ả ủ ứ ả ừ ướ  c.Cách làm c a IRCJ là l a ch n các t p đoàn, công ty c n ph i tái thi t, sau đó sủ ự ọ ậ ầ ả ế ẽ 

tách đ n v   y thành nhi u phòng, ban và đánh giá hi u qu  ho t đ ng c a t ngơ ị ấ ề ệ ả ạ ộ ủ ừ  phòng, ban. N u m t ban không sinh l i, t p đoàn có th  bán ban đó kèm chi t kh uế ộ ờ ậ ể ế ấ  

d a vào giá tr  tài s n sau khi đ nh giá. Cu i cùng, ngu n l c s  đự ị ả ị ố ồ ự ẽ ược m t cách cóộ  

ch n l c vào nh ng phòng, ban làm ăn có lãi ho c có s c c nh tranh.ọ ọ ữ ặ ứ ạ

1.3.2 Đánh giá th c t  x  lý n  x u t i Vi t Namự ế ử ợ ấ ạ ệ

N  x u không ch  là v n đ  riêng có c a Vi t Nam mà nhi u qu c gia l n,ợ ấ ỉ ấ ề ủ ệ ề ố ớ  

nh  trên th  gi i cũng đã và đang đ i phó v i v n đ  này. Có qu c gia thành công ,ỏ ế ớ ố ớ ấ ề ố  

có qu c gia g p ph i th t b i, khó khăn trong th i gian đ u  Các hình th c đố ặ ả ấ ạ ờ ầ ứ ượ  cdùng đ  x  lý n  x u r t đa d ng nh ng ch  y u v n là phể ử ợ ấ ấ ạ ư ủ ế ẫ ương pháp mua bán nợ thông qua thành l p các công ty Qu n lý tài s n (AMC), ch ng khoán hóa các kho nậ ả ả ứ ả  cho vay

Hi n nay, công tác x  lý n  x u c a Vi t Nam m i đi đệ ử ợ ấ ủ ệ ớ ược nh ng bữ ước nh  đ uỏ ầ  tiên, ch  y u là qua hai bi n pháp chính: các NHTM t  x  lý n  x u c a mình thôngủ ế ệ ự ử ợ ấ ủ  qua các bi n pháp phát m i tài s n, c  c u n , giãn n  và th c hi n mua bán nệ ạ ả ơ ấ ợ ợ ự ệ ợ thông qua các Công ty Qu n lý n  và khai thác tài s n – VAMC tr c thu c NHNNả ợ ả ự ộ  

n  x u, đ i di n MHB cũng cho bi t trong quý 4/2013 ngân hàng này s  bán kho ngợ ấ ạ ệ ế ẽ ả  

500 t  đ ng n  x u và đ n h t năm 2014 s  bán kho ng 1.500 t  đ ng n  x u choỷ ồ ợ ấ ế ế ẽ ả ỷ ồ ợ ấ  VAMC.Ngoài ra, BIDV cũng đang lên danh sách và d  ki n ch t danh sách n  x uự ế ố ợ ấ  bán cho VAMC vào cu i tháng 10/2013, SCB cũng chu n b  k  ho ch bán n  x uố ẩ ị ế ạ ợ ấ  

l n 2 sau khi đã bán h n 1.000 t  đ ng cho VAMC. ầ ơ ỷ ồ Đi u này cho th y kh  năng tề ấ ả ự 

x  lý n  x u c a các ngân hàng Vi t Nam là quá kém và không kh  thi.ử ợ ấ ủ ệ ả

Do VAMC m i ch  v a đớ ỉ ừ ược đ a vào ho t đ ng nên các quy đ nh mua bán nư ạ ộ ị ợ 

x u còn l ng l o và ch a hoàn thi n, kh  năng tài chính còn y u trong khi nhu c uấ ỏ ẻ ư ệ ả ế ầ  bán n  x u t  các ngân hàng là r t l n. C  ch  xin­ cho t i Vi t Nam cùng v i tìnhợ ấ ừ ấ ớ ơ ế ạ ệ ớ  

tr ng thi u công b ng trong các ho t đ ng th c t , s   nh hạ ế ằ ạ ộ ự ế ự ả ưởng c a l i íchủ ợ  nhóm  hi n nay  cũng đ t ra m t câu h i l n v  tính minh b ch c a VAMC. Li uệ ặ ộ ỏ ớ ề ạ ủ ệ  khi đ a VAMC vào ho t đ ng thì t  ch c này có th c hi n đúng vai trò ban đ u, vìư ạ ộ ổ ứ ự ệ ầ  

l i ích chung hay ch  hợ ỉ ướng t i ph c v  l i ích m t nhóm thi u s  ho c l i là m tớ ụ ụ ợ ộ ể ố ặ ạ ộ  

mi ng bánh béo b  trong tình tr ng tham ô, tham nhũng hi n nay.ế ở ạ ệ

V  công tác t  x  lý n  x u c a các NHTM, m t trong nh ng nguyên nhânề ự ử ợ ấ ủ ộ ữ  khi n kh  năng các ngân hàng không có kh  năng x  lý n  x u là  nh hế ả ả ử ợ ấ ả ưởng t  sừ ự đóng băng c a th  trủ ị ường b t đ ng s n, th  trấ ộ ả ị ường ch ng khoán suy y u, n n kinhứ ế ề  

t  tăng trế ưởng ch m, hàng t n kho lên cao. Các ngân hàng cho vay l i quá phậ ồ ạ ụ thu c vào tài s n th  ch p. Do v y, các ngân hàng khó có th  thu h i n  x u thôngộ ả ế ấ ậ ể ồ ợ ấ  qua phát m i tài s n .Thêm n a, b n thân c  c u tín d ng c a các  ngân hàng th iạ ả ữ ả ơ ấ ụ ủ ờ  gian trước cũng đ u t  quá nóng vào lĩnh v c b t đ ng s n, nên khi th  trầ ư ự ấ ộ ả ị ường này đóng băng thì t  l  n  x u không ch  lên cao mà còn khó có kh  năng thu h i c  g cỷ ệ ợ ấ ỉ ả ồ ả ố  

và lãi. Tình tr ng s  h u chéo khi n cho m c đích c p v n ban đ u b  bóp méo,ạ ở ữ ế ụ ấ ố ầ ị  ngân hàng không qu n lý đả ược v n ho c b  chi ph i b i các m c đích bên ngoài c aố ặ ị ố ở ụ ủ  

m t nhóm cá nhân. H  th ng thông tin n i b  gi a các ngân hàng cũng không có sộ ệ ố ộ ộ ữ ự liên k t nên trong nh ng năm v a qua s y ra nhi u v  vi c nhi u ngân hàng cùngế ữ ừ ả ề ụ ệ ề  cho vay d a trên 1 TSĐB ví d  nh   s  ki n 7 ngân hàng cùng tranh ch p m t khoự ụ ư ự ệ ấ ộ  

cà phê g n đây. Nh ng c  ch  thi u minh b ch , l ng l o trên đã đ y ngân hàng vàoầ ữ ơ ế ế ạ ỏ ẻ ẩ  

th  b  đ ng trong vi c thu h i n  x u.ế ị ộ ệ ồ ợ ấ

N  x u   b n thân các ngân hàng đã ti m tàng t  lâu nh ng còn b  che gi uợ ấ ở ả ề ừ ư ị ấ  

ho c b  đánh giá sai l ch   so v i th c t  Vi c tăng trặ ị ệ ớ ự ế ệ ưởng tín d ng nóng trongụ  

nh ng năm 2009­2010 đã đ  l i h  l y là n  x u bùng phát d  d i vào năm 2011ữ ể ạ ệ ụ ợ ấ ữ ộ  

đ n nay. Và cho dù n  x u có đang bùng n  thì b n thân công tác đánh giá n  x uế ợ ấ ổ ả ợ ấ  

hi n gi  c a các ngân hàng còn cách xa so v i th c t  N  x u v n còn là t ng băngệ ờ ủ ớ ự ế ợ ấ ẫ ả  chìm v n ch a n i lên h t và là m t m i đe d a v n còn treo l  l ng phía trẫ ư ổ ế ộ ố ọ ẫ ơ ử ước

Vi t Nam hoàn toàn có th  h c h i t  nh ng bi n pháp x  lý n  x u t  cácệ ể ọ ỏ ừ ữ ệ ử ợ ấ ừ  

nước đi trước. Nh ng trư ước khi tri n khai nh ng bi n pháp m nh m  tr c ti p xể ữ ệ ạ ẽ ự ế ử 

lý n  x u thì Chính ph , NHNN và các NHTM c n có nh ng bi n pháp đ  h n chợ ấ ủ ầ ữ ệ ể ạ ế 

n  x u thông qua tái c u trúc n n kinh t , minh b ch th  t c cho vay, x  lý r tợ ấ ấ ề ế ạ ủ ụ ử ứ  

đi m  tình tr ng s  h u chéo và l i ích nhóm  Đ c bi t, c n có nh ng bi n phápể ạ ở ữ ợ ặ ệ ầ ữ ệ  

đ  phá băng th  trể ị ường b t đ ng s n, x  lý hàng t n kho, ph c h i th  trấ ộ ả ử ồ ụ ồ ị ường ch ngứ  khoán  đ  thúc đ y n n kinh t  tăng trể ẩ ề ế ưởng và m  l i thoát cho các doanh nghi p.ở ố ệ  

Nh  v y, đ  x  lý “c c máu đông” n  x u c n s  ph i h p ch t ch  và th ng nh tư ậ ể ử ụ ợ ấ ầ ự ố ợ ặ ẽ ố ấ  

gi a các c  quan ch c năng và m i thành ph n kinh t  đ  ngành ngân hàng nói riêngữ ơ ứ ọ ầ ế ể  

và n n kinh t  Vi t Nam nhanh chóng ph c h i và phát tri n.ề ế ệ ụ ồ ể

PH N NGO I THẦ Ạ ƯƠNG VI T NAM.Ệ

+ Tên công ty vi t b ng ti ng anh: JOINT STOCK COMMERCIAL BANKế ằ ế  FOR FOREIGN TRADE OF VIET NAM

+ Tên giao d ch: VIETCOMBANKị

+ Tên vi t t t: VCBế ắ

 Gi y ch ng nh n đăng kí doanh nghi p:ấ ứ ậ ệ+ Mã s  doanh nghi p: 01001124ố ệ

+ Đăng kí l n đ u ngày 02/6/2008, Gi y ch ng nh n đăng kí kinh doanh sầ ầ ấ ứ ậ ố 

0103024468 do S  K  ho ch và Đ u t  TP Hà N i c p ngày 02/6/2008. Đăng kíở ế ạ ầ ư ộ ấ  thay đ i l n th  7 ngày 10/01/2012ổ ầ ứ

V n đi u l  ( V n đ u t  c a ch  s  h u) : Hai mố ề ệ ố ầ ư ủ ủ ở ữ ươi ba nghìn 

m t trăm b y mộ ả ươi b n t  m t trăng b y mố ỷ ộ ả ươi tri u b y trăm sáu mệ ả ươi nghìn 

Vietcombank ti n thân là S  Qu n lý Ngo i h i thu c Ngân hàng Qu c giaề ở ả ạ ố ộ ố  

Vi t Nam đệ ược thành l p ngày 20/01/1955 theo Ngh  đ nh 443/TTg c a Th  tậ ị ị ủ ủ ướ  ngChínhph  Năm 1961, S  Qu n lý Ngo i h i đủ ở ả ạ ố ược đ i tên thành C c ngo i h iổ ụ ạ ố  

thu c Ngân hàng Nhà nộ ước Vi t Nam theo Ngh  đ nh 171/CP ngày 26/10/1961 c aệ ị ị ủ  

H i đ ng Chính Ph  C  quan này v a là m t c c, v  thu c Ngân hàng Nhà nộ ồ ủ ơ ừ ộ ụ ụ ộ ướ  c

Vi t Nam th c hi n ch c năng tham m u, nghiên c u chính sách qu n lý nhà nệ ự ệ ứ ư ứ ả ướ  ctrong lĩnh v c ngo i h i, đ ng th i ti n hành các ho t đ ng nghi p v  kinh doanhự ạ ố ồ ờ ế ạ ộ ệ ụ  

c a m t ngân ủ ộ

hàng thương m i đ i ngo i.ạ ố ạ

Giai đo n 1963­1975 ạ :

Ngày 01/04/1963, Vietcombank chính th c khai trứ ương ho t đ ng theo Nghạ ộ ị 

đ nh s  115/CP ngày 30/10/1962 do H i đ ng Chính ph  ban hành trên c  s  tách raị ố ộ ồ ủ ơ ở  

t  C c Ngo i h i tr c thu c Ngân hàng Nhà nừ ụ ạ ố ự ộ ước Vi t Nam. Trong giai đo n 1963ệ ạ  – 1975, th i k  chi n tranh ch ng M  ác li t, Vietcombank đã đ m đờ ỳ ế ố ỹ ệ ả ương thành công nhi m v  l ch s  l n lao là m t ngân hàng thệ ụ ị ử ớ ộ ương m i đ i ngo i duy nh t t iạ ố ạ ấ ạ  

Vi t Nam, góp ph n xây d ng và phát tri n kinh t  mi n B c, đ ng th i h  tr  chiệ ầ ự ể ế ề ắ ồ ờ ỗ ợ  

vi n cho chi n trệ ế ường Mi n Nam.ề

Đ  ti p nh n ngu n v n vi n tr  ngo i t , tháng 4/1965 theo ch  th  c a Bể ế ậ ồ ố ệ ợ ạ ệ ỉ ị ủ ộ Chính tr , Ngân hàng Nhà nị ước Vi t Nam đã thành l p m t t  ch c chuyên tráchệ ậ ộ ổ ứ  nghi p v  thanh toán đ c bi t v i bí danh B29 t i Vietcombank. Ra đ i v i m t cệ ụ ặ ệ ớ ạ ờ ớ ộ ơ 

c u t  ch c r t g n nh , B29 ho t đ ng đ n tuy n và b o m t đ n m c t i đaấ ổ ứ ấ ọ ẹ ạ ộ ơ ế ả ậ ế ứ ố  

được đ t dặ ướ ựi s  ch  đ o tr c ti p c a B  Chính tr  và Thỉ ạ ự ế ủ ộ ị ường v  Trung ụ ươ  ng

C c Mi n Nam. V i trên 10 ngụ ề ớ ười ho t đ ng trong th i gian 10 năm, Qu  Ngo i tạ ộ ờ ỹ ạ ệ 

đ c bi t B29 đã tham gia v n chuy n và chuy n kho n m t lặ ệ ậ ể ể ả ộ ượng l n ngo i t , chiớ ạ ệ  

vi n cho chi n trệ ế ường mi n Nam.ề

Giai đo n 1976­1990: ạ

 Th i kì này, Vietcombank đã tr  thành ngân hàng đ i ngo i duy nh t c a Vi tờ ở ố ạ ấ ủ ệ  Nam trên c  3 phả ương di n: N m gi  ngo i h i c a qu c gia, thanh toán qu c t ,ệ ắ ữ ạ ố ủ ố ố ế  cung  ng tín d ng xu t nh p kh u. Sau 1975, Vietcombank ti p qu n h  th ngứ ụ ấ ậ ẩ ế ả ệ ố  ngân hàng c a ch  đ  cũ, tham gia đàm phán gi m, hoãn thành công n  Nhà nủ ế ộ ả ợ ướ  c

t i   Câu   l c   b   Paris,   London   Trong   đi u   ki n   b   bao   vây   c m   v n   kinh   t ,ạ ạ ộ ề ệ ị ấ ậ ế  Vietcombank ti p t c nh n vi n tr , tìm ki m các ngu n vay ngo i t , đ y m nhế ụ ậ ệ ợ ế ồ ạ ệ ẩ ạ  thanh toán qu c t  đ  ph c v  s  nghi p khôi ph c đ t nố ế ể ụ ụ ự ệ ụ ấ ước sau chi n tranh vàế  xây d ng Ch  Nghĩa Xã H i.ự ủ ộ

tiên tri n khai và hoàn thành Đ  án tái c  c u (2000­ 2005)mà tr ng tâm là nâng caoể ề ơ ấ ọ  năng l c tài chính, qu n tr  đi u hành, đ i m i công ngh , phát tri n s n ph m, d chự ả ị ề ổ ớ ệ ể ả ẩ ị  

v  ngân hàng hi n đ i, đóng góp cho s   n đ nh và phát tri n kinh t , đ ng th i t oụ ệ ạ ự ổ ị ể ế ồ ờ ạ  

d ng uy tín đ i v i c ng đ ng tài chính khu v c và toàn c u ự ố ớ ộ ồ ự ầ

Giai đo n 2007­2012: ạ

Năm 2007, VCB tiên phong c  ph n hóa trong ngành ngân hàng và th c hi nổ ầ ự ệ  thành công phát hành c  phi u l n đ u ra công chúng. Ngày 02/6/2008, VCB đãổ ế ầ ầ  chính th c ho t đ ng theo mô hình ngân hàng thứ ạ ộ ương m i c  ph n. Ngày 30/6/2009,ạ ổ ầ  VCB niêm y t c  phi u trên sàn giao d ch ch ng khoán TP. HCM. Tháng 09/2011ế ổ ế ị ứ  VCB ký k t H p đ ng c  đông chi n lế ợ ồ ổ ế ược v i Mizuho Corporrate Bank. Đ n nay,ớ ế  VCB đã tr  thành NHTM có t ng tài s n g n 20 t  đô la M , có quy mô l i nhu nở ổ ả ầ ỷ ỹ ợ ậ  hàng đ u Vi t Nam trong nhi u lĩnh v c nh  thanh toán xu t nh p kh u, kinhầ ệ ề ự ư ấ ậ ẩ  doanh ngo i t , th ạ ệ ẻ

2.1.2 C  c u t  ch c c a Vietcombankơ ấ ổ ứ ủ

Vietcombank hi n đệ ượ ổc t  ch c ho t đ ng theo mô hình trong đó ngân hàngứ ạ ộ  

thương m i gi  vai trò là m ng ho t đ ng kinh doanh chính, ho t đ ng nh  m tạ ữ ả ạ ộ ạ ộ ư ộ  công ty m ; các ho t đ ng tài chính và phi tài chính khác có vai trò nh  các công tyẹ ạ ộ ư  con

 C  c u b  máy qu n lý c a Vietcombank ơ ấ ộ ả ủ

­ H I Đ NG QU N TR  g m có 1 Ch  t ch và 7 thành viên: Ộ Ồ Ả Ị ồ ủ ị

1. Ông NGUY N HÒA BÌNH   : Ch  t ch HĐQTỄ ủ ị

2. Ông NGUY N PHỄ ƯỚC THANH   :  y viên HĐQT, T ng Giám đ cỦ ổ ố

3. Ông NGUY N ĐĂNG H NG   :  y viên HĐQTỄ Ồ Ủ

4. Ông LÊ Đ C CÙ   :  y viên HĐQTẮ Ủ

5. Ông NGUY N DANH LỄ ƯƠNG   :  y viên HĐQT, kiêm Phó TGĐỦ

6. Ông YAKUTA ABE   :  y viên HĐQT, kiêm Phó TGĐỦ

7. Bà LÊ TH  KIM NGA   :  y viên HĐQT Ị Ủ

8. Bà LÊ TH  HOA   :  y viên HĐQTỊ Ủ

­ BAN KI M SOÁT g m có 1 Tr Ể ồ ưở ng Ban Ki m soát và 3 thành viên: ể

1. Bà TRƯƠNG L  HI N   : TrỆ Ề ưởng Ban Ki m soátể

2. Bà VŨ TH  BÍCH VÂN   : Thành viên Ban Ki m soátỊ ể

3. Bà LA TH  H NG MINH   : Thành viên Ban Ki m soátỊ Ồ ể

4. Bà Đ  TH  MAI HỖ Ị ƯƠNG   : Thành viên Ban Ki m soátể

­ BAN ĐI U HÀNH g m có 1 T ng Giám đ c và 8 phó T ng Giám đ c: Ề ồ ổ ố ổ ố

1. Ông NGUY N PHỄ ƯỚC THANH   : T ng Giám đ cổ ố

2. Ông NGUY N DANH LỄ ƯƠNG   : Phó T ng Giám đ cổ ố

3. Ông YUTAKA ABE   : Phó T ng Giám đ cổ ố

4. Ông NGUY N VĂN TUÂN   : Phó T ng Giám đ cỄ ổ ố

5. Ông PH M QUANG DŨNG   : Phó T ng Giám đ cẠ ổ ố

6. Ông PH M THANH HÀ  : Phó T ng Giám đ cẠ ổ ố

7. Ông ĐÀO H O   : Phó T ng Giám đ cẢ ổ ố

8. Bà TRƯƠNG TH  THÚY NGA  : Phó T ng Giám đ cỊ ổ ố

9. Ông ĐÀO MINH TU N   : Phó T ng Giám đ cẤ ổ ố

Bà PHÙNG NGUY N H I Y N  : K  toán trỄ Ả Ế ế ưởng

2.1.3. Ho t đ ng tín d ng t i Vietcombank hi n nay.ạ ộ ụ ạ ệ

Trong b i c nh nhi u khó khăn, VCB đã bám sát các ch  tiêu đã đ  ra và cácố ả ề ỉ ề  

di n bi n c a th  trễ ế ủ ị ường. Năm 2012, v i ph n v n m i t  c  đông chi n lớ ầ ố ớ ừ ổ ế ượ  cMizuho Corporate, v n đi u l  c a VCB đã lên m c 23.174 t  đ ng. Tính đ n th iố ề ệ ủ ứ ỷ ồ ế ờ  

đi m cu i năm, d  n  cho vay khách hàng c a VCB đ t m c tăng 15,16% so v iể ố ư ợ ủ ạ ứ ớ  năm 2011, cao h n t c đ  tăng trơ ố ộ ưởng c a toàn ngành, huy đ ng v n t  n n kinh tủ ộ ố ừ ề ế tăng trưởng 25,76% và t ng tài s n tăng trổ ả ưởng 13,02% so v i năm 2011. L i nhu nớ ợ ậ  

trước thu  h p nh t năm 2012 đ t 5.765 t  đ ng, tăng 1,17% so v i năm 2011. Bênế ợ ấ ạ ỷ ồ ớ  

c nh duy trì các ch  tiêu tăng trạ ỉ ưởng và hi u qu , VCB luôn đ m b o duy trì các hệ ả ả ả ệ 

s  an toàn ho t đ ng theo quy đ nh c a NHNN, tích c c ki m soát ch t lố ạ ộ ị ủ ự ể ấ ượng tín 

d ng, x  lý n  x u và thu h i công n ụ ử ợ ấ ồ ợ

Trong ho t đ ng tín d ng nói riêng, VCB k p th i n m b t xu hạ ộ ụ ị ờ ắ ắ ướng c a n nủ ề  kinh t  đ  tăng trế ể ưởng tín d ng VNĐ. D  n  cho vay và  ng trụ ư ợ ứ ước khách hàng đ nế  

cu i năm 2012 đ t 241.163 t  đ ng, tăng 31.745 t  đ ng ( x p x  +15,2%) so v iố ạ ỷ ồ ỷ ồ ấ ỉ ớ  

cu i năm 2011. Phân theo lo i ti n,d  n  tín d ng VNĐ đ t 166.040 t  đ ng tăngố ạ ề ư ợ ụ ạ ỷ ồ  21,1% so v i cu i năm 2011, trong khi d  n  tín d ng ngo i t  đ t 75.123 t  đ ng,ớ ố ư ợ ụ ạ ệ ạ ỷ ồ  

tương  ng tăng 3,9% so v i cu i năm 2011. ứ ớ ố

Theo kì h n, tín d ng ng n h n đ t 149.537 t  đ ng tăng 21,3% so v i cu iạ ụ ắ ạ ạ ỷ ồ ớ ố  năm 2011. Trong khi đó tín d ng trung – dài h n đ t 91.626 t  đ ng tăng 6,4% soụ ạ ạ ỷ ồ  

v i cu i năm 2011. Đ n th i đi m 31/12/2012, VCB đã trích đ  d  phòng r i roớ ố ế ờ ể ủ ự ủ  theo k t qu  phân lo i n  c a NHNN quy đ nh. Theo báo cáo ki m toán h p nh tế ả ạ ợ ủ ị ể ợ ấ  

s  d  Qu  d  phòng r i ro đ n th i đi m 31/12/2012 là 5.293 t  đ ng trong đó cóố ư ỹ ự ủ ế ờ ể ỷ ồ  1.735 t  đ ng dành cho d  phòng chung, 3.558 t  đ ng cho d  phòng c  th ỷ ồ ự ỷ ồ ự ụ ể

V i cho vay trên th  trớ ị ường liên ngân hàng, d  n  cho vay/g i t i các TCTDư ợ ử ạ  

đ n cu i năm 2012 đ t 65.713 t  đ ng, gi m 39.292 t  ( x p x  ­37.4 t ) so v iế ố ạ ỷ ồ ả ỷ ấ ỷ ỷ ớ  

cu i năm 2011. Tín d ng trên th  trố ụ ị ường liên ngân hàng gi m m t ph n do thanhả ộ ầ  kho n c a các ngân hàng t t h n năm 2012, m t ph n do VCB ki m soát ch t chả ủ ố ơ ộ ầ ể ặ ẽ 

h n trong cho vay đ  h n ch  r i ro.ơ ể ạ ế ủ

Nh  v y, năm 2012 VCB là đi m sáng trong ho t đ ng kinh doanh ngân hàngư ậ ể ạ ộ  nói chung và lĩnh v c tín d ng nói riêng. Bên c nh vi c đ y m nh ho t đ ng kinhự ụ ạ ệ ẩ ạ ạ ộ  doanh, VCB cũng chú tr ng th c thi t t nh ng ch  đ o c a Chính ph  và c aọ ự ố ữ ỉ ạ ủ ủ ủ  NHNN, góp ph n tích c c vào  n đ nh kinh t  vĩ mô và th  trầ ự ổ ị ế ị ường ti n t , an sinh xãề ệ  

h i  M c dù còn nhi u khó khăn, thách th c nh ng v i xu hộ ặ ề ứ ư ớ ướng khôi ph c n nụ ề  kinh t  th  gi i và n n kinh t  Vi t Nam, VCB cam k t s  n  l c quy t tâm đ aế ế ớ ề ế ệ ế ẽ ỗ ự ế ư  VCB vượt qua khó khăn, n m b t c  h i, ti p t c phát tri n b n v ng và m nh mắ ắ ơ ộ ế ụ ể ề ữ ạ ẽ 

h n n a trong nh ng năm ti p theo.ơ ữ ữ ế

2.2 Th c tr ng n  x u t i Ngân hàng  Thự ạ ợ ấ ạ ương m i c  ph n Ngo i thạ ổ ầ ạ ương 

Vi t Namệ

N  x u c a h  th ng ngân hàng năm 2012 tăng đ t bi n c  v  con s  tuy tợ ấ ủ ệ ố ộ ế ả ề ố ệ  

đ i và tố ương đ i, g p nhi u l n so v i các năm trố ấ ề ầ ớ ước. Th c t  không ph i n  x uự ế ả ợ ấ  

m i phát sinh năm năm nay mà đớ ược tích lũy trong m t th i gian dài. N  x u có xuộ ờ ợ ấ  

hướng tăng b t đ u t  năm 2007 và đ c bi t đắ ầ ừ ặ ệ ược chú ý t  cu i năm 2011 vì t c đừ ố ố ộ tăng r t nhanh.ấ

Bi u đ  2.1.  T  l  n  x u c a ngành ngân hàng Vi t Nam giai đo n  2004­ ể ồ ỷ ệ ợ ấ ủ ệ ạ

Ngu n: Kh o sát ngành ngân hàng Vi t Nam 2013 – KPMG.com ồ ả ệ

Năm 2008 n  x u tăng đ t bi n là do  nh hợ ấ ộ ế ả ưởng   c a cu c kh ng ho ngủ ộ ủ ả  kinh t  t i Vi t Nam  ế ớ ệ Khó khăn c a n n kinh t , trong ho t đ ng c a m i ngânủ ề ế ạ ộ ủ ỗ  hàng đang d n th  hi n   xu hầ ể ệ ở ướng gia tăng c a n  x u. N u trong năm 2007, đaủ ợ ấ ế  

s  thành viên kh i qu c doanh ch  trên dố ố ố ỉ ưới 3%, kh i c  ph n ph  bi n dố ổ ầ ổ ế ưới 2%, thì năm 2008 d  ki n s  có nhi u trự ế ẽ ề ường h p có n  x u trên 5%. Cu i năm 2008,ợ ợ ấ ố  

m t s  ngân hàng l n đã chính th c công b  t  l  n  x u th c t  ho c m c tiêuộ ố ớ ứ ố ỷ ệ ợ ấ ự ế ặ ụ  

ki m soát t  5% đ n h n 6%. Tuy nhiên, nhi u thành viên ch a có đ ng l c để ừ ế ơ ề ư ộ ự ể công b  và c p nh t s  li u liên quan. Liên quan đ n v n đ  n  x u, s  suy gi mố ậ ậ ố ệ ế ấ ề ợ ấ ự ả  

m nh c a th  trạ ủ ị ường b t đ ng s n và ch ng khoán là nh ng lo ng i n i b t trongấ ộ ả ứ ữ ạ ổ ậ  năm 2008,  nh hả ưởng đ n ch t lế ấ ượng và quan h  tín d ng c a các ngân hàngệ ụ ủ  

thương m i. Năm 2009 khi n n kinh t  có d u hi u ph c h i, ch t lạ ề ế ấ ệ ụ ồ ấ ượng n   đợ ượ  c

c i thi n, n  x u gi m xu ng m c 2,0%. Nh ng li n nh ng năm sau đó t  2009 t iả ệ ợ ấ ả ố ứ ư ề ữ ừ ớ  nay, n  x u liên t c gia tăng mà không có d u hi u suy gi m đ c bi t là t  nămợ ấ ụ ấ ệ ả ặ ệ ừ  

2011 t c đ  gia tăng m nh h n. Đây là m t di n bi n không m y tích c c choố ộ ạ ơ ộ ễ ế ấ ự  ngành ngân hàng nói riêng và n n kinh t  nói chung.ề ế

Vietcombank   trong nh ng năm g n đây có t  n  x u thữ ầ ỷ ợ ấ ường cao h n cácơ  ngân hàng có cùng quy mô. Nguyên nhân được lý gi i là do ả VCB đã ti n hành đi uế ề  

ch nh phân lo i n  theo Quy t đ nh 493//2005/QĐ­NHNN  Ngoài ra cũng ph i kỉ ạ ợ ế ị ả ể 

đ n s  khác bi t trong di n bi n tăng­ gi m n  x u c a VCB có ph n khác so v iế ự ệ ễ ế ả ợ ấ ủ ầ ớ  toàn ngành:

B ng 2.1. T  l  n  x u c a VCB giai đo n 2009­2013 ả ỷ ệ ợ ấ ủ ạ

N  nhóm 3­5ợ

(Tri u đ ng)ệ ồ 3.498.684 5.147.552 4.257.959 5.791.307 7.437.692

T  l  n  x u(%)ỷ ệ ợ ấ 2.47% 2.83% 2.03% 2.40% 2.98%

Ngu n: T ng h p báo cáo tài chính c a VCB 2009­2013 ồ ổ ợ ủ

Có th  nh n th y r ng n  x u c a VCB nh ng năm g n đây bi n đ ng theoể ậ ấ ằ ợ ấ ủ ữ ầ ế ộ  

đ  thi hình Sin. N  x u năm 2010 c a VCB tăng m nh so v i năm 2009, nh ng đ nồ ợ ấ ủ ạ ớ ư ế  năm 2011 l i h  th p xu ng m c 2,03% . Đ n năm 2012 n  x u c a VCB tăng nhạ ạ ấ ố ứ ế ợ ấ ủ ẹ lên m c 2,40% và tăng m nh trong 9 tháng đ u năm 2013, s p vứ ạ ầ ắ ượt ngưỡng an toàn. Nguyên nhân khi n cho n  x u c a VCB có nhi u bi n đ ng trái chi u nh  v y làế ợ ấ ủ ề ế ộ ề ư ậ  

do s  tác đ ng c a nhi u y u t  khách quan và ch  quan. Sau đây là chi ti t th cự ộ ủ ề ế ố ủ ế ự  

tr ng và nguyên nhân d n đ n s  bi n đ ng c a n  x u VCB trong các năm tạ ẫ ế ự ế ộ ủ ợ ấ ừ 

2009 đ n 2013.ế

2.2.1. N  x u c a VCB năm 2009.ợ ấ ủ

Trong năm 2009, VCB đã theo đu i chính sách tăng trổ ưởng tín d ng b nụ ề  

v ng, coi tr ng vi c nâng cao ch t lữ ọ ệ ấ ượng tín d ng . D  n  tín d ng là 141.621 tụ ư ợ ụ ỷ 

đ ng tăng 26,5% so v i năm 2008 và x p x  m c tăng trồ ớ ấ ỉ ứ ưởng c a ngành là 38%. Đâyủ  

có th  nói là m t m c tăng trể ộ ứ ưởng khá nóng. Y u t  chính làm nên tăng trế ố ưởng tín 

d ng năm 2009 chính là chính sách n i l ng ti n t  c a Ngân hàng Nhà nụ ớ ỏ ề ệ ủ ước, cùng lúc đó chính ph  đ a ra bi n pháp kích thích tài khóa khi n nhu c u đ i v i cácủ ư ệ ế ầ ố ớ  kho n vay tăng cao, tăng trả ưởng GDP năm 2009 được h  tr  Ph n l n ti n đỗ ợ ầ ớ ề ượ  ccho vay v i lãi su t th p theo chớ ấ ấ ương trình h  tr  lãi su t c a chính ph  Có 4 ngânỗ ợ ấ ủ ủ  hàng thương m i c a nhà nạ ủ ước bao g m Ngân hàng Nông nghi p (Agribank), Ngânồ ệ  hàng đ u t  phát tri n Vi t Nam (BIDV), Ngân hàng Ngo i thầ ư ể ệ ạ ương Vi t Namệ  (Vietcombank)   và   Ngân   hàng   Thương   m i   C   ph n   Công   Thạ ổ ầ ương   Vi t   Namệ  (Vietinbank). Nhóm ngân hàng này ti p t c th ng tr  h  th ng ngân hàng Vi t Nam,ế ụ ố ị ệ ố ệ  cung c p t i 51% t ng s  các kho n vay trong toàn h  th ng tính đ n h t thángấ ớ ổ ố ả ệ ố ế ế  9/2009 (con s  này năm 2008 là 52% và năm 2007 là 54%). Nhóm ngân hàng nàyố  cung c p t i 2/3 trong s  các kho n vay h  tr  lãi su t và vì th  b o v  đấ ớ ố ả ỗ ợ ấ ế ả ệ ược thị 

c u đầ ược rút đi, lãi su t c  b n tăng hay đ ng n i t  gi m giá. Khi đó, ngu n v nấ ơ ả ồ ộ ệ ả ồ ố  

kh ng l  mà các ngân hàng b m ra trong năm 2009 s  ph i đổ ồ ơ ẽ ả ương đ u v i m c r iầ ớ ứ ủ  

ro r t l n.ấ ớ

Tính đ n 31/12/2009 t  l  n  x u c a VCB là 2,47% th p h n nhi u so v iế ỷ ệ ợ ấ ủ ấ ơ ề ớ  

m c 4,61% vào cu i năm 2008, th p h n m c d  ki n mà Đ i h i đ ng c  đôngứ ố ấ ơ ứ ự ế ạ ộ ồ ổ  cho phép là 3,5% Tuy nhiên, t  l  này v n thu c lo i cao so v i các ngân hàng khác,ỷ ệ ẫ ộ ạ ớ  

đ c bi t là các ngân hàng có cùng quy mô nh  Vietinbank (0.66%). C  th  m c tăngặ ệ ư ụ ể ứ  

trưởng c a t ng nhóm n  là:ủ ừ ợ

B ng 2.2. M c tăng tr ả ứ ưở ng c a các nhóm n  c a VCB năm 2009 ủ ợ ủ

Phân lo i nạ ợ 31/12/2009 31/12/2008 Tăng trưở  ng

(%)( Tri u VNĐ)ệ ( Tri u VNĐ)ệ

Ngu n: Báo cáo th ồ ườ ng niên c a VCB năm 2009 ủ

.  Nh  v y, n  x u năm 2009 c a VCB gi m m nh so v i năm 2008 là do nư ậ ợ ấ ủ ả ạ ớ ợ nhóm 3,4 và 5 đ ng lo t gi m m nh, trong đó n  nhóm 3 và 4 tăng t i h n 50%.ồ ạ ả ạ ợ ớ ơ  Ngoài ra, n  nhóm 2 tăng t i 162% cũng góp ph n làm gi m t  l  n  x u c a VCB.ợ ớ ầ ả ỷ ệ ợ ấ ủ  Nguyên nhân là trong năm này, VCB đã tích c c áp d ng các bi n pháp thu h i nự ụ ệ ồ ợ 

v i s  ti n đớ ố ề ược ghi nh n vào kho n m c thu nh p b t thậ ả ụ ậ ấ ường là 148 t  đ ng.ỷ ồ  

Th c hi n trích l p d  phòng đ y đ  v i m c d  phòng chung là 1.072 t  đ ngự ệ ậ ự ầ ủ ớ ứ ự ỷ ồ  tăng t i 40,8%. Ngoài ra VCB đã s  d ng các bi n pháp đ m b o an toàn tín dungớ ử ụ ệ ả ả  

nh : c  c u l i danh m c đ u t , c ng c  quan h  khách hàng,áp d ng k  thu tư ơ ấ ạ ụ ầ ư ủ ố ệ ụ ỹ ậ  

hi n đ i vào qu n tr  danh m c đ u t , ki m soát ch t ch  ch t lệ ạ ả ị ụ ầ ư ể ặ ẽ ấ ượng tín d ng.ụ  Cũng ph i k  đ n y u t  khách quan khi n n  x u 2009 c a VCB th p h n so v iả ể ế ế ố ế ợ ấ ủ ấ ơ ơ  năm trước là  nh hả ưởng c a cu c kh ng ho ng kinh t  th  gi i vào Vi t Namủ ộ ủ ả ế ế ớ ệ  khi n cho n  x u tăng b t thế ợ ấ ấ ường vào năm 2008. Tuy nhiên vào n a cu i 2009 n nử ố ề  kinh t  đã gế ượng d y v i m c tăng trậ ớ ứ ưởng tương đ i cao so v i các nố ớ ước trong khu 

v c (5,32%) trong khi v n gi  đự ẫ ữ ược m c l m phát   m c th p (6,25%).  Khi n nứ ạ ở ứ ấ ề  kinh t  có d u hi u ph c h i l i, các doanh nghi p đ u t  có hi u qu  nên nângế ấ ệ ụ ồ ạ ệ ầ ư ệ ả  cao kh  năng tr  n , ch t lả ả ợ ấ ượng tín d ng c a VCB do đó cũng đụ ủ ược nâng cao góp 

ph n làm gi m t  l  n  x u.ầ ả ỷ ệ ợ ấ

N  x u c a h  th ng Ngân hàng là h  qu  t t y u c a quá trình tăng trợ ấ ủ ệ ố ệ ả ấ ế ủ ưở  ngtín d ng quá nóng trong nh ng năm qua, c ng v i c n s t cho vay b t đ ng s n,ụ ữ ộ ớ ơ ố ấ ộ ả  

ch ng khoán    t trong th i kì 2006­2007. Đứ ồ ạ ờ ược bi t, trong 10 năm tr  l i đây, m cế ở ạ ặ  

dù Ngân hàng Nhà nước thường xuyên yêu c u các Ngân hàng thầ ương m i ph i h nạ ả ạ  

ch  tăng trế ưởng tín d ng không quá cao nh ng th c t  tăng trụ ư ự ế ưởng v n trên 20%;ẫ  năm 2007 tăng trưởng tín d ng t i 51,39%; năm 2009 là 37,7%; năm 2010 là 29,8% ụ ớ  

Vi c cho vay    t cùng v i chính sách cho vay l ng l o nh ng năm trệ ồ ạ ớ ỏ ẻ ữ ước đã đ  l iể ạ  nhi u h  l y, trong đó có n  x u. tăng trề ệ ụ ợ ấ ưởng tín d ng c a SHB cũng không n mụ ủ ằ  ngoài các con s  đó.ố

S  phát tri n    t c a h  th ng ngân hàng thự ể ồ ạ ủ ệ ố ương m i cũng là m t nguyênạ ộ  nhân gia tăng n  x u (c  nợ ấ ả ước có kho ng 100 ngân hàng). S  ra đ i c a ngân hàngả ự ờ ủ  

d  dàng, th m chí không đ t tiêu chu n v  v n ban đ u đã thúc đ y các ngân hàngễ ậ ạ ẩ ề ố ầ ẩ  

nh  tìm m i cách tăng v n huy đ ng, thúc đ y tín d ng b ng cách n i l ng tiêuỏ ọ ố ộ ẩ ụ ằ ớ ỏ  chu n cho vay, cho vay d  dãi, thi u các đi u ki n b o đ m c n thi t… cũng làmẩ ễ ế ề ệ ả ả ầ ế  cho n  x u gia tăng. N  x u gia tăng nay có nguyên nhân t  th c tr ng kinh t  vàợ ấ ợ ấ ừ ự ạ ế  chính sách th t ch t tín d ng. L m phát tăng cao, nh ng đi u ch nh v  t  giá, tăngắ ặ ụ ạ ữ ề ỉ ề ỉ  giá nhi u nguyên nhiên v t li u khi n doanh nghi p g p nhi u khó khăn. Chínhề ậ ệ ế ệ ặ ề  sách th t ch t ti n t  khi n lãi su t huy đ ng và cho vay đ u tăng cao b i thêmắ ặ ề ệ ế ấ ộ ề ồ  

nh ng khó khăn cho doanh nghi p, Ngân hàng cho vay lãi su t cao cũng hữ ệ ấ ướng đ ngồ  

ti n chuy n vào các lĩnh v c có y u t  r i ro cao, ch  nh ng lĩnh v c đó m i có cề ể ự ế ố ủ ỉ ữ ự ớ ơ 

h i lãi cao khi n n  x u ti m  n và d  b c phát.ộ ế ợ ấ ề ẩ ễ ụ

2.2.2 N  x u c a VCB năm 2010.ợ ấ ủ

Trong năm 2010, VCB đã ti n hành đi u ch nh phân lo i n  theo đi u 6 và 7ế ề ỉ ạ ợ ề  

c a Quy t đ nh 493//2005/QĐ­NHNN. Theo nh n đ nh c a VCB, vi c thay đ iủ ế ị ậ ị ủ ệ ổ  

phương th c phân lo i n  đã làm cho t  l  n  x u năm 2010  tăng m nh so v i nămứ ạ ợ ỷ ệ ợ ấ ạ ớ  

2009  và đ t m c 2.83%. . ạ ứ

N u nh  năm 2009 t t c  các nhóm n  3,4 và 5 đ u gi m thì năm nay, VCBế ư ấ ả ợ ề ả  

ph i đ i m t v i s  tăng trả ố ặ ớ ự ưởng b t thấ ường c a n  nhóm 3 tăng t i 164% trong khiủ ợ ớ  

n  nhóm 2 có xu hợ ướng tăng ch m l i. Đi u này đã đ y t  l  n  x u trong t ng dậ ạ ề ẩ ỷ ệ ợ ấ ổ ư 

n  tăng lên:ợ

B ng 2 ả 3. M c tăng tr ứ ưở ng c a các nhóm n  c a VCB năm 2010 ủ ợ ủ

Phân lo i nạ ợ 31/12/2010 31/12/2009 Tăng trưởng (%)

( Tri u VNĐ)ệ ( Tri u VNĐ)ệ

Ngu n: Báo cáo th ồ ườ ng niên c a VCB năm 2010 ủ

Ngày 31/8/2010, Fitch Ratings ­ t  ch c giám đ nh tài chính ­ổ ứ ị  đã công b  hố ạ 

m c tín nhi m c a VCB t  “D” xu ng “D/E”. Vi c h  tín nhi m l n này cho th yứ ệ ủ ừ ố ệ ạ ệ ầ ấ  

b ng cân đ i k  toán c a VCB b  đánh giá là y u, do tăng trả ố ế ủ ị ế ưởng tín d ng nóng vàụ  

ch t lấ ượng các kho n vay không t t trong năm 2009. X p h ng cá nhân c a VCBả ố ế ạ ủ  

v n đang ch u s c ép do các r i ro b t ngu n t  chi phí tín d ng cao t  các kho nẫ ị ứ ủ ắ ồ ừ ụ ừ ả  vay ch t lấ ượng kém và h n ch  trong vi c huy đ ng v n. ạ ế ệ ộ ố

Bi u đ  2.2. T  l  n  x u c a các ngân hàng cu i năm 2010 ể ồ ỷ ệ ợ ấ ủ ố

Nh  đã nói   trên, VCB cho r ng vi c thay đ i phư ở ằ ệ ổ ương th c phân lo i n  đãứ ạ ợ  

đ y giá tr  n  x u tăng c a VCB tăng lên. Trao đ i v i VnExpress.net, m t chuyênẩ ị ợ ấ ủ ổ ớ ộ  gia c a Vi n nghiên c u Qu n lý kinh t  trung ủ ệ ứ ả ế ương th a nh n, n  x u c aừ ậ ợ ấ ủ  Vietcombank luôn cao h n so v i các ngân hàng khác nh ng l i không đáng lo ng i.ơ ớ ư ạ ạ  

"Cách phân lo i n  x u c a h  theo chu n qu c t  và tôi đánh giá là r t sát v i th cạ ợ ấ ủ ọ ẩ ố ế ấ ớ ự  

t ", ông này cho bi t. Trong m t bu i t a đàm k t n i gi a doanh nghi p và ngânế ế ộ ổ ọ ế ố ữ ệ  hàng t i Hà N i g n đây, đ i di n Vietcombank t ng gi i thích v  lý do n  x u c aạ ộ ầ ạ ệ ừ ả ề ợ ấ ủ  nhà băng này luôn cao h n so v i  các ngân hàng khác. Ông Ph m Chí Quang,ơ ớ ạ  

Trưởng phòng qu n lý và kinh doanh v n Vietcombank cho bi t, Vietcombank đánhả ố ế  giá n  x u theo chu n qu c t , s  li u n  x u, n  quá h n cũng theo tiêu chu n,ợ ấ ẩ ố ế ố ệ ợ ấ ợ ạ ẩ  

trích l p d  phòng còn vậ ự ượ ợ ất n  x u. “N u các ngân hàng khác làm theo chu n qu cế ẩ ố  

t  thì không l y đâu ra l i nhu n”, lãnh đ o này nói. Năm 2010, CAR c a VCBế ấ ợ ậ ạ ủ  

“v a kh p” 9% theo quy đ nh  cho th y m c đ  r i ro c a VCB xuýt không “đ từ ớ ị ấ ứ ộ ủ ủ ạ  chu n”.ẩ

 Tuy nhiên cũng c n ph i k  đ n tác đ ng t  s  tăng trầ ả ể ế ộ ừ ự ưởng tín d ng quáụ  nóng vào năm 2009 c a toàn ngành ngân hàng nói chung và c a VCB nói riêng. Đủ ủ ể 

có ngu n cung tín d ng, các ngân hàng đã đ y lãi su t huy đ ng tăng khi n cho lãiồ ụ ẩ ấ ộ ế  

su t cho vay cũng tăng lên. Lúc này doanh nghi p g p khó khăn h n vì ph i gánhấ ệ ặ ơ ả  thêm m t m c chi phí tăng cao. M c đ  khó khăn càng gia tăng khi chính sách h  trộ ứ ứ ộ ỗ ợ lãi su t c a nhà nấ ủ ước k t thúc. Ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p tr  lên bế ạ ộ ủ ệ ở ế 

t c, d n đ n suy gi m s n xu t, làm ch m ti n đ  d n đ n kinh doanh b  l  v nắ ẫ ế ả ả ấ ậ ế ộ ẫ ế ị ỗ ố  

ho c phá s n  Doanh nghi p m t d n kh  năng tr  n  Moody's h  b c x p h ngặ ả ệ ấ ầ ả ả ợ ạ ậ ế ạ  tín d ng c a Vi t Nam trong năm 2010 do lo ng i v  tăng trụ ủ ệ ạ ề ưởng tín d ng nóng.ụ  Bên c nh đó các tiêu chí c a chu n cho vay đ  đ y m nh cho vay, có nh ng kháchạ ủ ẩ ể ẩ ạ ữ  hàng không đ m b o đ  đi u ki n c n thi t cũng đả ả ủ ề ệ ầ ế ược c p v n. Các ngân hàng cóấ ố  

xu hướng cho vay các doanh nghi p nhà nệ ước do tâm lý là các doanh nghi p này sệ ẽ 

nh n đậ ược “b o tr ” c a chính ph  khi phá s n, thua l  Nh ng th c t  thì cácả ợ ủ ủ ả ỗ ư ự ế  doanh nghi p thu c kh i này l i là kh i s  d ng v n kém hi u qu  nh t. Trong tệ ộ ố ạ ố ử ụ ố ệ ả ấ ỷ 

l  2,5% n  x u toàn ngành c a năm 2010 có t i 60% là n  x u c a các doanhệ ợ ấ ủ ớ ợ ấ ủ  nghi p qu c doanhệ ố

2.2.3 N  x u c a VCB năm 2011ợ ấ ủ

Năm 2011 đã b c l   nhi u đi m y u c a h   th ng ngân hàng Vi t Nam. Có ộ ộ ề ể ế ủ ệ ố ệ

th   nh n th y khi mà tăng trể ậ ấ ưởng tín d ng  đ t m c th p nh t trong l ch s  ngành ụ ạ ứ ấ ấ ị ửngân hàng (ch  đ t 8,15%),  thì giá tr   các kho n n   quá h n, n   x u l i tăng ỉ ạ ị ả ợ ạ ợ ấ ạ

m nh, t   l   n   x u tăng cao, b c l   s   suy gi m ch t lạ ỷ ệ ợ ấ ộ ộ ự ả ấ ượng tín d ng và r i ro ụ ủtín d ng đã tr  thành m i quan ng i sâu s c đ i v i vi c qu n tr  ngân hàng. Vi c ụ ở ố ạ ắ ố ớ ệ ả ị ệgia tăng các kho n n   nhóm 2 do các kho n vay b   chuy n t   n   nhóm 1 sang cho ả ợ ả ị ể ừ ợ

th y kh   năng ch t lấ ả ấ ượng các kho n n   này có th   ti p t c x u đi và b   chuy n ả ợ ể ế ụ ấ ị ểsang các nhóm n  x u h n. Trợ ấ ơ ước tình hình kinh t  khó khăn nh  hi n nay, nguy cế ư ệ ơ các kho n vay y u kém này ti p t c không có kh   năng thu h i là r t d   x y ra. ả ế ế ụ ả ồ ấ ễ ả

N   nhóm 5, nhóm n   có kh  năng m t v n, chi m t   tr ng l n nh t trong t ng ợ ợ ả ấ ố ế ỷ ọ ớ ấ ổ

n   x u,  càng cho th y m c đ   r i ro tín d ng trong h   th ng ngân hàng. ợ ấ ấ ứ ộ ủ ụ ệ ố

M t quan ng i đáng l u ý là ch t lộ ạ ư ấ ượng c a nh ng con s  th ng kê v  tình ủ ữ ố ố ềhình n  x u do các NHTM công b , đ c bi t là n u nh  phân lo i theo chu n m c ợ ấ ố ặ ệ ế ư ạ ẩ ự

qu c t  thì s    m c cao h n con s  công b  hi n nay nhi u.ố ế ẽ ở ứ ơ ố ố ệ ề  Do ch t lấ ượng các kho n vay b   s t gi m nên các ngân hàng bu c ph i tăng cả ị ụ ả ộ ả ường trích l p d   phòngậ ự  

r i ro tín d ng. Đ c bi t, các NHTMNN có t   l   trích d   phòng r i ro tín d ng ủ ụ ặ ệ ỷ ệ ự ủ ụtrên t ng d  n   cho vay khách hàng tăng cao h n r t nhi u so v i các NHTMCP. ổ ư ợ ơ ấ ề ớ

V i tình hình khó khăn c a các doanh nghi p nh  hi n nay thì kho n m c trích l p ớ ủ ệ ư ệ ả ụ ậ

d  phòng r i ro tín d ng đự ủ ụ ược d   báo s   ti p t c tăng lên trong tự ẽ ế ụ ương lai,  làm 

gi m l i nhu n c a ngân  hàng. Tuy nhiên, t   l   trích l p d   phòng r i ro c a các ả ợ ậ ủ ỷ ệ ậ ự ủ ủ  TCTD  Vi t Nam v n còn quá m ng so v i cácệ ẫ ỏ ớ  qu c gia khác trên th   gi i. Ph n ố ế ớ ầtrăm t   l   trích l p d   phòng c a Vi t Nam ch   là 47,85% trong khi c a Hàn ỷ ệ ậ ự ủ ệ ỉ ủ

Qu c là 111,2%; c a Trung Qu c là 230,2%  T  l  trích l p d  phòng quá th p ố ủ ố ỷ ệ ậ ự ấ

c a các TCTD  Vi t Nam s   làm cho h   th ng ngân hàng Vi t Nam nh y c m v i ủ ệ ẽ ệ ố ệ ạ ả ớ

nh ng b t  n kinh t  trên th  gi i nói chung cũng nh  b t  n kinh t  c a Vi t Namữ ấ ổ ế ế ớ ư ấ ổ ế ủ ệ  nói riêng. 

N  x u gia tăng t i nhi u ngân hàng trong quý 1 và quý 2 năm 2011 ph n l nợ ấ ạ ề ầ ớ  

b t ngu n t  d  n   tín d ng b t đ ng s n.  Theo báo cáo c a các TCTD,  d  nắ ồ ừ ư ợ ụ ấ ộ ả ủ ư ợ cho vay đ u t , kinh doanh b t đ ng s n đ n cu i tháng 9/2011 là 203.600 t   đ ngầ ư ấ ộ ả ế ố ỷ ồ  (gi m 13,46% so v i cu i năm 2010), tả ớ ố ương đương 8,15% t ng d  n   tín d ng.ổ ư ợ ụ  

N u bao g m c   các kho n tín d ng đế ồ ả ả ụ ược b o đ m b ng b t đ ng s n thì d  nả ả ằ ấ ộ ả ư ợ tín d ng đ i v i b t đ ng s n là 1.331.032 t   đ ng,  tụ ố ớ ấ ộ ả ỷ ồ ương đương 53,3% t ng dổ ư 

n  tín d ng, trong đó d  n  tín d ng đợ ụ ư ợ ụ ược b o đ m b ng b t đ ng s n c a cácả ả ằ ấ ộ ả ủ  TCTD Vi t Nam tệ ương đương 57,3% t ng d  n  tín d ng c a các TCTD Vi tổ ư ợ ụ ủ ệ  Nam. D  n  tín d ng đ i v i b t đ ng s n l n, song ch t lư ợ ụ ố ớ ấ ộ ả ớ ấ ượng tín d ng th p vàụ ấ  đang có chi u hề ướng gi m do th  trả ị ường b t đ ng s n suy gi m đang tr  thành r iấ ộ ả ả ở ủ  

ro r t l n đ i v i các TCTD. Ch t lấ ớ ố ớ ấ ượng tín d ng gi m d n t i n  x u c a hụ ả ẫ ớ ợ ấ ủ ệ 

th ng ngân hàng tăng lên t i 64%. ố ớ

N  x u năm 2011 c a VCB là 2.03% gi m so v i năm 2010 là 2,8%. ợ ấ ủ ả ớ Tuy nhiên 

có m t đi m đáng chú ý trong vi c x p h ng n  x u c a VCB trong quý 4/2011.ộ ể ệ ế ạ ợ ấ ủ  

M c dù n  x u gi m nh ng n  dặ ợ ấ ả ư ợ ưới chu n (t  nhóm 2 – nhóm 5) là 33.667 t , tăngẩ ừ ỷ  60% so v i năm 2010. Kho n n  có kh  năng m t v n t i th i đi m cu i quýớ ả ợ ả ấ ố ạ ờ ể ố  3/2011 là h n 5.000 t , đ n cu i năm 2011 ch  còn kho ng 2.300 t  Riêng v i nơ ỷ ế ố ỉ ả ỷ ớ ợ 

nhóm 3 trong nh ng năm trữ ước đ u tăng trề ưởng x p x  150% thì nay đã đấ ỉ ược c iả  thi n, t c đ  tăng trệ ố ộ ưởng r t th p ch  đ t 8%.ấ ấ ỉ ạ

B ng 2 ả 4. M c tăng tr ứ ưở ng c a các nhóm n  c a VCB năm 201 ủ ợ ủ 1

Phân lo i nạ ợ 31/12/2011 31/12/2010 Tăng trưởng (%)

( Tri u VNĐ)ệ ( Tri u VNĐ)ệ

Ngu n: Báo cáo th ồ ườ ng niên c a VCB năm 2011 ủ

Nguyên nhân n  x u c a VCB gi m trong năm 2011 là do trong năm nàyợ ấ ủ ả  VCB tuân th  th c hi n chính sách ki m soát tăng trủ ự ệ ể ưởng tín d ng c a NHNN, linhụ ủ  

ho t theo sát th  trạ ị ường đ  đi u ch nh ho t đ ng tín d ng cho phù h p. Giao vàể ề ỉ ạ ộ ụ ợ  

ki m soát tr n d  n  cho t ng chi nhánh, gi m ch  tiêu tăng trể ầ ư ợ ừ ả ỉ ưởng d  n  đ i v iư ợ ố ớ  chi nhánh có n  x u tăng cao, đ c bi t ki m soát tăng trợ ấ ặ ệ ể ưởng d  n  ngo i t  choư ợ ạ ệ  vay trung và dài h n nh m tuân th  các t  l  an toàn thanh kho n cho ngân hàng. Tạ ằ ủ ỷ ệ ả ỷ 

l  n  x u năm 2011 đệ ợ ấ ược ki m ch    m c 2,03% th p h n m c tiêu c a Đ i h iề ế ở ứ ấ ơ ụ ủ ạ ộ  

đ ng C  đông đ  ra.ồ ổ ề

Năm 2011, h  s  CAR c a VCB đệ ố ủ ược c i thi n lên 11,4% và đ c bi t v iả ệ ặ ệ ớ  

ph n v n đã bán cho Mizuho tr  giá l n h  s  này đầ ố ị ớ ệ ố ược c i thi n h n. Tính đ nả ệ ơ ế  tháng 9/2011, Vietcombank b t ng  l i là ngân hàng có n  x u cao nh t 3,9%, ti pấ ờ ạ ợ ấ ấ ế  theo là NVB (2,8%), HBB (2,8%). Sacombank (STB) là ngân hàng có t  l  n  x uỷ ệ ợ ấ  

th p nh t (0,6%).ấ ấ

Bi u đ  2.3. T  l  n  x u c a các ngân hàng  tháng 9/2011 ể ồ ỷ ệ ợ ấ ủ

đi u 6 c a Quy t đ nh 493/2005/QĐ – NHNN ngày 22/04/2005.AGRB có t   l   nề ủ ế ị ỷ ệ ợ 

x u cao nh t nhóm này (6%).  VCB là m t trong s   ít các ngân hàng có t   l   nấ ấ ộ ố ỷ ệ ợ 

x u gi m đi so v i 2010. T   l   n   x u c a BIDV và VCB là 2,96% và 2,03%,ấ ả ớ ỷ ệ ợ ấ ủ  

th p h n trung bình toàn ngành, tuy nhiên cao h n so v i các NHTMCP khác nhấ ơ ơ ớ ư ACB, STB, EIB  T   l   n   x u c a các NH này khá th p  ­  duy trì t   0,5% đ nỷ ệ ợ ấ ủ ấ ừ ế  1,9%. CTG, VCB,  MBB  và ACB là các ngân hàng có t   l   d  phòng RRTD/Nỷ ệ ự ợ 

x u trên 100%, cho th y m c d   phòng đ   bù đ p cho n   x u trong trấ ấ ứ ự ủ ắ ợ ấ ường h pợ  các kho n n  không đả ợ ược thanh toán. T  l  này c a BIDV và MSB tỷ ệ ủ ương đ i th pố ấ  (72,1% và 42,5%). T   l   n   x u c a các ngân hàng quy mô trung bình tỷ ệ ợ ấ ủ ương đ iố  cao, đ u    m c trên 2%. BVB và HBB có t   l   n   x u lên t i 4,54% và 4,69%;.ề ở ứ ỷ ệ ợ ấ ớ  Đáng chú ý, n   x u c a HBB n u tính thêm các kho n cho vay Vinashin s  lên t iợ ấ ủ ế ả ẽ ớ  

h n 16%. Trong khi đó, t  l  d  phòng RRTD/N  x u c a các ngân hàng này th pơ ỷ ệ ự ợ ấ ủ ấ  

h n nhi u so v i các ngân hàng có quy mô l n h n, dao đ ng     m c 15,8% ­ơ ề ớ ớ ơ ộ ở ứ  73,8% v i t   l   cao nh t thu c v   PGB và th p nh t thu c v  HBB. Đi u nàyớ ỷ ệ ấ ộ ề ấ ấ ộ ề ề  cho th y kh   năng ch ng đ   v i r i ro n   x u c a các ngân hàng này là r t th p.ấ ả ố ỡ ớ ủ ợ ấ ủ ấ ấ

Theo Ngân hàng Th  gi i và Ngân hàng Nhà nế ớ ước, t  l  n  x u toàn ngànhỷ ệ ợ ấ  ngân hàng vào th i đi m tháng 8­2011 là 3,1%, tăng so v i m c 2,16% vào cu i nămờ ể ớ ứ ố  

2010 và có kh  năng lên t i 5% vào cu i năm 2011.C  th  h n, n  x u c a nhómả ớ ố ụ ể ơ ợ ấ ủ  ngân hàng thương m i (NHTM) nhà nạ ước tăng 66,18%, nhóm các ngân hàng cổ 

ph n tăng 44,29%, nhóm ngân hàng liên doanh, 100% v n nầ ố ước ngoài tăng 59,23% 

so v i cu i 2010. Đó là ch a tính đ n m t lớ ố ư ế ộ ượng l n v n c a t  ch c tín d ng đ uớ ố ủ ổ ứ ụ ầ  

t  vào trái phi u doanh nghi p nh ng ch a đư ế ệ ư ư ược đánh giá và trích l p d  phòng đ yậ ự ầ  

đ  đang ti m  n r i ro đ i v i ho t đ ng c a các t  ch c tín d ng. T  l  n   x uủ ề ẩ ủ ố ớ ạ ộ ủ ổ ứ ụ ỷ ệ ợ ấ  quá chênh l ch gi a đánh giá c a Vi t Nam và các t   ch c qu c t   d n đ n nh ngệ ữ ủ ệ ổ ứ ố ế ẫ ế ữ  câu h i cho ngành Ngân hàng. Trong khi Vi t Nam tính t  l  n  x u trong 6 thángỏ ệ ỷ ệ ợ ấ  

đ u năm 2011 ch  là 2,72%,  thì theo đánh giá c a Fitch (m t t   ch c có uy tín caoầ ỉ ủ ộ ổ ứ  trong đánh giá x p h ng tín nhi m trên th  gi i), t  l  này lên đ n 13% t ng d  n ế ạ ệ ế ớ ỷ ệ ế ổ ư ợ  

V i t  l  n  x u năm 2011 đớ ỷ ệ ợ ấ ược công b  là 3,39%, r i ro tín d ng h  th ng ngânố ủ ụ ệ ố  hàng n m trong m c cho phép. Nh ng t   l   công b   trên  là tính theo chu n m cằ ứ ư ỷ ệ ố ẩ ự  phân lo i n   và trích l p d   phòng r i ro c a Vi t Nam, theo đó n  đạ ợ ậ ự ủ ủ ệ ợ ược tr  t ngả ừ  

ph n, t ng tháng t ng quý. N u đ n h n mà không tr  đầ ừ ừ ế ế ạ ả ược ph n n  đó, thì chầ ợ ỉ 

ph n n  đó đầ ợ ược đ a vào n  x u. Trong khi theo chu n m c qu c t , n u ph n nư ợ ấ ẩ ự ố ế ế ầ ợ 

đ n h n không tr  đế ạ ả ược, thì toàn b  kho n n  ph i độ ả ợ ả ược x p vào n  x u. H n th ,ế ợ ấ ơ ế  ngay c   v i cách tính theo chu n Vi t Nam, nhi u NHTM cũng không phân lo i nả ớ ẩ ệ ề ạ ợ đúng theo quy đ nh c a NHNN. Do v y, x  lý n  x u v n còn là m t bài toán khóị ủ ậ ử ợ ấ ẫ ộ  cho nhà nước, chính ph  và b n thân các ngân hàng cùng toàn b  n n kinh t ủ ả ộ ề ế

2.2.4. N  x u c a VCB năm 2012 ợ ấ ủ

2.2.4.1. Ngành ngân hàng Vi t Nam năm 2012   ệ  

Năm 2012 trôi qua v i nhi u v n đ  n i c m phát sinh trong quá trình ho tớ ề ấ ề ổ ộ ạ  

đ ng c a ngành ngân hàng. N  x u đang đe d a s  t n vong c a nhi u ngân hàng,ộ ủ ợ ấ ọ ự ồ ủ ề  chính sách qu n lý vàng đang t o ra nhi u bi n tả ạ ề ế ướng gây r i lo n th  trố ạ ị ường, ti nế  

đ  tái c  c u không nh  k  v ng, nh ng vi ph m trong ngành ngân hàng b  phanhộ ơ ấ ư ỳ ọ ữ ạ ị  phui gây rúng đ ng d  lu n, y u kém n i t i cùng v i s  thao túng c a nhóm l iộ ư ậ ế ộ ạ ớ ự ủ ợ  ích  t t c  đã t o ra m t năm 2012 đ y sóng gió đ i v i ngành ngân hàng Vi tấ ả ạ ộ ầ ố ớ ệ  Nam

* Tăng tr ưở ng tín d ng th p nh t t  tr ụ ấ ấ ừ ướ c đ n nay: ế

Tín d ng năm 2012 tăng r t th p, 7 tháng đ u năm tăng trụ ấ ấ ầ ưởng tín d ng c aụ ủ  toàn n n kinh t  v n g n nh  b ng 0%, sau 11 tháng tín d ng m i nhích lên đề ế ẫ ầ ư ằ ụ ớ ượ  c

h n 4%. Đ n ngày 20­12­2012, NHNN cho bi t tăng trơ ế ế ưởng tín d ng đ t 6.45% soụ ạ  

v i cu i năm 2011 và ớ ố ước c  năm đ t kho ng 7%. Tuy nhiên, ngày 9­1­2013,ả ạ ả  NHNN có thông báo v  k t qu  ho t đ ng ngân hàng năm 2012 và đ nh hề ế ả ạ ộ ị ướ  ng

2013, đi m b t ng  là tín d ng đã tăng m nh vào cu i năm 2012, khi n c  năm tăngể ấ ờ ụ ạ ố ế ả  

trưởng 8.91%. Trong đó, tín d ng VNĐ tăng 11.51%, tín d ng ngo i t  gi m 1.56%ụ ụ ạ ệ ả  

so v i cu i năm 2011. Tín d ng nông nghi p, nông thôn tăng kho ng 8%, tín d ngớ ố ụ ệ ả ụ  

xu t kh u tăng kho ng 14%, tín d ng doanh nghi p nh  và v a tăng kho ng 6.15%.ấ ẩ ả ụ ệ ỏ ừ ả  

D  n  cho vay các lĩnh v c không khuy n khích gi m và chi m t  tr ng kho ngư ợ ự ế ả ế ỷ ọ ả  4.4% so t ng d  n  cho vay n n kinh t ổ ư ợ ề ế

Tín d ng năm 2012 tăng trụ ưởng   m c th p k  l c, đây là l n đ u tiên k  tở ứ ấ ỷ ụ ầ ầ ể ừ năm 1992, m c tăng trứ ưởng tín d ng   m t ch  s Đ ng sau con s  này là ngh chụ ở ộ ữ ố ằ ố ị  

c nh ngân hàng d  th a v n, trong khi nhi u doanh nghi p l i điêu đ ng vì thi uả ư ừ ố ề ệ ạ ứ ế  

v n. Đi cùng v i s  s t gi m trong tăng trố ớ ự ụ ả ưởng tín d ng là hàng lo t các v n đụ ạ ấ ề khác c a ngân hàng nh  n  x u tăng cao, chi phí d  phòng l n, l i nhu n th p…ủ ư ợ ấ ự ớ ợ ậ ấ  khi n ngân hàng đang tr  thành m t trong nh ng khu v c có nhân s  xáo tr n nh t,ế ở ộ ữ ự ự ộ ấ  

vi c sa th i, thuyên chuy n, gi m biên ch  di n ra v i t n su t dày đ c. Nguyênệ ả ể ả ế ễ ớ ầ ấ ặ  nhân tín d ng tăng th p là c u y u, kh  năng tiêu th  s n ph m khó khăn, hàng t nụ ấ ầ ế ả ụ ả ẩ ồ  kho cao nên nhi u DN không đ  đi u ki n vay v n; các TCTD ph i ki m soát ch tề ủ ề ệ ố ả ể ặ  

ch  tín d ng nh m ngăn h n n  x u ẽ ụ ằ ặ ợ ấ

* Lãi su t huy đ ng gi m liên ti p 6% trong năm 2012 ấ ộ ả ế

T  m c tr n 14%, sau 6 l n đi u ch nh gi m liên ti p trong năm 2012 còn 8%ừ ứ ầ ầ ề ỉ ả ế  

và dài h n thì theo c  ch  th  n i. Lãi su t c  b n gi m 5% so v i cu i năm 2011,ạ ơ ế ả ổ ấ ơ ả ả ớ ố  

t  m c tr n 14%/năm xu ng 9%/năm. Song song vi c áp tr n lãi su t huy đ ng kừ ứ ầ ố ệ ầ ấ ộ ỳ 

h n ng n, NHNN đã cho th  n i lãi su t k  h n 12 tháng tr  lên. Các m c lãi su tạ ắ ả ổ ấ ỳ ạ ở ứ ấ  

đi u hành khác cũng gi m m nh. Lãi su t tái chi t kh u gi m t  13%/năm xu ngề ả ạ ấ ế ấ ả ừ ố  còn 8%/năm trong khi lãi su t tái c p v n gi m t  15%/năm xu ng 10%/năm. Lãiấ ấ ố ả ừ ố  

su t cho vay gi m m nh t  3 –8%/năm. Vi c đi u ch nh trên đấ ả ạ ừ ệ ề ỉ ược xem là đ ng tháiộ  tích c c đ  h  tr  n n kinh t  và doanh nghi p. Hiên nay, lãi su t cho vay c  b nự ể ỗ ợ ề ế ệ ấ ơ ả  

đã v  quanh m c 12­15%. Ngân hàng Nhà nề ố ước cho bi t, năm 2013: s  xem xét bế ẽ ỏ 

tr n lãi su t huy đ ng. Theo đó, NHNN s  đi u hành các m c lãi su t phù h p v iầ ấ ộ ẽ ề ứ ấ ợ ớ  

di n bi n kinh t  vĩ mô, ti n t , đ c bi t là di n bi n c a l m phát. Ti p t c ápễ ế ế ề ệ ặ ệ ễ ế ủ ạ ế ụ  

d ng tr n lãi su t ti n g i b ng VND đ   n đ nh m t b ng lãi su t th  trụ ầ ấ ề ử ằ ể ổ ị ặ ằ ấ ị ường, xem xét b  tr n lãi su t huy đ ng khi th  trỏ ầ ấ ộ ị ường ti n t   n đ nh và thanh kho n c a hề ệ ổ ị ả ủ ệ 

th ng TCTD c i thi n v ng ch c. Trố ả ệ ữ ắ ường h p l m phát c a năm 2013 đợ ạ ủ ược ki mể  soát   m c th p h n năm 2012, NHNN ti p t c đi u hành theo hở ứ ấ ơ ế ụ ề ướng gi m m tả ặ  

b ng lãi su t phù h p v i di n bi n l m phát.ằ ấ ợ ớ ễ ế ạ

* N  x u đang là bài toán khó: ợ ấ

Tính đ n cu i tháng 2/2013, t  l  n  x u trên t ng d  n  tín d ng đã gi m tế ố ỷ ệ ợ ấ ổ ư ợ ụ ả ừ 8.82% c a 9/2012 xu ng còn 6%. Nh  v y ch  trong 5 tháng, ngành ngân hàng Vi tủ ố ư ậ ỉ ệ  Nam x  lý đử ược 53,685 t  đ ng n  x u.  ỷ ồ ợ ấ Ước tính n  x u hi n nay c a các TCTDợ ấ ệ ủ  vào kho ng 156,000 t  đ ng. Đi u l u ý là nh ng con s  công b  c a các TCTD vàả ỷ ồ ề ư ữ ố ố ủ  

giám sát c a NHNN có s  khác bi t r t l n, theo báo cáo c a các TCTD vào cu iủ ự ệ ấ ớ ủ ố  năm 2012, n  x u kho ng 135,000 t  đ ng, tợ ấ ả ỷ ồ ương đương 4.86% t ng d  n  và tăngổ ư ợ  67.25% so v i 2011. Trong đó, 7 ngân hàng niêm y t trên sàn ngo i tr  Navibank,ớ ế ạ ừ  

t ng n  x u đã lên  đ n 22,000 t  đ ng.  Nguyên nhân là do trong năm các ngânổ ợ ấ ế ỷ ồ  hàng đã đ u t  vào các lĩnh v c r i ro cao.ầ ư ự ủ

Bi u đ 2.4: N  x u các ngân hàng niêm y t trong năm 2012. ( Đ n v : t ể ồ ợ ấ ế ợ ị ỷ 

đ ng) ồ

Ngu n: Báo cáo ngành 2012 – CK Ph ồ ươ ng Nam

X  lý n  x u đang là m t yêu c u đ t ra không ch  v i b n thân các TCTD màử ợ ấ ộ ầ ặ ỉ ớ ả  còn c  toàn b  h  th ng ngân hàng và n n kinh t  N  x u l n nh  hi n nay cũngả ộ ệ ố ề ế ợ ấ ớ ư ệ  

đã làm ách t c dòng chu chuy n v n trong n n kinh t ,  nh hắ ể ố ề ế ả ưởng tiêu c c khôngự  

ch  v i các TCTD mà còn c  các doanh nghi p. Do b  đ ng v n trong n  x u, cácỉ ớ ả ệ ị ọ ố ợ ấ  TCTD không có đi u ki n m  r ng tăng trề ệ ở ộ ưởng tín d ng, khi n cho ho t đ ng s nụ ế ạ ộ ả  

xu t c a n n kinh t  g p khó khăn. X  lý đấ ủ ề ế ặ ử ược n  x u s  góp ph n h  m t b ngợ ấ ẽ ầ ạ ặ ằ  lãi su t, thúc đ y tăng trấ ẩ ưởng tín d ng lành m nh và góp ph n tháo g  khó khăn choụ ạ ầ ỡ  

s n xu t, đ a n n kinh t  tr  l i qu  đ o tăng trả ấ ư ề ế ở ạ ỹ ạ ưởng b n v ng. ề ữ

* Tái c  c u các TCTD y u kém ch a t i đích ơ ấ ế ư ớ  

Năm 2012, NHNN th c hi n thanh  tra toàn di n v i 32 TCTD, bên c nh vi cự ệ ệ ớ ạ ệ  tăng cường giám sát ho t đ ng c a các TCTD, t ng đạ ộ ủ ừ ược d  lu n k  v ng là nămư ậ ỳ ọ  

tr ng đi m c a tái c  c u h  th ng ngân hàng sau khi NHNN đ a ra k  ho ch h pọ ể ủ ơ ấ ệ ố ư ế ạ ợ  

nh t, mua bán 9 ngân hàng y u kém: Nam Vi t (Navibank), Đ i Tín (TrustBank),ấ ế ệ ạ  

Phương   Tây   (WesternBank),   D u   khí   Toàn   C u   (GPBank),   Tiên   Phongầ ầ  (TienPhongBank), Nhà Hà N i (Habubank), Đ  Nh t (Ficombank), Vi t Nam Tínộ ệ ấ ệ  Nghĩa (TinNghiaBank) và Sài Gòn (SCB)

Tuy nhiên, Ch  có Ngân hàng Nhà Hà N i (Habubank) sáp nh p vào Ngân hàngỉ ộ ậ  Sài Gòn ­Hà N i (SHB). Các thành viên trong di n ph i tái c  c u hay kh  năngộ ệ ả ơ ấ ả  PVFC h p nh t v i Western Bank v n ch a đi đ n đích cu i cùng. Trong khi đó, thợ ấ ớ ẫ ư ế ố ị 

trường l i ch ng ki n nh ng cu c r i b  hay ph n  ng co l i c a nhi u ngân hàng.ạ ứ ế ữ ộ ờ ỏ ả ứ ạ ủ ề  

Đi n hình nh  ACB thoái v n trên quy mô l n t i m t s  nhà băng hay thay đ i cể ư ố ớ ạ ộ ố ổ ổ đông l n t i Navibank, Western Bank… H u h t s  ki n đó di n ra âm th m ho cớ ạ ầ ế ự ệ ễ ầ ặ  thông tin không dành cho s  đông. Trong đó, đình  đám nh t là Sacombank.ố ấ

* Các v  ki n t ng b t b : ụ ệ ụ ắ ớ

Các v  l a đ o, chi m đo t tài s n cũng không ít, các cán b  ngân hàng liênụ ừ ả ế ạ ả ộ  

t c b  phanh phui, kh i t  Hu nh Th  Huy n Nh , nguyên phó phòng qu n lý r i roụ ị ở ố ỳ ị ề ư ả ủ  

c a ngân hàng Vietinbank chi nhánh Nhà Bè, cùng đ ng ph m chi m đo t g n 4,000ủ ồ ạ ế ạ ầ  

t  đ ng. V  án đã k t thúc đi u tra v i 17 b  can b  kh i t ỷ ồ ụ ế ề ớ ị ị ở ố

Ngày 21/8/2012, th  trị ường rúng đ ng trộ ước thông tin ông Nguy n Đ c Kiênễ ứ  (“b u” Kiên), nguyên là thành viên H i đ ng Sáng l p, nguyên Phó Ch  t ch H iầ ộ ồ ậ ủ ị ộ  

đ ng Qu n tr  Ngân hàng Á Châu (ACB), b  b t đ  “đi u tra v  m t s  sai ph mồ ả ị ị ắ ể ề ề ộ ố ạ  trong ho t đ ng kinh t ”. Trạ ộ ế ước s  vi c này, th  trự ệ ị ường ch ng khoán đã t c thìứ ứ  

ph n  ng v i hàng lo t phiên gi m đi m, đ y ACB r i vào tình c nh khó khăn khiả ứ ớ ạ ả ể ẩ ơ ả  

ph i g ng mình đ  gi i quy t v n đ  thanh kho n trả ồ ể ả ế ấ ề ả ước ho t đ ng rút ti n    tạ ộ ề ồ ạ  

c a ngủ ườ ửi g i. Ch a d ng l i   đó, đ n ngày 23/8, ông Lý Xuân H i   ­ nguyênư ừ ạ ở ế ả  

T ng Giám đ c ACB b  b t v  t i c  ý làm trái quy đ nh c a nhà nổ ố ị ắ ề ộ ố ị ủ ước v  qu n lýề ả  kinh t  gây h u qu  nghiêm tr ng. H n m t tháng sau, 4 c u lãnh đ o trong H iế ậ ả ọ ơ ộ ự ạ ộ  

đ ng Qu n tr  b  kh i t  ồ ả ị ị ở ố

* L i nhu n toàn h  th ng ngân hàng gi m m nh: ợ ậ ệ ố ả ạ

Ngân hàng Nhà nước cho bi t, t ng l i nhu n toàn ngành ngân hàng năm 2012ế ổ ợ ậ  

là 28,600 t  đ ng, s t gi m g n 50% so v i năm 2011. Tình hình l i nhu n  m đ mỷ ồ ụ ả ầ ớ ợ ậ ả ạ  trong 2012 đã ch m d t nh ng năm tháng hoàng kim lãi kh ng c a các ngân hàng.ấ ứ ữ ủ ủ  

H u h t các ngân hàng đ u b  s t gi m l i nhu n r t m nh, ngay c  nh ng ngânầ ế ề ị ụ ả ợ ậ ấ ạ ả ữ  hàng l n nh  Vietcombank,  Vietinbank,  BIDV,  cũng không tăng trớ ư ưởng đáng k  soể  

v i năm trớ ước,  dù v n đ ng đ u toàn ngành v  l i nhu n. 3 nguyên nhân chính d nẫ ứ ầ ề ợ ậ ẫ  

đ n l i nhu n gi m trong năm 2012: do tăng trế ợ ậ ả ưởng tín d ng trong năm 2012 kháụ  

th p, lãi su t cho vay h  nhi t, chi phí d  phòng r i ro tăng m nh do n  x u giaấ ấ ạ ệ ự ủ ạ ợ ấ  tăng

NIM s t gi m, tăng trụ ả ưởng tín d ng th p h n và n  x u tăng cao. H  qu  c aụ ấ ơ ợ ấ ệ ả ủ  

vi c huy đ ng tăng cao h n nhi u so v i tín d ng là hi n tệ ộ ơ ề ớ ụ ệ ượng th a thanh kho nừ ả  trong h  th ng NH, đ c bi t là t i các NH l n. Do không th  đ y m nh tăng trệ ố ặ ệ ạ ớ ể ẩ ạ ưở  ngtín d ng, nhi u NH đã đ y m nh đ u t  vào gi y t  có giá (trái phi u, tín phi uụ ề ẩ ạ ầ ư ấ ờ ế ế  chính ph  và chính ph  b o lãnh) nh m bù đ p m t ph n thu nh p lãi s t gi m tủ ủ ả ằ ắ ộ ầ ậ ụ ả ừ 

ho t đ ng tín d ng. Tuy nhiên, lãi trái phi u không th  bù đ p hoàn toàn cho lãi tạ ộ ụ ế ể ắ ừ tín d ng trong khi thu nh p lãi v n chi m t  tr ng l n trong c  c u thu nh p c aụ ậ ẫ ế ỷ ọ ớ ơ ấ ậ ủ