Nền giáo dục Việt Nam chúng ta cũng không nằm ngoài xu hướng toàn cầu trên.Theo định hướng đổi mới chương trình giáo dục phổ thông sau năm 2015 ở ViệtNam: Chuyển từ chương trình định hướ
Trang 1I : MỞ ĐẦU
1.1 LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong tình hình kinh tế xã hội hiện nay, xu hướng toàn cầu hóa và hội nhậpquốc tế đã trở thành xu thế chung của thời đại, thu hút sự quan tâm của đông đảoquốc gia và trở thành vấn đề thời sự của cả thế giới Khi khoa học kĩ thuật củanhân loại phát triển như vũ bão, nền kinh tế trí thức có tính toàn cầu thì nhiệm
vụ của nghành giáo dục vô cùng to lớn, vừa mang tính giáo dục, vừa mang tínhgiáo dưỡng nhưng cao hơn là giáo dưỡng hướng thiện khoa học
Nền giáo dục Việt Nam chúng ta cũng không nằm ngoài xu hướng toàn cầu trên.Theo định hướng đổi mới chương trình giáo dục phổ thông sau năm 2015 ở ViệtNam: Chuyển từ chương trình định hướng nội dung dạy học sang chương trìnhđịnh hướng năng lực giải quyết vấn đề nhằm đảm bảo chất lượng đầu ra của việcdạy học, thực hiện mục tiêu phát triển toàn diện các phẩm chất nhân cách, chútrọng năng lực vận dụng tri thức trong những tình huống thực tiễn nhằm chuẩn
bị ccho con người năng lực giải quyết các tình huống của cuộc sống và nghềnghiệp
Nhưng muốn đổi mới giáo dục, cần đổi mới phương pháp dạy học và cáchhọc.Cần tạo điều kiện cho học sinh ý thức và biết vận dụng tổng hợp kiến thứcvào thực tiễn
Tuy nhiên, việc dạy và học Hóa Học trong trường phổ thong hiện nay chưa thật
sự được đổi mới Giáo viên mới chỉ cung cấp kiến thức cơ bản cho học sinh màchưa chú trọng tạo được mối lien hệ giữa kiến thức khoa học và kiến thức thực
tế, chưa đáp ứng được nhu cầu giải thích những vấn đề lien quan đến Hóa Họctrong đời sống và sản xuất của giáo viên và học sinh, chưa tạo được nhiều hứngthú học tập cho học sinh
Đặc biệt, nếu ngay từ lớp 10, giáo viên tạo được hứng thú học tập, niềm đam
mê đối với môn Hóa Học cho học sinh, thì sẽ rất thuận lợi ccho việc dạy và học
môn Hóa Học ở lớp 11, 12 Chính vì vậy, tôi đưa ra sang kiến về: “ Phương pháp dạy học kết hợp với liên hệ kiến thức thực tiễn, nhằm nâng cao hứng thú học tập môn Hóa học cho học sinh lớp 10”.
1.2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Việc nghiên cứu đề tài này nhằm thiết kế hệ thống các tình huống gắn với thựctiễn trong dạy học hóa học lớp 10 ở trường phổ thông.Thông qua các tình huốngthực tế, học sinh có cơ hội rèn luyện các kỹ năng tư duy, kỹ năng phân tích, tổnghợp để suy luận và tìm ra lời giải đáp.Từ đó sẽ tạo hứng thú học tập cho họcsinh và nâng cao hiệu quả của quá trình dạy và học hóa học trong trường THPT
1.3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Đối tượng của việc nghiên cứu là việc thiết kế và sử dụng các tình huống có nộidung gắn với thực tiễn trong dạy học Hóa Học lớp 10 ở trường THPT
Đề tài được áp dụng cho hầu hết các đối tượng học sinh lớp 10A2, 10A3 ởtrường THPT Hoằng Hóa 4
Trang 21.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CƯÚ
Trong đề tài, tôi vận dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học như:
1.4.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận
- Đọc và nghiên cứu các tài liệu liên quan đến đề tài
- Phương pháp phân tích, tổng hợp
- Phương pháp phân loại, hệ thống hoá
1.4.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp quan sát
- Trao đổi, rút kinh nghiệm với các các giáo viên và các chuyên gia
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm nhằm đánh giá tính hiệu quả và khả thicủa đề tài
1.4.3 Nhóm các phương pháp thống kê toán học
Dùng thống kê toán học để xử lý các số liệu thực nghiệm sư phạm thu được từ
đó rút ra kết luận
Lấy điểm bài điều tra thăm dò hứng thú học tập đầu năm học môn Hóa học lớp
10 năm học 2016 – 2017 làm bài kiểm tra đánh giá trước khi áp dụng đề tài, lấyđiểm bài điều tra thăm dò hứng thú học tập cuối học kỳ 2, môn Hóa học lớp 10năm học 2016 – 2017 làm bài kiểm tra đánh giá sau khi kết thúc nội dungnghiên cứu
Trang 3II: NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1 CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Hiện nay, Đảng và Nhà nước đang đặc biệt quan tâm và chú trọng, đưaphát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu Tại điều 24.2, Luật Giáo dục ViệtNam ghi rõ: “Phương pháp giáo dục phổ thong phải phát huy tính tích cực, tựgiác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng môn học,lớp học;bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thứcvào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập chohọc sinh” Vậy hứng thú học tập là gì?
2.1.1 Khái niệm hứng thú và hứng thú học tập.
Theo A.G.Côvaliop, hứng thú là thái độ đặc biệt của cá nhân đối với đốitượng nào đó, nó có ý nghĩa đối với cuộc sống và có khả năng mang lại khoáicảm trong quá trình hoạt động
Hứng thú biểu hiện ở sự tập trung cao độ, ở sự say mê, hấp dẫn bởi nội dunghoạt động, ở bề rộng và chiều sâu của hứng thú
Hứng thú làm nảy sinh khát vọng hành động, làm tăng hiệu quả của hoạtđộng nhận thức, tăng sức làm việc
Từ khái niệm về hứng thú có thể suy ra được định nghĩa của hứng thú họctập: Hứng thú học tập là thái độ đặc biệt của chủ thể đối với đối tượng của hoạtđộng học tập, vì sự cuỗn hút về mặt tình cảm và ý nghĩa thiết thực của nó trongđời sống cá nhân
2.1.2 Tầm quan trọng của hứng thú với các hoạt động sống và hoạt động học.
Sự hứng thú thể hiện trước hết ở sự tập trung chú ý cao độ, sự say mê củachủ thể hoạt động.sự hứng thú gắn liền với tình cảm của con người, nó là động
cơ thúc đẩy con người tham gia tích cực vào hoạt động đó Trong bất cứ côngviệc gì, nếu có hứng thú làm việc con người sẽ cảm thấy dễ chịu với hoạt động,
nó là động cơ thúc đẩy con người tham gia tích cực và sáng tạo hơn vào hànhđộng dó Ngược lại nếu không có hứng thú, dù là hành động gì cũng sẽ khôngđem lại kết quả cao Đối với các hoạt động nhận thức, sang tạo, hoạt động họctập, khi không có hứng thú sẽ làm mất đi động cơ học, kết quả học tập sẽ khôngcao, thậm chí xuất hiện cảm giác tiêu cực
2.1.3 Cơ sở lí luận.
Trong hệ thống các môn học ở trường phổ thông, Hóa học được xem làmôn học tự nhiên có phần khô khan, khó nhớ và khó hiểu Điều đó dẫn đếnnhiều bộ phận học sinh không thích học môn Hóa, do vậy kết quả học tập mônHóa không được cao Tuy nhiên, trên thực tế thì hoàn toàn khác, bởi đây là mônhọc có nhiều sự khác biệt so với các môn tự nhiên khác
Có những vấn đề Hóa học giúp học sinh giải thích những hiện tượng trong
tự nhiên, tránh việc mê tín dị đoan, thậm chí hiểu được những dụng ý khoa họcHóa Học trong những câu ca dao –tục ngữ mà thế hệ trước để lại và có thể ứngdụng trong trực tiễn đời sống thường ngày chỉ bằng những kiến thức thực tiễn
Trang 4rất phổ thông mà không gây nhàm chán, xa lạ; lại có tác dụng kích thích tính chủđộng, sang tạo và đặc biệt là hứng thú trong môn học.
Để đạt được mục đích của học hóa học trong trường phổ thông thì giáoviên dạy hóa học là nhân tố tham gia quyết định chất lượng Do vậy, ngoàinhững hiểu biết về hóa học, người giáo viên còn phải có phương pháp truyền đạtthu hút gây hứng thú khi lĩnh hội kiến thúc hóa học của học sinh Đó là vấn đềcần quan tâm và nghiên cứu nghiêm túc.Và nếu chúng ta bắt đầu ngay từ lớp 10,thì sẽ là nền tảng quan trọng cho việc học tập môn hóa học ở lớp 11 và 12.Trongsáng kiến kinh nghiệm này, tôi có đề cập đến một khía cạnh “ Phương pháp dạyhọc môn Hóa học kết hợp với liên hệ kiến thức thực tiễn, nhằm nâng cao hứngthú học tập cho học sinh lớp 10”
2.2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ TRƯỚC KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.
2.2.1 Thực trạng.
Trước tình hình học hóa học phải đổi mới phương pháp dạy học đã vàđang thực sự là yếu tố quyết định hiệu quả giờ dạy Một trong những yếu tố đểđạt giờ dạy có hiệu quả và tiến bộ là phải phát huy tính thực tế, giáo dục về môitrường, về tư tưởng vừa mang bản sắc dân tộc mà không mất đi tính cộng đồngtrên toàn thế giới, những vấn đề cũ nhưng không cũ mà vẫn có tính chất cập nhật
và mới mẻ, đảm bảo: Tính khoa học – hiện đại, cơ bản; tính thực tiễn và giáodục kỹ thuật tổng hợp; tính hệ thống sư phạm
Tuy nhiên, mỗi tiết học không nhất thiết phải hội tụ tất cả những quan điểm nêutrên, cấn phải nghiên cứu kỹ lưỡng, đừng quá lạm dụng khi lượng kiến thứckhông đồng nhất
2.2.2 Thực tế giáng dạy hiện nay.
Môn hóa học trong trường phổ thong là một trong những môn học khó,nếu không có những bài giảng và phương pháp hợp lý phù hợp với thế hệ họctrò dễ làm cho học sinh thụ động trong việc tiếp thu, cảm nhận Đã có hiệntượng một số bộ phận học sinh không muốn học hóa học, ngày càng lạnh nhạtvới giá trị thực tiễn của hóa học
Nhiều giáo viên chưa quan tâm đúng mức đối tượng giáo dục: Chưa đặt racho mình nhiệm vụ và trách nhiệm nghiên cứu, hiện tượng dung đồng loạt mộtcách dạy, một bài giảng cho nhiều lớp, nhiều thế hệ học trò là không ít Dophương pháp ít có tiến bộ mà người giáo viên đã trở thành người cảm nhận,truyền thụ kiến thức một chiều Giáo viên nên là người hướng dẫn học sinh chủđộng trong quá trình lĩnh hội tri thức hóa học, có như vậy mới làm tăng hứng thúhọc tập cho học sinh
Sau đây là số liệu điều tra đầu năm học 2016 – 2017 tại lớp 10A2
và 10A3 khi chưa áp dụng đề tài này vào bài giảng:
Trang 5Lớp Số em không yêu
thích môn hóahọc
Số em thấy bìnhthường
Số em yêuthích mônhọc
2.3 NỘI DUNG, BIỆN PHÁP THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ TÀI.
Với mỗi bài về chất cụ thể trong chương trình Hóa học vô cớ lớp 10, giáoviên có thể tìm hiểu các kiến thức thức thực tế có liên quan đến bài giảng quasách, báo, internet…
Đối với từng bài dạy cụ thể, giáo viên lựa chọn các kiến thức thực tế đó và sửdụng linh hoạt trong quá trình giảng dạy Và để giải quyết các vấn đề của đề tài,tôi đã thực hiện các biện pháp sau:
2.3.1 Sử dụng kiến thức thực tiễn đời sống để bắt đầu vào bài học.
Giáo viên đưa ra một cấu chuyện hoặc một ứng dụng thú vị nào đó mà hàngngày học sinh vẫn gặp( minh họa thêm hình ảnh nếu có) nhằm tạo hứng thú chohọc sinh khi bắt đầu vào bài học
Ví dụ 1:Khi dạy bài Hiđrosunfua (Tiết 53-lớp 10 cơ bản, tiết 68 – lớp 10 nâng
cao) giáo viên có thể dẫn dắt vào bài bằng một câu chuyện: Năm 1950 tạiMexico, một nhà máy hóa chất đã thải ra ngoài môi trường một lượng lớn H2Strong vòng 30 phút hậu quả làm cho 22 người chết và 320 người trong thành phốPozarica phải nhập viện vì nhiễm độc Vậy hidrosunfua có tính chất vật lý vàhóa học như thế nào và nó ảnh hưởng như thế nào đến cuộc sống của chúng ta?[6]
*Từ câu hỏi giáo viên đặt ra, sẽ kích thích tính tò mò của học sinh, các em
sẽ hứng thú hơn với bài học, các em sẽ trả lời được câu hỏi: Do H2S là khí rấtđộc, không khí chứa một lượng nhỏ khí này có thể gây ngộ độc nặng cho người
và động vật
Trang 6Ví dụ 2: Khi dạy bài axit sunfuric (Tiết 55-lớp 10 cơ bản, tiết 71-lớp 10 nâng
cao), giáo viên cho học sinh xem một video clip nói về tác hại và tầm quan trọngcủa axit sunfuric, đồng thời đặt ra câu hỏi: Đó là hợp chất gì của lưu huỳnh?[9]
(Phụ lục 1-Nguồn youtube.com)
Một số hình ảnh minh họa thêm
Sơ đồ vai trò của axit sunfuric đối với nghành công nghiệp
Hình ảnh bỏng do axit sunfuric
* Với cách vào bài này sẽ kích thích được tính tò mò của học sinh, làm tănghứng thú học tập của học sinh, giúp các em chủ động tìm hiểu kiến thức trongquá trình học.Trong quá trình học, học sinh thấy được nguyên nhân vì sao axitsunfuric lại có tầm quan trọng như vậy, và cần phải cẩn thận khi tiếp xúc vớiaxit sunferic vì nó gây bỏng nặng
Ví dụ 3: Khi dạy bài Clo( Tiết 38-lớp 10 cơ bản, tiết 48-lớp 10 nâng cao), giáo
viên có thể mở bài như sau:
Trang 7- GV: Mỗi khi mở vòi nước máy chúng ta thường ngửi thấy mùi xốc rấtkhó chịu Đó là vì nhà máy nước người ta đã sục vào đó một chất khí có tácdụng diệt khuẩn Các em có biết đó là khí gì không?[10]
- HS: Có thể biết sẽ trả lời đó là khí Clo
- GV: Đây cũng là tên bài học của chúng ta ngày hôm nay
Cách giới thiệu này sẽ tạo cho học sinh chú ý hơn để tìm hiểu tại sao clolại có tính chất như vậy Và trong quá trình học về tính chất của khí Clo các em
sẽ giải thích được như sau:
Khi sục vào nước một lượng nhỏ Clo, nước có tác dụng sát trùng do clo tan mộtphần ( gây mùi) và một phần với nước:
H2O + Cl2 ⇔ HCl + HClO Hợp chất HClO không bền có tính oxi hóa mạnh:
HClO HCl + OOxi nguyên tử có khả năng diệt khuẩn
2.3.2 Sử dụng kiến thức thực tiễn trong quá trình giảng dạy để làm tăng hứng thú học tập cho học sinh.
Giáo viên sử dụng hiện tượng thực tiễn trong quá trình giảng dạy thong quacác phương trình phản ứng hóa học cụ thể, các ứng dụng của các chất.Cách nêuvấn đề này có thể mang tính cập nhật, làm cho học sinh hiểu và thấy được ýnghĩa thực tiễn bài học
Ví dụ 1: Khi giới thiệu về tính oxi hóa mạnh của ozon, giáo viên đặt thêm câu
hỏi: Vì sao sau những cơn giông, không khí trở nên trong lành, mát mẻ hơn? [6]
Trong khi học về tính oxi hóa của ozon, học sinh sẽ hiểu được hiện tượngtrên là do: Khi có những tia chớp điện thì một phần oxi trong không khí sẽchuyển thành ozon:
3O2 2O3
Ozon khi rất loãng không có mùi hôi, ngược lại còn cho con người ta cảm giáctươi mát, thanh sạch dễ chịu Nó còn có tác dụng sát trùng, làm sạch không khí,rất có lợi cho cơ thể con người
Ví dụ 2 : Trước khi dạy tính chất hóa học của HF ( bài Flo-lớp 10 nâng cao),
giáo viên có thể đặt câu hỏi: Tạo sao không đựng dung dịch HF trong bình đựngbằng thủy tinh?
Giải quyết vấn đề: Dung dịch HF tuy là axit yếu nhưng có tính chất đặc
biệt là ăn mòn được thủy tinh Do thành phần của thủy tinh có SiO2, cho dungdịch HF vào thì có phản ứng:
SiO2 + 4HF SiF4 + 2H2O (dễ bay hơi)
Phản ứng trên xảy ra làm cho bình thủy tinh mòn dần Từ kiến thức đó,học sinh sẽ có thêm kinh nghiệm khi sử dụng bình thủy tinh
Trang 8Ví dụ 3:Loại đá có thể… ăn? Giáo viên có thể đặt ra câu hỏi đó khi giảng về ứng
dụng của muối sunfat trong bài “Muối sunfat” ( Tiết 56-Lớp 10 cơ bản, Tiết Lớp 10 nâng cao) [13]
72- Giải quyết vấn đề: Khi bạn bị bệnh đau dạ dày cần phải chụp X quang.
Trước khi chụp phim thì bác sỹ thường cho bạn ăn một thứ thức ăn ở dạng hồtrắng Thành phần chủ yếu của thức ăn là một loại đá BaSO4
Nguyên do là thầy thuốc chẩn đoán bệnh đau dạ dày cho người bệnh thườngphải chụp X quang Chụp X quang đối với dạ dày không dễ như với các bộ phậnxương cốt, bởi vì tỷ trọng của xương lớn, tia X khó xuyên qua, trên phim chụp
có thể lưu lại những hình ảnh đậm còn tỷ trọng của dạ dày và các tổ chức xungquanh tương đối mềm nên ảnh chụp không rõ nét
Khi bệnh nhân ăn xong, BaSO4 đã vào tới dạ dày thì tiến hành chụp X quangbởi vì BaSO4 ngăn cản tia X rất tốt Từ đó Thầy thuốc có thể chẩn đoán chínhxác tình trạng dạ dày
Câu hỏi này giúp học sinh hiểu hơn về ứng dụng của muối sunfat và cóthêm nhiều kiến thức thực tiễn Thông qua đó học sinh sẽ thấy được rằng: Nếuhọc tốt môn hóa sẽ giúp bản thân giải thích được nhiều hiện tượng xung quanhđời sống hàng ngày, từ đó kích thích hứng thú học tập môn hóa học cho nhữngbài sau
Ví dụ 4: Khi dạy về tính chất của Iot và muối Iotua trong bài Iot, thay vì cung cấp
kiến thức trước giáo viên có thể đưa ra vấn đề sau:
Giáo viên: Dùng Clo để khử trùng nước sinh hoạt là phương pháp rẻ tiền và dễ
sử dụng Tuy nhiên, cần phải thường xuyên kiểm tra nồng độ Clo dư ở trongnước bởi vì lượng Clo dư sẽ gây nguy hại cho con người và môi trường Cáchđơn giản để kiểm tra lượng Clo dư là dung kali iodua và hồ tinh bột Hãy nêuhiện tượng của quá trình này và viết phương trình hóa học của phản ứng xảy ra(nếu có)?[3]
Giải quyết vấn đề:Với câu hỏi đó, học sinh sẽ dễ dàng rút ra: Khi phản
ứng giữa KI và Clo dư xay ra, I2 sẽ sinh ra kết hợp với hồ tinh bột tạo hợp chấtmàu xanh tím
Cl2+ 2KI 2KCl + I2
Thông qua đó, học sinh có thể áp dụng ngay kiến thức vào thực tiễn cuộcsống hàng ngày
Ví dụ 5:Sau khi học xong phản ứng Cl2 tác dụng với dung dịch kiềm, giáo viên
có thể đưa ra tình huống: Ở các khu công nghiệp, nhà máy, việc đưa khí thải clo
Trang 9ra môi trường bằng những ống khói rất cao Liệu có phải là biện pháp hiệu quả
để bảo vệ môi trường?Vì sao? Hãy đề xuất phương án hiệu quả hơn?[3]
Giải quyết vấn đề: Sau khi học xong tính chất vật lí của Cl2, học sinh dễdàng trả lời: Việc đưa khí thải chứa khí Cl2 lên cao không phải là biện pháp hiệuquả để bảo vệ môi trường Vì khí Cl2 nặng hơn không khí nên sẽ chìm xuốngdưới, vì thế việc đưa lên cao chỉ nhằm mục đích nhờ gió vận chuyển các khí đó
ra khu vực xa hơn Do vậy trước khi đưa khí thải vào môi trường cần xử lý khí
Ví dụ 1: Trước khi dạy tính chất vật lí của clo, trong bài clo ( Tiết 38-Lớp 10 cơ
bản, tiết 48-Lớp 10 nâng cao) Giáo viên có thể đưa vào câu chuyện:
Trang 10Để diệt chuột ngoài đồng, người ta có thể cho khí Cl2 qua những ống mềmvào hang chuột Vậy tính chất nào của Cl2 cho phép ta sử dụng được như vậy?[3]
Giải quyết vấn đề: Học sinh trả lời, hai tính chất của clo cho phép sử
dụng những ống mềm là tính độc và nặng hơn không khí nên khi thổi khí clovào hang chuột thì khí clo không bị bay lên và chuột sẽ hít phải khí clo độc
Ví dụ 2: Khi dạy về ứng dụng của muối clorua, giáo viên có thể đưa ra câu hỏi
mang tính chất câu chuyện như sau: Từ ngày 27/6/2015, các tử tù sẽ thi hành án
tử hình bằng cách tiêm thuốc độc vào tĩnh mạch Loại thuốc độc được sử dụng
là chất nào dưới đây:[3]
A: KBr B: KI C: KCl D: KF
Giải quyết vấn đề: Một liều thuốc tiêm cho thi hành án tử hình bao gồm
3 loại: Thuốc làm mất tri giác ( sodium thiopen-tal), thuốc làm tê liệt hệ thầnkinh (pancuronium bro-mide), thuốc làm ngừng hoạt động của tim (potassiumchloride-kali chlorua) Kali chlorua được tim vào tĩnh mạch để ngừng hoạtđộng của tim Khi chất này đi vào cơ thể lượng kali trong máu tăng cao dẫn tớihiện tượng tăng kali huyết dẫn tới triệu chứng ngừng hoạt động của tim
Từ những câu chuyện trên học sinh sẽ biết them nhiều kiến thức thực tế, từ đó sẽ
tò mò và thích khám phá môn hóa hơn
2.3.4 Sử dụng hiện kiến thức thực tiễn để củng cố lại kiến thức của bài học.
Việc này giúp cho học sinh vận dụng kiến thức vừa học vào suy luận giảithích các hiện tượng thực tế mà các em vẫn gặp.Qua đó học sinh sẽ khắc sâuđược kiến thức của bài học
Ví dụ 1:Sau khi dạy xong bài Iot, giáo viên đưa ra vấn đề: Hàng ngày ta thường
sư dụng muối Iot để bổ sung hàm lượng iot cho cơ thể Trong cơ thể ngườitrưởng thành có chứa 20-50mg iot chủ yếu tập trung ở tuyến giáp trạng, thiếu iottrong tuyến này thì cơ thể sẽ bị một số bệnh: Bướu cổ, nặng hơn là dẫn đến đầnđộn, phụ nữ thiếu iot dẫn đến vô sinh, có biến chứng sau sinh Muối iot có thànhphần là muối ăn với lượng nhỏ kI hoặc KIO3 Nhưng hiện nay trên thị trường cóxuất hiện muối iot giả, vậy làm thế nào để phân biệt muối ăn và muối iot?[1]
Giải quyết vấn đề: Để phân biệt muối ăn và muối iot, người tiêu dung cóthể dung cách đơn giản sau: Vắt nước chanh vào muối, sau đó them vào một ítnước cơm Nếu thấy màu xanh đậm xuất hiện chứng tỏ muối đó là muối iot
Trang 11Nước chanh có môi trường axit Trong môi trường axit, I3- không bền bị phânhủy một phần thành I2 I2 mới tạo thành tác dụng với hồ tinh bột có trong nướccơm tạo thành phức chất có màu xanh đậm.
Một số hình ảnh minh họa:
Hình ảnh người bị bướu cổ Muối iot Muối ăn
Từ câu hỏi trên học sinh có thể ứng dụng kiến thức trong thực tế, và đặcbiệt là tuyên truyền đến người tiêu dung Từ đó giúp học sinh thấy được tầmquan trọng của môn Hóa và yêu thích môn Hóa hơn
Ví dụ 2: Sau khi dạy xong bài ozon, giáo viên tiếp tục đưa ra vấn đề:
Năm 1946, lần đầu tiên trên thế giới, tại thành phố Los Angeles thuộc BangCalifornia của Hợp chủng quốc Hoa kỳ xuất hiện một hiệntượng làm xôn xao dưluận.Đó là sự xuất hiện của một làn sương mù dày đặc trong nhiều ngày Lànsương mù ấy gây cay mắt, gây viêm đường hô hấp và phổi, gây nghẹt thở Điều
đó làm cho hàng loạt người già tử vong, cây cối vàng lá.Tác dụng lâu dàilàm cho tỷ lệ người bị bệnh đường hô hấp tăng, khả năng hô hấp của trẻ emgiảm 10 ~ 15 %; Kinh phí y tế tăng trên 100 triệu USD Số người chết sớm hàngnăm tăng lên khoảng 1000 người so với trước khi xuất hiện loại màn sương mù
lạ này
Sau này, các nhà khoa học đặt tên cho loại sương mù không phải do độ ẩmkhông khí gây ra này là “Mù quang hoá” ( Photo Chemie) – một dạng khóitrắng, gây ảnh hưởng tầm nhìn và có hại cho sức khoẻ con người Vậy nguyênnhân nào dẫn đến hiện tượng “ Mù quang hóa”?[7]
Giải quyết vấn đề: Sự hình thành “Mù quang hoá” là do các chất khí
NOx, CnHm thải ra từ động cơ xe cơ giới Dưới tác dụng của tia nắng làm haichất này tiếp tục xảy ra các phản ứng hoá học với nhau và làm xuất hiện khíOzon (O3), acid Nitricperoxyd, các loại aldehyde ( chất rượu đã khử hydro,công thức phân tử là R – CH = O ) rất có hại cho sức khoẻ của người
N2 + O2 2NO2NO + O2 2NO2