Dưới đây là Đề cương ôn tập học kì 1 môn Ngữ văn 6 năm 2019-2020 - Trường THCS Lê Quang Cường giúp các em kiểm tra lại đánh giá kiến thức của mình và có thêm thời gian chuẩn bị ôn tập cho kì thi sắp tới được tốt hơn. Chúc các em ôn tập kiểm tra đạt kết quả cao!
Trang 1T : NG VĂNS Đ ACDỔ Ữ Ử Ị
Đ NH H Ị ƯỚ NG ÔN T P H C KÌ I Ậ Ọ
MÔN NG VĂN KH I 6 Ữ Ố
NĂM H C 20192020 Ọ
1. Đ c – hi u: 3.0 đ ọ ể
a. Văn b n: 2.0 đ ả
Ph ươ ng th c bi u đ t; ứ ể ạ N i dung, ý nghĩa văn b n; ộ ả
Ý nghĩa chi ti t trong văn b n; Tìm văn b n cùng đ tài, ch đ , th lo i ế ả ả ề ủ ề ể ạ
b. Ti ng Vi t: 1.0 đ ế ệ
T (xét v c u t o); T (xét v ngu n g c); ừ ề ấ ạ ừ ề ồ ố
Nghĩa c a t ; T lo i; C m t ủ ừ ừ ạ ụ ừ
2. V n d ng: 2.0 đ ậ ụ
Gi i nghĩa t ; Ch a l i dùng t ; Đ t câu ả ừ ữ ỗ ừ ặ
3. V n d ng cao: 5.0 đ ậ ụ
K chuy n đ i th ể ệ ờ ườ ng; K chuy n sáng t o ể ệ ạ
I PH N BÀI T P Ầ Ậ
Đ 1.Ề
Câu 1: (2đi m).ể
a. Nêu đi m gi ng nhau gi a truy n truy n thuy t và truy n c tích?ể ố ữ ệ ề ế ệ ổ
b. K tên m t truy n truy n thuy t và m t truy n c tích mà em đã h c trong chể ộ ệ ề ế ộ ệ ổ ọ ương trình Ngữ Văn 6, KHI?
c. Bài h c rút ra t truy n ọ ừ ệ Ế ch ng i đáy gi ng? ồ ế
Câu 2: (2đi m).ể
Ch n đo n văn sau: ọ ạ
“Nh ng đôi quang gánh d o dai gánh g ng yêu thữ ẻ ồ ương, nh ng cây sào c ng cáp lái con thuy n ữ ứ ề
đ n ế b n ế ấm no, nh ng s i l t ữ ợ ạ m m daiề bu t yêu thộ ương nhân nghĩa T t cà đ u n m trong ấ ề ằ muôn ngàn khóm tre làng đang nhú v n m m măng.”ạ ầ
(Lũy tre làng và nh ng m m măng Giáng My)ữ ầ
a. Nh ng t sau t nào là t ghép và t nào là t láy?ữ ừ ừ ừ ừ ừ
d o dai, c ng cáp, yêu th ẻ ứ ươ ng.
b. Nh ng t in đ m trong đo n văn trên thu c t lo i nào?ữ ừ ậ ạ ộ ừ ạ
c. T b n trong đo n văn trên đừ ế ạ ược dùng theo nghĩa g c hay nghĩa chuy n?ố ể
Câu 3: (1đi m)ể Phát hi n l i sai và ch a l i dùng t trong câu sau:ệ ỗ ữ ỗ ừ
Trang 2Chúng ta có nhi m v gi gìn cái tinh tú c a văn hóa dân t c.ệ ụ ữ ủ ộ
Câu 4: (5đi m). ể Em hãy k m t th y giáo (cô giáo) mà em yêu quý, kính tr ng.ể ộ ầ ọ
Đ 2.Ề
Câu 1: (1 đi m)ể
Các văn b n ả Th ch sanh, Thánh gióng, Cây bút th n ạ ầ , văn b n nào đả ược x p vào th lo i ế ể ạ truy n thuy t? Căn c vào nh ng đi m nào đ em kh ng đ nh đó là truy n thuy t?ề ế ứ ữ ể ể ẳ ị ề ế
Câu 2 (1,5 đi m)ể
a. Theo em, vì sao dân gian không đ t cho “ặ em bé” trong truy n ệ Em bé thông minh m t cái tên cộ ụ
th ?ể
b. Nêu ý nghĩa c a truy n ủ ệ Ế ch ng i đáy gi ng ồ ế ?
Câu 3: (1,5 đi m)ể
Đ c ví d sau và tr l i các câu h i cho bên dọ ụ ả ờ ỏ ưới:
M t tr i l p ló đ ng chân(1) tr i xa ặ ờ ấ ằ ờ
R n ràng chân(2) b ộ ướ c hòa theo ti ng ca ế
(Trích bài: Hành khúc t i trớ ường Âm nh c 6)ạ
a. Các t ừchân (1) chân(2) ví d trên, t nào đ c dùng theo nghĩa g c, t nào đ c dùng theoở ụ ừ ượ ố ừ ượ nghĩa chuy n?ể
b. Tìm m t t láy, m t t ghép có trong ví d trên?ộ ừ ộ ừ ụ
Câu 4: (1 đi m)ể
V n d ng ki n th c đã h c, em hãy phát hi n và ch a l i dùng t trong câu sau:ậ ụ ế ứ ọ ệ ữ ỗ ừ
Ti ng vi t có kh năng di n t linh đ ng m i tr ng thái tình c m c a con ng ế ệ ả ễ ả ộ ọ ạ ả ủ ườ i.
Câu 5: (5đi m)ể
Em đã t ng đừ ược nghe và đ c nhi u câu chuy n th n tiên. Em hãy k l i m t câu chuy n ọ ề ệ ầ ể ạ ộ ệ
th n tiên mà em thích b ng l i văn c a em.ầ ằ ờ ủ
Đ 3.Ề
Câu 1: (3,0 đi m) Đ c đo n trích sau và tr l i câu h i bên dể ọ ạ ả ờ ỏ ưới:
“M t năm sau khi đu i gi c Minh, m t hôm, Lê L i b y gi đã làm vua cộ ổ ặ ộ ợ ấ ờ ưỡi thuy n r ng ề ồ
d o quanh h T V ng. Nhân d p đó, Long Quân sai Rùa Vàng lên đòi l i gạ ổ ả ọ ị ạ ươm th n. Khi ầ thuy n r ng ti n ra gi a h , t nhiên có m t con rùa l n nhô đ u và mai lên kh i m t nề ồ ế ữ ồ ự ộ ớ ầ ỏ ặ ước. Theo l nh vua, thuy n đi ch m l i. Đ ng m n thuy n, vua th y lệ ề ậ ạ ứ ở ạ ề ấ ưỡ ươi g m th n đeo bên ầ ở
ngườ ựi t nhiên đ ng đ y. Con Rùa Vàng không s ngộ ậ ợ ười, nhô đ u lên cao n a và ti n v phía ầ ữ ế ề thuy n vua. Nó đ ng n i trên m t nề ứ ổ ặ ước và nói “Xin b h hoàn l i gệ ạ ạ ươm cho Long Quân”. Vua nâng gươm hướng v phía Rùa Vàng. Nhanh nh c t, rùa há mi ng đ p l y thanh gề ư ắ ệ ớ ấ ươm và l n ặ
xu ng nố ước, người ta v n còn th y v t gì sáng le lói dẫ ấ ậ ưới m t h xanh”.ặ ồ
(Ng văn 6, t p I) ữ ậ
a. Đo n văn trên trích t văn b n nào? Thu c th lo i truy n nào? (0,5 đi m)ạ ừ ả ộ ể ạ ệ ể
b. Phương th c bi u đ t chính c a đo n trích trên là gì? (0,5 đi m) ứ ể ạ ủ ạ ể
c. T ừ “le lói” trong câu “Người ta v n còn th y le lói dẫ ấ ưới m t h xanh” là lo i t nào? (0,5 ặ ồ ạ ừ
đi m) ể
d. Đo n trích trên k v n i dung gì? (1 đi m). ạ ể ề ộ ể
Trang 3đ. T “nhanh” trong c m t “nhanh nh c t” thu c t lo i gì? (0,5 đi m) ừ ụ ừ ư ắ ộ ừ ạ ể
Câu 2: (2,0 đi m) ể
Tìm m t c m danh t và m t c m tính t , m t c m đ ng t trong đo n trích trên và đi n vào ộ ụ ừ ộ ụ ừ ộ ụ ộ ừ ạ ề
mô hình c u t o c m danh t , c m tính t , c m đ ng t ấ ạ ụ ừ ụ ừ ụ ộ ừ
Câu 4: (5,0 đi m)ể Hãy k v ngể ề ườ ại b n thân c a em.ủ
Đ 4 Ề
Câu 1: (3.0 đi m)ể Đ c đo n trích sau và tr l i nh ng câu h i:ọ ạ ả ờ ữ ỏ
“S n Tinh không h nao núng. Th n dùng phép l b c t ng qu đ i, d i t ng dãy núi, d ngơ ề ầ ạ ố ừ ả ồ ờ ừ ự thành lũy đ t, ngăn ch n dòng nấ ặ ước lũ. Nước sông dâng lên bao nhiêu, đ i núi cao lên b y nhiêu.ồ ấ Hai bên đánh nhau ròng rã m y tháng tr i, cu i cùng S n Tinh v n v ng vàng mà s c Th y Tinhấ ờ ố ơ ẫ ữ ứ ủ
đã ki t. Th n Nệ ầ ước đành rút quân”
(S n Tinh, Th y Tinh – SGK Ng văn 6, t p 1 NXB GD Vi t Nam)ơ ủ ữ ậ ệ
a. Xác đ nh ph ng th c bi u đ t chính c a đo n trích trên?Đo n trích trên đ c k theo ngôiị ươ ứ ể ạ ủ ạ ạ ượ ể
th m y? (1đ)ứ ấ
b. Trong câu: “Th n dùng phép l b c t ng qu đ i, d i t ng dãy núi, d ng thành lũy đ t, ngănầ ạ ố ừ ả ồ ờ ừ ự ấ
ch n dòng nặ ước lũ.” Có nh ng c m đ ng t nào? (1đ)ữ ụ ộ ừ
c. Nêu n i dung khái quát c a đo n văn trên. (1đ)ộ ủ ạ
Câu 2: (2.0 đi m)ể
T đo n trích trên, em hãy vi t m t đo n văn ng n (kho ng 57 dòng) nêu suy nghĩ c a emừ ạ ế ộ ạ ắ ả ủ
v tác h i c a thiên tai lũ l t đ i v i đ i s ng c a ngề ạ ủ ụ ố ớ ờ ố ủ ười dân hi n nay.ệ
Câu 2: (5.0 đi mể ) K v m t vi c t t mà em đã làm đ giúp đ ngể ề ộ ệ ố ể ỡ ười khác
Đ 5Ề
Câu 1 (2,0 đi m)ể
a) Th nào là c m đ ng t ? Nêu c u t o đ y đ c a c m đ ng t ?ế ụ ộ ừ ấ ạ ầ ủ ủ ụ ộ ừ
b) Tìm các c m đ ng t có trong câu văn sau:ụ ộ ừ
"N ướ c ng p ru ng đ ng, n ậ ộ ồ ướ c ng p nhà c a, n ậ ử ướ c dâng lên l ng đ i, s ư ồ ườ n núi thành Phong Châu nh n i l nh b nh trên m t bi n n ư ổ ề ề ộ ể ướ c."
(SGK Ng Văn 6, t p 1, trang 32) ữ ậ
Câu 2 (3,0 đi m)ể Đ c kĩ câu văn sau và tr l i câu h i:ọ ả ờ ỏ
"Năm th y, th y nào cũng cho là mình nói đúng, không ai ch u ai, thành ra xô xát, đánh nhau toác ầ ầ ị
đ u, ch y máu." ầ ả
(SGK Ng Văn 6, t p 1, trang 102) ữ ậ
a) Câu văn trên thu c văn b n nào? Văn b n đó thu c th lo i gì? Hãy nêu khái ni m c a thộ ả ả ộ ể ạ ệ ủ ể
lo i văn b n y? K tên các văn b n đã h c cùng th lo i v i văn b n trên?ạ ả ấ ể ả ọ ể ạ ớ ả
b) Văn b n trên cho ta bài h c gì trong cu c s ng?ả ọ ộ ố
Câu 3 (5,0 đi m).ể
Do m t l i l m nào đó mà em b ph t bu c ph i bi n thành m t trong các con v t sau (chó, mèo,ộ ỗ ầ ị ạ ộ ả ế ộ ậ chu t, chim, ) trong th i h n ba ngày. Trong ba ngày đó em g p nh ng đi u thú v và r c r iộ ờ ạ ặ ữ ề ị ắ ố gì? Em mong chóng h t h n đ tr l i làm ngế ạ ể ở ạ ười nh th nào? ư ế Hãy k l i câu chuy n đó.ể ạ ệ
Trang 4II H ƯỚ NG D N PH N T P LÀM VĂN : Ki u văn b n t s Ẫ Ầ Ậ ể ả ự ự
Văn T s ự ự ( K chuy n đ i th ể ệ ờ ườ ng và k chuy n sáng t o) ể ệ ạ
1. Kiên th c cân đat:́ ứ ̀ ̣
*N m v ng đ c tr ng ắ ữ ặ ư s khác nhau gi a các d ng vă ự ữ ạ n t s ự ự
a. K chuy n đ i thể ệ ờ ường: là k l i nh ng chuy n mình đã g p ho c đã t ng tr i quaể ạ ữ ệ ặ ặ ừ ả
đ l i nhi u n tể ạ ề ấ ượng, c m xúc nh t đ nh. ( ả ấ ị VD truy nệ : M t vi c t t em đã làm;ộ ệ ố
Người thân thi t nh t v i em; …)ế ấ ớ
* L u ýư : Khi k m t câu chuy n đ i th ng thì nhân v t, s vi c trong truy n c nể ộ ệ ờ ườ ậ ự ệ ệ ầ chân th c, không b a đ t; các s vi c, chi ti t c n t p trung vào ch đ chính, tránhự ị ặ ự ệ ế ầ ậ ủ ề
k tùy ti n, r i r c.ể ệ ờ ạ
b. K chuy n tể ệ ưởng tượng: là k nh ng câu chuy n do ngể ữ ệ ười k nghĩ ra b ng tríể ằ
tưởng tượng c a mình, không có s n trong sách v hay th c t nh ng có m t ý nghĩaủ ẵ ở ự ế ư ộ
nh t đ nh nào đó. ( ấ ị VD truy nệ : L c súc tranh công; Gi c m g p Lang Liêu; …)ụ ấ ơ ặ
* L u ýư : Truy n t ng t ngệ ưở ượ v n c n bám sát vào nh ng đ c đi m có th t c a sẫ ầ ữ ặ ể ậ ủ ự
v t, hi n tậ ệ ượng được k r i m i nhân hóa, tể ồ ớ ưởng tượng thêm lên
*N m v ng b c c và phắ ữ ố ụ ương pháp làm t ng d ng bài vănừ ạ t sự ự
Cách làm bài t sự ự
a. Tìm hi u đ : ể ề Xác đ nh th lo i; xác đ nh ng i ho c ị ể ạ ị ườ ặ vi c s k và ph m vi yêu c u ệ ẽ ể ạ ầ
c a đ ủ ề
b. Tìm ý : Xác đ nh tính tình, s thích, tình c m, … c a nhân v t ho c di n bi n tr c ị ở ả ủ ậ ặ ễ ế ướ sau c a s vi c c n k ủ ự ệ ầ ể
c.L p dàn ý ậ : S p x p các n i dung v a tìm đ c theo b c c ba ph n: ắ ế ộ ừ ượ ố ụ ầ
M bài: Gi i thi u chung v nhân v t và s vi c ở ớ ệ ề ậ ự ệ
Thân bài: K di n bi n c a s vi c ể ễ ế ủ ự ệ
K t bài: K k t thúc c a s vi c ế ể ế ủ ự ệ
d. Vi t bài: ế D a vào dàn bài đã có xây d ng thành bài văn hoàn thi n; đ c l i và s a ự ự ệ ọ ạ ử
l i ỗ
2. Ki năng cân đat: ̃ ̀ ̣
Rèn luy n kĩ ệ năng xây d ng đo n văn và bi t s d ng ngôi k , th t k k t h p v i liên ự ạ ế ử ụ ể ứ ự ể ế ợ ớ
tưởng, tưở tng ượng đ bài làm sinh đ ng, h p d n, đ ng th i th hi n s sáng t oể ộ ấ ẫ ồ ờ ể ệ ự ạ
3. M t s đ bài HS tham kh o: ộ ố ề ả
Đ 1: K v m t vi c t t mà em đã làm.ề ể ề ộ ệ ố
Đ 2: K v m t k ni m th i th u mà em nh mãi.ề ể ề ộ ỉ ệ ờ ơ ấ ớ
Đ 3: K v m t ngề ể ề ộ ười mà em yêu quý ( ông, bà, cha, m th y cô ).ẹ ầ
Đ 4: K v m t ngề ể ề ộ ườ ại b n m i quen trong năm h c m i này.ớ ọ ớ
Đ 5: K v bu i t u trề ể ề ổ ự ường năm h c m i .ọ ớ
Đ 6: K v bu i l Chào m ng ngày Nhà giáo Vi t Nam trề ể ề ổ ễ ừ ệ ở ường em
Đ 7: K chuy n mề ể ệ ười năm sau em v thăm l i mái trề ạ ường mà em đang h c. Hãy tọ ưởng tượ ng
nh ng đ i thay có th x y ra.ữ ổ ể ả
Đ 8: Trong ề vai ng ườ i bán hàng, em hãy k l i câu chuy n ể ạ ệ Treo bi n ể
Đ 9: Thay ngôi k đ b c l tâm tình c a S n Tinh trong truy n “S nTinh, Th y Tinh”ề ể ể ộ ộ ủ ơ ệ ơ ủ
Trang 5Đ 10:ề M n l i đ v t (ho c con v t)mà em g n gũi đ gi i bài tâm s ho c k chuy n tìnhượ ờ ồ ậ ặ ậ ầ ể ả ự ặ ể ệ
c m gi a em và đ v t (hay con v t đó)ả ữ ồ ậ ậ
M T S DÀN Ý THAM KH O:Ộ Ố Ả
Đ 1ề : K v m t vi c t t mà em đã làm ể ề ộ ệ ố
G i ýợ : a. MB: Gi i thi u v vi c t t mà em đã làm và n t ng sâu đ m c a em v vi c làm ớ ệ ề ệ ố ấ ượ ậ ủ ề ệ
t t y.ố ấ
b. TB: K chi ti t v các s vi c đã di n ra theo trình t h p lí:ể ế ề ự ệ ễ ự ợ
Vi c t t y di n ra trong kho ng th i gian nào? đâu?ệ ố ấ ễ ả ờ Ở
Hoàn c nh nào đã t o c h i cho em làm vi c t t? ả ạ ơ ộ ệ ố
Có nh ng ai tham gia cùng em?ữ
Em đã làm nh ng vi c gì? ữ ệ
Có đi u gì b t ng x y ra khi em đang làm vi c t t?ề ấ ờ ả ệ ố
Em đã ng x nh th nào trong tình hu ng b t ng y?ứ ử ư ế ố ấ ờ ấ
K t qu cu i cùng c a vi c t t em đã làm ra sao?ế ả ố ủ ệ ố
c. KB: C m nghĩ c a em sau khi làm đ c m t vi c có ích.ả ủ ượ ộ ệ
Đ 2ề : K chuy n l n đ u em đi ch i xa. / K v m t k ni m mà em nh nh t ể ệ ầ ầ ơ ể ề ộ ỉ ệ ớ ấ
G i ýợ : a. MB: Gi i thi u v chuy n đi ch i xa c a em và c m xúc sâu đ m c a em v chuy n ớ ệ ề ế ơ ủ ả ậ ủ ề ế
đi y.ấ
b. TB: K chi ti t v chuy n đi:ể ế ề ế
L n đ u em đi ch i xa trong trầ ầ ơ ường h p nào? ợ
Ai đ a em đi? ư
N i y là đâu? V quê hay ra thành ph , ho c đi tham quan n i nào? ơ ấ ề ố ặ ơ
Hành trình chuy n đi ra sao?ế
Em đã trông th y nh ng gì trong chuy n đi y? ấ ữ ế ấ
Đi u gì làm em thích thú và nh mãi?ề ớ
Em ao ước nh ng chuy n đi nh th nào?ữ ế ư ế
c. KB: C m nghĩ c a em v chuy n đi y.ả ủ ề ế ấ
Đ 3ề : K v m t ng ể ề ộ ườ ạ i b n m i quen trong năm h c m i này. ớ ọ ớ
G i ýợ : a. MB: Gi i thi u v ng i b n m i quen và tình c m hi n t i em dành cho b n y .ớ ệ ề ườ ạ ớ ả ệ ạ ạ ấ
b. TB: Em quen b n trong tình hu ng nào? đâu? ạ ố Ở
B n có đi m đ c bi t nào v hình dáng, tính cách, s thích? ạ ể ặ ệ ề ở
Khi m i quen, tình c m và cách đ i x c a b n dành cho em ra sao ? ớ ả ố ử ủ ạ
Khi đã thân thi t h n, b n thay đ i nh th nào?ế ơ ạ ổ ư ế
Em thích nh t đi u gì b n? ấ ề ở ạ
c. KB: C m xúc c a b n thân thi quen đ c ng i b n y.ả ủ ả ượ ườ ạ ấ
Đ 4ề : Ng ườ ể ạ i đ l i trong em n t ấ ượ ng sâu đ m nh t ậ ấ
* G i ý: ợ HS d a vào dàn ý k ngự ể ười
a. MB: Gi i thi u ng i đ nh k và m i quan h gi a em v i ng i đó.ớ ệ ườ ị ể ố ệ ữ ớ ườ
Trang 6 Gi i thi u đôi nét v tên, tu i tác, ngo i hình, ngh nghi p, hoàn c nh gia đình c a ngớ ệ ề ổ ạ ề ệ ả ủ ười đó
K v vi c làm c a ngể ề ệ ủ ười đó đ i v i m i ngố ớ ọ ười xung quanh đ b c l tính cách c a ngể ộ ộ ủ ườ i đó
K v tài năng, s thích c a ngể ề ở ủ ười đó
K m t k ni m th hi n s g n bó gi a em và ngể ộ ỉ ệ ể ệ ự ắ ữ ười đó. Qua k ni m y, tình c m ngỉ ệ ấ ả ười đó dành cho em nh th nào?ư ế
c. KB: Tình c m c a em dành cho ng i đ c k và mong c c a em dành cho ng i đó.ả ủ ườ ượ ể ướ ủ ườ
Chúc các em ôn t p và làm bài t t! ậ ố