Dưới đây là Đề cương ôn tập học kì 1 môn Ngữ văn 12 năm 2019-2020 - Trường THPT Phan Bội Châu tổng hợp kiến thức môn học trong học kì này, hi vọng đây sẽ là tư liệu hữu ích giúp các em ôn tập thật tốt chuẩn bị cho kì thi sắp tới đạt kết quả cao.
Trang 1T NG VĂN Ổ Ữ
Đ C Ề ƯƠ NG ÔN T P NG VĂN KH I 12K I, NĂM H C 20192020 Ậ Ữ Ố Ỳ Ọ
I. PH M VI ÔN T P: Ạ Ậ
G m t t c nh ng bài đã h c trong ch ồ ấ ả ữ ọ ươ ng trình sgk t p 1, l p 12 (tính đ n ậ ớ ế
th i đi m ti t ch ờ ể ế ươ ng trình 50,51).
C th : ụ ể
1. Ph n đ c văn: bài khái quát văn h c Vi t Nam t 1945 đ n h t th k XX; ầ ọ ọ ệ ừ ế ế ế ỷ Tuyên ngôn đ c l p; Nguy n Đình Chi u, ngôi sao sáng trong văn ngh c a dân t c; ộ ậ ễ ể ệ ủ ộ Thông đi p nhân ngày toàn th gi i phòng ch ng AIDS,1122003; Tây Ti n; Vi t ệ ế ớ ố ế ệ
B c; Đ t N ắ ấ ướ c; Sóng, Đàn ghita c a Lorca; Quá trình văn h c và phong cách văn h c; ủ ọ ọ
Ng ườ i lái đò sông Đà; Ai đã đ t tên cho dòng sông; các bài đ c thêm ặ ọ
2. Ph n làm văn; th lo i ngh lu n xã h i g m ngh lu n v t t ầ ể ạ ị ậ ộ ồ ị ậ ề ư ưở ng đ o lý; ạ ngh luân v hi n t ị ề ệ ượ ng đ i s ng; ngh lu n văn h c g m: ngh lu n v m t bài th , ờ ố ị ậ ọ ồ ị ậ ề ộ ơ
đo n th ; ngh lu n v m t đo n trích, m t tác ph m văn xuôi; ngh luân v m t ý ạ ơ ị ậ ề ộ ạ ộ ẩ ị ề ộ
ki n bàn v văn h c. Kĩ năng k t h p các ph ế ề ọ ế ợ ươ ng th c bi u đ t, kĩ năng k t h p các ứ ể ạ ế ợ thao tác l p lu n trong ngh lu n ậ ậ ị ậ
3. ph n Ti ng Vi t: gi gìn s trong sáng c a ti ng Vi t; Lu t th ; phong cách ầ ế ệ ữ ự ủ ế ệ ậ ơ ngôn ng khoa h c. Các bi n pháp tu t ng âm, cú pháp ữ ọ ệ ừ ữ
II. CÁCH ÔN T P: Ậ
1.Ph n đ c văn: h c kĩ ph n tìm hi u tác gi , tác ph m, hoàn c nh sáng tác, ầ ọ ọ ầ ể ả ẩ ả tìm hi u kĩ n i dung, ngh thu t và ý nghĩa văn b n c a t ng tác ph m ể ộ ệ ậ ả ủ ừ ẩ
Ví d (1): Tây Ti n ụ ế
V tác gi tác ph m, hoàn c nh sáng tác: ề ả ẩ ả
Nh n m nh kh c sâu: Văn phong Quang Dũng: phóng khoáng, h n h u, lãng m n tài ấ ạ ắ ồ ậ ạ hoa. Quang Đũng sáng tác Tây Ti n 1948, khi đã r i xa Tây Ti n, r i mi n Tây Ti n ế ờ ế ờ ề ế
v đ ng b ng nhân nhi m v khác. Nghĩa là có đ lùi v th i gian và kho ng cách v ề ồ ằ ệ ụ ộ ề ờ ả ề không gian. Đoàn quân đ n v Tây Ti n t Hà N i ra đi nên có cái nhìn khác l i, háo ơ ị ế ừ ộ ạ
h c tr ứ ướ c nh ng mi n đ t l , hoang dã ữ ề ấ ạ
v n i dung ề ộ :
+ 22 dòng đ u: nêu b t 2 ý ầ ậ
. Nh v mi n Tây hùng vĩ, d d i nh ng vô cùng mĩ l , tr tình ớ ề ề ữ ộ ư ệ ữ
. Nh v hình nh oai hùng, hào hoa lãng m n c a ng ớ ề ả ạ ủ ườ i lính trên cái phông
n n hung vĩ, d d i, mĩ l tr tình đó. ề ữ ộ ệ ữ
+ 8 dòng ti p: chân dung ng ế ườ i chi n sĩ Tây Ti n ế ế
+ 4 dòng cu i: L i đ t ng kh c ghi trên bia m li t sĩ Tây Ti n ố ờ ề ặ ắ ộ ệ ế
v ngh thu t: ề ệ ậ
+ C m h ng và bút pháp lãng m n ả ứ ạ
+ cách s d ng ngôn t đ c s c: các t ch đ a danh, t t ử ụ ừ ặ ắ ừ ỉ ị ừ ượ ng hình, t Hán Vi t… ừ ệ + K t h p ch t nh c và ch t h a ế ợ ấ ạ ấ ọ
v ý nghĩa văn b n: ề ả
Kh c h a b c t ắ ọ ứ ượ ng đài b ng ngôn ng ng ằ ữ ườ i chi n sĩ Tây Ti n nói riêng, anh b đ i ế ế ộ ộ
c H nói chung trong cu c kháng chi n ch ng Pháp ụ ồ ộ ế ố
Trang 2Ví d (2) bài Sóng Xuân Qu nh ụ ỳ
Ph n tác gi , tác ph m, hoàn c nh sáng tác: ầ ả ẩ ả
Tác gi Xuân Qu nh( 19421988) Quê Hà N i. Tu i th b t h nh, khao khát ả ỳ ộ ổ ơ ấ ạ tình yêu th ươ ng. Nh n m nh kh c sâu văn phong: là h n th luôn khao khát tình yêu và ấ ạ ắ ồ ơ
s ng h t mình vì h nh phúc bình d đ i th ố ế ạ ị ờ ườ ng; ngôn ng th d u dàng đ m th m, ữ ơ ị ằ ắ
n ng nàn. Sáng tác th hi n rõ văn phong đó: vi t v tình yêu nam n , vi t v tình yêu ồ ể ệ ế ề ữ ế ề
m con, tình v ch ng, m ch ng…qua lăng kính c a ng ẹ ợ ồ ẹ ồ ủ ườ i ph n ụ ữ
V bài th Sóng: ề ơ
Hoàn c nh sáng tác: tháng 12/1967 t i c a bi n Diêm Đi n, Thái Bình ( tr ả ạ ử ể ề ướ c
bi n sóng mùa gió b c, trong th i chi n tranh ch ng Mĩ c u n ể ấ ờ ế ố ứ ướ c) nh ng bài th tình ư ơ không mang h i th chi n tranh mà th hi n tính ch t muôn thu c a tình yêu ơ ở ế ể ệ ấ ở ủ
tìm hi u n i dung, ngh thu t bài th : ể ộ ệ ậ ơ
+ K t c u: th 5 ch g m 9 kh , kh 5 là trung tâm, chia 2 ý khá rõ ràng ế ấ ơ ữ ồ ổ ổ
V n i dung: ề ộ
. Sóng và Em, nh ng nét t ữ ươ ng đ ng: th c ch t m ồ ự ấ ượ n các tr ng thái c a sóng đ di n ạ ủ ể ễ
đ t tình yêu mãnh li t, đ m th m, d u dàng c a nhân v t tr tình.( kh 1 là tình yêu ạ ệ ằ ắ ị ủ ậ ữ ở ổ nhi u cung b c, nhi u thái c c nh sóng đ ng th i th hi n cá tính: tình yêu không ề ậ ề ự ư ồ ờ ể ệ
ch p nh n s h p hòi, ích k , tình yêu c n nh ng tâm h n khoáng đ t ,v tha, phóng ấ ậ ự ẹ ỉ ầ ữ ồ ạ ị khoáng…) l i luôn t n t i trong m t ch th là ng ạ ồ ạ ộ ủ ể ườ i con gái đang yêu …và sau đó
m i kh th th hi n m t tràng thái khác nhau c a tình yêu( tình yêu muôn thu , bí n, ỗ ổ ơ ể ệ ộ ủ ở ẩ
n i nh , lòng chung th y, ni m tin t ỗ ớ ủ ề ưở ng…)
. Nh ng lo âu trăn tr và khát v ng vĩnh vi n hóa tình yêu: lo âu vì s h u h n c a đ i ữ ở ọ ễ ự ữ ạ ủ ờ
ng ườ i, lo vì s mong manh c a tình yêu; khát v ng vĩnh vi n hóa, b t t hóa tình yêu ự ủ ọ ễ ấ ử
V ngh thu t: ề ệ ậ
Th th 5 ch linh ho t trong ng t nh p, ph i âm, nh t là t o ra các c p câu, c p t ể ơ ữ ạ ắ ị ố ấ ạ ặ ặ ừ
đ i x ng, đ i l p, b khuy t…nh đó đã kh c h a đ ố ứ ố ậ ổ ế ờ ắ ọ ượ c nh p sóng khi d u êm khoan ị ị thai, khi d n d p, d d i…bài th có âm đi u d t dào, nh p nhàng g i ra ( mô ph ng ồ ậ ữ ộ ơ ệ ạ ị ợ ỏ sóng v b )các con sóng liên ti p g i nhau, h i hoàn lúc tràn lên sôi n i lúc êm d u ỗ ờ ế ố ồ ổ ị
l ng l i ắ ạ
V ý nghĩa tác ph m: ề ẩ ( tham kh o ghi nh sgk trang 157) di n t tình yêu c a ả ớ ễ ả ủ
ng ườ i ph n thi t tha n ng nàn chung th y, mu n v ụ ữ ế ồ ủ ố ượ t lên th thách c a th i gian và ử ủ ờ
s h u h n c a đ i ng ự ữ ạ ủ ờ ườ ừ i. t đó th y đ ấ ượ c tình yêu là m t tình c m cao đ p, m t ộ ả ẹ ộ
h nh phúc l n lao c a con ng ạ ớ ủ ườ i.
2.Ph n làm văn: ầ đ c kĩ ph n ví d , kh c sâu ph n ghi nh cho t ng ki u bài ọ ầ ụ ắ ầ ớ ừ ể trên c s n m v ng lí thuy t làm bài ngh lu n nói chung; bi t cách tìm hi u đ , l p ơ ở ắ ữ ế ị ậ ế ể ề ậ đàn ý cho t ng ki u bài; bi t trình bày bài ngh lu n có b c c rõ ràng; tri n khai các ừ ể ế ị ậ ố ụ ể
lu n đi m h p lí, m ch l c;liên k t ý gi a các văn; bi t th hi n và k t h p nhu n ậ ể ợ ạ ạ ế ữ ế ể ệ ế ợ ầ nhuy n các ph ễ ươ ng th c bi u đ t và các thao tác ngh lu n ứ ể ạ ị ậ
Ví du(1): bài ngh lu n v m t hi n t ng đ i s ng ị ậ ề ộ ệ ượ ờ ố
Trên c s lí thuy t đã h c, c n n m: các thao tác ngh lu n th ơ ở ế ọ ầ ắ ị ậ ườ ng g p trong ặ
ki u bài này là gi i thích, ch ng minh, bình lu n, bác b Thông th ể ả ứ ậ ỏ ườ ng b c c theo ố ụ các b ướ c sau:
Trang 3 Nêu rõ hi n t ệ ượ ng đ i s ng c n bàn; phân tích các m t đúng –sai; l i h i; ờ ố ầ ặ ợ ạ
ph i trái; hay d …c a hi n t ả ở ủ ệ ượ ng; ch ra nguyên nhân và bày t quan đi m thái đ ỉ ỏ ể ộ
v hi n t ề ệ ượ ng đó.
V m t di n đ t chu n xác, m ch l c, có th s d ng có gi i h n bi n pháp tu t và ề ặ ễ ạ ẩ ạ ạ ể ử ụ ớ ạ ệ ừ
s c thái bi u c m ắ ể ả
Ví d (2) ụ ngh lu n v m t bài th đo n th ị ậ ề ộ ơ ạ ơ
Trên c s lí thuy t đã h c, c n n m: các thao tác ngh lu n th ơ ở ế ọ ầ ắ ị ậ ườ ng g p trong ặ
ki u bài này là gi i thích, phân tích, ch ng minh, bình lu n, so sánh. Thông th ể ả ứ ậ ườ ng b ố
c c theo các b ụ ướ c sau:
gi i thi u khái quát v bài th đo n th ớ ệ ề ơ ạ ơ
thông qua các chi ti t, hình nh, nh p đi u …bàn v nh ng giá tr n i dung ế ả ị ệ ề ữ ị ộ ngh thu t bài th , đo n th ệ ậ ơ ạ ơ
nêu đánh giá chung v bài th , đo n th ề ơ ạ ơ
V di n đ t, yêu c u chính xác, rõ ràng, m ch l c ề ễ ạ ầ ạ ạ
3. Ph n ti ng Vi t ầ ế ệ : trên c s n m v ng ti ng Vi t đ ph c v cho vi c giao ơ ở ắ ữ ế ệ ể ụ ụ ệ
ti p, và đ trình bày bài làm văn; Vi t câu đúng, xây d ng đo n văn đúng theo nh ng ế ể ế ự ạ ữ
ph ươ ng pháp trình bày( di n d ch, qui n p, móc xích, song hành, t ng phân – h p…) ễ ị ạ ổ ợ III. CÁCH TH C RA Đ Ứ Ề
Thông th ườ ng bài ki m tra h c k có th i l ể ọ ỳ ờ ượ ng ng n h n so v i bài thi THPT qu c ắ ơ ớ ố gia nên các ph n ng n h n, yêu c u v a ph i, ki n th c ch y u trong ph m vi sách ầ ắ ơ ầ ừ ả ế ứ ủ ế ạ giáo khoa.
Sau đây là đ minh h a ề ọ
Đ THI MÔN : NG VĂN Ề Ữ
Th i gian làm bài: 90 phút ờ
I. PH N Đ C HI U (3 đi m) Ầ Ọ Ể ể
Đ c văn b n sau và th c hi n các yêu c u bên d ọ ả ự ệ ầ ướ i:
HAI BI N H Ể Ồ
Ng ườ i ta b o bên Palestine có hai bi n h … Bi n h th nh t g i là ả ở ể ồ ể ồ ứ ấ ọ
bi n Ch t. Đúng nh tên g i, không có s s ng nào bên trong cũng nh xung ể ế ư ọ ự ố ư quanh bi n h này. N ể ồ ướ c trong h không có m t lo i cá nào có th s ng n i ồ ộ ạ ể ố ổ
mà ng ườ ố i u ng cũng b b nh. Không m t ai mu n s ng g n đó ị ệ ộ ố ố ở ầ
Bi n h th hai là Galilê. Đây là bi n h thu hút khách du l ch nhi u ể ồ ứ ể ồ ị ề
nh t. N ấ ướ ở c bi n h lúc nào cũng trong xanh mát r ể ồ ượ i, con ng ườ i có th ể
u ng đ ố ượ c mà cá cũng có th s ng đ ể ố ượ c. Nhà c a đ ử ượ c xây c t r t nhi u ấ ấ ề ở
n i đây. V ơ ườ n cây đây t t t ở ố ươ i nh ngu n n ờ ồ ướ c này…
Trang 4Nh ng đi u k l là c hai bi n h này đ u đ ư ề ỳ ạ ả ể ồ ề ượ c đón nh n ngu n n ậ ồ ướ c
t sông Jordan. N ừ ướ c sông Jordan ch y vào bi n Ch t. Bi n Ch t đón nh n và ả ể ế ể ế ậ
gi l i riêng cho mình mà không chia s Bi n h Galilê cũng đón nh n ngu n ữ ạ ẻ ể ồ ậ ồ
n ướ ừ c t sông Jordan r i t đó tràn qua các các h nh và sông l ch, nh v y ồ ừ ồ ỏ ạ ờ ậ
n ướ c trong bi n h này luôn s ch và mang l i s s ng cho cây c i, muông thú ể ồ ạ ạ ự ố ố
và con ng ườ i.
M t đ nh lý trong cu c s ng mà ai cũng đ ng tình: M t ánh l a chia s ộ ị ộ ố ồ ộ ử ẻ
là m t ánh l a lan t a. M t đ ng ti n kinh doanh là m t đ ng ti n sinh l i ộ ử ỏ ộ ồ ề ộ ồ ề ợ Đôi môi có hé m m i thu nh n đ ở ớ ậ ượ c n c ụ ườ i. Bàn tay có m r ng trao ban, ở ộ tâm h n m i tràn ng p vui s ồ ớ ậ ướ ng.
Th t b t h nh cho ai c cu c đ i ch bi t gi cho riêng mình. “S s ng” ậ ấ ạ ả ộ ờ ỉ ế ữ ự ố trong h r i cũng ch t d n ch t mòn nh n ọ ồ ế ầ ế ư ướ c trong lòng bi n Ch t! ể ế
(Ng văn 7, T p hai, NXB Giáo d c 2016, tr.10) ữ ậ ụ Câu 1: Nh ng thao tác l p lu n nào đ c s d ng trong văn b n trên? (0,5 ữ ậ ậ ượ ử ụ ả
đi m) ể
Câu 2:
Cho bi t đi m gi ng nhau và khác nhau gi a bi n h Galile và bi n h ế ể ố ữ ể ồ ể ồ
Ch t (0,5 đi m) ế ể
Câu 3: Vì sao nh ng ng i có l i s ng “ ữ ườ ố ố ch bi t gi cho riêng mình ỉ ế ữ ” thì “Sự
s ng trong h r i cũng ch t d n ch t mòn nh n ố ọ ồ ế ầ ế ư ướ c trong lòng bi n Ch t!” ? ể ế
(1,0 đi m) ể
Câu 4: Anh/ch rút ra đ c bài h c gì cho b n thân sau khi đ c văn b n trên? ị ượ ọ ả ọ ả (1,0 đi m) ể
II. PH N LÀM VĂN (7 đi m) Ầ ể
Có ý ki n cho r ng ế ằ “Vi t B c v a là khúc hùng ca v a là khúc tình ca v ệ ắ ừ ừ ề
cu c kháng chi n và con ng ộ ế ườ i kháng chi n ế ”. D a vào bài th Vi t B c đã ự ơ ệ ắ
h c, ọ anh/ch hãy làm sáng t ý ki n trên ị ỏ ế
H T Ế