Bài 1:Sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước....

Về kiến thức : - Biết sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhĩm nước : phát triển, đang phát triển, các nước NICs.. - Trình bày được tác động của cuộc cách mạng

A : KHÁI QUÁT N N KINH T - XÃ H I TH GI I ỀN KINH TẾ - XÃ HỘI THẾ GIỚI Ế - XÃ HỘI THẾ GIỚI ỘI THẾ GIỚI Ế - XÃ HỘI THẾ GIỚI ỚI Ngày soạn : 09/08/2009

Ngày dạy : 11/08/2009

Tiết : 1

Tuần : I ( HKI )

BÀI 1 : SỰ TƯƠNG PHẢN VỀ TRÌNH ĐỘ PHÁT TRIỂN KINH

TẾ XÃ HỘI CỦA CÁC NHĨM NƯỚC CUỘC CÁCH MẠNG KHOA HỌC VÀ CƠNG NGHỆ HIỆN ĐẠI

I Mục tiêu bài học :

1 Về kiến thức :

- Biết sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhĩm nước : phát triển, đang phát triển, các nước NICs

- Trình bày được đặc điểm nổi bật của cuộc cách mạng khoa học và cơng nghệ hiện đại

- Trình bày được tác động của cuộc cách mạng khoa học và cơng nghệ hiện đại tới sự phát triển kinh tế : Xuất hiện các ngành kinh tế mới, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, hình thành nền kinh tế tri thức

2 Về kỹ năng :

- Nhận xét sự phân bố các nước theo mức GDP bình quân đầu người ở hình 1

- Phân tích bảng số liệu về kinh tế - xã hội của từng nhĩm nước

3 Về thái độ :

- Xác định trách nhiệm học tập để thích ứng với cuộc cách mạng khoa học và cơng nghệ hiện đại

4 Kiến thức trọng tâm :

- Sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhĩm nước phát triển và đang phát triển

- Đặc trưng và tác động của cuộc cách mạng khoa học và cơng nghệ hiện đại đến nền kinh tế - xã hội thế giới

II Đồ dùng dạy học :

- Các hình, bảng số liệu trong SGK; Bản đồ các nước trên thế giới

- Phiếu học tập :

Tỉ trọng GDP

Cơ cấu GDP phân

KVIII Tuổi thọ bình quân ( năm 2005 )

Chỉ số HDI

III Phương pháp :

- Thảo luận, phân tích, giảng giải, so sánh, nêu vấn đề, nghiên cứu

IV Tiến trình tổ chức dạy học :

1 Ổ n định lớp : ( Kiểm diện sĩ số ghi vào sổ đầu bài )

2 Kiểm tra bài cũ :

- Giáo viên nêu yêu cầu về cách học bộ mơn

3 Bài mới :

- Ở lớp 10 các em đã được học địa lý đại cương tự nhiên và địa lý kinh tế - xã hội đại cương Năm nay các em sẽ được học cụ thể hơn về địa lý tự nhiên và kinh tế - xã hội của các nhĩm nước và các nước.Hơm nay các em sẽ tìm hiểu về các nhĩm nước và cuộc cách mạng khoa học và cơng nghệ hiện đại Giáo viên ghi tên bài lên bảng

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG CHÍNH

HĐ 1 : Cá nhân

Bước1: Giáo viên yêu cầu học sinh đọc mục I

trong SGK để cĩ những hiểu biết khái quát về

các nhĩm nước Sau đĩ từng cặp quan sát hình

I và nhận xét sự phân bố các nước và vùng

lãnh thổ trên thế giới theo mức GDP bình quân

đầu người ( USD\người )

Bước 2 : Đại diện học sinh trình bày Giáo

viên chuẩn xác kiến thức và giải thích các khái

niệm : GDP - bình quân đầu người ( GDP :

Gross domestic product ); Đầu tư ra nước

ngồi – FDI ( Foreign direct investment ); Chỉ

số phát triển con người – HDI ( Human

development index )

Giáo viên giảng thêm về các nước NIC Yêu

cầu học sinh trả lời các câu hỏi :

- Hãy kể tên một số nước NIC ? ( NIC : New

industrial countries ); Các nước này thuộc

nhĩm nước phát triển hay đang phát triển ?

Hãy nêu một số đặc điểm tiêu biểu của các

nước NIC

- Dựa vào đâu để phân biệt nhĩm nước phát

triển và đang phát triển ?

- Dựa vào hình 1, cho biết người dân khu vực

nào giàu nhất, nghèo nhất ?

 Như ta đã biết nhĩm nước phát triển và

đang phát triển cĩ sự cách biệt rất lớn về trình

độ phát triển kinh tế - xã hội Nhưng cụ thể

như thế nào ?  Vào phần II

HÐ 2 : Nhĩm

B

ư ớc 1 : Giáo viên chia lớp thành các nhĩm,

giao cho mỗi nhĩm một trong các nhiệm vụ

sau :

Nhĩm 1 : Làm việc với bảng 1.1, nhận xét tỉ

trọng GDP của 2 nhĩm nước : phát triển và

đang phát triển Rút ra nhận xét về quy mơ

GDP của nhĩm nước phát triển

Nhĩm 2 : Làm việc với bảng 1.2, nhận xét và

giải thích cơ cấu GDP phân theo khu vực kinh

tế của các nhĩm nước phát triển và đang phát

triển, năm 2004

Nhĩm 3 : Làm việc với bảng 1.3, và bảng

thơng tin ở ơ chữ, nhận xét sự khác biệt về chỉ

số HDI và tuổi thọ bình quân giữa nhĩm nước

phát triển và đang phát triển

Bước 2 : Các nhĩm thảo luận Giáo viên kẻ

phiếu học tập lên bảng

Bước 3 : Đại diện các nhĩm lên trình bày, các

nhĩm khác nhận xét bổ sung, giáo viên kết

I Sự phân chia thành các nhĩm nước :

- Trên 200 quốc gia và vùng lãnh thổ khác nhau của thế giới được chia làm 2 nhĩm nước : phát triển và đang phát triển

+ Các nước phát triển cĩ : GDP lớn, đầu tư ra nước ngồi ( FDI ) lớn, HDI cao

+ Các nước đang phát triển : Nền kinh tế phát triển cịn chậm, nợ nước ngồi nhiều, GDP bình quân đầu người thấp

II Sự tương phản về trình độ phát triển kinh

tế xã hội của các nhĩm nước :

( Thơng tin phản hồi phiếu học tập )

- Tỉ trọng GDP : + Nhĩm nước phát triển : rất cao

+ Nhĩm nước đang phát triển : rất thấp

- Cơ cấu GDP phân theo khu vực kinh tế : + Nhĩm nước phát triển : rất cao ở khu vực III ( > 70 % ) và thấp ở khu vực I và II ( < 30 % ) + Nhĩm nước đang phát : ở khu vực III cũng cao nhất trong tỉ trọng chung nhưng sự chênh lệch giữa các khu vực là khơng lớn ( KV III > 40 %,

KV I và II < 60 % )

- Tuổi thọ bình quân ( 2005 ) : + Nhĩm nước phát triển : 76 tuổi

+ Nhĩm nước đang phát triển : 65 tuổi thậm chí

ở Đơng Phi, Tây Phi tuổi thọ bình quân chỉ tới

47 tuổi

luận ý đúng của mỗi nhóm đồng thời bổ sung

những phần còn thiếu hoặc sửa chữa các phần

còn chưa chính xác

 Các em biết gì về nền kinh tế tri thức ? Sự

ra đời của nền kinh tế tri thức gắn liền với cuộc

cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại

Như vậy cuộc CMKH và CN hiện đại đã tác

động đến kinh tế - xã hội thế giới như thế nào ?

HÐ 3 : Cả lớp

Giáo viên giảng giải về đặc trưng của cuộc

cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại

Giải thích và làm sáng tỏ khái niệm công nghệ

cao Đồng thời làm rõ vai trò của bốn công

nghệ trụ cột

- Cần so sánh sự khác nhau cơ bản giữa các

cuộc cách mạng khoa học và kỹ thuật :

+ Cuộc CM công nghiệp diễn ra vào cuối thế

kỉ XVIII là giai đoạn quá độ từ nền sản xuất

thủ công sang nền sản xuất cơ khí

+ Cuộc CMKH và KT diễn ra từ nửa sau thế kỉ

XIX đến đầu thế kỉ XX : từ sản xuất cơ khí

chuyển sang sản xuất đại cơ khí và tự động hóa

cục bộ  ra đời hệ thống công nghệ điện cơ

khí

+ Cuộc CMKH và CN hiện đại diễn ra vào

cuối thế kỉ XX : làm xuất hiện và bùng nổ

công nghệ cao

- Phân tích vai trò của 4 công nghệ trụ cột của

cuộc CMKH và CN hiện đại

- Giáo viên cho học sinh trả lời thêm các câu

hỏi sau :

+ Hãy so sánh cuộc cách mạng khoa học và

công nghệ hiện đại với cuộc cách mạng kĩ

thuật trước đây ?

+ Nêu một số thành tựu của bốn công nghệ trụ

cột

+ Hãy chứng minh cuộc cách mạng khoa học

và công nghệ hiện đại đã làm xuất hiện nhiều

ngành mới ?

+ Kể tên một số ngành dịch vụ cần nhiều tri

thức

+ Em biết gì về nền kinh tế tri thức ?

- Chỉ số HDI ở các nước phát triển và đang phát triển đều tăng qua các năm, tuy nhiên sự chênh lệch vẫn còn rất lớn và khoảng cách qua các năm hầu như không thay đổi

III Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại :

- Diễn ra vào cuối thế kỉ XX đầu thế kỉ XXI làm xuất hiện và bùng nổ công nghệ cao

- Bốn công nghệ trụ cột : Sinh học, Vật liệu, Năng lượng, Thông tin

- Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại làm xuất hiện nhiều ngành mới, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ và dịch vụ  chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh mẽ  Nền kinh tế tri thức : Nền kinh tế dựa trên tri thức, kĩ thuật, công nghệ cao

4 Củng cố :

- Trình bày đặc điểm tương phản về trình độ phát triển kinh tế – xã hội của nhóm nước phát triển

và đang phát triển?

- Nêu đặc trưng và tác động của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại đến nền kinh tế

xã hội thế giới

5 Dặn dò : - Học bài cũ, trả lời các câu hỏi sau bài học Sgk Làm bài tập 2 và 3 SGK Chuẩn bị

bài mới “ Xu hướng tồn cầu hĩa và khu vực hĩa kinh tế ”

V Phụ lục : ( Thơng tin phản hồi của phiếu học tập )

Cơ cấu GDP phân