Đề tài đưa ra là tích hợp giáo dục kĩ năng sống trong dạy học văn bản bộ môn Ngữ văn THCS nhằm phát huy tính tích cực, tự giác, năng động, sáng tạo của học sinh trong giảng dạy. Qua những hoạt động trải nghiệm, các em yêu thích hơn và có hứng thú hơn với môn học. Từ đó cải thiện chất lượng môn Ngữ văn nói riêng và kết quả học tập của các em nói chung.
Trang 1M C L C:Ụ Ụ
I. Ph n m đ u:ầ ở ầ
1. Lý do ch n đ tài.ọ ề
2. M c tiêu, nhi m v c a đ tài.ụ ệ ụ ủ ề
3. Đ i tố ượng nghiên c u.ứ
4. Gi i h n ph m vi nghiên c u.ớ ạ ạ ứ
5. Phương pháp nghiên c u.ứ
22444
II. Ph n n i dung:ầ ộ
1.C s lý lu n.ơ ở ậ
2.Th c tr ngự ạ
3. N i dung và hình th c c a gi i pháp:ộ ứ ủ ả
a. M c tiêu c a gi i phápụ ủ ả
b. N i dung và cách th c th c hi n gi i pháp, bi n phápộ ứ ự ệ ả ệ
c. K t qu kh o nghi m, giá tr khoa h c c a v n đ nghiênế ả ả ệ ị ọ ủ ấ ề
c uứ
5577828
III. Ph n k t lu n, ki n ngh :ầ ế ậ ế ị
1. K t lu nế ậ
2. Ki n nghế ị
3031
Trang 2
I. Ph n m đ u:ầ ở ầ
1. Lí do ch n đ tài: ọ ề
Trong nh ng năm gân đây vân đê ữ ̀ ́ ̀giao duc ki năng sông cho hoc sinh ́ ̣ ̃ ́ ̣ đang
la vân đê nhân đ̀ ́ ̀ ̣ ược nhiêu s quan tâm cua toan xa hôi.̀ ự ̉ ̀ ̃ ̣ Th c tê hiên nay cho thâyự ́ ̣ ́ nha tr̀ ương ̀ – n i đơ ượ coi la ̀môi trc ươ tôt đê giao duc đao đ c cho hoc sinh,ng̀ ́ ̉ ́ ̣ ̣ ứ ̣
nh ng gi đây đâu đo trong môt sô trư ờ ở ́ ̣ ́ ương hoc, đo lai la n i đang xay ra nh ng̀ ̣ ́ ̣ ̀ ơ ̉ ư ̃hiên ṭ ượng tiêu c c trong xa hôi nh : đanh nhau, vô lê, cac tê nan xa hôi điêuự ̃ ̣ ư ́ ̃ ́ ̣ ̣ ̃ ̣ ̀ nay khiên nhiêu ng̀ ́ ̀ ươi không chi bât ng , ma con thây thât vong, ̀ ̉ ́ ờ ̀ ̀ ́ ́ ̣ và giam ̉ niêm tiǹ vao môi tr̀ ương giao duc.̀ ́ ̣
Th c hiên theo chi đao cua Bô giao duc va Đao tao vê viêc giao duc ki năngự ̣ ̉ ̣ ̉ ̣ ́ ̣ ̀ ̀ ̣ ̀ ̣ ́ ̣ ̃ sông cho hoc sinh trong cac tŕ ̣ ́ ương hoc̀ ̣ , đôi ngu giao viên đa tich c c đôi m ị ̃ ́ ̃ ́ ự ̉ ơ ́
phương phap giang day nhăm đap ng tôt nhu câu cua muc tiêu giao duc đăt ra lá ̉ ̣ ̀ ́ ứ ́ ̀ ̉ ̣ ́ ̣ ̣ ̀ hinh thanh va phat triên toan diên nhân cach hoc sinh. Giup cac em thich nghi tôt̀ ̀ ̀ ́ ̉ ̀ ̣ ́ ̣ ́ ́ ́ ́
v i xu hớ ương phat triên cua xa hôi trong giai đoan m i. Hi n nay các môn h c nóí ́ ̉ ̉ ̃ ̣ ̣ ớ ệ ọ chung và môn Ng văn nói riêng đã và đang th c hi n các ch đ v ho t đ ngữ ự ệ ủ ề ề ạ ộ
tr i nghi m sáng t o. Tả ệ ạ hông qua các ho t đ ng tr i nghi m b n thân h c sinh sạ ộ ả ệ ả ọ ẽ rút ra được nh ng kinh nghi m, hình thành các kĩ năng c n thi t đ giúp các emữ ệ ầ ế ể
có nh ng ng x phù h p trong cu c s ng h c t p và trong lao đ ng.ữ ứ ử ợ ộ ố ọ ậ ộ
Tuy nhiên viêc lam nay môt sô giao viên vân con mang tinh hinh th c ̣ ̀ ̀ ở ̣ ́ ́ ̃ ̀ ́ ̀ ư ́lam cho co, đo cung la môt trong nh ng nguyên nhân dân đên ̀ ́ ́ ̃ ̀ ̣ ữ ̃ ́ đao đ c cua ̣ ứ ̉ hoc̣ sinh bi xuông câp.̣ ́ ́
V i nhiêm vu la ớ ̣ ̣ ̀giao duć ̣ hoc sinh cach lam ng̣ ́ ̀ ươi, bô môn Ng văn noì ̣ ữ ́ chung, va phân văn ban noi riêng đang gi môt vai tro quan trong trong viêc giaò ̀ ̉ ́ ữ ̣ ̀ ̣ ̣ ́
Trang 3duc ki năng sông cho ̣ ̃ ́ cac em ́ hoc sinh. Môi giao viên đêu ̣ ̃ ́ ̀ co y th c va tich c ć ́ ứ ̀ ́ ự giao duc ki năng sông cho cac em qua t ng bai hoc, tiêt hoc, nhăm giup cac eḿ ̣ ̃ ́ ́ ừ ̀ ̣ ́ ̣ ̀ ́ ́ hiêu đ̉ ược y nghia cua văn ban. T đo hinh thanh nh ng t t́ ̃ ̉ ̉ ừ ́ ̀ ̀ ữ ư ưởng, tinh cam tôt̀ ̉ ́ đep cân co trong cuôc sông cho cac em.̣ ̀ ́ ̣ ́ ́
Do lượng kiên th c trong môt tiêt nhiêu, cung v i t t́ ứ ̣ ́ ̀ ̀ ơ ư ưở́ ng “biêt la đ́ ̀ ượ ” c
ma không quan tâm đên xem hoc sinh se lam nh thê nao cua ̀ ́ ̣ ̃ ̀ ư ́ ̀ ̉ môt sô giao viên,̣ ́ ́ nên khi th c hiên giao duc ki năng sông cho hoc sinh con c ng nhăc, chi giao ducự ̣ ́ ̣ ̃ ́ ̣ ̀ ứ ́ ̉ ́ ̣ theo kiêu vân đap. Điêu nay ̉ ́ ́ ̀ ̀ thê hiên ro viêc ̉ ̣ ̃ở ̣ hoc sinh ̣ biêt́ nh ng khi lam thi khoư ̀ ̀ ́
th c hiên vi thiêu ki năng trai nghiêm th c tê.ự ̣ ̀ ́ ̃ ̉ ̣ ự ́
Trong qua trinh giang daý ̀ ̉ ̣ tôi nhân thây viêc kêt h p nhiêu cach đê giao duc̣ ́ ̣ ́ ợ ̀ ́ ̉ ́ ̣
ki năng sông cho hoc sinh trong tiêt giang day văn ban bô môn Ng văn la vô cung̃ ́ ̣ ́ ̉ ̣ ̉ ̣ ữ ̀ ̀ cân thiêt, va đem lai hiêu qua kha tôt.̀ ́ ̀ ̣ ̣ ̉ ́ ́ Đăc biêt no giup ̣ ̣ ́ ́ cac eḿ co c hôi đê trinh́ ơ ̣ ̉ ̀ bay nh ng quan điêm t t̀ ữ ̉ ư ưởng cua minh môt cach sâu săc. V i cach ̉ ̀ ̣ ́ ́ ớ ́ giao duc naý ̣ ̀ giao viên ́ sẽ biêt hoc sinh hiêu vân đê đên đâu, m t kháć ̣ ̉ ́ ̀ ́ ặ cac eḿ hiêu vân đê đăt rả ́ ̀ ̣ trong bai hoc ̀ ̣ sâu săc h n. Chinh vi vây tôi đa chon đê tai ́ ơ ́ ̀ ̣ ̃ ̣ ̀ ̀“M t vài kinh nghi m ộ ệ tich h ṕ ợ giao duc ki năng sông trong daý ̣ ̃ ́ ̣ hoc̣ văn ban bô môn Ng văn THCS ̉ ̣ ữ ” v íơ mong muôn chia se môt vai kinh nghiêm đê cac giao viên cung tham khao.́ ̉ ̣ ̀ ̣ ̉ ́ ́ ̀ ̉
Khi day môt văn ban thông tḥ ̣ ̉ ương chung ta co thê giao duc cho hoc sinh̀ ́ ́ ̉ ́ ̣ ̣ nhiêu ki năng sông, nh ng môt ki năng sông vô cung quan trong no giup giao viêǹ ̃ ́ ư ̣ ̃ ́ ̀ ̣ ́ ́ ́
th c hiên đung muc tiêu giao duc ki năng sông theo các tr c t mà UNESCO đ raự ̣ ́ ̣ ́ ̣ ̃ ́ ụ ộ ề
đo la ́ ̀“Hoc đê biêt, hoc đê lam, hoc đê t khăng đinh minh va hoc đê cung chung̣ ̉ ́ ̣ ̉ ̀ ̣ ̉ ự ̉ ̣ ̀ ̀ ̣ ̉ ̀ sônǵ ”. đê tai nay tôi nghiêng vê giao duc cho hoc sinh Ở ̀ ̀ ̀ ̀ ́ ̣ ̣ cac ́ cach trai nghiêm th ć ̉ ̣ ự
tê. T́ ư nh ng vân đê trong bai hoc tôi liên hê v i ̀ ữ ́ ̀ ̀ ̣ ̣ ơ nh ng vân đê đang xay ra tronǵ ữ ́ ̀ ̉
đ i sôngờ ́ đê cac em trinh bay quan điêm cua minh̉ ́ ̀ ̀ ̉ ̉ ̀ T đo tôi đinh hừ ́ ̣ ương cho hoć ̣ sinh co cach giai quyêt đung đăn va tich c c h ń ́ ̉ ́ ́ ́ ̀ ́ ự ơ cho phu h p v i th c tề ợ ớ ự ́
Trang 4
Nh ng cach tôi th c hiên chi la nh ng kinh nghiêm mang tinh ca nhân trongữ ́ ự ̣ ̉ ̀ ữ ̣ ́ ́ qua trinh giang day. Chinh vi vây không thê tranh đ́ ̀ ̉ ̣ ́ ̀ ̣ ̉ ́ ược nh ng han chê,ữ ̣ ́ tôi mong nhân đ̣ ược nhiêu s đong gop kinh nghiêm cua cac đông chi đê đê tai nay đ̀ ự ́ ́ ̣ ̉ ́ ̀ ́ ̉ ̀ ̀ ̀ ượ choan chinh h ǹ ̉ ơ
2. M c tiêu, nhi m v c a đ tài:ụ ệ ụ ủ ề
Đ tài đ a ra là ề ư tich h p ́ ợ giao duc ki năng sông trong daý ̣ ̃ ́ ̣ hoc̣ văn ban bổ ̣ môn Ng văn THCSữ nh mằ phat huy tinh tich c c, t giac, năng đông, sang tao cuá ́ ́ ự ự ́ ̣ ́ ̣ ̉ hoc sinh trong giang day. ̣ ̉ ̣ Qua nh ng ho t đ ng tr i nghi m, các em yêu thíchữ ạ ộ ả ệ
h n và có h ng thú h n v i môn h c. T đó c i thi n ch t lơ ứ ơ ớ ọ ừ ả ệ ấ ượng môn Ng vănữ nói riêng và k t qu h c t p c a các em nói chung. ế ả ọ ậ ủ
Khi đ t ra đ tài: “ặ ề M t vài kinh nghi m t ộ ệ ich h ṕ ợ giao duc ki năng sônǵ ̣ ̃ ́ trong daỵ hoc̣ văn ban bô môn Ng văn THCS ̉ ̣ ữ ”, tôi mu n các đ ng nghi p chia số ồ ệ ẽ cùng tôi nh ng kinh nghi m gi ng d y, trao đ i bàn lu n đ tìm ra bi n phápữ ệ ả ạ ổ ậ ể ệ thi t th c, kh thi nh t, giúp các em yêu thích môn h c và đ t k t qu cao trongế ự ả ấ ọ ạ ế ả
h c t p. Các em v n d ng nh ng ki n th c đã h c vào th c ti n m t cách hi uọ ậ ậ ụ ữ ế ứ ọ ự ễ ộ ệ
qu , đ ng th i giúp các em phát tri n nhân cách m t cách toàn di n.ả ồ ờ ể ộ ệ
3. Đôi t́ ượng nghiên c u:ứ
M t vài kinh nghi m tích h p kĩ năng s ng trong d y h c văn b n mônộ ệ ợ ố ạ ọ ả
Ng văn trong trữ ương THCS.̀
4. Gi i h n c a đ tài:ớ ạ ủ ề
Trong sáng ki n kinh nghi m này tôi ch tích h p giáo d c m t s kĩ năngế ệ ỉ ợ ụ ộ ố
s ng trong quá trình d y h c văn b n b môn Ng văn.ố ạ ọ ả ộ ữ
Ph m v nghiên c u: Hoc sinh ạ ị ứ ̣ cac khôi l p 6, l p 7, l p 8, l p 9 tai ́ ́ ớ ớ ớ ớ ̣ trươ ng̀THCS Lê Văn Tám xã Bình Hòa huy n Krông Anaệ tinh Đăc Lăc̉ ́ ́
Trang 5Th i gian nghiên c u trong vong 3 năm t năm 201ờ ứ ̀ ừ 6 đ n năm ế 2018.
5. Phương pháp nghiên c u:ứ
Đê th c hiên đê tai nay ̉ ự ̣ ̀ ̀ ̀ tôi s dung cac phử ̣ ́ ương phap nghiên c u saú ứ :
Phương phap nghiên c u c s li luân: Tim hiêu cac thông tin vê cać ứ ơ ở ́ ̣ ̀ ̉ ́ ̀ ́
phương phap giao duc ki năng sông thông qua cac ph́ ́ ̣ ̃ ́ ́ ương tiên thông tin đai chung̣ ̣ ́
va thông qua cac buôi tâp huân bôi d̀ ́ ̉ ̣ ́ ̀ ương th̃ ương xuyên vê chuyên môn nghiêp̀ ̀ ̣ vu.̣
Phương phap quan sat: Thông qua cac tiêt hoc trên l p, tôi quan sat́ ́ ́ ́ ̣ ở ớ ́
h ng thu hoc tâp cua hoc sinh, đông th i kêt h p so sanh v i cac phứ ́ ̣ ̣ ̉ ̣ ̀ ờ ́ ợ ́ ớ ́ ương phaṕ khac đê t đo chon ra ph́ ̉ ừ ́ ̣ ương phap phu h p đem lai hiêu qua cao.́ ̀ ợ ̣ ̉ ̉
Phương phap đam thoai: Tôi th́ ̀ ̣ ương xuyên trao đôi v i hoc sinh, lăng̀ ̉ ớ ̣ ́ nghe y kiên cua cac em vê cac ph́ ́ ̉ ́ ̀ ́ ương phap minh đ a ra co phu h p không ́ ̀ ư ́ ̀ ợ đê có̉
s điêu chinh cho phu h pự ̀ ̉ ̀ ợ
Phương phap nghiên c u san phâm: D a vao kêt qua kiêm tra noi va viêt́ ứ ̉ ̉ ự ̀ ́ ̉ ̉ ́ ̀ ́ cua hoc sinh đê đanh gia ph̉ ̣ ̉ ́ ́ ương phap minh đ a ra ́ ̀ ư sau đó đanh gia u điêm,́ ́ư ̉
nhược điêm cua t ng ph̉ ̉ ừ ương phaṕ.
II. Ph n n i dungầ ộ
1. C s lí lu n:ơ ở ậ
Trong chiên ĺ ược phat triên giao duc năm 20092020 (D thao lân th 14,́ ̉ ́ ̣ ự ̉ ̀ ứ ngay 30/12/2008 cua Bô giao duc va Đao tao) nêu ro: Giao duc va đ̀ ̉ ̣ ́ ̣ ̀ ̀ ̣ ̃ ́ ̣ ̀ ao tao co s̀ ̣ ́ ư ́mang đao tao con ng̣ ̀ ̣ ươi phat triên toan diên gop phân xây d ng nên văn hoa tiêǹ ́ ̉ ̀ ̣ ́ ̀ ự ̀ ́ tiên cua đât ń ̉ ́ ươc trong bôi canh toan câu hoa, đông th i tao lâp nên tang va đônǵ ́ ̉ ̀ ̀ ́ ̀ ờ ̣ ̣ ̀ ̉ ̀ ̣
l c cho công nghiêp hoáự ̣ hiên đai hoa đât ṇ ̣ ́ ́ ươc. Giao duc va đao tao phai goṕ ́ ̣ ̀ ̀ ̣ ̉ ́ phân tao nên môt thê hê ng̀ ̣ ̣ ́ ̣ ươi lao đông co tri th c, co đao đ c, co ban linh trung̀ ̣ ́ ứ ́ ̣ ứ ́ ̉ ̃
Trang 6
th c, co t duy phê phan, sang tao, co ki năng sông, ki năng giai quyêt vân đê, kiự ́ư ́ ́ ̣ ́ ̃ ́ ̃ ̉ ́ ́ ̀ ̃ năng nghê nghiêp đê lam viêc hiêu qua môi tr̀ ̣ ̉ ̀ ̣ ̣ ̉ ở ương toan câu hoa: v a h p tac,̀ ̀ ̀ ́ ừ ợ ́
v a canh tranh. Co thê khăng đinh răng giao duc ki năng sông đừ ̣ ́ ̉ ̉ ̣ ̀ ́ ̣ ̃ ́ ược coi la nhiêm̀ ̣
vu quan trong cua muc tiêu giao duc ṇ ̣ ̉ ̣ ́ ̣ ươc nha. Giao duc ki năng sông con goṕ ̀ ́ ̣ ̃ ́ ̀ ́ phân vao “Xây d ng tr̀ ̀ ự ương hoc thân thiên, hoc sinh tich c c”. ̀ ̣ ̣ ̣ ́ ự
T ch c Y t Th gi iổ ứ ế ế ớ WHO đ nh nghĩa kĩ năng s ng là "Kh năng thíchị ố ả nghi và hành vi tích c cự cho phép cá nhân có kh năng đ i phó hi u qu v i nhuả ố ệ ả ớ
c u và thách th c c a cu c s ng hàng ngày". Trong giáo d cầ ứ ủ ộ ố ụ ti u h cể ọ và giáo
d cụ trung h cọ , kĩ năng s ng có th là m t t p h p nh ng kh năng đố ể ộ ậ ợ ữ ả ược rèn luy n và đáp ng các nhu c u c th c a cu c s ng hi n đ i hóa; ví d cu cệ ứ ầ ụ ể ủ ộ ố ệ ạ ụ ộ
s ng bao g m qu n lý tài chính (cá nhân), chu n b th c ăn, v sinh, cách di nố ồ ả ẩ ị ứ ệ ễ
đ t, và k năng t ch c…ạ ỹ ổ ứ
Cũng theo WHO, kĩ năng s ng đố ược chia thành 2 lo i là kĩ năngạ tâm lí xã
h iộ và kĩ năng cá nhân, lĩnh h i và t duy, v i 10 y u t nh : t nh n th c, tộ ư ớ ế ố ư ự ậ ứ ư duy sáng t o, gi i quy t v n đ , kĩ năngạ ả ế ấ ề giao ti p ng xế ứ ử v i ngớ ười khác, ngứ phó v i các tình hu ng căng th ng và c m xúc, bi t c m thông,ớ ố ẳ ả ế ả tư duy bình lu nậ
và phê phán, cách quy t đ nh, giao ti p hi u qu và cách thế ị ế ệ ả ương thuyết
Ki năng sông th c chât la ̃ ́ ự ́ ̀“Hoc đê biêt, hoc đê lam, hoc đê t khăng đinh ̣ ̉ ́ ̣ ̉ ̀ ̣ ̉ ự ̉ ̣ minh va hoc đê cung chung sông̀ ̀ ̣ ̉ ̀ ́ ”. Ki năng sông đ̃ ́ ược hinh thanh không chi trong̀ ̀ ̉ ngay môt ngay hai ma no la môt qua trinh t nhân th c̀ ̣ ̀ ̀ ́ ̀ ̣ ́ ̀ ừ ̣ ư hinh thanh thai đô thaý ̀ ̀ ́ ̣ đôi hanh vi. Chinh vi ̉ ̀ ́ ̀thế giao duc ki năng sông giup hoc sinh thay đôi thai đô, dâń ̣ ̃ ́ ́ ̣ ̉ ́ ̣ ̃ đên thay đôi nhân th c va hanh ví ̉ ̣ ứ ̀ ̀ , hoăc hanh vi thay đôi tao nên s thay đôi nhâṇ ̀ ̉ ̣ ự ̉ ̣
th c va thai đô.ứ ̀ ́ ̣
Viêc giao duc ki năng sông cho hoc sinh cân phai đ̣ ́ ̣ ̃ ́ ̣ ̀ ̉ ược th c hiên linh hoatự ̣ ̣ không nên c ng nhăc, hoăc ep buôc băt ngứ ́ ̣ ́ ̣ ́ ươi hoc phai nghe va lam theo nh môt̀ ̣ ̉ ̀ ̀ ư ̣
Trang 7mênh lênh. Điêu nay dân đên hiêu qua se không cao va không bên v ng. Cân chọ ̣ ̀ ̀ ̃ ́ ̣ ̉ ̃ ̀ ̀ ữ ̀
ngươi hoc̀ ̣ co c hôi trinh bay quan điêm cua minh, đ́ ơ ̣ ̀ ̀ ̉ ̉ ̀ ượ trai nghiêm qua cac tinhc ̉ ̣ ́ ̀ huông th c tế ự ́, t đo cac em co thê dê dang s dung va điêu chinh cac ki năng phuừ ́ ́ ́ ̉ ̃ ̀ ử ̣ ̀ ̀ ̉ ́ ̃ ̀
h p v i th c tê cuôc sông, đê thich nghi va cung chung sông.ợ ớ ự ́ ̣ ́ ̉ ́ ̀ ̀ ́
Th c tiên cho thây ngự ̃ ́ ươi co ki năng sông tôt se ng pho tôt v i nh ng vâǹ ́ ̃ ́ ́ ̃ ́ư ́ ́ ớ ữ ́
đê nay sinh trong cuôc sông, ng̀ ̉ ̣ ́ ược lai nêu chung ta không co ki năng sông c baṇ ́ ́ ́ ̃ ́ ơ ̉
se dân đên nh ng han chê trong giao tiêp, hanh x v i moi ng̃ ̃ ́ ữ ̣ ́ ́ ̀ ử ớ ̣ ươi va nghiêm trong̀ ̀ ̣
h n no con dân đên nh ng hâu qua xâu lam con ngơ ́ ̀ ̃ ́ ữ ̣ ̉ ́ ̀ ươi hoang mang, thu đông,̀ ̣ ̣ cung quân không t tin vao ban thâǹ ̃ ự ̀ ̉
được giao duc ki năng sông chi d ng lai m c đô biêt, vi vây khi găp nh ng tinh́ ̣ ̃ ́ ̉ ừ ̣ ở ứ ̣ ́ ̀ ̣ ̣ ữ ̀ huông phat sinh trong cuôc sông cac em th́ ́ ̣ ́ ́ ương rât lung tung̀ ́ ́ ́
M t khác trinh đô nhân th c cua hoc sinh không đông đêu. Môt sô vân đêặ ̀ ̣ ̣ ứ ̉ ̣ ̀ ̀ ̣ ́ ́ ̀ đăt ra trong bai hoc con xạ ̀ ̣ ̀ , kho ́v i nhân th c l a tuôi cua cac em. Vi vây cacớ ̣ ư ở ứ ́ ̉ ̉ ́ ̀ ̣ ́
em ch a biêt giai quyêt thê nao cho thoa đang, phu h p v i tinh huông đăt ra, nênư ́ ̉ ́ ́ ̀ ̉ ́ ̀ ợ ớ ̀ ́ ̣ viêc giao duc ki năng sông con bi han chê.̣ ́ ̣ ̃ ́ ̀ ̣ ̣ ́
Đ ng trứ ước th c tr ng đó đòi h i ngự ạ ỏ ười giáo viên ph i có hả ướng d y m iạ ớ
T đó tôi m nh d n áp d ng phừ ạ ạ ụ ương pháp này đ t o cho các em ể ạ co nh ng suý ữ
Trang 8
nghi đung đăn, tich c c khi đ a ra nhân xet vê cac vân đê ma bai hoc muôn đê câp̃ ́ ́ ́ ự ư ̣ ́ ̀ ́ ́ ̀ ̀ ̀ ̣ ́ ̀ ̣
t i.́ơ Biêt vân dung nh ng bai hoc vao trong th c tiên cuôc sông, đê t đo sông tich́ ̣ ̣ ữ ̀ ̣ ̀ ự ̃ ̣ ́ ̉ ừ ́ ́ ́
c c h n, đung đăn h n, biêt điêu chinh hanh vi cua minh cho phu h p v i chuânự ơ ́ ́ ơ ́ ̀ ̉ ̀ ̉ ̀ ̀ ợ ớ ̉
m c xa hôi, cung chung sông v i moi ngự ̃ ̣ ̀ ́ ớ ̣ ươi, x ng đang la con ngoan tro gioi,̀ ứ ́ ̀ ̀ ̉ chau ngoan Bac Hô, không ng ng hoc tâp ren luyên đê tr thanh công dân co ich́ ́ ̀ ừ ̣ ̣ ̀ ̣ ̉ ở ̀ ́ ́ cua xa hôỉ ̃ ̣
3. N i dung và hình th c c a gi i pháp:ộ ứ ủ ả
a. M c tiêu c a gi i pháp:ụ ủ ả
Nh ng gi i pháp, bi n pháp đữ ả ệ ược nêu trong sáng ki n nh m giúp h c sinhế ằ ọ
được tr c ti p tham gia vào các ho t đ ng khác nhau c a nhà trự ế ạ ộ ủ ường cũng như ngoài xã h i v i t cách là ch th , qua đó phát tri n năng l c th c ti n và ti mộ ớ ư ủ ể ể ự ự ễ ề năng sáng t o c a mình góp ph n hình thành và phát tri n nhân cách hài hòa, toànạ ủ ầ ể
di n cho h c sinh.Vì v y giáo d c kĩ năng s ng cho h c sinh mà đ c bi t làệ ọ ậ ụ ố ọ ặ ệ thông qua các ho t đ ng tr i nghi m sáng t o vào n i dung chạ ộ ả ệ ạ ộ ương trình d yạ
h c văn b n môn Ng văn là vi c làm c n thi t. Thông qua các ho t đ ng tr iọ ả ữ ệ ầ ế ạ ộ ả nghi m b n thân h c sinh s rút ra đệ ả ọ ẽ ược nh ng kinh nghi m, hình thành các kĩữ ệ năng c n thi t đ giúp các em có nh ng ng x phù h p trong cu c s ng h cầ ế ể ữ ứ ử ợ ộ ố ọ
t p và trong lao đ ng.ậ ộ
b. N i dung và hình th c c a th c hi n gi i pháp: ộ ứ ủ ự ệ ả
Ban thân tôi t nhân thây muôn hinh thanh ki năng sông cho ng̉ ự ̣ ́ ́ ̀ ̀ ̃ ́ ươi hoc thì ̣ ̀ môi giao viên cân co nh ng ki năng sông ̃ ́ ̀ ́ ữ ̃ ́ c ban va hoan thiên.ơ ̉ ̀ ̀ ̣ Môi chung ta phaĩ ́ ̉ không ng ngư trau dôi vê măt nhân cach, đao đ c, lôi s̀ ̀ ̀ ̣ ́ ̣ ứ ́ ống, phâm chât chinh tri,̉ ́ ́ ̣ theo đung chuân m c xa hôí ̉ ự ̃ ̣ , đê luôn x ng đang la tâm g̉ ứ ́ ̀ ́ ương sang cho hoc sinh́ ̣ noi theo. Giao duc ki năng sông không chi la day hoc sinh biêt, ma con phai chó ̣ ̃ ́ ̉ ̀ ̣ ̣ ́ ̀ ̀ ̉
Trang 9hoc sinh s thuyêt phuc t chinh nh ng viêc lam, nhân cach cua minh. Co nh vâỵ ự ́ ̣ ừ ́ ữ ̣ ̀ ́ ̉ ̀ ́ ư ̣ thi hiêu qua giao duc m i caò ̣ ̉ ́ ̣ ớ
Qua d gi giáo viên trong trự ờ ường cũng nh th c t kinh ngh m gi ngư ự ế ệ ả
d y c a b n thân tôi đã đúc k t đạ ủ ả ế ược m t s kinh nghiêm vê giao duc ki năngộ ố ̣ ̀ ́ ̣ ̃ sông cho hoc sinh trong qua trinh giang day văn ban cu thê nh saú ̣ ́ ̀ ̉ ̣ ̉ ̣ ̉ ư :
b.1. Đăt câu hoi vân đap̣ ̉ ́ ́
Đây là cach giáo viên hay s d ng trong quá trình gi ng d y hi n nay. Ś ử ụ ả ạ ệ ử
d ng phụ ương pháp này giáo viên s d a vào n i dung c a bài rôi đăt câu hoi vaẽ ự ộ ủ ̀ ̣ ̉ ̀ yêu câu hoc sinh tra l i.̀ ̣ ̉ ờ
* Vi du 1 :́ ̣ Khi day bai “Quê ḥ ̀ ương” cua Tê Hanh( SGK –NV8 tâp II).̉ ́ ̣GV: Co thê đăt câu hoi nh sau: ́ ̉ ̣ ̉ ư Sau khi hoc xong văn ban em nhân th ć ̣ ̉ ̣ ư
trưởng thanh̀ nên không đượ quên tinh cam đo.c ̀ ̉ ́
* Vi du 2:́ ̣ Khi day văn ban ̣ ̉ “T c canh Pac Bo ứ ̉ ́ ́” cua Hô Chi Minh ( SGK̉ ̀ ́
Ng văn 8 tâp II)ữ ̣
Giao viêń yêu câu hoc sinh tra l i câu hoi: ̀ ̣ ̉ ờ ̉ Qua văn ban giup em hiêu đ ̉ ́ ̉ ượ c điêu gì ̀ vê Bac̀ ́? Em hoc tâp đ ̣ ̣ ượ c gi t Bac?̀ ̀ư ́
Trang 10
Hoc sinh: Qua văn ban giup em hiêu đ̣ ̉ ́ ̉ ược tinh thân lac quan, yêu đ i, tinh̀ ̣ ờ ̀ yêu thiên nhiên thiêt tha cua Bac. Đăc biêt bai th con cho em thây tinh yêu ń ̉ ́ ̣ ̣ ̀ ơ ̀ ́ ̀ ươ ćthiêt tha cua Bac. Bac đang toan tâm, toan y lo cho s nghiêp c u ń ̉ ́ ́ ̀ ̀ ́ ự ̣ ứ ươc cua dâń ̉ tôc. Bac luôn ṿ ́ ượt lên chinh minh, v́ ̀ ượt lên hoan canh đê chiên thăng, đê lo chò ̉ ̉ ́ ́ ̉
nươc cho dân.́
Qua đây em nhân th c đ̣ ứ ược cuôc sông cua chung ta luôn co nh ng thuâṇ ́ ̉ ́ ́ ữ ̣
l i va kho khăn. Môi chung ta phai sông băng tinh thân lac quan, va luôn gi v ngợ ̀ ́ ̃ ́ ̉ ́ ̀ ̀ ̣ ̀ ư ư ̃ ̃niêm tin, y ̀ ́chi, phai co tinh yêu v i quê h́ ̉ ́ ̀ ớ ương, đât ń ươc, nhân loai. Co nh vâý ̣ ́ ư ̣ thi du cuôc sông co kho khăn đên đâu chung ta cung se v̀ ̀ ̣ ́ ́ ́ ́ ́ ̃ ̃ ượt qua được. Cung̃ giông nh Bac đ́ ư ́ ược hy sinh vi ǹ ươc, vi dân la nguyên nhân chinh đê Bac thâý ̀ ̀ ́ ̉ ́ ́ cuôc đ i minh thât la vui, va co y nghia, giup Bac ṿ ờ ̀ ̣ ̀ ̀ ́ ́ ̃ ́ ́ ượt qua nh ng kho khăn vêữ ́ ̀ vât châṭ́
u điêm cua cach nay la dê th c hiên va co thê ap dung rông rai cho nhiêú ̀ ̀ ̃ ̀ ́ ́ ̃ ̀
đôi t́ ượng hoc sinh, kê ca hoc sinh yêu kem. Giao viên se không cân chuân bị ̉ ̉ ̣ ́ ́ ́ ̃ ̀ ̉ ̣ nhiêu. Hoc sinh chi cân năm chăc nôi dung cua bai la co thê liên hê đ̀ ̣ ̉ ̀ ́ ́ ̣ ̉ ̀ ̀ ́ ̉ ̣ ược. V i cachớ ́ nay giao viên cung se hinh thanh cho hoc sinh nh ng ki năng sông nhât đinh̀ ́ ̃ ̃ ̀ ̀ ̣ ữ ̃ ́ ́ ̣
Trang 11anh minh hoa cho nôi dung cua bai. T đo ma thay đôi hanh vi cua minh cho phủ ̣ ̣ ̉ ̀ ừ ́ ̀ ̉ ̀ ̉ ̀ ̀
h pợ
*Vi du 1:́ ̣ Khi day văn ban “̣ ̉ Me tôi” ̣ cua Et môn đô A mixi ( SGK Ng ̃̉ ư văn 7 tâp I) đên phân liên hê giao duc tôi se cho hoc sinh quan sat môt sô hinh anḥ ́ ̀ ̣ ́ ̣ ̃ ̣ ́ ̣ ́ ̀ ̉ sau:
Hinh 1: Khiêng me va đô đac v t ra đ̀ ̣ ̀ ̀ ̣ ứ ươ ng̀
Hinh 2: ̀ Ba me đi nhăt phê liêu sau ba ngay bi nhôt va bo đoì ̣ ̣ ́ ̣ ̀ ̣ ́ ̀ ̉ ́
Trang 12
Hinh 3: ̀ Co ba đ a con trai bô me vân phai ra chua nh́ ứ ́ ̣ ̃ ̉ ̀ ở ờ
Hinh 4: ̀ Tranh biêm hoa vê long bât hiêu cua con v i bô mé ̣ ̀ ̀ ́ ́ ̉ ớ ́ ̣
Trang 13Giao ́ viên: Nh ng hinh anh trên cho em thây điêu gi? ữ ̀ ̉ ́ ̀ ̀
Hoc ̣ sinh: Qua nh ng hinh anh trên cho ta thây hoan canh khôn khô, đangữ ̀ ̉ ́ ̀ ̉ ́ ̉ ́
thương cua nh ng ng̉ ữ ươi lam bô lam me ca môt đ i tân tao nuôi con nh ng luc về ̀ ́ ̀ ̣ ̉ ̣ ờ ̀ ̉ ư ́ ̀ gia lai bi đôi x tê bac. Qua đây cung cho thây nh ng đ a con thât la bât hiêu,̀ ̣ ̣ ́ ử ̣ ̣ ̃ ́ ữ ứ ̣ ̀ ́ ́ sông không co tinh nǵ ́ ̀ ươi. Môi chung ta không khoi câm xot xa va căm phân khì ̃ ́ ̉ ̀ ́ ̀ ̃
được ch ng kiên nh ng hinh anh nay. ứ ́ ữ ̀ ̉ ̀
Giao viên:́ T nôi dung cua văn ban va qua nh ng b c tranh đo em co suy ừ ̣ ̉ ̉ ̀ ữ ứ ́ ́ nghi gi?̃ ̀
Hoc sinḥ : Hanh đông cua ban Enricô va nh ng đ a con đôi x v i cha mè ̣ ̉ ̣ ̀ ữ ứ ́ ử ớ ̣
nh trong hinh anhư ̀ ̉ la nh ng hanh đông đang lên an va bi phap luât tr ng tri. Môì ữ ̀ ̣ ́ ́ ̀ ̣ ́ ̣ ừ ̣ ̃ chung ta cân phai hiêu răng cha me la nh ng nǵ ̀ ̉ ̉ ̀ ̣ ̀ ữ ươi đa sinh ra ta, va hy sinh cà ̃ ̀ ̉ cuôc đ i vi chung ta.̣ ờ ̀ ́ Nêu không co cha me thi không co chung ta. ́ ́ ̣ ̀ ́ ́ Bôn phân cuả ̣ ̉ chung ta la phai phung d́ ̀ ̉ ̣ ương, biêt n cha me suôt đ i đo m i đung la đao li lam̃ ́ơ ̣ ́ ờ ́ ớ ́ ̀ ̣ ́ ̀
ngươi, đung v i truyên thông cua dân tôc ta. Chung ta luôn phai ghi nh câu noì ́ ớ ̀ ́ ̉ ̣ ́ ̉ ớ ́ cua tac gia ̉ ́ ̉ “Tinh yêu th̀ ươ ng va kinh trong cha me la tinh cam thiêng liêng h ǹ ́ ̣ ̣ ̀ ̀ ̉ ơ
ca. Thât đang xâu hô va nhuc nha cho ke nao cha đap lên tinh yêu th ̉ ̣ ́ ́ ̉ ̀ ̣ ̃ ̉ ̀ ̀ ̣ ̀ ươ ng đo”́.
Ông ba ta x a cung t ng day ta răng:̀ ư ̃ ừ ̣ ̀
Công cha nh nui ngât tr i, ư ́ ́ ờ
Nghia me nh ñ ̣ ư ươ ở c ngoai biên Đông. ́ ̀ ̉
Nui cao biên rông mênh mông,́ ̉ ̣
Cu lao chin ch ghi long con i!̀ ́ ữ ̀ ơ
Vi du 2́ ̣ . Khi day văn ban ̣ ̉ “Sông nui ń ươ c Naḿ v” (SGK Ng văn 7 tâp I) ữ ̣Giao viêń : Sau khi hoc xong văn baṇ ̉ đên phân liên hê giao duc tôi se chó ̀ ̣ ́ ̣ ̃ hoc sinh quan sat cac hinh anh saụ ́ ́ ̀ ̉ :
Trang 14
Em hay quan sat cac hinh anh sau va tra l i câu hoĩ ́ ́ ̀ ̉ ̀ ̉ ờ ̉
Hinh 5: ̀ Hinh anh cac ban tre biêu tinh đoi Trung Quôc rut khoi gian khoaǹ ̉ ́ ̣ ̉ ̉ ̀ ̀ ́ ́ ̉ ̀ HD981 tra lai Tr ̉ ̣ ươ ng Sa, Hoang Sa cho Viêt Nam̀ ̀ ̣
Trang 15Hinh 6: ̀ Buôi chao c cua cac ban hoc sinh thê hiên long yêu n ̉ ̀ ờ ̉ ́ ̣ ̣ ̉ ̣ ̀ ươ ć
Giao viên : Nh ng hinh anh đo noi lên điêu gi?́ ữ ̀ ̉ ́ ́ ̀ ̀
Hoc sinh: Cac ban tre đang thê hiên tinh yêu tô quôc khi Trung Quôc muôṇ ́ ̣ ̉ ̉ ̣ ̀ ̉ ́ ́ ́ xâm chiêm quân đao Tŕ ̀ ̉ ương Sa va Hoang Sa cua Viêt Nam. ̀ ̀ ̀ ̉ ̣
Giao viên: Vây em se lam gi sau khi hoc xong văn ban nay va xem nh nǵ ̣ ̃ ̀ ̀ ̣ ̉ ̀ ̀ ư ̃hinh anh đo?̀ ̉ ́
Hoc sinh: Đât ṇ ́ ươc ta đa đ́ ̃ ược đa đ̃ ượ đ c l pc ộ ậ , chung ta co lanh thô riêng,́ ́ ̃ ̉ điêu đo đa đ̀ ́ ̃ ược Chu tich Hô Chi Minh khăng đinh trong “̉ ̣ ̀ ́ ̉ ̣ Tuyên Ngôn Đôc Lâp” ̣ ̣ ,
va đ̀ ược ca thê gi i công nhân không thê chôi cai đ̉ ́ ớ ̣ ̉ ́ ̃ ược. Du ke thu vân luôn tim̀ ̉ ̀ ̃ ̀ moi cach đê pha hoai ṇ ́ ̉ ́ ̣ ề hoa binh cua chung ta nh ng chung ta không chiu khuâtn ̀ ̀ ̉ ́ ư ́ ̣ ́ phuc, không chiu khoan nḥ ̣ ượng. La chu nhân t̀ ̉ ương lai cua đât n̉ ́ ươc chung eḿ ́
se bao vê nên hoa binh đê x ng đang v i s hy sinh x̃ ̉ ̣ ̀ ̀ ̀ ̉ ứ ́ ơ ự́ ương mau cua cha anh đí ̉
trươc nh cac ban tre đa lam. Chung em se không khuât phuc bât c ke thu nao, đế ư ́ ̣ ̉ ̃ ̀ ́ ̃ ́ ̣ ́ ứ ̉ ̀ ̀ ̉ bao vê toan ven lanh thô quê h̉ ̣ ̀ ̣ ̃ ̉ ương Viêt Naṃ
Trang 16
V i cach giao duc ki năng sông cho hoc sinh băng nh ng hinh anh th c têớ ́ ́ ̣ ̃ ́ ̣ ̀ ữ ̀ ̉ ự ́
se tac đông vao nhân th c cua cac em môt cach sâu săc, cho cac em thây đ̃ ́ ̣ ̀ ̣ ứ ̉ ́ ̣ ́ ́ ́ ́ ược nôị dung giao viên muôn truyên đat qua bai hoc la gí ́ ̀ ̣ ̀ ̣ ̀ ̀
b3. Trai nghiêm th c tế̉ ̣ ự
Đây la cach giao viên se cho hoc sinh trai nghiêm vao nh ng tinh huông cù ́ ́ ̃ ̣ ̉ ̣ ̀ ữ ̀ ́ ̣ thê trong đ i sông thông qua hoat đông ngoai khoa. V i cach nay giao viên se phôỉ ờ ́ ̣ ̣ ̣ ́ ớ ́ ̀ ́ ̃ ́
h p v i cac tô ch c, đoan thê trong nha trợ ớ ́ ̉ ứ ̀ ̉ ̀ ương tô ch c ch̀ ̉ ứ ương trinh ngoai khoa.̀ ̣ ́
V i cach giao duc nay tôi se cho hoc sinh th c hiên băng hai cach: ớ ́ ́ ̣ ̀ ̃ ̣ ự ̣ ̀ ́
Cach 1́ : Hoc sinh se d ng lai cac văn ban đa đ̣ ̃ ự ̣ ́ ̉ ̃ ược hoc băng nh ng v kicḥ ̀ ữ ở ̣
cu thê: Sau khi hoc xong môt sô văn ban giao viên se phân công cho cac nhom,̣ ̉ ̣ ̣ ́ ̉ ́ ̃ ́ ́ thuôc cac l p cung khôi, môi l p d ng lai môt văn ban băng v kich. Giao viên cọ ́ ớ ̀ ́ ̃ ớ ự ̣ ̣ ̉ ̀ ở ̣ ́ ́ thê l u y hoc sinh không cân phai tuân theo nôi dung cua văn ban hoan toan. V ỉ ư ́ ̣ ̀ ̉ ̣ ̉ ̉ ̀ ̀ ơ ́môt sô văn ban co thê biên tâu đi môt vai chi tiêt theo quan điêm cua cac em đê nọ ́ ̉ ́ ̉ ́ ́ ̣ ̀ ́ ̉ ̉ ́ ̉ ́
co tính nhân văn h n, phu h p h n v i th c tê xa hôi ngay nay.́ ơ ̀ ợ ơ ớ ự ́ ̃ ̣ ̀
*Vi du: ́ ̣ Tôi cho hoc sinh d ng lai văn ban ̣ ự ̣ ̉ Trong long me ̀ ̣ (SGK Ng văn 8ữ
) , Cuôc chia tay cua nh ng con bup bê ̣ ̉ ữ ́ (SGK Ng văn 7) ữ , hay văn ban ̉ Cô bé ban diêm ́ (SGK Ng văn 8) , văn ban ữ ̉ Thac̣h Sanh (SGK Ng văn 6) ữ …
Khi xem cac em biêu diên tôi đa thây đ́ ̉ ̃ ̃ ́ ược tinh sang tao mang đâm chât́ ́ ̣ ̣ ́ nhân văn trong t ng tac phâm. Nh văn ban ừ ́ ̉ ư ̉ “Trong long mè ̣” trong truyên ̣ nhân vât ng̣ ươi cô la ng̀ ̀ ươi luôn gieo vao đâu be Hông nh ng điêu không tôt vê me cuà ̀ ̀ ́ ̀ ữ ̀ ́ ̀ ̣ ̉ Hông. Nh ng khi cac em d ng lai văn ban lai co môt kêt thuc co hâu đo la ng̀ ư ́ ự ̣ ̉ ̣ ́ ̣ ́ ́ ́ ̣ ́ ̀ ươ ì
cô khi thây thai đô cua Hông v i me nǵ ́ ̣ ̉ ̀ ớ ̣ ươi cô đa ân hân vô cung, xin lôi be Hông̀ ̃ ̣ ̀ ̃ ́ ̀
va me be Hông, va h a se luôn yêu th̀ ̣ ́ ̀ ̀ ứ ̃ ương Hông nh con cua minh.̀ ư ̉ ̀
Trang 17Hay khi d ng lai văn ban ự ̣ ̉ “Cô Be Ban Diêḿ ́ ” trong văn ban cô be ban diêm̉ ́ ́ chêt trong gia lanh va trong s vô tâm cua moi nǵ ́ ̣ ̀ ự ̉ ̣ ươi. Nh ng khi đong kich cac̀ ư ́ ̣ ́
em lai biên tâu đi cho môt kêt thuc co hâu h n đo la: thây cô be ban diêm môṭ ́ ́ ̣ ́ ́ ́ ̣ ơ ́ ̀ ́ ́ ́ ̣ minh trong đêm giao th a nh vây, môt nhom ban đang đi dao cung bô me đa xum̀ ừ ư ̣ ̣ ́ ̣ ̣ ̀ ́ ̣ ̃ ́ lai hoi thăm rôi xin tiên mua hêt diêm cho cô be, co ban con xin bô me giup đ đệ ̉ ̀ ̀ ́ ́ ́ ̣ ̀ ́ ̣ ́ ỡ ̉
cô be co quân ao m i, đ́ ́ ̀ ́ ớ ược ăn uông đây đu trong đêm giao th a, va co môt nǵ ̀ ̉ ừ ̀ ́ ̣ ươ ì
me cung đi v i con con nhân nuôi cô be, cho cô đ̣ ̀ ớ ̀ ̣ ́ ược đi hoc nh bao đ a tre khac.̣ ư ứ ̉ ́
V i cach giao duc nay tôi nhân thây đớ ́ ́ ̣ ̀ ̣ ́ ượ ực s sang tao, va gây đ́ ̣ ̀ ược bât nǵ ơ ̀
t hoc sinh. Du co thê cac v kich không đung v i nguyên ban cua truyên, nh ngừ ̣ ̀ ́ ̉ ́ ở ̣ ́ ớ ̉ ̉ ̣ ư cai tôi thây đ́ ́ ược đo chinh la nh ng tinh cam mang đây tinh nhân văn cua cac eḿ ́ ̀ ữ ̀ ̉ ̀ ́ ̉ ́
được g i găm trong đo. Đây cung la cach đê hinh thanh cho cac em nh ng tinhử ́ ́ ̃ ̀ ́ ̉ ̀ ̀ ́ ữ ̀ cam tôt đep trong cuôc sông cua minh.̉ ́ ̣ ̣ ́ ̉ ̀
Cach 2:́ Tôi con ap dung cach giao duc trai nghiêm th c tê khi day ̀ ́ ̣ ́ ́ ̣ ̉ ̣ ự ́ ̣ v chề ủ
+ Nhóm 1: V tranh v đ tài ngẽ ề ề ười lính
+ Nhóm 2: Th c hi n m t s ti t m c văn ngh hát múa ca ng i ngự ệ ộ ố ế ụ ệ ợ ườ ilính
+ Nhóm 3: Ti u ph m k ch: “Chi c lể ẩ ị ế ược ngà” (chuy n th t tác ph mể ể ừ ẩ cùng tên c a nhà văn Nguy n Quang Sáng)ủ ễ