Đề cương ôn tập học kì 1 môn Ngữ văn 8 năm 2018-2019 - Trường THCS Trần Văn Ơn

Để kỳ thi sắp tới đạt kết quả cao như mong muốn, mời các em học sinh cùng tham khảo tài liệu Đề cương ôn tập học kì 1 môn Ngữ văn 8 năm 2018-2019 - Trường THCS Trần Văn Ơn được chia sẻ dưới đây để hệ thống lại các kiến thức đã học, rèn luyện và nâng cao kỹ năng giải bài tập đề thi. Chúc các em thi tốt!

y ban Nhân dân Qu n 1

Trường THCS Tr n Văn  nầ Ơ

Nhóm Ng  văn 8ữ

HƯỚNG D N ÔN T P KI M TRA H C KÌ IẪ Ậ Ể Ọ

Năm h c 2018 – 2019ọ

(Gi i h n ôn thi t  tu n 01 đ n h t tu n 15)ớ ạ ừ ầ ế ế ầ

I.Ph n câu h i: Th c hi n d ng câu h i Đ c ­ hi u văn b n (không gi i h n n i dung) (4,0­ầ ỏ ự ệ ạ ỏ ọ ể ả ớ ạ ộ

5,0 đi m)ể

    1. Thu c lòng ­ thông hi uộ ể : Có th  h i m t s  d ng ể ỏ ộ ố ạ

       ­  Chép thu c lòng  th  , đi n t  vào ch  tr ng trong đo n văn, h i tên tác gi , tác ph m. ộ ơ ề ừ ỗ ố ạ ỏ ả ẩ

       ­  Cho đo n văn, đo n th  (có th  l y c  bài đ c thêm ho c gi m t i): h i n i dung,  ý nghĩa, ạ ạ ơ ể ấ ả ọ ặ ả ả ỏ ộ phát hi n các y u t  ng  pháp (t , nghĩa c a t , c m t , câu, phép tu t …)ệ ế ố ữ ừ ủ ừ ụ ừ ừ

* L u ý:ư

        ­ Ph n ầ Văn b nả : N m các thông tin chính v  tác gi , tác ph m (hoàn c nh ra đ i, th  lo i, ắ ề ả ẩ ả ờ ể ạ

phương th c bi u đ t…)ứ ể ạ

        ­ Ph n ầ Ti ng Vi tế ệ : N m v ng lí thuy t đ  th c hành gi i các bài t p. Các em nên xem l i các ắ ữ ế ể ự ả ậ ạ

d ng bài t p t  SGK.ạ ậ ừ

    2. V n d ng th p­ Vi t đo n văn ( L u ý: D ng văn Ngh  lu n xã h i)ậ ụ ấ ế ạ ư ạ ị ậ ộ

      ­ N m v ng phắ ữ ương pháp làm các ki u bài: Ngh  lu n v  m t s  vi c, hi n tể ị ậ ề ộ ự ệ ệ ượng đ i s ng; ờ ố ngh  lu n v  m t v n đ  t  tị ậ ề ộ ấ ề ư ưởng đ o lí.ạ

      ­ Bài làm chú ý các thao tác gi i thích, phân tích, ch ng minh, ph n bi n , d n ch ng thuy t ả ứ ả ệ ẫ ứ ế

ph c.ụ

II. Ph n t  lu n: (5,0­6,0 đi m) – V n d ng caoầ ự ậ ể ậ ụ

         K  ngể ười ho c k  vi c (t  th c t  ho c qua sách báo có ý nghĩa v i b n thân h c ặ ể ệ ừ ự ế ặ ớ ả ọ

sinh)

­ Chú ý s  d ng các y u t  ử ụ ế ốmiêu t , bi u c m trong văn b n t  s ả ể ả ả ự ự

M t s  n i dung t ng h p c  b n g i các em tham kh o:ộ ố ộ ổ ợ ơ ả ử ả

1.B ng th ng kê các văn b n đã h c: ả ố ả ọ

TT Tác ph mẩ Tác giả Th  lo iể ạ N i dungộ Ngh  thu tệ ậ

1 Tôi đi h c ọ Thanh 

T nh ị (1911­

1988)

Truy n ệ

ng n ắ  Nh ng k  ni m trong sáng v  ngày đ u tiên ữ ề ỉ ệ ầ

đi h c ọ

­Văn t  s  k t h p hài hòa ự ự ế ợ

ch t ch  v i miêu t  và ặ ẽ ớ ả

bi u c m, làm cho truy n ể ả ệ

ng n đ m ch t tr  tìnhắ ậ ấ ữ

­ Nh ng hình  nh so sánh ữ ả

m i m  và g i c mớ ẻ ợ ả

2 Trong lòng 

mẹ Nguyên H ng ồ

(1918­

1982)

H i kí ồ  N i cay đ ng t i c c ỗ ắ ủ ự

và tình yêu thương m  ẹ mãnh li t c a chú bé ệ ủ

H ng khi xa m , khi ồ ẹ

được n m trong lòng ằ

m ẹ

­ T  s  k t h p v i tr  tình,ự ự ế ợ ớ ữ  

k  chuy n k t h p v i miêuể ệ ế ợ ớ  

t  và bi u c m, đánh giá ả ể ả

­ C m xúc và tâm tr ng ả ạ

n ng nàn, mãnh li t; s  ồ ệ ử

d ng nh ng hình  nh so ụ ữ ả sánh, liên tưởng táo b oạ

3 T c n ứ ướ c 

v  b ỡ ờ Ngô T t T  (1893­ố ấ

1954)

Ti u ể thuy tế ­ V ch tr n b  m t tàn ác, b t nhân c a ch  ạấ ầ ộ ặủ ế

đ  th c phong ki n, t  ộ ự ế ố cáo chính sách thu  ế khoá vô nhân đ o. ạ

­ Ca ng i nh ng ph m ợ ữ ẩ

ch t cao quí và s c ấ ứ

m nh qu t kh i ti m ạ ậ ở ề tàng, m nh m  c a ch  ạ ẽ ủ ị

D u.ậ

­ Ngòi bút hi n th c kho  ệ ự ẻ kho n, giàu tinh th n l c ắ ầ ạ quan 

­  Xây d ng tình hu ng ự ố truy n b t ng , có cao trào ệ ấ ờ

và gi i quy t h p lí ả ế ợ

­ Xây d ng miêu t  nhân v tự ả ậ  

ch  y u qua ngôn ng , và ủ ế ữ hành đ ng, trong th  tộ ế ương 

ph n v i các nhân v t khácả ớ ậ

4 Lão H c ạ Nam Cao 

(1917­

1951)

Truy n ệ

ng nắ Truy n ng n đã th  hi n m t cách chân ệ ệ ộ ắ ể

th c và c m đ ng s  ự ả ộ ố

ph n đau thậ ương c a ủ

người nông dân trong 

xã h i cũ và ph m ch tộ ẩ ấ   cao quý ti m tàng c a ề ủ

h  Đ ng th i truy n ọ ồ ờ ệ

ng n còn cho th y t m ắ ấ ấ lòng yêu thương trân 

tr ng đ i v i ngọ ố ớ ười  nông dân

T o d ng tình hu ng truy nạ ự ố ệ  

b t ng , ngôn ng  phù h p ấ ờ ữ ợ

v i t ng nhân v t mang màuớ ừ ậ  

s c tri t lí, xây d ng nhân ắ ế ự

v t b ng miêu t  ngo i hìnhậ ằ ả ạ  

đ  b c l  n i tâm, tâm lí ể ộ ộ ộ

c a nhân v t.ủ ậ

5 Cô bé bán 

diêm

An­đéc­

xen (1805­

1875)

Truy n ệ

ng nắ

Ni m thề ương c m sâu ả

s c đ i v i nh ng con ắ ố ớ ữ

ngườ ấ ại b t h nh và t m ấ lòng nhân ái c a nhà ủ văn

K  chuy n c  tích r t h p ể ệ ổ ấ ấ

d n, đan xen hi n th c và ẫ ệ ự

m ng  o, tình ti t di n bi nộ ả ế ễ ế  

h p lí.ợ

6 Đánh nhau 

v i c i xay  ớ ố

gió

Xéc­van­

téc (1547­

1616)

Ti u ể thuy tế S  tm t gi a 2 nhân v t ự ươặ ững ph n v  m i ả ề ọậ

Đôn Ki­ hô­ tê và Xan – trô Pan –xa. S  d ng ử ụ

ti ng cế ười khôi hài đ  ể

di u c t cái hoang ễ ợ

tưởng, t m thầ ường đ  ề cao th c t  và s  cao ự ế ự

thượng 

Miêu t  và k  chuy n theo ả ể ệ

tr t t  th i gian và d a trên ậ ự ờ ự

s  đ i l p, tự ố ậ ương ph n, ả song hành c a c p nhân v t ủ ặ ậ chính. Gi ng đi u hài ọ ệ

hước ,ch  gi u.ế ễ

7 Chi c lá  ế

cu i cùng ố

O. Hen­ri  (1862­

1910)

Truy n ệ

ng nắ

Ca ng i tình b n, tình ợ ạ

ngườ ằi đ m th m, tha ắ thi t, th y chung, trongế ủ   sáng. Ngh  thu t chân ệ ậ chính ph c v  con ụ ụ

người, yêu thương trân 

tr ng con ngọ ười nh t làấ  

nh ng con ngữ ười nghèo 

kh ổ

Xây d ng c t truy n đ n ự ố ệ ơ

gi n, giàu k ch tính, k t c u ả ị ế ấ truy n tệ ương ph n, tinh t  ả ế hai l n đ o ngầ ả ược k t thúc ế truy n b t ng , ngôn ng  kệ ấ ờ ữ ể  truy n gi n d  nh  nhàng và ệ ả ị ẹ sâu s c.ắ

8 Hai cây 

phong

Ai­ma­ 

t p (1928­ố 2008)

Truy n ệ

ng nắ

Tình yêu quê hương da 

di t g n v i câu ế ắ ớ chuy n hai cây phong ệ

và th y giáo Đuy – sen ầ

th i th   u c a tác giờ ơ ấ ủ ả

Miêu t  cây phong r t sinh ả ấ

đ ng. Câu chuy n đ m ch tộ ệ ậ ấ  

h i  c, ngòi bút đ m ch t ồ ứ ậ ấ

h i hoộ ạ

9 Ôn d ch,  ị

thu c lá ố Nguy n Kh c ắ ễ

Vi nệ

Văn b n ả

nh t d ngậ ụ N n hút thu c lá lây lan, gây t n th t to l n ạ ổ ố ấ ớ

cho s c kh e c a con ứ ỏ ủ

người, cho cu c s ng ộ ố

c a gia đình và xã h i ủ ộ nên c n ph i ch ng l i ầ ả ố ạ

vi c hút thu c lá, lo i ệ ố ạ

b  thu c lá ra kh i đ i ỏ ố ỏ ờ

s ng.ố

K t h p l p lu n ch t ch , ế ợ ậ ậ ặ ẽ

d n chẫ ướng sinh đ ng, v i ộ ớ thuy t minh c  th , phân ế ụ ể tích trên c  s  khoa h c. S  ơ ở ọ ử

d ng th  pháp so sánh đ  ụ ủ ể thuy t minh m t cách thuy tế ộ ế  

ph c m t v n đ  y h c có ụ ộ ấ ề ọ liên quan đ n xã h i.ế ộ

10 Bài toán 

dân số

Thái An Văn b n ả

nh t d ngậ ụ

Văn b n đã nêu lên v nả ấ  

đ  th i s  c a nhân ề ờ ự ủ

lo i, dân s  và tạ ố ương  lai c a dân t c nhân ủ ộ

lo i.ạ

T  câu chuy n bài toán dân ừ ệ

s  c  h t thóc, tác gi  đã ố ổ ạ ả

đ a ra các con s  bu c ư ố ộ

ngườ ọi đ c ph i suy ng m ả ẫ

v  s  gia tăng dân s  đang ề ự ố

lo ng i c a th  gi i, nh t là ạ ủ ế ớ ấ

nh ng nữ ước ch m phát ậ tri n.ể

11 Thông tin 

v  ngày trái ề  

đ t năm  ấ

2000

Theo S  ở Khoa h c ọ Công  ngh  Hà ệ

N iộ

Văn b n ả

nh t d ngậ ụ

Tuyên truy n, ph  bi nề ổ ế   tác h i c a bao bi nì ạ ủ lông. Kêu g i th c hi nọ ự ệ  

m t ngày không dùng ộ bao bì ni lông, b o v  ả ệ

B  c c ch t ch  lô gic, lí l  ố ụ ặ ẽ ẽ

ng n g n, gi i thích đ n ắ ọ ả ơ

gi n, k t h p phả ế ợ ương pháp 

li t kê phân tích.ệ

môi trường, b o v  tráiả ệ  

đ t trong s ch.ấ ạ

12 Vào nhà 

ng c  ụ

Qu ng  ả

Đông c m  ả

tác

Phan B i ộ Châu (1867­

1940)

Th  th t ơ ấ ngôn bát 

cú đường 

lu tậ

Vào nhà ng c    ụ ở

Qu ng Đông ả  đã th  ể

hi n phong thái ung ệ dung, đường hoàng và  khí phách kiên cường, 

b t khu t vấ ấ ượt lên trên 

c nh tù ng c khóc li t ả ụ ệ

c a nhà chi n sĩ yêu ủ ế

nước Phan B i Châu.ộ

Gi ng đi u hào hùng có s c ọ ề ứ lôi cu n m nh m ố ạ ẽ

13 Đ p đá    ậ ở

Côn Lôn Phan Châu 

Trinh  (1872­

1926)

Th t ngônấ   bát cú 

đường 

lu tậ

Hình tượng đ p đ  ẹ ẽ ngang tàng c a ngủ ười  anh hùng c u nứ ước. Dù  gian nan th  thách ử

nh ng ko s n lòng đ i ư ờ ổ chí, khí phách hiên  ngang, kiên cường, ý  chí, ngh  l c l n lao ị ự ớ

c a ngủ ười chi n sĩ cáchế  

m ng. ạ

 Hình  nh th  m nh m  ả ơ ạ ẽ khoáng đ t, gi ng th  hào ạ ọ ơ hùng, s  d ng hình  nh đ i ử ụ ả ố

l p.ậ

14 Mu n làm  ố

th ng cu i ằ ộ T n Đà  (1889­ả

1939)

Th t ngônấ   bát cú 

đường 

lu tậ

Bài th  ơMu n làm  ố

th ng cu i ằ ộ  c a T n ủ ả

Đà là tâm s  c a m t ự ủ ộ con ngườ ấi b t hòa sâu 

s c v i th c t i t m ắ ớ ự ạ ầ

thường, x u xa, mu n ấ ố thoát ly b ng m ng ằ ộ

tưởng lên cung trăng để 

b u b n v i ch  H ng.ầ ạ ớ ị ằ

S c h p d n c a bài th  là ứ ấ ẫ ủ ơ

 h n th  lãng m n pha chút

ngông nghênh đáng yêu và   ở

nh ng tìm tòi đ i m i th  ữ ổ ớ ể

th  th t ngôn bát cú Đơ ấ ường 

lu t c  đi n.ậ ổ ể

15 Hai ch   ữ

n ướ c nhà Tr n Tu n ầấ

Kh i ả (1895­

1983)

Song th t ấ

l c bátụ Á Nam Tr n Tu n Kh i đã mả ầượn m t câu ấộ

chuy n l ch s  có s c ệ ị ử ứ

g i c m l n đ  b c l  ợ ả ớ ể ộ ộ

c m xúc c a mình và ả ủ khích l  lòng yêu nệ ướ  c,

ý chí c u nứ ướ ủc c a 

đ ng bào, tình c m sâu ồ ả

đ m, mãnh li t đ i v i ậ ệ ố ớ

nước nhà

S  l a ch n th  th  thích ự ự ọ ể ơ

h p và gi ng đi u tr  tình ợ ọ ệ ữ

th ng thi t c a tác gi  đã ố ế ủ ả

t o nên giá tr  đo n th  ạ ị ạ ơ trích

2. B ng th ng kê ph n Ti ng Vi t đã h c: ả ố ầ ế ệ ọ

T

T

Tên từ 

v ng, câu,ự  

d u câuấ

Khái ni mệ D u hi u, hình th c, ch cấ ệ ứ ứ  

năng

Ví dụ

1 Câu ghép Câu ghép là 

nh ng câu doữ   hai ho c ặ nhi u c m ề ụ C­V không  bao ch a ứ nhau t o ạ thành. M i ỗ

c m C­V nàyụ  

được g i là ọ

m t v  câuộ ế

*Có hai cách n i các v  ố ế

câu:

­ Dùng nh ng t  có tác d ng ữ ừ ụ

n i.C  th :ố ụ ể + N i b ng m t quan h  t ;ố ằ ộ ệ ừ + N i b ng m t c p quan h  ố ằ ộ ặ ệ

t ;ừ + N i b ng m t c p phó t , ố ằ ộ ặ ừ

đ i t  hay ch  t  thạ ừ ỉ ừ ường đi  đôi v i nhau (c p t  hô  ng).ớ ặ ừ ứ

­ Không dùng t  n i: Trong ừ ố

trường h p này, gi a các v  ợ ữ ế câu c n có d u ph y, d u ầ ấ ẩ ấ

ch m ph y ho c d u hai ấ ẩ ặ ấ

ch m.ấ

*Các v  c a câu ghép có ế ủ

quan h  ý nghĩaệ  v i nhau ớ khá ch t ch  Nh ng quan hặ ẽ ữ ệ 

thường g p là: qh nguyên ặ nhân, qh đi u ki n(gi  thi t),ề ệ ả ế  

qh tương ph n, qh tăng ti n, ả ế

qh l a ch n, qh b  sung, qh ự ọ ổ

ti p n i, qh đ ng th i, qh ế ố ồ ờ

gi i thích.ả

*M i quan h  thố ệ ường 

được đánh d u b ngấ ằ  c p ặ quan h  t , nh ng quan h  ệ ừ ữ ệ

t  ho c c p t  hô  ng nh t ừ ặ ặ ừ ứ ấ

đ nh. Tuy nhiên, đ  nh n bi tị ể ậ ế   chính xác quan h  ý nghĩa ệ

gi a các v  câu, trong nhi u ữ ế ề

trường h p ta ph i đ a vào ợ ả ự văn c nh ho c hoàn c nh ả ặ ả giao ti p.ế

+ Mây đen kéo kính b u tr i, gió ầ ờ

gi t m nh t ng c n.ậ ạ ừ ơ + N ng  m, sân r ng và s ch.ắ ấ ộ ạ + Giá tr i không m a thì chúng ờ ư tôi s  đi ch i.ẽ ơ

+ Vì m   m nên b n Nghĩa ph iẹ ố ạ ả   ngh  h c.ỉ ọ

2 C p đ   ấ ộ

khái quát 

c a nghĩa  ủ

t  ng ừ ữ

Nghĩa c a m t t  ng  có th  ủ ộ ừ ữ ể

r ng h n (khái quát h n) ộ ơ ơ

ho c h p h n (ít khái quát ặ ẹ ơ

h n)nghĩa c a t  khác:ơ ủ ừ

­M t t  ng  độ ừ ữ ược coi là có  nghĩa r ng khi ph m vi nghĩaộ ạ  

c a t  ng  đó bao hàm ph mủ ừ ữ ạ  

vi nghĩa c a m t s  t  ng  ủ ộ ố ừ ữ khác

­M t t  ng  độ ừ ữ ược coi là có  nghĩa h p khi ph m vi nghĩa ẹ ạ

c a t  đó đủ ừ ược bao hàm  trong ph m vi nghĩa c a m t ạ ủ ộ

t  ng  khác.ừ ữ

­M t t  ng  có nghĩa r ng ộ ừ ữ ộ

đ i v i nh ng t  ng  này, ố ớ ữ ừ ữ

đ ng th i có nghĩa h p đ i ồ ờ ẹ ố

v i t  ng  khác.ớ ừ ữ

 + Xăng, d u ho , ga, than, ầ ả

c i… đủ ược bao hàm trong ph m ạ

vi nghĩa c a t  "nhiên li u".ủ ừ ệ + "Lúa"có nghĩa r ng h n các tộ ơ ừ 

ng :   lúa   n p,   lúa   t ,   lúa   támữ ế ẻ  

th m…ơ + Lúa l i có nghĩa h p h n v iạ ẹ ơ ớ  

t  "ngũ c c"ừ ố

3 Tr ườ ng t ừ 

v ng ự

Trường t  ừ

v ng là t p ự ậ

h p c a ợ ủ

nh ng t  có ữ ừ

ít nh t m t ấ ộ nét chung v  ề nghĩa

+ Các t : ừ th y giáo, công nhân  ầ nông dân, th y thu c, k  s ầ ố ỹ ư… 

đ u có m t nét nghĩa chung là: ề ộ

người nói chung xét v  ngh  ề ề nghi p.ệ

4 T  t ừ ượ ng 

hình, t   ừ

t ượ ng 

thanh 

*T  từ ượng  hình là t  g iừ ợ  

t  hình  nh, ả ả dáng v , ẻ

tr ng thái ạ

c a s  v t.ủ ự ậ

*T  từ ượng  thanh là t  ừ

mô ph ng âmỏ   thanh c a t  ủ ự nhiên c a conủ  

người

T  từ ượng hình, t  từ ượng  thanh g i đợ ược hình  nh, âm ả thanh c  th , sinh đ ng, có ụ ể ộ giá tr  bi u c m cao; thị ể ả ường 

được dùng trong văn miêu t  ả

và văn t  s ự ự

+T  t ng thanh: ừ ượ soàn so t,  ạ

b ch, đánh b p, nham nh m ị ố ả

+ T  t ng hình: rón rén, ch ng ừ ượ ỏ que

5 T  ng   ừ ữ

đ a  ị

ph ươ ng, 

bi t ng ệ ữ 

xã h i ộ

*Khác v i t  ớ ừ

ng  toàn dân,ữ  

t  ng  đ a ừ ữ ị

phương là t  ừ

ng  ch  s  ữ ỉ ử

d ng   m t ụ ở ộ (ho c m t ặ ộ

s ) đ a ố ị

*Vi c s  d ng t  ng  đ a ệ ử ụ ừ ữ ị

phương và bi t ng  xã h i ệ ữ ộ

ph i phù h p v i tình hu ng ả ợ ớ ố giao ti p. Trong th  văn tác ế ơ

gi  có th  s  d ng m t s  tả ể ử ụ ộ ố ừ 

ng  thu c hai l p t  này đ  ữ ộ ớ ừ ể

tô đ m màu s c đ a phậ ắ ị ương,  màu s c t ng l p xã h i c a ắ ầ ớ ộ ủ

+ Ngái­ xa, ch ­ th yộ ấ

M ­ m , cha­ tía, …ẹ ạ + M _m ,tr ng_đi m 0ợ ẹ ứ ể

phương nh t ấ

đ nh.ị

* Khác v i tớ ừ 

ng  toàn ữ dân,bi t ng  ệ ữ

xã h i ch  ộ ỉ

được dùng  trong m t ộ

t ng l p xã ầ ớ

h i nh t đ nhộ ấ ị

ngôn ng , tính cách nhân v t.ữ ậ

*Mu n tránh l m d ng t  ố ạ ụ ừ

ng  đ a phữ ị ương và bi t ng  ệ ữ

xã h i, c n tìm hi u các t  ộ ầ ể ừ

ng  toàn dân có nghĩa tữ ương 

ng đ  s  d ng khi c n 

thi t.ế

6 Tr  t ,  ợ ừ

thán từ *Tr  t  là nh ng t  ữợ ừừ

chuyên đi  kèm v i m t ớ ộ

t  ng  trong ừ ữ câu đ  nh n ể ấ

m nh ho c ạ ặ

bi u th  thái ể ị

đ  đánh giá ộ

s  v t, s  ự ậ ự

vi c đệ ược  nói đ n   t  ế ở ừ

ng  đó.ữ

*Thán t  là ừ

nh ng t  ữ ừ dùng đ  b c ể ộ

l  tình c m, ộ ả

c m xúc c a ả ủ

người nói 

ho c dùng đặ ể 

g i đáp.ọ

* Thán t  thừ ường đ ng   ứ ở

đ u câu, có khi đầ ược tách ra  thành m t câu đ c bi t.ộ ặ ệ

* Thán t  g m hai lo i chính:ừ ồ ạ + Thán t  b c l  tình c m ừ ộ ộ ả

c m xúc:ả +Thán t  g i đáp:ừ ọ

+ Ví d  tr  t : nh ng, có, chính, ụ ợ ừ ữ đích, ngay…

+ Chính cô  y đã chu n b  ấ ẩ ị

nh ng ph n quà ý nghĩa này đ  ữ ầ ể

t ng các b n h c sinh vùng lũ.ặ ạ ọ

A, ái,  , ôi, ô hay, than  i, tr i ơ ơ ờ i…

ơ Này,  i, vâng, d , ơ ạ ừ

7 Tình thái 

từ

Tình thái t  ừ

là nh ng t  ữ ừ

được thêm  vào câu đ  ể

t o câu nghi ạ

v n, c u ấ ầ khi n, c m ế ả thán và đ  ể

bi u th  s c ệ ị ắ thái tình c m ả

c a ngủ ười  nói

*Tình thái t  g m m t s  ừ ồ ộ ố

lo i đáng chú ý nh  sau:ạ ư

­Tình thái t  nghi v n:ừ ấ

­Tình thái t  c u khi n:ừ ầ ế

­Tình thái t  c m thán:ừ ả

­Tình thái t  bi u th  s c thái ừ ể ị ắ tình c m:ả

*Khi nói khi vi t c n chú ý ế ầ

s  d ng tình thái t  phù h p ử ụ ừ ợ

v i hoàn c nh giao ti p (quanớ ả ế  

h  tu i tác, th  b c xã h i, ệ ổ ứ ậ ộ tình c m…)ả

­ À,  , h , ch , chăng…ư ả ứ

­ Đi, nào, v i…ớ

­ Thay, sao…

­  , nhé, c , mà…Ạ ơ

8 Nói quá Nói quá là 

bi n pháp tu ệ

t  phóng đ i ừ ạ

m c đ , quy ứ ộ

mô, tính ch t ấ

c a s  v t, ủ ự ậ

hi n tệ ượng 

được miêu tả 

đ  nh n ể ấ

m nh, gây  nạ ấ  

tượng, tăng 

s c bi u ứ ể

c m.ả

+ B n gi c ho ng h n v t chân ọ ặ ả ồ ắ lên c  mà ch y.ổ ạ

+ Cô Nam tính tình x i l i, ru t ở ở ộ

đ  ngoài da.ể

9 Nói gi m,  ả

nói tránh Nói gi m nói tránh là m t ả ộ

bi n pháp tu ệ

t  dùng cách ừ

di n đ t t  ễ ạ ế

nh , uy n ị ể chuy n, tránhể   gây c m giá ả đau bu n, ồ ghê s , n ng ợ ặ

n ; tránh thô ề

t c, thi u ụ ế

l ch s ị ự

 + "Ch   y x u" có th  thay ị ấ ấ ể

b ng "Ch   y không đ p l m".ằ ị ấ ẹ ắ  "Anh  y hát d " có th  thay ấ ở ể

b ng "Anh  y hát ch a hay"ằ ấ ư +"Ông  y s p ch t" có th  thay ấ ắ ế ể

b ng  " Ông  y ch  nay mai thôi"ằ ấ ỉ

10 D u  ấ

ngo c  ặ

đ n, d u  ơ ấ

hai ch m ấ

*D u ngo c đ n dùng đ  ấ ặ ơ ể đánh d u ph n chú thích ấ ầ (gi i thích, thuy t minh, b  ả ế ổ sung thêm)

*D u hai ch m dùng đ :ấ ấ ể

­Đánh d u (báo trấ ước) ph n ầ

gi i thích, thuy t minh cho ả ế

m t ph n trộ ầ ước đó

­Đánh d u (báo trấ ước) l i ờ

d n tr c ti p (dùng v i d u ẫ ự ế ớ ấ ngo c kép) hay l i đ i tho i ặ ờ ố ạ (dùng v i d u g ch ngang).ớ ấ ạ

*Ví d : Lí B ch (701­762)ụ ạ

+Vì chính lòng tôi đang có s  ự thay đ i: hôm nay tôi đi h c.ổ ọ +Ngườ ưi x a có câu: “Trúc d u ẫ cháy, đ t ngay v n th ng”ố ẫ ẳ

11 D u  ấ

ngo c kép ặ

D u ngo c kép dùng đ :ấ ặ ể

­Đánh d u t  ng , câu, đo n ấ ừ ữ ạ

d n tr c ti p;ẫ ự ế

­Đánh d u t  ng  đấ ừ ử ược hi u ể theo nghĩa đ c bi t hay có ặ ệ hàm ý m a mai;ỉ

­“A, lão già t  l m”ệ ắ

­C u Long Biên nh  m t “gi i ầ ư ộ ả

l a”.ụ

­Tác ph m “T t Đèn” c a “Ngô ẩ ắ ủ

T t T ” ấ ố

­Đánh d u tên tác ph m, t  ấ ẩ ờ báo, t p san,… đậ ược d n.ẫ

3. Cách làm bài văn ngh  lu n xã h i: ị ậ ộ

    a. B  c c c a bài văn ngh  lu n v  m t s  vi c hi n tố ụ ủ ị ậ ề ộ ự ệ ệ ượng đ i s ng:ờ ố

      ­ M  bài: Gi i thi u s  vi c hi n tở ớ ệ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n ( Nêu lu n đi m t ng quát)ầ ị ậ ậ ể ổ

      ­ Thân bài:

+ G i tên s  vi c hi n tọ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n( Gi i thích)ầ ị ậ ả

+ Ch  ra bi u hi n c  th  hi n tỉ ể ệ ụ ể ệ ượng s  vi c c n ngh  lu n.ự ệ ầ ị ậ

+ Phân tích nguyên nhân c a s  vi c hi n tủ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n.ầ ị ậ

+ Ch  ra h u qu  ho c ích l i c a s  vi c hi n tỉ ậ ả ặ ợ ủ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n.ầ ị ậ

+ Đ  xu t các bi n pháp phát huy ho c kh c ph c. Bày t  ý ki n cá nhân.ề ấ ệ ặ ắ ụ ỏ ế

      ­K t bài:ế

+ Kh ng đ nh l i s  vi c hi n tẳ ị ạ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n.ầ ị ậ

+ Liên h  b n thân.ệ ả

   b. B  c c bài văn ngh  lu n v  m t v n đ  t  tố ụ ị ậ ề ộ ấ ề ư ưởng đ o lí:ạ

     ­ M  bài: Gi i thi u s  vi c hi n tở ớ ệ ự ệ ệ ượng c n ngh  lu n ( Nêu lu n đi m t ng quát)ầ ị ậ ậ ể ổ

     ­ Thân bài:

+ Gi i thích khái ni m. ( Tr  l i cho câu h i: Là gì?)ả ệ ả ờ ỏ

+ Ch  ra bi u hi n c  th  c a t  tỉ ể ệ ụ ể ủ ư ưởng đ o lí c n ngh  lu n.( Kèm d n ch ng c  th , thuy t ph c)ạ ầ ị ậ ẫ ứ ụ ể ế ụ + L t ngậ ược v n đ  phê phán m t trái c a bi u hi n ho c phân tích nguyên nhân c a t  tấ ề ặ ủ ể ệ ặ ủ ư ưởng đ o ạ lí

+ Đ  xu t các bi n pháp phát huy ho c kh c ph c. Bày t  ý ki n cá nhân.ề ấ ệ ặ ắ ụ ỏ ế

     ­K t bài:  Kh ng đ nh l i giá tr  t  tế ẳ ị ạ ị ư ưởng đ o lí c n ngh  lu n.ạ ầ ị ậ

* L u ý: N u đ  yêu c u vi t đo n văn, các em cũng s  d a trên đ nh hư ế ề ầ ế ạ ẽ ự ị ướng được hướng 

d n đ  gi i quy t v n đ )ẫ ể ả ế ấ ề

4. Cách làm bài văn t  s : ự ự

       B  c c chung c a bài văn t  s :ố ụ ủ ự ự

­ M  bài: Gi i thi u nhân v t và s  vi cở ớ ệ ậ ự ệ

­ Thân bài: K  di n bi n s  vi c.ể ễ ế ự ệ

­ K t bài: K t thúc s  vi c và ý nghĩa câu chuy n.ế ế ự ệ ệ