Vận dụng trò chơi, đồ chơi học tập vào phát triển khả năng khái quát hoá cho trẻ lớp 5 6 tuổi a2 trường mầm non hùng vương, thị xã phúc yên, tỉnh vĩnh phúc (2014)

HOÀNG THỊ BÍCH VƯỢNGVẬN DỤNG TRÕ CHƠI, ĐỒ CHƠI HỌC TẬP VÀO PHÁT TRIỂN KHẢ NĂNG KHÁI QUÁT HÓA CHO TRẺ LỚP 5-6 TUỔI A2 TRƯỜNG MẦM NON HÙNG VƯƠNG, THỊ XÃ PHÖC YÊN, TỈNH VĨNH PHÖC KHÓA LUẬN

HOÀNG THỊ BÍCH VƯỢNG

VẬN DỤNG TRÕ CHƠI, ĐỒ CHƠI HỌC TẬP VÀO PHÁT TRIỂN KHẢ NĂNG KHÁI QUÁT HÓA CHO TRẺ LỚP 5-6 TUỔI A2 TRƯỜNG MẦM NON HÙNG VƯƠNG, THỊ XÃ PHÖC

YÊN, TỈNH VĨNH PHÖC

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Phương pháp tổ chức hoạt động tạo hình

Người hướng dẫn khoa học

VŨ LONG GIANG

Khóa luận là kết quả cố gắng của bản thân tôi trong quá tình học tập vànghiên cứu ở trường Đại học Hà Nội 2 Tôi xin cam đoan kêt quả nghiên cứucủa đề tài "Vận dụng đồ chơi, trò chơi học tập vào phát triển khả năng kháiquát hóa cho trẻ 5, 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên,tỉnh Vĩnh Phúc" không có sự trùng lặp với bất kỳ một đề tài nào khác.

Nếu sai tôi xin chịu trách nhiệm hoàn toàn

Hà Nội, tháng 5 năm 2014

Sinh viên

Hoàng Thị Bích Vượng

2 Lịch sử nghiên cứu 2

3 Mục đích nghiên cứu 3

4 Giả thuyết khoa học 4

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

6 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4

7 Phương pháp nghiên cứu 5

8 Cấu trúc khóa luận 6

PHẦN NỘI DUNG 7

Chương 1 CƠ SỞ KHOA HỌC 7

1.1 Đặc điểm tâm lý và khả năng khái quát hóa của trẻ 5 - 6 tuổi 7

1.1.1 Đặc điểm tâm sinh lý 7

1.1.1.1 Đặc điểm sinh lý 7

1.1.1.2 Đặc điểm tâm lí 8

1.1.2 Đặc điểm nhận thức và khả năng khái quát hóa của trẻ 5 - 6 tuổi 10

1.1.2.1 Khái quát hóa 10

1.1.2.2 Nhận thức và khả năng khái quát hóa của trẻ em 5 - 6 tuổi 11

1.2 Đồ chơi và trò chơi học tập 12

1.2.1 Đồ chơi học tập 12

1.2.2 Trò chơi học tập 12

1.2.3 Đặc điểm của đồ chơi học tập giúp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ 5 - 6 tuổi 14

1.2.4 Đặc điểm của trò chơi học tập 14

1.2.5 Mối liên hệ giữa đồ chơi học tập và trò chơi học tập 16

1.3 Đồ chơi, trò chơi học tập với sự phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ 5-6 tuổi 17

Chương 2 TÍNH KHÁI QUÁT HÓA TRONG TRÕ CHƠI, ĐỒ CHƠI HỌC TẬPĐỐI VỚI TRẺ 5, 6 TUỔI TRƯỜNG MẦM NON HÙNG VƯƠNG THỊ

XÃ PHÖC YÊN, TỈNH VĨNH PHÖC 20

2.1 Thực trạng vận dụng đồ chơi và trò chơi trong trường mầm non Hùng Vương 20

2.1.1 Cơ sở vật chất (đồ chơi, trò chơi) và nội dung giáo dục 20

2.1.2 Nhận thức và khả năng khái quát hóa của trẻ lớp 5 - 6 tuổi A2 trường mầm non Hùng Vương 21

2.1.3 Kết quả nghiên cứu tổ chức trò chơi học tập và khả năng chơi của trẻ 5 - 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương 27

Chương 3 ĐỀ XUẤT MỘT SỐ BIỆN PHÁP PHÁT HUY KHẢ NĂNG KHÁI QUÁT HÓA CHO TRẺ MẪU GIAO 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÕ CHƠI, ĐỒ CHƠI HỌC TẬP 28

3.1 Cơ sở định hướng cho việc đề xuất 28

3.2 Các biện phát phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi, đồ chơi học tập 28

3.3 Những điều kiện sử dụng 30

3.4 thực nghiệm vận dụng trò chơi, đồ chơi học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương 30

3.4.1 Tổ chức thực nghiệm 30

3.4.2 Kết quả thực nghiệm 31

3.4.2.1 Kết quả thực nghiệm khảo sát 31

3.4.2.2 Kết quả thực nghiệm tác động 33

3.4.2.3 Kết quả thực nghiệm kiểm chứng 34

KÊT LUẬN, KIẾN NGHỊ 36

TÀI LIỆU THAM KHẢO 38

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Thế kỷ XXI, loài người sẽ sống trong nền văn minh công nghệ hiện đại,

sự hùng mạnh của xã nước là do tiềm năng trí tuệ quyết định trước tiên Giáodục năng lực trí tuệ đang là một trong những xu hướng xây dựng chiến lượcgiáo dục của nhiều nước trên thế giới Giáo dục mầm non đặt nền móng banđầu cho cả quá trình phát triển sau này của con người trong đó có sự pháttriển trí tuệ nhằm chuẩn bị cho trẻ vào học ở trường phổ thông và trở thànhnhững chủ nhân tương lai của đất nước Sự phát triển tư duy là một trongnhững vấn đề chủ yếu của giáo dục trí tuệ Do đó, việc hình thành và pháttriển năng lực tư duy mà cốt lõi của nó hình thành và phát triển năng lực kháiquát hóa cho trẻ - Năng lực đặc thù của tư duy con người là một trongnhững nhiệm vụ quan trọng của giáo dục mầm non nói riêng và giáo dục nhàtrường nói chung

Khái quát hóa được hình thành và phát triển trong suốt tuổi mẫu giáothông qua hoạt động của bản thân đứa trẻ trong đó vui chơi là hoạt động chủđạo và đóng vai trò quan trọng Kết quả của việc lĩnh hội tri thức dưới dạngbiểu tượng chung, ký hiệu, ngôn ngữ, khái niệm phụ thuộc rất nhiều vào khảnăng khái quát hóa của cá nhân trẻ

Trò chơi học tập tạo khả năng thực hiện nhiệm vụ giáo dục qua hình thức

và sự hấp dẫn đối với trẻ Nó là một phương tiện có hiệu quả để hình thành vàphát triển các năng lực trí tuệ Việc sử dụng các đồ chơi, trò chơi học tậpnhằm trau dồi các thao tác tư duy, đặc biệt là khái quát hóa và ngôn ngữ chotrẻ là hết sức cần thiết

Trên thực tế, trò chơi học tập được sử dụng chủ yếu nhằm củng cố kiếnthức mà chưa thực sự được quan tâm về khía cạnh phát triển tư duy Ở nhiều

trường mầm non việc tổ chức trò chơi học tập còn nghèo nàn Cô giáo chưahướng trẻ vào hoạt động sát với thực tế, chưa biết tận dụng tối đa khả năngkhái quát hóa của trẻ Đồng thời cơ sở vật chất còn hạn chế, đồ dùng, đồ chơicòn ít, cô có làm nhưng cũng chưa phong phú và đa dạng Trình độ của trẻchưa đồng đều Không chỉ vậy, trẻ còn sống rải rác nhất là vùng nông thônnên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến việc đảm bảo chuyên cần của trẻ Cácbiện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ thông qua trò chơi lâu nayđang được sử dụng còn mang tính áp đặt, dập khuân theo mẫu, sao chép chưaphát huy hết khả năng khái quát hóa và sự linh hoạt của người giáo viên khi tổchức hoạt động động tạo hình Chính vì vậy mà hiệu quả của quá trình tổ chứccác biện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ thông qua trò chơi, đồchơi ở các trường mầm non chưa cao Qua thời gian học tập và tìm hiểu ởtrường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc tôi nhận thấytrường mầm non Hùng Vương cũng là một trong số những trường mầm non

có cách thức tổ chức học tập chưa hợp lý, còn nhiều hạn chế và khó khăn.Trong đó có hoạt động tạo hình nói chung và phát triển khả năng khái quáthóa cho trẻ thông qua trò chơi, đồ chơi học tập nói riêng

Xuất phát từ những vấn đề trên đồng thời để góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục nói chung và chất lượng giảng dạy học tập nói riêng, tôi đã

mạnh dạn chọn đề tài " Phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ 5, 6 tuổi tại trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc" để nghiên

G.Bruner: Nghiên cứu khái quát hóa và vai trò của nó ở các mức độ khácnhau trong hoạt động trí tuệ.

Nhà tâm lí học L.X Vugotxki, A.N Leonchev và P.Ia: Thuyết hình thànhcác thao tác trí tuệ: Quá trình chuyển từ bên ngoài vào bên trong của các thaotác tư duy

2.2 Ở Việt Nam

Đồ chơi và trò chơi học tập rất phong phú và đa dạng Ta có thể bắt gặprất nhiều đồ chơi và trò chơi học tập ở tất cả các trường mầm non Nhận thấyđược tầm quan trọng của đồ chơi, trò chơi học tập đối với trẻ, bộ môn đồ chơitrẻ em đã được đưa vào hệ sư phạm giáo dục mầm non từ bậc Trung cấp -Cao đẳng - Đại học Đã có một số công trình khoa học nghiên cứu về sự pháttriển khả năng tư duy cho trẻ thông qua đồ chơi, trò chơi như: Nguyễn ÁnhTuyết –“ Trò chơi phát triển tư duy cho trẻ từ 3-6 tuổi”, Nguyễn Ánh Tuyết –

“Chuẩn bị cho trẻ 5 tuổi vào trường phổ thông”, Đỗ Thị Minh Liên – “Pháttriển khả năng tư duy cho trẻ mẫu giáo” Đây là những đề tài khoa học có tínhphổ quát phạm vi nghiên cứu nói cung về giáo dục mầm non Tuy nhiên chưa

có công trình nào nghiên cứu về thực trạng sử dụng trò chơi, đồ chơi, cũngnhư vận dụng trò chơi học tập nhằm phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ

5, 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

Vì vậy, chúng tôi mạnh dạn đề tài: "Phát triển khả năng khái quát hóacho trẻ 5 - 6 trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh phúcqua trò chơi, đồ chơi học tập" với hi vọng góp một phần nhỏ trong việc tìm rabiện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ mẫu giáo lớn (5 - 6 tuổi )một cách có hiệu quả nhất

3 Mục đích nghiên cứu

Thông qua đề tài "Phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ 5 - 6 trườngmầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh phúc qua trò chơi, đồ

chơi học tập" nhằm tìm ra các phương pháp phát triển khả năng khái quát hóamới để nâng cao chất lượng giáo dục trẻ trong việc phát triển khả năng kháiquát hóa cho trẻ 5, 6 tuổi qua trò chơi học tập.

4 Giả thuyết khoa học

Nếu tìm ra được các biện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻqua trò chơi học tập thì sẽ góp phần phát triển nhận thức, khả năng tư duy,lôgic cho trẻ 5, 6 tuổi tại trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnhVĩnh phúc nói riêng mà môn tạo hình nói chung ở trường phổ thông sau này

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu lý luận

Phân tích, tổng hợp và hệ thống hoá một số vấn đề lý luận có liên quanđến vấn đề nghiên cứu làm cơ sở cho việc nghiên cứu các biện pháp phát triểnkhả năng khái quát hóa cho trẻ 5 - 6 tuổi thông qua đồ chơi, trò chơi học tập

5.2 Tìm hiểu thực trạng

Tìm hiểu các biện pháp tổ chức, thiết kế đồ chơi, trò chơi học tập cho trẻmẫu giáo 5, 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương, đặt biệt là các biện phápphát triển khả năng khái quát hóa thông qua trò chơi học tập

Tìm hiểu nhận thức của giáo viên trường mầm non Hùng Vương, thị xãPhúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc về đồ chơi, trò chơi học tập giúp phát trển khả năngkhái quát hóa cho trẻ 5 - 6 tuổi

5.3 Đề xuất nghiên cứu

Đề xuất và thử nghiệm tính khả thi của một số biện pháp nhằm phát triểnkhả năng khái quát hóa cho trẻ 5, 6 tuổi thông qua đồ chơi, trò chơi học tập

6 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

6.1 Đối tượng nghiên cứu

Một số biện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ mẫu giáo 5, 6tuổi thông qua đồ chơi, trò chơi học tập

6.2 Phạm vi nghiên cứu

Các biện pháp phát triển khả năng khái quát hóa cho trẻ mẫu giáo lớp 5,

6 tuổi A2 trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc yên, tỉnh Vĩnh Phúc thông qua đồ chơi, trò chơi học tập

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lí luận

Tìm hiểu, đọc, phân tích, tổng hợp và hệ thống hóa các tài liệu về cơ sởphương pháp luận, những tài liệu giáo trình tâm lí học, giáo dục học, các côngtrình nghiên cứu thực tiễn đã công bố nhằm làm rõ cơ sở lí luận liên quanđến đề tài nghiên cứu

7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

7.2.2 Phương pháp điều tra trực tiếp

Dùng phiếu câu hỏi đối với 45 giáo viên đứng lớp trường mầm nonHùng Vương để tìm hiểu thêm thông tin về nhận thức và việc tổ chức, hướngdẫn, đánh giá trẻ qua khả năng khái quát hóa thông qua đồ chơi, trò chơi họctập theo định hướng của giáo viên

7.2.3 Phương pháp phân tích sản phẩm

Thông qua việc thu nhận và tìm hiểu về khả năng khái quát hóa của trẻ 5,

6 tuổi qua trò chơi học tập của trẻ có thể đánh giá được nội dung ý tưởng vốn hiểu biết và kinh nghiệm, khả năng tưởng tượng, tư duy lôgic của trẻ

Tuy nhiên, mỗi trẻ lại có ý muốn và khả năng thể hiện khác nhau qua sảnphẩm nên cần kết hợp đánh giá sản phẩm với đánh giá qua ý tưởng tiến trình

trẻ làm ra sản phẩm đó Ngoài ra, cũng cần chú ý đến sự tập trung chú ý vàhứng thú của trẻ trong quá trình làm ra sản phẩm.

7.2.4 Phương pháp thực hiện sư phạm

Chọn lớp 5 tuổi A2 trường mầm non Hùng Vương gồm 30 cháu chia làm

2 nhóm: Nhóm đối chứng và nhóm thực nghiệm

- Thực nghiệm khảo sát: Chọn trò chơi học tập để dạy hai nhóm quan sát

và kiểm tra kết quả hai nhóm

7.2.5 Phương pháp thống kê toán học

Xử lí các số liệu thu được bằng thống kê toán học

8 Cấu trúc khóa luận

Phần mở đầu

Nội dung nghiên cứu

Chương 1 Cơ sở khoa học

Chương 2 Tính khái quát hóa trong trò chơi học tập đối với trẻ 5 - 6 tuổitrường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

Chương 3 Đề xuất một số biện pháp phát triển khả năng sáng tạo hóacho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi trường mầm non Hùng Vương, thị xã Phúc Yên,tỉnh Vĩnh Phúc qua trò chơi học tập

Kết luận và kiến nghị

Tài liệu tham khảo

Phụ lục 1

Phụ lục 2

PHẦN NỘI DUNG Chương 1

CƠ SỞ KHOA HỌC

1.1 ĐẶC ĐIỂM TÂM LÍ VÀ KHẢ NĂNG KHÁI QUÁT HÓA CỦA TRẺ 5 – 6 TUỔI

1.1.1 Đặc điểm tâm sinh lý

1.1.1.1 Đặc điểm sinh lý

Nhà tâm lý học V.X Mukhina đã có những nghiên cứu về tâm lý học trẻ

em và đã đưa ra kết luận: Độ tuổi mẫu giáo lớn 5 - 6 tuổi là giai đoạn cuốicùng của trẻ em ở lứa tuổi “mầm non” Ở giai đoạn này, những cấu tạo đặctrưng của con người đã được hình thành

Các nhà sinh lý và giải phẫu học đã chứng minh cơ sở vật chất của đờisống trẻ phụ thuộc vào bộ não và hoạt động thần kinh cao cấp:

Não Sự hoạt động của điện não ở trẻ 5-6 tuổi là thời kỳ phát triển nhanh

rõ nhất trong cả đời người Kết cấu thần kinh của não có xu thế sớm trưởngthành

Song trẻ ở lứa tuổi này do khả năng hưng phấn và ức chế của hệ thầnkinh chưa ổn định, nên nếu trẻ làm việc gì đơn thuần và kéo dài sẽ dễ bị mệtmỏi Tròn 6 tuổi, não của trẻ đạt khoảng 1,3g gần như người lớn, sự biệt hóa

và tăng trưởng não bộ đả hoàn thành

Thần kinh: Đây là thời kỳ não phát triển nhanh và rõ nhất trong đời

người Song trẻ ở lứa tuổi này, công năng hưng phấn và ức chế của hệ thầnkinh chưa cân bằng, nên nếu để bé làm việc gì đơn thuần kéo dài dễ gây mệtmỏi

Khả năng tự kiềm chế, điều tiết còn kém, khi trẻ hưng phấn làm một việc

gì đó thì rất tập trung, quên ăn quên ngủ Cho nên không được để trẻ kéo dàithời gian hưng phấn, nhằm tránh gây mệt mỏi cho trẻ

Tim của trẻ 4-6 tuổi có tốc độ phát triển nhanh Tới năm thứ 5,tim trẻ có

trọng lượng nặng gấp 5 lần lúc mới sinh Tim trẻ đập chậm hơn so với lứatuổi trước, nhưng vẫn còn khá nhanh so với người lớn

Hệ hô hấp của trẻ đã phát triển, tuy nhiên chưa trưởng thành đầy đủ như ở

người lớn Vì vậy, trẻ phải hít thở nhiều hơn để nhận đủ lượng oxy cần thiết.Trẻ càng nhỏ, nhịp thở càng nhanh, nông (4-6 tuổi, bé thở 20-25 lần/ phút)

Hệ tiêu hóa trẻ đã hoàn thiện Trẻ đã mọc đủ 8 răng hàm, trẻ cũng bắt

đầu thay răng

Vận động của trẻ giai đoạn này đã hoàn thiện Trẻ từ 5 tuổi trở đi đã có

thể vận động toàn thân, hoặc làm các động tác phức tạp hơn như chơi đá cầu,nhảy dây, leo trèo, lộn xà đơn… Các ngón tay của trẻ 5 tuổi không những cóthể hoạt động tự do, mà động tác còn nhanh nhẹn và hoàn chỉnh hơn, nên cóthể cầm bút để viết hoặc vẽ, đồng thời còn thực hiện nhiều động tác mới vàtinh tế hơn

Vì thế, để trẻ tham gia tốt vào các hoạt động chơi trò chơi thì giáo viêncần sớm cho trẻ tiếp xúc, làm quen với các đồ chơi ngay từ khi trẻ còn nhỏ

1.1.1.2 Đặc điểm tâm lí

Giai đoạn 5 – 6 tuổi là giai đoạn cuối cùng của trẻ em ở lứa tuổi “mầmnon” – tức là lứa tuổi trước khi đến trường phổ thông Ở giai đoạn này, nhữngcấu tạo tâm lý đặc trưng của con người đã được hình thành trước đây, đặc biệt

là trong tuổi mẫu nhỡ vẫn tiếp tục phát triển mạnh Với giáo dục của ngườilớn, những chức năng tâm lý đó sẽ được hoàn thiện về mọi phương diện củahoạt động tâm lý (nhận thức, tình cảm và ý chí) để hoàn thành việc xây dựngnhững cở ban đầu về nhân cách con người

Trẻ giai đoạn 5, 6 tuổi ngôn ngữ của trẻ phát triển mạnh, đạt chất lượngcao về phát âm, vốn từ và các hình thức ngữ pháp Đây là điều kiện cơ bản đểhoàn thiện chức năng tâm lý người Trẻ luôn tò mò, hoạt động nhiều, ham họchỏi, thích tự làm việc, ham chơi hơn ăn

Đây là thời kỳ bộc lộ tính nhậy cảm cao nhất đối với các hiện tượngngôn ngữ Sự phát triển ngôn ngữ của trẻ đạt tốc độ khá nhanh Trẻ đã sửdụng thành thạo tiếng mẹ đẻ trong ngôn ngữ hàng ngày.

Trẻ đã có sự xác định ý thức bản ngã và tính chủ định trong hoạt độngtâm lí Trẻ biết đánh giá bản thân mình và đánh giá người khác Tuy nhiênđánh giá còn mang tính chủ quan có sự chi phối nhiều của tình cảm Trẻ nắmđược kỹ năng so sánh mình với người khác điều này là cơ sở để trẻ đánh giámột cách đúng đắn hơn và cũng là cơ sở để trẻ noi gương người tốt, việc tốt

Sự chú ý, ghi nhớ của trẻ mẫu giáo lớn càng có tính chủ định nhiều hơn, việcđặt mục đích cho hành động và lập kế hoạch để thực hiện hành động thườngđược thể hiện rõ nét

Đến 5 - 6 tuổi các hình thức tư duy đã được hình thành, lúc này tư duytrực quan hình tượng là loại tư duy cơ bản của trẻ Đó là loại tư duy mà việcgiải quyết nhiệm vụ được thực hiện dựa vào các hình ảnh có trong kinhnghiệm Trong quá trình phát triển trí tuệ của trẻ có sự tác động lẫn nhau mộtcách chặt chẽ của ba hình thức tư duy cơ bản: Tư duy trực quan - hành động, tưduy trực quan - hình tượng và tư duy logic Khi trẻ tham gia vào các tròchơi và hành động với đồ vật, ở trẻ bắt đầu hình thành sự chú ý, ghi nhớ cóchủ định tập trung hơn và ghi nhớ được nhiều hơn, trẻ học suy nghĩ về đốitượng thật Dần dần những hành động chơi của trẻ với đồ vật được rút ngắn

và mang tính khái quát Các tình huống xảy ra trong khi chơi được giải quyếtbằng các biểu tượng đã được ghi nhớ trong đầu Hoạt động chơi của trẻ là mộthoạt động không mang tính chất bắt buộc như hoạt động học tập, trẻ tham giachơi không vì một lợi ích thiết thực nào, trẻ chơi để thỏa mãn sự tò mò, đểcho vui

Tóm lại, tâm lý của trẻ lứa tuổi mầm non chịu ảnh hưởng sâu sắc và tácđộng mạnh mẽ của hoạt động vui chơi Hoạt động này đã góp phần thúc đẩy

sự phát triển cả về vật chất lẫn tâm lý của trẻ, tạo nên những bước chuyển biến về chất đáng kể trong tâm lý các em.

1.1.2 Đặc điểm nhận thức và khả năng khái quát hóa của trẻ 5, 6 tuổi

1.1.2.1 Khái quát hóa

Dưới góc độ triết học, tâm lý học thì khái quát hóa được nghiên cứu dướinhiều góc độ và được định nghĩa khác nhau nhưng đều xác định: Khái quáthóa là quá trình hợp nhất trong ý nghĩ những sự vật và hiện tượng có nhữngthuộc tính chung nào đó Đó là hình thức phản ánh những dấu hiệu chung vànhững thuộc tính chung của các sự vật và hiện tượng thực tế

Các thuộc tính chung mà khái quát hóa phản ánh bao gồm hai loại:

+ Một là, những thuộc tính giống nhau

+ Hai là, những thuộc tính bản chất

Khái quát hóa được xem như là thao tác cơ bản của tư duy

Khái quát hóa có quan hệ mật thiết với các thao tác tư duy khác, đặc biệt

là trừu tượng khác Muốn vạch ra những dấu hiệu chung, bản chất thì phải có

sự phân tích tổng hợp so sánh sâu sắc đối với các sự vật hiện tượng bị kháiquát, đặc biệt là phải dùng trừu tượng hóa để gạt bỏ những mặt, những thuộctính, những liên hệ không cần thiết và chỉ giữ lại những yếu tố cần thiết, cơbản nhất để khái quát hóa

Khái quát là tính chất của tư duy - tư duy mang tính chất trừu tượng vàkhái quát Đó là sự phản ánh những thuộc tính bản chất chung cho một loạt sựvật và hiện tượng Mức độ khái quát phản ánh trình độ tư duy của cá nhân

Khái quát hóa được xem như là hoạt động của tư duy

Khái quát hóa phản ánh những dấu hiệu chung của các sự vật, hiện tượngthực tế - là hình thức phản ánh cái chung nên nó gắn liền với tư duy và sảnphẩm của tư duy

Ngôn ngữ có liên quan chặt chẽ với con người Chức năng khái quát hóacủa ngôn ngữ biểu hiện mối quan hệ chặt chẽ giữa ngôn ngữ và tư duy Ngôn

ngữ là hình thức tồn tại của tư tưởng, ngôn ngữ và tư duy thống nhất nhưngkhông đồng nhất với nhau cũng không tách rời nhau Nhờ đó "Tư duy trởthành tư duy ngôn ngữ, còn ngôn ngữ trở thành ngôn ngữ trí tuệ" theo C.Mac.Cái chung được khái quát hóa phản ánh thường được ký hiệu bằng từ ngữ vàgắn bó với các sự vật, hiện tượng có cái chung đó Do đó không có ngôn ngữthì không thể có tư duy khái quát, khái quát hóa là sản phẩm của tư duy ngônngữ.

V.X.Mukhina xác định: “ Cơ sở của các khái quát hóa là sự lĩnh hộingôn ngữ vì nghĩa của các từ mà người lớn dạy trẻ hiểu và sử dụng luôn luônchứa đựng sự khái quát”

Tóm lại, khái quát hóa là hình thức phản ánh những dấu hiệu chung,những mối liên hệ chung của các sự vật hiện tượng Nó có thể được xem như

là thao tác cơ bản của tư duy đồng thời được xem như là sản phẩm của tư duyngôn ngữ

1.1.2.2 Nhận thức và khả năng khái quát hóa của trẻ em 5 - 6 tuổi

Các công trình tâm lý học nghiên cứu về tư duy cho thấy: Khái quát hóacủa trẻ được hình thành và phát triển cùng với sự hình thành và phát triển cáchình thức tư duy khác nhau, đặc biệt liên quan trực tiếp và chặt chẽ với sựphát triển ngôn ngữ

Ngay từ khi còn nhỏ, trẻ đã có khả năng khái quát hóa sơ đẳng các sự vậthiện tượng dựa trên kinh nghiệm hoạt động thực tiễn của trẻ và được củng cốbằng từ ngữ Tuy nhiên, sự khái quát đó còn có tính phiếm hóa nhanh Tư duycủa trẻ còn mang nặng màu sắc, trực quan, cảm tính nên những dấu hiệu làm

cơ sở để trẻ hợp nhất các đối tượng khác nhau thường là những dấu hiệu gây

ấn tượng mạnh mẽ đập ngay vào mắt - khái quát của trẻ chủ yếu dựa vào sựgiống nhau bên ngoài giữa các sự vật và hiện tượng.Ở tuổi mẫu giáo phươngthức khái quát nội dung khác nhau mà trẻ mẫu giáo sử dụng rất độc đáo Trẻthường hướng vào các dấu hiệu đa dạng khi thì sử dụng một số dấu hiệu này,

khi thì sử dụng một số dấu hiệu khác làm cơ sở để hợp nhất các đối tượng vàotrong các nhóm, loại Trẻ chỉ có thể khái quát hóa, gộp nhóm chính xác cácđối tượng trong trường hợp trẻ đã hiểu rõ từ ngữ khái quát phù hợp.

Đến 5, 6 tuổi, trẻ mới bắt đầu học được cách tách biệt dấu hiệu chủ yếuhơn của đối tượng để hợp nhất chúng vào trong các nhóm, loại Cùng với sựphát triển ngôn ngữ trẻ dần chuyển từ khái quát theo dấu hiệu trực quan bênngoài sang khái quát theo dấu hiệu bản chất (chất liệu, chức năng, công dụng,theo loại, dạng ) Trẻ giải thích được vì sao trẻ sắp xếp như vậy và biết dùng

từ đặt tên cho nhóm Trẻ biết khái quát sự vật hiện tượng theo những đặc điểmbản chất hơn và bỏ qua những thuộc tính thứ yếu không cần thiết

1.2 ĐỒ CHƠI VÀ TRÕ CHƠI HỌC TẬP

1.2.1 Đồ chơi học tập

Đồ chơi là phương tiện dùng để chơi, nó là những vật cụ thể giúp trẻ cầmnắm dễ dàng, thể hiện tương đối về hình dáng, tính chất của sự vật, hiệntượng trong cuộc sống và hoạt động của con người phù hợp với đặc điểm tâmsinh lý của trẻ Đồ chơi nhằm phát triển các chức năng tâm lý và hình thànhnhân cách cho trẻ, trong đó việc phát triển tình cảm thẩm mĩ rất quan trọng

Vì vậy, đồ chơi phải kích thích được hoạt động của trẻ đồng thời phải mangtính giáo dục và khơi gợi những tình cảm thẩm mĩ tốt

Đồ chơi học tập là một bộ phận của đồ chơi nó là loại đồ chơi có luậtđược sử dụng nhằm phát triển khả năng nhận thức giúp trẻ làm quen với hìnhdạng, kích thước, màu sắc, khả năng định hướng, khả năng phân tích, trènluyện sự chú ý, khả năng khái quát hóa và giúp phát triển ngôn ngữ cho trẻ

1.2.2 Trò chơi học tập

Có những quan niệm khác nhau về trò chơi học tập Trong lý luận dạyhọc tất cả những trò chơi gắn với việc dạy học như là phương pháp, hình thức

tổ chức và luyện tập cho trẻ, không tính đến nội dung và tính chất của tròchơi, đều gọi là trò chơi học tập hay còn gọi là trò chơi dạy học.

Trò chơi học tập còn được hiểu là loại trò chơi có luật có định hướng đốivới sự phát triển của trẻ, thường do người lớn nghĩ ra cho trẻ chơi và dùng nóvào mục đích giáo dục và dạy học Quan niệm này được thừa nhận trong tổchức hoạt động chơi cho trẻ trong giáo dục học Xô Viết trước đây và trongtrường mầm non hiện nay

Trò chơi học tập có nguồn gốc trong nền giáo dục dân gian, trong nhữngtrò chơi của mẹ với con, trong các trò vui và những bài hát khôi hài làm chođứa trẻ chú ý đến những vật xung quanh, gọi tên các vật đó và dùng hình thức

đó để dạy con Những trò chơi đó có chứa đựng những yếu tố dạy học

Trò chơi học tập là những trò chơi có luật có định hướng đối với sự pháttriển của trẻ, giúp các nhà giáo dục sử dụng được lợi thế của trò chơi có luậtvào mục đích giáo dục trí tuệ cho trẻ

Trò chơi học tập ở mấu giáo vô cùng phong phú và đa dạng nên có thểphân loại theo nhiều cách khác nhau:

- Dựa vào đặc điểm của các vật liệu chơi, đồ chơi được sử dụng trong trò chơi:

+ Trò chơi học tập với các đồ vật (đồ chơi, đồ dùng, nguyên vật liệuthiên nhiên, phế liệu… )

+ Trò chơi học tập với các tranh in ấn: Trò chơi lô tô; trò chơi đôminô,trò chơi chắp ghép tranh…

+ Trò chơi học tập bằng lời

- Dựa trên phương diện phát triển các chức năng tâm lí cho trẻ:

+ Trò chơi học tập nhằm phát triển các giác quan

+ Trò chơi học tập nhằm phát triển các thao tác tư duy

+ Trò chơi học tập nhằm phát triển ngôn ngữ

+ Trò chơi học tập nhằm phát triển khả năng chú ý.

- Trong nội dung chơi đòi hỏi trẻ phải dựa vào vốn hiểu biết hoặc dựavào kết quả quan sát trực tiếp để xếp các đối tượng vào cùng một nhóm theodấu hiệu chung nào đó

- Nội dung chơi phải giúp trẻ phân loại, phân nhóm các sự vật, hiêntượng theo kiến thức tự nhiên chứ không theo suy luận chủ quan của riêng cánhân trẻ

- Nội dung chơi phải giúp trẻ so sánh, phân loại các sự vật hiện tượngtheo dáu hiệu chung bên ngoài hoặc bên trong thành nhóm hoặc loại

Bên cạnh đó, đồ chơi học tập còn cần kích thích trẻ nói len cách làm củamình, giải thích lí do vì sao trẻ có sự chọn lựa như vậy

1.2.4 Đặc điểm của trò chơi học tập

- Trò chơi học tập có luật được quy định rõ ràng, thường do người lớnnghĩ ra nhằm mục đích giáo dục trí tuệ cho trẻ

- Trò chơi học tập có cấu trúc chặt chẽ, gồm những yếu tố: nhiệm vụchơi (nhiệm vụ nhận thức), hành động chơi, luật chơi

- Tên gọi của mỗi trò chơi học tập thường phản ánh nội dung chơi vàkhêu gợi hứng thú của trẻ đến với trò chơi.

- Trò chơi học tập bao giờ cũng có kết quả nhất định ở phần kết thúc tròchơi Kết quả của trò chơi học tập là thể hiện sự cố gắng của trẻ trongsuy nghĩ, tìm tòi, sáng tạo, trong việc nắm kiến thức và trong tính cộng đồngcủa nhóm trẻ

- Trong trò chơi học tập vị thế của mọi trẻ tham gia trò chơi đều ngangnhau (trong trò chơi đóng vai theo chủ đề vị trí của trẻ khác nhau do vai chơiquy định, những trẻ tích cực thường đóng vai chính)

- Trong trò chơi học tập các hành động và các mối quan hệ của các ngườichơi được chỉ đạo bởi các luật lệ trò chơi Trong trò chơi học tập được kiểmtra lẫn nhau rõ ràng và có hiệu quả thông qua luật chơi được quy định rõràng

- Trò chơi học tập đòi hỏi trẻ phải huy động trí óc làm việc thực sự trongkhi giải quyết nhiệm vụ nhận thức, thực hiện luật chơi thông qua hình thứcchơi vui vẻ, hấp dẫn thừa sức Chính điều đó làm cho trò chơi học tập có ýnghĩa to lớn đối với sự phát triển trí tuệ của trẻ

- Trò chơi học tập là một phương tiện giáo dục - dạy học liên hệ mậtthiết với các phương tiện giáo dục khác và được áp dụng trong toàn bộ hệthống tác động đến trẻ Trò chơi học tập có tác dụng đẩy mạnh việc dạy họcnhưng nó không thực hiện được việc dạy học có hệ thống

Trò chơi học tập có chứa đựng các yếu tố dạy học, đẩy mạnh sựphát triển năng lực trí tuệ, tạo cơ hội cho trẻ sử dụng những kiến thức củamình trong điều kiện mới hoặc đặt ra cho trẻ những tình huống đòi hỏi trẻphải thể hiện những hình thức hoạt động trí tuệ muôn màu muôn vẻ, nhờ

đó những hình thức hoạt động ấy được phát triển

1.2.5 Mối liên hệ giữa đồ chơi học tập và trò chơi học tập

Trò chơi là một dạng hoạt động, còn đồ chơi là một vật cụ thể Nếu thiếu

đồ chơi, trò chơi sẽ không thể tiến hành một cách hiệu quả và không gây tác động qua lại lẫn nhau, bổ sung cho nhau

Đồ chơi và trò chơi học tập với người lớn (cô giáo) là phương tiện để tổchức cuộc sống và giáo dục trẻ mẫu giáo

Đối với trẻ mẫu giáo thì đồ chơi là người bạn đông hành không thể thiếuđược trong các trò chơi của mình đặc biệt là trò chơi học tập Chính đồchơi đã giúp trẻ liên kết với nhau để cùng chơi, duy trì sự phát triển hứngthú với trò chơi

Thông qua trò chơi học tập trẻ thể hiện được sự nhanh nhẹn, pháthuy tính tích cực trong tư duy, bộc lộ được các đặc điểm của một nhân cáchđang được hình thành và mang bản chất xã hội rõ rệt

Trò chơi học tập của trẻ mang tính lịch sử, xuất hiện trong giai đoạnphát triển nhất của xã hội loài người Trò chơi trẻ em xuất hiện trong laođộng và trên cơ sở lao động Trò chơi xuất hiện khi nền văn minh loài ngườiđạt đến một trình độ nhất định - công cụ sản xuất phức tạp mà trẻ em khôngthể sử dụng để làm như người lớn Khi đó trẻ cần phải tập dượt, làm thử trênnhững đồ vật thay thế Người lớn cung cấp cho trẻ những điều kiện vật chấtcần thiết để trẻ chơi và tạo ra những khả năng khách quan để thực hiện tròchơi

Trò chơi học tập được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác Là mộthoạt động xã hội, trò chơi giữ vai trò truyền đạt những kinh nghiệm xã hộicủa thế hệ này cho thế hệ khác

Trò chơi học tập rất phong phú cả về nội dung lẫn hình thức vànguồn gốc cũng như sự tác động của nó đối với trẻ

Tóm lại, đồ chơi và trò chơi học tập có mối quan hệ mật thiết với nhau,chúng không thể tách rời nhau, trong trò chơi học tập luôn luôn phải có

đồ chơi (trừ trò chơi học tập bằng lời) trò chơi học tập rất phong phú về nộidung hình thức và cách thức tổ chức chơi

1.3 ĐỒ CHƠI, TRÕ CHƠI HỌC TẬP VỚI SỰ PHÁT TRIỂN KHẢ NĂNG KHÁI QUÁT HÓA CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI

1.3.1 Trò chơi và đồ chơi học tập trong giáo dục mầm non

Trò chơi và đồ chơi học tập đóng một vị trí hết sức quan trọng trongviệc phát triển toàn diện nhân cách của trẻ Trong giáo dục mầm non, tròchơi và đồ chơi học tập được coi là tiền đề quan trọng để hình thành nhữngdạng hoạt động khác

Trò chơi học tập như là một dạng hoạt động mang tính thực hành, trong

đó trẻ vận dụng vốn hiểu biết và khả năng tư duy của mình đề giảiquyết nhiệm vụ nhận thức Trò chơi học tập tạo nên những hoàn cảnh sinhđộng đòi hỏi trẻ vận dụng tri thức một cách đa dạng thúc đẩy hoạt động trítuệ của trẻ

Trò chơi học tập là trò chơi đòi hỏi sự tư duy và khả năng khái quát hóacủa trẻ Các trò chơi học tập không chỉ giúp trẻ học được cách sử dụng cácgiác quan mà còn giúp trẻ trau dồi các thao tác tư duy: phân tích, tổng hợp,

so sánh và đặc biệt là khái quát hóa

Để thực hiện các hành động chơi giải quyết nhiệm vụ chơi trẻ phải sửdụng các giác quan, ngôn ngữ, phải phân tích, tổng hợp, so sánh, phân loại vàkhái quát hóa, làm cho các giác quan của trẻ trở lên tinh nhạy hơn, ngôn ngữmạch lạc hơn, từ duy trực quan - hình tượng phát triển mạnh, các thao tác trítuệ không ngừng được phát triển và tình cảm trí tuệ được hình thành.Đồng thời quan trò chơi học tập, trẻ tiếp thu, lĩnh hội và khắ sâu được nhiềutri thức, khái niệm đơn giản, biểu tượng về thế giới xung quanh có hệ thống

và khái quát hơn Trên cơ sở đó, những phẩm chất cần thiết cho trẻ đượchình thành như: nhanh trí, linh hoạt, sáng tạo

Trò chơi học tập còn ảnh hưởng đến việc hình thành hành vi có chủ định

vì kết quả của trò chơi phụ thuộc vào tính chính xác của việc chấp hành luật

lệ của trò chơi

Trò chơi học tập còn là phương tiện rất tốt để khắc phục những mặt khókhăn trong hoạt động tư duy của trẻ từng bước nâng cao trình độ phát triển

tư duy của trẻ

Trò chơi học tập tạo khả năng thực hiện nhiệm vụ giáo dục - dạy họcthông qua hình thức hoạt động vừa sức và hấp dẫn đối với trẻ Trong trò chơitrẻ thực hiện nhiệm vụ một cách nhẹ nhành thoải mái Chính vì vậy, trò chơihọc tập được sử dụng trong quá trình dạy học nhằm tích cực hóa hoạt độngnhận thức của trẻ mẫu giáo

Khả năng khái quát hóa của trẻ được hình thành và phát triển mạnhtrong các trò chơi học tập Trong đó trò chơi lô tô là một loại trò chơi học tậpđặc trưng Đây là loại trò chơi rèn luyện các thao tác tư duy, đặc biệt là khảnăng khái quát hóa cho trẻ thông qua sự tri giác, phân tích, tổng hợp, phánđoán và suy luận Trẻ có thể xếp nhóm, phân loại lô tô, các con vật, hoaquả, theo những dấu hiệu chung cụ thể bên ngoài hoặc những dấu hiệuchung bên trong bản chất hơn Trong quá trình xếp nhóm, phân loại trẻ pháthiện ra những dấu hiệu giống nhau và khác nhau giữa các đối tượng để điđến sự sắp xếp các sự vật, hiện tượng theo những dấu hiệu chung Nhờ đókhả năng khái quát hóa của trẻ được hình thành và phát triển

Trong trò chơi học tập với những bức tranh và trong các trò chơi học tậpbằng ngôn ngữ sẽ hình thành và phát triển các thao tác tư duy như sosánh, tổng hợp đặc biệt và khái quát hóa của trẻ Trong nhiều trò chơi họctập còn hình thành sự nhanh trí và tính tích cực tư duy của trẻ

Tóm lại, trò chơi học tập có ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển trí tuệcủa trẻ mẫu giáo, là một trong những phương tiện có hiệu quả để hìnhthành và phát triển các năng lực trí tuệ, đặc biệt là khái quát hóa Trò chơihọc tập không chỉ tác động mạnh mẽ đến việc phát triển trí tuệ mà còn giáodục một số phẩm chất đạo đức cho trẻ như tính thật thà, tổ chức, tính tựlực

1.3.2 Khả năng khái quát hóa của trẻ 5, 6 tuổi qua trò chơi học tập

Theo kết quả nghiên cứu của các nhà tâm lý học, trẻ từ 1,5 - 2 tuổi đã cókhả năng khái quát hóa vì lúc này tư duy đã bắt đầu phát triển

Đối với trẻ 2 - 3 tuổi sự khái quát ban đầu của trẻ mang nét độc đáoriêng biệt Đó là trẻ khái quát những điểm giống nhau bên ngoài dễ đập vàomắt của đối tượng và khái quát bằng hành động Lúc này trẻ chưa có khảnăng khái quát những dấu hiệu bên trong và bản chất

Đến 4 - 5 tuổi trẻ bắt đầu quan tâm đến những thuộc tính bên trongbản chất của sự vật hiện tượng cùng với sự phát triển tư duy trực quan, hìnhảnh, trẻ có thể khái quát dựa trên những dấu hiệu chung giống nhau về côngdụng, chức năng bên trong của đối tượng thông qua các hình ảnh mà trẻ trigiác được Ở giai đoạn này khả năng khái quát hóa của trẻ nhanh và mạnh, cóthể khái quát sự vật hiện tượng dựa vào những dấu hiệu bên trong và kháiquát một cách sáng tạo theo nhiều cách khác nhau của cùng một đối tượng.Giai đoạn 5 - 6 tuổi trẻ đã có thể khái quát sự vật, hiện tượng dựa vàonhững dấu hiệu bản chất bên trong và khái quát một cách sáng tạo Trongthời kỳ này ngôn ngữ phát triển mạnh mẽ, trẻ cũng bắt đầu khái quát hóabằng lời, trẻ giải thích được sự sắp xếp và biết dùng từ để đặt tên cho nhóm

Ở đây, trẻ đã đạt được mức độ khái quát hóa cao hơn, sự phân tích - tổnghợp, so sánh những sự vật trẻ quan sát được, trẻ rút ra những dấu hiệu bảnchất bên trong, từ đó khái quát theo kinh nghiệm sống của mình

Sự hình thành khái quát hóa có liên quan trực tiếp đến ngôn ngữ - hệthống tín hiệu thứ hai Một khi trẻ sử dụng lời nói và cách diễn đạt mà ngườilớn nói về các đồ vật và hành động thì lúc đó ở trẻ hình thành khả năng kháiquát hóa bằng lời Khi trẻ khái quát hóa bằng lời, các thuộc tính chung của sựvật, hiện tượng biến thành nghĩa của từ Trẻ lĩnh hội khái niệm khi lĩnh ýnghĩa của từ

Chương 2 TÍNH KHÁI QUÁT HÓA TRONG TRÕ CHƠI, ĐỒ CHƠI HỌC TẬP ĐỐI VỚI TRẺ

5, 6 TUỔI TRƯỜNG MẦM NON HÙNG VƯƠNG, THỊ XÃ PHÖC YÊN, TỈNH

VĨNH PHÖC

2.1 THỰC TRẠNG VẬN DỤNG ĐỒ CHƠI VÀ TRÕ CHOWITRONG TRƯỜNG MẦM NON HÙNG VƯƠNG

2.1.1 Cơ sở vật chất (đồ chơi, trò chơi) và nội dung giáo dục

Về cơ sở vật chất: trường được trang trí tương đối đầy đủ Phòng họcrộng rãi và thoáng Trường luôn chú trọng đầu tư về trang thiết bị dạy và họcnhư đồ chơi, máy tính, đàn vv Tuy nhiên, số lượng đồ chơi trong lớp vẫnchưa đủ để đáp ứng nhu cầu học và chơi của trẻ vì số lượng trẻ trong lớp thìquá đông, trong khi số lượng đồ chơi lại không được thay đổi và cập nhậtthường xuyên Trường có các phòng chức năng để phục vụ cho việc chăm sóc

và giáo dục trẻ như: Phòng học vẽ, phòng đàn, phòng thể dục, phòng máytính

Hiện nay trong nhà trường có rất nhiều trò chơi nhưng những trò chơi tổchức cho trẻ nặng về học, nhẹ về chơi đặc biệt là trò chơi học tập, gia đìnhcác em thì quá bận rộn với nhiều công việc nên không quan tâm được nhiềucho các em, chính vì vậy trẻ càng trở nên xa dần với các loại đồ chơi đặcbiệt là đồ chơi học tập Việc tổ chức cho trẻ hoạt động với trò chơi học tập vàlàm quen với đồ chơi học tập trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết

* Những thuận lợi trong quá trình thực hiện ở trường mầm non:

Giáo viên luôn nhận được hướng dẫn và giám sát cao về chuyên môncủa Phòng giáo dục thành phố, sự quan tâm, tạo điều kiện của ban giámhiệu nhà trường

Nhà trường đã mời các nghệ nhân làm đồ chơi học tập đến trường

để trực tiếpgiới thiệu và hướng dẫn cách làm đồ chơi cho trẻ

Trẻ mạnh dạn, tự tin, thông minh và thích tham gia vào các trò chơi đặcbiệt là trò chơi học tập, thích tự tìm tòi, khám phá loại đồ chơi học tập

mà mình yêu thích

* Những khó khăn trong quá trình thực hiện ở trường mầm non:

Cách tổ chức cho trẻ chơi trò chơi học tập còn chưa linh hoạt, sángtạo, lúng túng khi làm người chỉ đạo một số trò chơi giáo viên không biếtcách chơi

Mức đồ chơi của trò chơi học tập là không giống nhau, có trò chơirất đơn giản, nhưng lại có trò chơi rất phức tạp đối với người chơi phải có tưduy

cao

Các trò chơi, đồ chơi được sử dụng chủ yếu là lồng ghép các hoạt độngvới nhau

Gia đình của trẻ do quá bận rộn với công việc nên không có thời gian để

có thể hướng dẫn cho trẻ chơi trò chơi học tập

Không gian để trẻ chơi còn quá bó hẹp nên trẻ không có điều kiện

để chơi trò chơi và tiếp xúc với đồ chơi học tập

2.1.2 Thực trạng vận dụng trò chơi và đồ chơi học tập cho trẻ lớp 5

-6 tuổi trường mầm non Hùng Vương

* Nghiên cứu thực trạng phương pháp hướng dẫn của giáo viên:

Mức độ sử dụng các phương pháp, biện pháp của giáo viên trong quátrình tổ chức chơi trò chơi học tập nhằm phát triển khả năng khái quát hóacho trẻ, trên 45 giáo viên trường mầm non Hùng Vương (phiếu thăm dò ởphần phụ lục 1):

- Phương pháp quan sát:

+ Cho trẻ quan sát các sự vật, hiện tượng tự nhiên:

 Thường xuyên sử dụng: 27 chiếm 60%

 Ít sử dụng: 18 chiếm 40%

 Không sử dụng: 0 chiếm 0%

+ Cho trẻ quan sát những sản phẩm của cô sau khi chơi:

 Thường xuyên sử dụng: 2 chiếm 4%

 Ít sử dụng: 31 chiếm 69%

 Không sử dụng: 12 chiếm 27%

+ Cho trẻ quan sát những sản phẩm của bạn:

 Thường xuyên sử dụng: 26 chiếm 58%

 Ít sử dụng: 19 chiếm 42%

 Không sử dụng: 0

- Sử dụng đồ dùng trực quan:

+ Sử dụng tranh phục vụ cho hoạt động chơi:

 Thường xuyên sử dụng: 11 chiếm 24%