Người quyết định đầu tư có trách nhiệm kiểm tra việc tổ chức thực hiện quản lý chấtlượng công trình xây dựng của Chủ đầu tư và các Nhà thầu theo quy định của Nghịđịnh và quy định của phá
Trang 1LỜI CAM ĐOAN
Tên tôi là: Vũ Tuấn Nhật
Sinh ngày: 04/08/1990
Là học viên cao học lớp 23QLXL12, chuyên ngành Quản lý xây dựng - Trường đại học Thủy lợi Hà Nội
Xin cam đoan:
1 Đây là Luận văn do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của thầy giáo PGS.TS Nguyễn Hữu Huế
2 Luận văn này không trùng lặp với bất kỳ Luận văn nào khác đã được công bố
3 Các số liệu và thông tin trong Luận văn là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan
Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam đoan này
Hà Nội, ngày 30 tháng 10 năm 2016
Tác giả Luận văn
Vũ Tuấn Nhật
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình nghiên cứu và thực hiện Luận văn, tác giả đã nhận được sự hướng dẫntận tình của PGS.TS Nguyễn Hữu Huế và những ý kiến về chuyên môn quý báu củacác thầy cô giáo trong khoa Công trình, bộ môn Công nghệ và Quản lý xây dựng cùngcác cán bộ trong các công ty mà tác giả đã đưa vào Luận văn Đến nay, tác giả đã hoàn
thành Luận văn thạc sĩ với đề tài: “Đề xuất giải pháp quản lý chất lượng thi công hạng mục cơ điện tại Toà nhà SDU 143 Trần Phú - Hà Đông”, chuyên ngành Quản lý
xây dựng
Tác giả xin chân thành cảm ơn các thầy cô (giảng viên) trong Trường Đại họcThủy lợi đã tận tình giảng dạy và hướng dẫn tác giả trong suốt quá trình học tập tạitrường Xin gửi lời cảm ơn tới anh em bạn bè đồng nghiệp trong cơ quan đã cung cấp
số liệu, giúp đỡ tác giả có đủ tài liệu để thực hiện Luận văn
Do trình độ, kinh nghiệm cũng như thời gian nghiên cứu còn hạn chế nên Luậnvăn khó tránh khỏi những thiếu sót, tác giả rất mong nhận được những ý kiến đónggóp của quý độc giả
Xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày 30 tháng 10 năm 2016
Tác giả Luận văn
Vũ Tuấn Nhật
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
PHẦN MỞ ĐẦU 1
TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 1
MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI 2
1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THI CÔNG XÂY LẮP CÔNG TRÌNH 3
1.1.Công tác tổ chức thi công và chất lượng thi công xây lắp 3
1.1.1 Tổ chức thi công xây lắp 3
1.1.2 Chất lượng thi công xây lắp công trình 5
1.2 Công tác quản lý chất lượng thi công xây lắp công trình 7
1.2.1 Quản lý chất lượng thi công xây lắp 7
1.2.2 Vai trò của quản lý chất lượng: 8
1.2.3 Nội dung quản lý chất lượng công trình xây lắp 9
1.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đến quản lý chất lượng công trình xây lắp [3] 10
1.2.5 Các phương thức quản lý chất lượng 11
1.2.6 Mô hình quản lý chất lượng thi công xây lắp 13
1.3 Thực trạng công tác quản lý chất lượng thi công ở nước ta hiện nay 14
1.3.1 Những tồn tại trong công tác quản lý chất lượng làm ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng công trình 15
1.3.2 Một số giải pháp cơ bản để nâng cao công tác quản lý chất lượng công trình 17
1.4 Trách nhiệm của các bên với công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng .18
Trang 41.4.1 Đối với Chủ đầu tư 18
18
Trang 51.4.3 Đối với Nhà thầu thi công xây dựng 19
1.4.4 Đối với đơn vị Khảo sát xây dựng 21
1.4.5 Đối với đơn vị Giám sát thi công xây lắp 21
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 22
2 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ KHOA HỌC TRONG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THI CÔNG HẠNG MỤC CƠ ĐIỆN 24
2.1 Đặc điểm kỹ thuật của hệ thống cơ điện 24
2.2 Nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng thi công xây lắp công trình 26
2.2.1 Nhóm nhân tố khách quan 26
2.2.2 Nhóm nhân tố chủ quan 27
2.3 Hệ thống các văn bản khoa học quy định liên quan đến thi công xây dựng 29
2.3.1 Hệ thống văn bản Nhà nước về lĩnh vực xây dựng 29
2.3.2 Nội dung nghị định, thông tư hiện hành về quản lý chất lượng công trình xây dựng (Nghị định số 46/2015/NĐ-CP) 31
2.4 Quản lý chất lượng thi công xây dựng công trình 45
2.4.1 Nội dung cơ bản của hoạt động quản lý chất lượng thi công xây dựng công trình 45 2.4.2 Một số chỉ tiêu đánh giá công tác quản lý theo từng nội dung của các yếu tố tác động đến chất lượng thi công công trình 49
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 51
3 CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THI CÔNG HẠNG MỤC CƠ ĐIỆN TẠI TÒA NHÀ SDU 143 TRẦN PHÚ – HÀ ĐÔNG 53
3.1 Giới thiệu công trình Tòa nhà SDU 143 Trần Phú - Hà Đông 53
3.1.1 Chủ đầu tư Công ty cổ phần đầu tư xây dựng và phát triển đô thị Sông Đà 53
3.1.2 Công trình Tòa nhà SDU 143 Trần Phú – Hà Đông 54
3.2 Đặc điểm cơ bản và những điểm còn tồn tại của hệ thống cơ điện tòa nhà SDU - 143 Trần Phú 55
3.2.1 Phần điện 55
3.2.2 Phần điện nhẹ 58
Trang 63.2.3 Phần thông gió và điều hòa không khí 59
Trang 73.2.4 Phần nước 60
3.3 Thực trạng và những điểm còn tồn tại 62
3.4 Đề xuất giải pháp quản lý chất lượng thi công 64
3.4.1 Giải pháp quản lý chất lượng cho các loại vật liệu đầu vào của dự án 64
3.4.2 Giải pháp quản lý nhân lực trên công trường 65
3.4.3 Giải pháp về mô hình thông tin xây dựng 66
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 76
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 77
TÀI LIỆU THAM KHẢO 79
Trang 8DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 3.1: Mô hình chia sẻ thông tin trong BIM 67
Trang 9DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1: Yêu cầu và trách nhiệm của các bên trong quản lý chất lượng thi công… 43Bảng 3.1: Các chi phí cho việc sử dụng BIM cho 1 năm 69Bảng 3.2: Một số phần mềm sự dụng trong BIM 70
Trang 10DANH MỤC CÁC VIẾT TẮT VÀ GIẢI THÍCH THUẬT NGỮ
PGS.TS: Phó Giáo sư - Tiến sỹ
PCCC: Phòng cháy chữa cháy
Hợp đồng BOT: Hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao
Hợp đồng BTO: Hợp đồng xây dựng - chuyển giao - kinh doanh
Hợp đồng BT: Hợp đồng xây dựng - chuyển giao
Hợp đồng PPP: Hợp đồng đối tác công tư
Chứng nhận EC: Có tên gọi đầy đủ và chính thức là CE Marking Chứng nhận CEMarking cho biết sản phẩm tuân theo pháp luật của Liên minh Châu Âu (EU) và chophép sản phẩm đươc lưu thông tự do trong thị trường Châu Âu
ĐTXD & PT: Đầu tư xây dựng và phát triển
TCT-HĐQT: Tổng công ty- Hội đồng quản trị
GPXD: Giấy phép xây dựng
Trang 11ATS: Tủ chuyển mạch tự động
TDTT: Thể dục thể thao
Hệ thống CAD: Hệ thống máy tính phục vụ công tác thiết kếHVAC: Hệ thống nhiệt, thông gió, điều hòa không khí
Trang 13PHẦN MỞ ĐẦU
1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Khi triển khai thi công xây lắp một gói thầu hay công trình thì việc tổ chức thi công vàquản lý chất lượng công trình đóng vai trò rất quan trọng Nó ảnh hưởng rất lớn đếnchất lượng thi công, tiến độ thi công và đặc biệt là chi phí để thi công công trình đó.Với sự phát triển của ngành xây dựng nước ta, hiện nay đã có nhiều mô hình quản lýchất lượng thi công công trình được áp dụng từ các doanh nghiệp Quốc doanh đến tưnhân Các mô hình quản lý chất lượng thi công công trình đều hướng đến mục tiêu gọnnhẹ, hiệu quả và áp dụng được với nhiều loại công trình khác nhau
Để quản lý tốt chất lượng thi công công trình ta phải quản lý tốt các mặt chất lượng tổchức thi công, tiến độ thi công và chi phí thi công Mặt khác khâu nhập vật tư và côngtác tổ chức hoàn thành hồ sơ công trình cũng phải được quản lý một cách có hiệu quả.Trên thực tế thi công có mô hình mang lại hiệu quả về mặt chi phí rất tốt nhưng chấtlượng thi công lại không được đảm bảo, có mô hình đảm bảo về chất lượng thi côngnhưng công tác quản lý chi phí chưa được kiểm soát Rõ ràng các nhà đầu tư dự ánđang cần một mô hình quản lý chất lượng thi công phải đảm bảo về mặt chất lượng tốt
mà chi phí duy trì mô hình đó không quá lớn, đảm bảo hiệu quả cả về mặt chi phí vàchất lượng thi công công trình
Khi thi công xây dựng công trình, các vấn đề dễ nảy sinh đó là công tác triển khai thicông không đúng với quy trình và các biện pháp thi công đã đề ra Ví như: Nguyên vậtliệu công trình không đảm bảo chất lượng hoặc có tiêu cực trong khâu nhập liệu Về tổchức thi công: Chất lượng thi công không đạt yêu cầu, tiến độ thi công chậm, công tác
hồ sơ công trình không có sự bám sát hiện trường Về nhân sự: Các cán bộ nếu khôngđược kiểm soát sẽ nảy sinh vấn đề như không nhiệt tình, không làm việc đúng nănglực Các yếu tố đó ảnh hưởng trưc tiếp đến chất lượng công trình
Để giải quyết các vấn đề trên, cần một mô hình quản lý chất lượng thi công công trình
từ khâu chuẩn bị thi công đến khâu triển khai thi công và bàn giao nhằm đưa ra cácquy trình kiểm soát chất lượng ngay từ đầu để các bộ phận triển khai thực hiện
Trang 14Chính vì lý do đó mà tác giả chọn đề tài “Đề xuất giải pháp quản lý chất lượng thi công hạng mục cơ điện tại Toà nhà SDU 143 Trần Phú - Hà Đông” làm đề tài Luận
văn tốt nghiệp Trên cơ sở nghiên cứu về quản lý chất lượng thi công hạng mục nóichung và quản lý thi công xây dựng nói riêng sẽ áp dụng để nâng cao chất lượnghạng mục cơ điện tại Toà nhà SDU 143 Trần Phú - Hà Đông
2 MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI
Nghiên cứu mô hình quản lý chất lượng thi công công trình của Chủ đầu tư và đề xuất
mô hình quản lý chất lượng thi công hiệu quả
3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊM CỨU
a Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu là quản lý chất lượng thi công hạng mục cơ điện trong quá trình thực hiện các dự án đầu tư xây dựng dưới góc độ của cơ quan quản lý
Phương pháp nghiên cứu lý thuyết
Phương pháp chuyên gia
Phương pháp tổng kết rút kinh nghiệm từ thực tiễn
Trang 15CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THI CÔNG
XÂY LẮP CÔNG TRÌNH1.1 Công tác tổ chức thi công và chất lượng thi công xây lắp
1.1.1 Tổ chức thi công xây lắp
Tổ chức thi công xây lắp là sự kết, phối hợp hợp lý về mặt không gian, thời gian giữasức lao động, tư liệu lao động và đối tượng lao động phù hợp với các đòi hỏi kháchquan của quá trình thi công xây lắp nhằm đạt tới tiến trình tối ưu của quá trình thi côngxây lắp nhằm rút ngắn thời gian và giá thành.[1]
Thi công xây lắp là quá trình tổng hợp của nhiều khâu công tác có quan hệ hữu cơ vớinhau Để phối hợp chặt chẽ các khâu, các công tác trong quá trình thi công xây lắp vềkhông gian và thời gian phải có kế hoạch, tổ chức điều hành thi công xây lắp một cáchkhoa học để tránh sự chồng chéo, trì trệ trong quá trình tổ chức thi công xây lắp
Tổ chức thi công xây lắp yêu cầu thực hiện các công việc sau:
- Tổ chức chuẩn bị thi công xây lắp:
+ Công tác lập kế hoạch cung ứng vật tư, máy móc, nhân lực
+ Lập kế hoạch tổng tiến độ thi công và tiến độ chi tiết
+ Tổ chức lập tổng mặt bằng thi công xây lắp
+ Chuẩn bị đầy đủ các công tác liên quan đến Hồ sơ cho công trình
- Tổ chức thi công xây lắp công trình:
+ Triển khai mặt bằng thi công
+ Triển khai các công tác thi công và công tác an toàn
+ Triển khai toàn bộ các công tác thi công xây lắp
+ Sau khi thi công xong tiến hành các công tác vận hành chạy thử trước khi bàn giao
- Thực hiện các công việc hoàn thiện, bàn giao công trình:
Để đi sâu và chi tiết hơn trong công tác tổ chức thi công, tác giả xin được giới thiệu các phương pháp tổ chức thi công Cụ thể như sau:
- Tổ chức thi công theo phương pháp tuần tự: [1]
Trang 16Tổ chức thi công theo phương pháp tuần tự là bố trí một đơn vị thi công làm toàn bộcác công tác thi công xây lắp trong khu vực này tiến hành chuyển sang khu vực kháccho đến khi hoàn thành toàn bộ công trình.
Phương pháp thi công tuần tự thường áp dụng cho các công trình nhỏ, yêu cầu kỹ thuậtkhông cao Thời gian thi công công trình không hạn chế, mặt bằng thi công bị giớihạn Công trình có nhu cầu đưa ngay từng hạng mục vào sử dụng mà không cần nhữngđội chuyên môn hóa
- Tổ chức thi công theo phương pháp song song: [1]
Tổ chức thi công theo phương pháp song song là trên mọi khu vực bố trí thi công đồngthời cùng một khoảng thời gian Mỗi đơn vị thi công phải thực hiện hết toàn bộ quátrình thi công trên khu vực mình đảm nhiệm, các đơn vị thi công này hoàn toàn độc lậpvới nhau
Phương pháp thi công song song có những đặc điểm như:
+ Thời gian thi công ngắn, sớm đưa vào công trình vào sử dụng
+ Đơn vị thi công không phải lưu động nhiều
+ Lực lượng thi công lớn gây khó khăn về cung ứng, bảo quản và sửa chữa
+ Việc chỉ đạo thi công trên diện rộng, trong thời gian ngắn, lực lượng thi công lớnnên rất khó khăn trong quá trình điều hành
+ Không chuyên môn hóa nên không khai thác hết khả năng của người và thiết bị máymóc
+ Khối lượng dở dang nhiều nên dễ gây lãng phí và không đưa từng phần công trìnhvào sử dụng sớm được
Phương pháp này thường áp dụng vào việc thi công các công trình có khối lượng côngviệc lớn nhiều hạng mục, trải dài theo tuyến, nhu cầu sử dụng công trình sớm, cần đưangay các hạng mục vào phục vụ Để áp dụng phương pháp này đòi hỏi lực lượng thicông phải lớn, huy động số lượng máy móc thiết bị nhiều vì thế khi thi công phải xemxét khả năng của công ty để lựa chọn phù hợp
- Tổ chức thi công theo phương pháp dây chuyền: [1]
Toàn bộ việc tổ chức thi công được chia ra thành nhiều loại công việc theo trình tựcông nghệ thi công, mỗi công việc đều có một đơn vị chuyên nghiệp có trang bị nhânlực, máy móc chuyên môn hóa phù hợp, lần lượt thực hiện phần việc của mình trên
Trang 17từng khu vực Do vậy từng đội chuyên môn hóa với quá trình lần lượt vào thi côngtrên từng khu vực Khu vực được coi là hoàn thành khi đơn vị chuyên nghiệp cuốicùng hoàn thành quá trình của mình Khi đơn vị cuối cùng hoàn thành quá trình củamình trên khu vực cuối cùng thì toàn bộ công trình hoàn thành.
Phương pháp thi công dây chuyền có những đặc điểm sau:
+ Sau thời gian triển khai dây chuyền thì từng khu vực công trình có thể lần lượt đưavào sử dụng
+ Máy móc tập trung theo các đơn vị chuyên môn hóa nên việc khai thác, quản lý vàsửa chữa thuận tiện hơn
+ Công nhân được chuyên môn hóa nên có năng suất và chất lượng lao động tốt hơn.+ Diện thi công tập trung trong khoảng chiều dài khai triển dây chuyền nên việc chỉđạo, kiểm tra thuận lợi
+ Tạo điều khiện nâng cao tay nghề, áp dụng tiến bộ khoa học vào quá trình thi công.Quá trình cung ứng vật tư đều đặn, ít biến đổi Lực lượng thi công thường xuyên lưuđộng
- Tổ chức thi công theo phương pháp hỗn hợp: [1]
Phương pháp thi công hỗn hợp là phương pháp tổng hợp của các phương pháp trên.Phương pháp này tận dụng, phát huy được các ưu điểm và hạn chế được các khuyếtđiểm của các phương pháp trên
1.1.2 Chất lượng thi công xây lắp công trình
Có rất nhiều định nghĩa về chất lượng, theo định nghĩa về chất lượng của tổ chức ISOđược hầu hết các quốc gia trong đó có Việt Nam đã chấp nhận định nghĩa này đó là:Chất lượng là tập hợp các đặc tính của một đối tượng, tạo cho đối tượng đó khả năngthỏa mãn những nhu cầu cụ thể hoặc tiềm ẩn [2] Từ đó hình thành khái niệm chấtlượng tổng hợp Chất lượng chính là sự thỏa mãn yêu cầu trên tất cả các phương diệnsau:
Đặc tính kỹ thuật của sản phẩm và dịch vụ kèm theo
- Giá cả phù hợp
- Thời gian giao hàng
- Tính an toàn và độ tin cậy
Trang 18- Hiệu quả kinh tế của công trình.
Trang 19Với những phương diện cụ thể như trên, ta có thể hiểu chất lượng công trình xây lắp là
sự đạt được và tuân thủ đúng quy chuẩn, tiêu chuẩn, yêu cầu kinh tế, kỹ thuật đã đượcthiết kế và phê duyệt từ trước, theo đó chất lượng thi công xây lắp phải đáp ứng nhữngyêu cầu sau:
- Đặc tính về kỹ thuật của công trình, hạng mục được xây lắp
- Chi phí để phục vụ thi công và giá cả nguyên vật liệu
- Tiến độ thi công xây dựng công trình
- An toàn trong thi công xây lắp và an toàn khi sử dụng sản phẩm xây dựng saukhi vận hành
Để hiểu rõ về các vấn đề trên, tác giả xin sơ lược qua từng vấn đề cụ thể:
• Đặc tính kỹ thuật của công trình, hạng mục được xây dựng:
- Với công trình xây dựng thì nguyên vật liệu tốt, đạt yêu cầu không phải là vấn
đề duy nhất để tạo nên chất lượng của công trình Chất lượng của công trình phải đượcđánh giá tổng quan qua nhiều yếu tố Cụ thể:
+ Nguyên vật liệu tốt, đạt mọi yêu cầu về đặc tính kỹ thuật yêu cầu theo mục đích sửdụng của công trình
+ Thiết kế, cấu tạo, cách bố trí và sử dụng, mọi tính toán phải chính xác tuyệt đối.+ Biện pháp thi công, bố trí thi công và điều kiện thi công cũng ảnh hướng rất lớn tớichất lượng của công trình
+ Những con người trực tiếp chỉ đạo thi công, và toàn bộ nhân công để thi công côngtrình
+ Công tác bảo hành, bảo trì sản phẩm xây dựng cũng tạo nên độ bền và ảnh hưởng tớichất lượng sử dụng của công trình sau thời gian sử dụng
+ Chi phí phục vụ thi công và giá cả nguyên vật liệu:
+ Chất lượng là điều cần thiết nhưng không phải vì thế mà không quan tâm tới vấn đềchi phí để tạo nên sản phẩm xây dựng
Trong quá trình thiết kế lên từng hạng mục công trình, các nhà tư vấn thiết kế phải tínhtoán chi tiết sao cho công trình đạt yêu cầu về mặt kết cấu, chịu lực, đảm bảo an toàntrong thi công và cấu kiện Nhưng không vì thế mà lạm dụng, tăng cao độ an toànkhông cần thiết làm lãng phí nguyên vật liệu cho công trình Các nhà tư vấn thiết kếnên tính toán chính xác kết cấu, độ chịu lực cho phép theo tiêu chuẩn, quy chuẩn quy
Trang 20định, lựa chọn các nguyên vật liệu đủ độ thẩm mỹ, đạt yêu cầu kỹ thuật theo mục đíchcủa từng cấu kiện và công trình.
+ Công tác thi công công trình, tùy vào điều kiện của nguồn vốn, điều kiện của Chủđầu tư, Nhà thầu và tùy vào đặc điểm của công trình để đưa ra công nghệ và biện phápthi công hợp lý nhằm đạt được mục đích thi công mà chi phí thực hiện tiết kiện nhất
• Tiến độ thi công xây dựng công trình:
Một vấn đề mà các nhà đầu tư hay chính những Nhà thầu thi công luôn muốn chútrọng đó chính là tiến độ thi công Tiến độ thi công ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượngcông trình Nếu tiến độ thi công được thực hiện hợp lý thì sẽ giảm chi phí cho côngtrình
Với tiến độ thực hiện thi công xây dựng công trình, thực hiện nhanh hay chậm tùythuộc vào đặc điểm của nguyên vật liệu cấu thành sản phẩm đó Với những cấu kiệnhay sản phẩm cần thi công liền mạch như bê tông thì cần đảm bảo về nhân lực thi côngcũng như nguyên vật liệu một cách liền mạch và liên tục Các công trình thi côngchậm tiến độ, các cấu kiện có các vật liệu cần thi công ngay sẽ giảm chất lượng theothời gian và ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng chung của công trình
Về mặt thời gian, tiến độ chậm sẽ gây lãng phí về tài nguyên thời gian, nhân lực, vàhơn hết chính là thời gian được sử dụng sớm của sảm phẩm xây dựng được tạo nên.Đặc biệt với các công trình Thủy lợi, tiến độ rất quan trọng Nếu tiến độ thi công chậmmột tuần hay một tháng có thể gây chậm thời gian sử dụng cả một năm cho công trình,
và mất đi sự liền mạch của công trình, ảnh hưởng rất nhiều tới các vấn đề liên quan.Tóm lại, chất lượng thi công công trình là sự kết hợp của nhiều yếu tố và phương diệnkhác nhau Mỗi phượng diện đó phải kết hợp với nhau sao cho hợp lý nhất và mụcđích cuối cùng đó là sự thỏa mãn được những nhu cầu của các bên liên quan Công tácquản lý chất lượng thi công xây dựng công trình cũng vì thế mà được đặt lên hàng đầu
1.2 Công tác quản lý chất lượng thi công xây lắp công trình
1.2.1 Quản lý chất lượng thi công xây lắp
Quản lý chất lượng công trình xây dựng là tập hợp các hoạt động từ đó đề ra các yêucầu, quy định và thực hiện các yêu cầu và quy định đó bằng các biện pháp như kiểm
Trang 21soát chất lượng, đảm bảo chất lượng, cải tiến chất lượng trong khuôn khổ một hệthống Hoạt động quản lý chất lượng công trình xây dựng chủ yếu là công tác giám sát
và tự giám sát của Chủ đầu tư và các chủ thể khác Cụ thể: [3]
Mục tiêu trực tiếp của quản lý chất lượng là đảm bảo chất lượng và cải tiến chất lượngphù hợp với nhu cầu của từng công trình hay Chủ đầu tư với chi phí tối ưu
Thực chất của quản lý chất lượng là tổng hợp của chức năng quản lý như: Hoạch định,
tổ chức, kiểm soát và điều chỉnh Nói cách khác, quản lý chất lượng thi công chính làchất lượng của quản lý thi công
Quản lý chất lượng thi công là hệ thống các hoạt động các biện pháp (hành chính, tổchức, kinh tế, kỹ thuật, xã hội) Quản lý chất lượng là nhiệm vụ của tất cả mọi người,mọi thành viên trong doanh nghiệp, là trách nhiệm của tất cả các cấp nhưng phải đượclãnh đạo cấp cao nhất chỉ đạo
1.2.2 Vai trò của quản lý chất lượng
Công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng có vai trò to lớn đối với các Nhàthầu, Chủ đầu tư và các cơ quản quản lý xây dựng nói chung Vai trò đó được thể hiện
cụ thể như sau: [3]
Đối với Nhà thầu: Việc đảm bảo và nâng cao chất lượng công trình xây dựng sẽ tiếtkiệm nguyên vật liệu, nhân công, máy móc thiết bị, tăng năng suất lao động Nâng caochất lượng công trình xây dựng là tư liệu sản xuất có ý nghĩa quan trọng tới tăng suấtlao động, thực hiện tiến bộ khoa học công nghệ đối với Nhà thầu
Đối với Chủ đầu tư: Đảm bảo và nâng cao chất lượng sẽ thỏa mãn được các yêu cầucủa Chủ đầu tư, tiết kiệm được vốn và góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống Đảmbảo và nâng cao chất lượng được lòng tin, sự ủng hộ của Chủ đầu tư với Nhà thầu, gópphần phát triển mỗi quan hệ hợp tác lâu dài
Người quyết định đầu tư có trách nhiệm kiểm tra việc tổ chức thực hiện quản lý chấtlượng công trình xây dựng của Chủ đầu tư và các Nhà thầu theo quy định của Nghịđịnh và quy định của pháp luật có liên quan
Trang 22Cơ quan quản lý Nhà nước về xây dựng hướng dẫn, kiểm tra công tác quản lý chấtlượng của các tổ chức, cá nhân tham gia xây dựng công trình: Kiểm tra, giám địnhchất lượng công trình xây dựng, kiến nghị và xử lý các vi phạm về chất lượng côngtrình xây dựng theo quy định của pháp luật.
Quản lý chất lượng công trình xây dựng là yếu tố quan trọng, quyết định sức cạnhtranh của các doanh nghiệp xây dựng
1.2.3 Nội dung quản lý chất lượng công trình xây lắp
Giám sát chất lượng của Chủ đầu tư: Lựa chọn các tổ chức, cá nhân có đủ điều kiệnnăng lực theo quy định để thực hiện giám sát thi công xây dựng công trình, thí nghiệm,kiểm định chất lượng công trình và các công việc tư vấn xây dựng khác
Thông báo về nhiệm vụ, quyền hạn của các cá nhân trong hệ thống quản lý chất lượngcủa Chủ đầu tư, Nhà thầu giám sát thi công xây dựng công trình cho các Nhà thầu cóliên quan biết để phối hợp thực hiện
Trong giai đoạn khảo sát: Chủ đầu tư thực hiện công tác giám sát với nội dung kiểmtra việc tuân thủ các quy định trong hợp đồng xây dựng của Nhà thầu khảo sát xâydựng trong quá trình thực hiện khảo sát Nghiệm thu báo cáo kết quả khảo sát xâydựng theo đề cương đã được phê duyệt Ngoài sự giám sát của Chủ đầu tư, Nhà thầukhảo sát xây dựng có bộ phận chuyên trách tự giám sát công tác khảo sát
Trong giai đoạn thiết kế: Nhà thầu tư vấn thiết kế bố trí đủ người có kinh nghiệm vàchuyên môn phù hợp để thực hiện thiết kế, cử người có đủ điều kiện năng lực theo quyđịnh để làm chủ nhiệm đồ án thiết kế, chủ trì thiết kế đồng thời có bộ phận tự giám sátsản phẩm thiết kế theo các quy định và chịu trách nhiệm trước Chủ đầu tư và pháp luật
về chất lượng thiết kế xây dựng công trình Cơ quan chuyên môn quản lý Nhà nướcchuyên ngành thực hiện công tác thẩm tra hoặc thuê đợn vị tư vấn có năng lực thẩm tratrước khi Chủ đầu tư nghiệm thu sản phẩm thiết kế Chủ đầu tư phê duyệt thiết kế cácgiai đoạn và chịu trách nhiệm về tính đúng đắn của các bản vẽ thiết kế giao cho Nhàthầu
Trang 23Trong giai đoạn thi công xây dựng công trình: Nhà thầu thi công xây dựng công trìnhlập hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với quy mô công trình, trong đó quy địnhtrách nhiệm của từng cá nhân, từng bộ phận đối với việc quản lý chất lượng công trìnhxây dựng Chủ đầu tư thực hiện công tác giám sát hoặc thuê đơn vị tư vấn có đủ nănglực thực hiện công tác giám sát từ vật liệu đầu vào, quá trình tổ chức thi công tới khinghiêm thu công trình đưa vào vận hành khai thác Cùng giám sát với Chủ đầu tư còncủa Nhà thầu thiết kế xây dựng công trình thực hiện nhiệm vụ giám sát tác giả và ởmột số dự án có sự tham gia giám sát của cộng đồng.
Trong giai đoạn bảo hành công trình Chủ đầu tư: Chủ sở hữu hoặc chủ quản lý sửdụng công trình có trách nhiệm kiểm tra tình trạng công trình xây dựng, phát hiện hưhỏng để yêu cầu sửa chữa, thay thế, giám sát và nghiệm thu công việc khắc phục sửachữa đó
Bên cạnh sự giám sát, tự giám sát của các chủ thể, quá trình triển khai xây dựng côngtrình còn có sự tham gia giám sát của nhân dân, của các cơ quan quản lý Nhà nước vềchất lượng công trình xây dựng
1.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đến quản lý chất lượng công trình xây
dựng [3]
Do đặc điểm của công trình xây dựng có rất nhiều yếu tổ ảnh hưởng đến chất lượngcông trình xây dựng, Luận văn chỉ xem xét các nhân tố này theo các nhóm yếu tố chủquan và khách quan
1.2.4.1 Yếu tố chủ quan - yếu tố con người
Chủ đầu tư: Sự kiên quyết của Chủ đầu tư đối với chất lượng công trình là quan trọngnhất Nơi nào Chủ đầu tư (hoặc giám sát của Chủ đầu tư) nghiêm túc thực hiện đúngquy chuẩn, tiêu chuẩn, chỉ dẫn kỹ thuật trong quá trình tổ chức giám sát thì nơi đó cósản phẩm công trình xây dựng chất lượng tốt Thực tế cùng một công trình xây dựngtương tự với cùng một Nhà thầu xây dựng vẫn con người đó, dây chuyền thiết bịkhông thay đổi nếu tư vấn giám sát là người nước ngoài thì công trình đó chất lượngtốt hơn tư vấn giám sát là người Việt Nam
Trang 24Nhà thầu xây dựng: Nhà thầu thi công xây dựng đóng vai trò quyết định trong công tácquản lý chất lượng công trình xây dựng Nếu lực lượng này không quan tâm đúng mứcchất lượng sản phẩm do mình làm ra hoặc chạy theo lợi nhuận thì sẽ ảnh hưởng khôngtốt tới chất lượng công trình.
Công tác đấu thầu và lưa chọn Nhà thầu: Quá trình tổ chức đấu thầu nếu lựa chọnđược Nhà thầu đủ năng lực, kinh nghiệm tổ chức thi công, có hệ thống quản lý chấtlượng thực hiện nghiêm túc theo tiêu chuẩn ISO, hệ quả là sẽ có công trình chất lượngtốt
Ngoài ra còn có các Nhà thầu khảo sát, thiết kế, thí nghiệm, kiểm định…cũng lànhững đối tượng có tác động không nhỏ đến chất lượng công trình
Thiết bị và dây chuyền công nghệ: Thiết bị và dây chuyên công nghệ hiện đại, tiên tiếncũng góp phần đẩy mạnh năng suất cũng như chất lượng thi công
Vật tư, vật liệu đầu vào là yếu tố ảnh hưởng lớn đến chất lượng công trình bởi vật tư,vật liệu là thành phần tạo nên sản phẩm công trình xây dựng do vậy phải thực hiện tốt
từ khâu lựa chọn vật tư, vật liệu đến khâu thí nghiệm, kiểm định, bảo quản, sử dụng.Tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật: Các văn bản quy phạm pháp luật khoa học, hợp lý,phù hợp với thực tế sản xuất sẽ góp phần nâng cao chất lượng công trình xây dựng.Ngược lại sẽ cản trở sản xuất và ảnh hưởng đến chất lượng công trình
1.2.4.2 Ảnh hưởng theo nhóm yếu tố khách quan
- Khí hậu: Mưa, nắng, gió, bão, …ảnh hưởng đến chất lượng và tiến độ thi công công trình
- Điều kiện địa chất, thủy văn phức tạp cũng là các yếu tố khách quan ảnh hưởngđến chất lượng công trình, đặc biệt là các hạng mục nền, móng của công trình
1.2.5 Các phương thức quản lý chất lượng
Trong lịch sử ngành thi công xây dựng, chất lượng thi công không ngừng tăng lên theo
sự phát triển của ngành xây dựng Ở mỗi thời kỳ phát triển, lại có những phương thức
Trang 25quản lý hiệu quả khác nhau Nhưng tất cả đều nhất quán về hướng phát triển của quản
lý chất lượng và có thể đúc kết thành một số phương thức như sau:
1.2.5.1 Phương thức kiểm tra chất lượng
Theo tổ chức ISO thì kiểm tra chất lượng là các hoạt động như đo, xem xét, thửnghiệm hoặc định chuẩn một hay nhiều đặc tính của đối tượng và so sánh kết quả vớiyêu cầu quy định nhằm xác định sự không phù hợp với mỗi đặc tính
Trong thi công xây dựng thì công việc kiểm tra cần được tiến hành một cách đáng tincậy và không được có sai sót
Chi phí cho việc kiểm tra chất lượng thi công phải ít hơn chi phí tổn thất mà việc saisót đó mang lại hay những thiệt hại mà công tác thi công hay công trình để lại sau này.Quá trình kiểm tra không được ảnh hưởng đến chất lượng công trình
1.2.5.2 Phương thức kiểm soát chất lượng
Để kiểm soát chất lượng thi công, công ty phải kiểm soát được mọi yếu tố ảnh hưởngtrực tiếp tới quá trình thi công công trình Việc kiểm soát như vậy sẽ ngăn ngừa nhữngyếu tố có ảnh hưởng tới chất lượng công trình Để quá trình thi công đạt chất lượng vàmang lại cho công trình chất lượng tốt nhất thì Nhà thầu thi công phải kiểm soát đượcnhững vấn đề như sau:
- Kiểm soát về con người: Nguồn nhân lực từ lãnh đạo cao cấp nhất tới nhân viêntrực tiếp tại hiện trường, tất cả phải được đạo tạo, đủ kiến thức và hiểu biết để tiếnhành công việc tạo ra sản phẩm xây dựng cũng như đủ kinh nghiệm để sử dụng cácbiện pháp, quy trình thi công tốt nhất Một kỹ sư hiện trường có thể không nắm bắtđược toàn bộ các công nghệ và biện pháp thi công tối ưu nhưng một ban chỉ huy thìphải đầy đủ con người để có thể xử lý tất cả các công việc và tình huống xảy ra trênhiện trường Nếu năng lực không đủ, sẽ tạo ra những sản phẩm xây dựng bị lỗi, có thểkhông trực tiếp và ngay tức khắc nhưng sẽ ảnh hưởng tới tuổi thọ của công trình Dovậy vấn đề con người rất quan trọng, nó quyết định phần lớn để góp thành chất lượngcủa công trình
Trang 26- Kiểm soát về công nghệ và biện pháp thi công: Công nghệ và biện pháp thicông phải phù hợp, tối ưu, giúp ích cho quá trình thi công để tạo ra những sản phẩmxây dựng tốt, giá thành hợp lý.
1.2.6 Mô hình quản lý chất lượng thi công xây lắp
Với một công ty, để thực hiện công tác quản lý chất lượng phải thành lập một hệ thốngnhân sự kèm theo quy định cụ thể để hoạt động và đưa ra cách thức kiểm soát chấtlượng Với những con người đó, cùng với cách thức hoạt động tạo nên một mô hìnhquản lý chất lượng Trong mô hình quản lý chất lượng thi công xây dựng phải thể hiệncác nội dung:
Mối liên hệ giữa các bộ phận có trong tổ chức của mô hình
Chức năng, nhiệm vụ của các vị trí
Về nhịp quản lý: Mỗi nhịp quản lý có bao nhiêu vị trí, có phân cấp vị trí hay không.Trách nhiệm quản lý được giao cho vị trí trên mô hình, không phụ thuộc vào cá nhân
và được thể hiện qua văn bản hoặc quy chế hoạt động của tổ chức
Với mỗi công ty đều có một mô hình để quản lý chất lượng khác nhau, cũng không thể
gò bó công ty này phải áp dụng kiểu mô hình này vì mỗi một công ty có cơ cấu bộmáy, chính sách phát triển khác nhau Trên thế giới hiện nay, có nhiều mô hình vềquản lý chất lượng rất nổi tiếng Có thể tùy vào hoàn cảnh và thực trạng mà có đơn vị
áp dụng được, nhưng có đơn vị lại không áp dụng được
Mô hình quản lý chất lượng toàn diện (TQM): Với mô hình quản lý này, chủ yếu tậptrung vào sự thỏa mãn của con người Chất lượng toàn diện nhằm quản lý chất lượngtrên quy mô toàn doanh nghiệp để có thể thỏa mãn nhu cầu bên trong doanh nghiệp vàbên ngoài doanh nghiệp Nó bao gồm nhiều chuẩn mực được đặt ra và việc thực hiệnnhững công tác quản lý và kiểm tra phải thỏa mãn những chuẩn mực đó Kết hợp giữayêu cầu bên ngoài và bên trong doanh nghiệp để đánh giá mức độ thỏa mãn về côngtác quản lý chất lượng
Trang 27Mô hình quản lý chất lượng theo hệ thống kiểm soát: Mỗi doanh nghiệp nếu muốnhoàn thiện công tác quản lý chất lượng thì phải kiểm soát được năm yêu cầu cơ bảnsau:
+ Kiểm soát con người: Nguồn lực con người phải được đào tạo để thực hiện nhiệm vụđược giao, hiểu rõ phân cấp nhiệm vụ và trách nhiệm của mình với chất lượng côngtrình mà mình được giao
+ Kiểm soát phương pháp thi công: Phương pháp phù hợp và có ý nghĩa là nhữngphương pháp chắc chắn tạo nên chất lượng theo yêu cầu
+ Kiểm tra trang thiết bị, máy móc: Dùng trong lao động và thi công thì trang thiết bị,máy móc phải phù hợp với mục đích sử dụng
+ Kiểm soát nguyên vật liệu: Phải lựa chọn nhà cung ứng và các Nhà thầu có năng lực
1.3 Thực trạng công tác quản lý chất lượng thi công ở nước ta hiện nay
Hiện nay, trong phạm vi cả nước, các phương tiện thông tin đại chúng đã có nhiềucảnh báo về sự xuống cấp nhanh về chất lượng của một số công trình sau một thời gianngắn đưa vào sử dụng Công trình cần đảm bảo chất lượng và an toàn khi sử dụng.Tuổi thọ và tính hiệu quả của công trình phụ thuộc vào chất lượng xây dựng côngtrình Bất cứ sự yếu kém về chất lượng xây dựng, không đảm bảo an toàn trong sửdụng đều có thể gây thiệt hại về người và tài sản Vì vậy, công tác quản lý chất lượngcông trình phải được chú trọng từ tất cả các bên liên quan và từ khâu đầu tiên triểnkhai dự án đến khâu kết thúc để đảm bảo chất lượng công trình toàn diện nhất
Trang 28Tác giả xin trích dẫn bài phân tích một số tồn tại về mặt chất lượng thường xảy ra và
đề xuất các giải pháp khắc phục với mong muốn góp phần cảnh báo và nâng cao chấtlượng đầu tư xây dựng cho các công trình trên địa bàn cả nước
1.3.1 Những tồn tại trong công tác quản lý chất lượng làm ảnh hưởng trực tiếp tới
chất lượng công trình
Thực tế hiện nay rất nhiều công trình quan trọng của đất nước bị xuống cấp nghiêmtrọng ngay mới khi đưa vào sử dụng Ngoài việc thất thoát chi phí cho việc cải tạo, sửachữa, nó còn ảnh hưởng trực tiếp tới sự an toàn của người sử dụng như sập đổ, hay sụtlún
Có thể kể đến một số công trình tiêu biểu trong thời gian gần đây, vì buông lỏng côngtác quản lý chất lượng từ Chủ đầu tư tới các đơn vị liên quan như tư vấn giám sát, Nhàthầu thi công mà dẫn đến chất lượng công trình xuống cấp nhanh chóng, hậu quả thiệthại vô cùng to lớn Cụ thể:
- Công trình Đường ống dẫn nước sông Đà: Dẫn nước từ sông Đà về Hà Nội đểphục vụ sinh hoạt cho người dân cũng như phục vụ cho sản xuất Tính đến hết tháng09/2016, công trình này đã bị vỡ 19 lần Lý do công trình kém chất lượng như vậy là
do công tác quản lý chất lượng thi công xây dựng bị buông lỏng từ Chủ đầu tư đếnNhà thầu thi công Chủ đầu tư buông lỏng trong khi Nhà thầu thi công lại kết hợp vớiđơn vị tư vấn giám sát để rút ruột công trình, nhập loại vật tư vật liệu không đạt yêucầu Dẫn đến hậu quả là 19 lần vỡ ống nước, ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống sinhhoạt của người dân nơi cuối nguồn của đường ống nước Ngoài ra còn ảnh hưởng tới
an toàn đường bộ nơi bị vỡ ống nước, khuôn đường xung quanh bị sạt lở Chủ đầu tưphải bỏ ra hàng nghìn tỷ đồng để xây mới đường dẫn ống nước khác để phục vụ chokhu vực Hà Nội
- Kế đến có thể nói đến công trình Đường sắt trên cao tuyến Cát Linh – Hà Đông
Do công tác quản lý dự án kém làm đội vốn của Chủ đầu tư, cũng như các công táckhác làm ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thi công Nhà thầu thi công quản lý chấtlượng không toàn diện, an toàn lao động bị buông lỏng nên liên tiếp sảy ra các vụ tai
Trang 29nạn trên công trường, làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công, quan trọng nhất là sự antoàn của người dân quanh khu vực công trường.
Trang 30Có thể kể ra rất nhiều công trình bị xuống cấp nghiêm trọng khi đưa vào sử dụng hoặc
có sự cố khi đang triển khai thi công vì lý do buông lỏng khâu quản lý chất lượng hoặccông tác quản lý chất lượng thực hiện chưa hợp lý Dưới đây là một số yếu kémthường diễn ra ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng công trình
1.3.1.1 Trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư
Sự phối hợp giữa khâu khảo sát địa chất với thiết kế trong giai đoạn thiết kế cơ sởchưa thật sự kịp thời, chất lượng và hiệu quả Trong giai đoạn lập dự án, quá trình thựchiện khảo sát địa chất và thủy văn còn sơ sài, chưa đáp ứng tốt cho chủ trì thiết kế đểtính toán lựa chọn phương án Điều này kéo theo việc phải điều chỉnh phương án thiết
kế khi chuyển tiếp qua giai đoạn triển khai bản vẽ kỹ thuật thi công, làm đội giá thành
và kéo dài thời gian thực hiện của dự án
Khi thực hiện công tác lập Hồ sơ thiết kế kỹ thuật, đa số Nhà thầu tư vấn thiết kế chưathực sự chú trọng đến việc lập chỉ dẫn hoặc thuyết minh kỹ thuật một cách tườngminh, đầy đủ Tồn tại này thường xảy ra trong bản vẽ thiết kế chi tiết cấu kiện, dẫn đếnviệc Nhà thầu thi công khi triển khai không thực hiện đúng quy trình và biện pháp kỹthuật cần thiết cho chi tiết đó, làm ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng cấu kiện cũngnhư chất lượng công trình
Chủ đầu tư chưa chú trọng hoặc không đủ năng lực quản lý dẫn đến Nhà thầu tư vấnthiết kế không biên soạn hoặc làm một cách chiếu lệ, sơ sài quy trình bảo trì công trìnhtheo qui định Do đó, khi công trình không được bảo hành và bảo trì theo đúng quiđịnh cũng là nguyên nhân dẫn đến sự xuống cấp nhanh về mặt chất lượng công trình
1.3.1.2 Trong quá trình thực hiện dự án, công trình
Hàng hoá vật liệu xây dựng lưu thông trên thị trường hiện nay chưa được kiểm soátchặt chẽ về mặt chủng loại và chất lượng: Sản phẩm vật liệu xây dựng chưa có tính ổnđịnh và hợp chuẩn cao Chất lượng vật liệu xây dựng nếu không được kiểm soát chặtchẽ sẽ ảnh hưởng lớn đến chất lượng công trình xây dựng
Công tác kiểm tra, kiểm định, giám định chất lượng cấu kiện và công trình xây dựngđóng vai trò quan trọng Vì vậy, Chủ đầu tư tích cực, chủ động tổ chức thực hiện nhằm
Trang 31mục đích đánh giá chất lượng xây dựng và kiểm định khả năng chịu lực của kết cấucông trình Tuy nhiên, các công tác trên vẫn chưa có tính dự báo và ngăn ngừa các sự
cố hoặc xác định nguyên nhân dẫn đến tình trạng xuống cấp về chất lượng xây dựngcông trình, trong đó chưa đề xuất giải pháp khắc phục hiệu quả một cách cụ thể, chitiết
Việc quản lý chất lượng vẫn còn coi trọng tính hành chính, trong khi đó Chủ đầu tưphó mặc tất cả cho các đơn vị tư vấn với năng lực tư vấn không đồng đều hoặc hạnchế Điều này dễ dẫn tới tiêu cực thông đồng giữa các đơn vị trực tiếp thực hiện dự án
và năng lực tư vấn yếu kém chi phối làm giảm sút chất lượng công trình
Một số đơn vị quản lý và sử dụng công trình chưa thực hiện đầy đủ việc duy tu, bảodưỡng, sửa chữa hạ tầng kỹ thuật theo trách nhiệm được giao cũng là nguyên nhân dẫnđến sự xuống cấp về chất lượng công trình Hiện nay, Nghị định số 46/2015/NĐ-CPcủa Chính phủ quy định khá chặt chẽ về vấn đề bảo hành, bảo trì cho các công trìnhxây dựng trong quá trình khai thác sử dụng
1.3.2 Một số giải pháp cơ bản để nâng cao công tác quản lý chất lượng công trình
Để công trình đảm bảo chất lượng khi đưa vào sử dụng cần phải làm tốt các vấn đềtrọng tâm
1.3.2.1 Với các cơ quan quản lý Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng
Đề xuất các giải pháp quản lý và khắc phục để việc quản lý chất lượng ngày càng hiệuquả Hướng dẫn và định hướng doanh nghiệp xây dựng tuân thủ pháp luật, mạnh dạnsáng tạo và đổi mới để tạo ra tính đột phá trong lĩnh vực công nghiệp xây dựng nóichung, nhằm mục đích đem lại cuộc sống ấm no và hạnh phúc cho nhân dân
1.3.2.2 Với các Chủ đầu tư
Chú trọng khâu lựa chọn Nhà thầu tư vấn khảo sát, thiết kế, giám sát và nhà thầu thicông xây lắp với đội ngũ cán bộ, kỹ sư đạt trình độ chuyên môn và công nhân lànhnghề, thiết bị thi công cần đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
Sự tuân thủ chặt chẽ quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng và các qui định hiện hành là yêucầu bắt buộc trong công tác quản lý chất lượng xây dựng công trình
Trang 321.4.1 Đối với Chủ đầu tư
Chịu trách nhiệm toàn bộ về chất lượng của công trình xây dựng thuộc dự án đầu tư domình quản lý Nếu thành lập Ban quản lý dự án, lãnh đạo Ban quản lý dự án phải cóđầy đủ điều kiện năng lực theo quy định Chỉ được ký hợp đồng giao nhận thầu đối vớinhững tổ chức tư vấn doanh nghiệp xây dựng có đủ điều kiện năng lực hoạt động xâydựng, theo quy định hiện hành Được quyền yêu cầu những đơn vị liên quan, theo hợpđồng, giải trình về chất lượng vật liệu, thiết bị, công việc… và có quyền từ chốinghiệm thu Khi Chủ đầu tư không đủ điều kiện năng lực theo quy định, phải thuê tổchức Tư vấn có đủ năng lực thực hiện các công việc liên quan đến quá trình đầu tư xâydựng như: Giám sát thi công xây lắp và lắp đặt thiết bị, đặc biệt đối với công tác quản
lý chất lượng tại công trường, công tác nghiệm thu (cấu kiện, giai đoạn, hoàn thành) vàviệc đưa ra quyết định đình chỉ thi công trong những trường hợp cần thiết
1.4.2 Đối với đơn vị tư vấn
Chịu trách nhiệm về những quy định pháp lý đã nêu trong hợp đồng, đặc biệt là chấtlượng sản phẩm và thời gian thực hiện cần phải đảm bảo nghiêm túc
Phải sử dụng cán bộ có đủ năng lực cho mỗi công việc thực hiện theo quy định
Phải có hệ thống quản lý chất lượng để kiểm soát chất lượng sản phẩm thiết kế củađơn vị
Phải bồi thường thiệt hại do sản phẩm tư vấn của mình gây ra
Phải mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp theo quy định
Trang 33Không được chỉ định sử dụng các loại vật liệu hay vật tư kỹ thuật của một nơi sảnxuất, cung ứng nào đó, mà chỉ được nêu yêu cầu chung về tính năng kỹ thuật của vậtliệu hay vật tư kỹ thuật.
Không được giao thầu lại toàn bộ hợp đồng hoặc phần chính của hợp đồng cho một tổchức tư vấn khác
Đảm bảo sản phẩm được thực hiện theo đúng nội dung các bước thiết kế đã quy định,phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật xây dựng được áp dụng và nhiệm vụ thiết
kế, hợp đồng giao nhận thầu thiết kế với Chủ đầu tư
Đồ án thiết kế chỉ được thực hiện khi chủ nhiệm đồ án thiết kế và các chủ trì thiết kế
có đủ năng lực theo quy định của Bộ Xây dựng Người chủ nhiệm đồ án thiết kế và cácchủ trì thiết kế phải chịu trách nhiệm cá nhân về chất lượng sản phẩm do mình thựchiện
Tổ chức tư vấn thiết kế phải có hệ thống quản lý chất lượng sản phẩm thiết kế để kiểmsoát chất lượng sản phẩm thiết kế
Tổ chức tư vấn lập thiết kế kỹ thuật hoặc thiết kế kỹ thuật thi công phải thực hiện giámsát tác giả trong quá trình thi công xây lắp theo quy định
Tổ chức tư vấn thiết kế không được giao thầu lại toàn bộ hợp đồng hoặc phần chínhcủa nội dung hợp đồng cho một tổ chức tư vấn thiết kế khác
Việc nghiệm thu sản phẩm thiết kế phải lập biên bản theo mẫu quy định, trong đó cónêu rõ những sai xót (nếu có), thời gian khắc phục, bổ sung và kết luận về chất lượng
1.4.3 Đối với Nhà thầu thi công xây dựng
Phải đảm bảo chất lượng, an toàn, môi trường xây dựng tốt, cho công trình đang thicông, những công trình khác xung quanh và khu vực lân cận
Chỉ được phép nhận thầu thi công những công trình thực hiện đúng thủ tục đầu tư vàxây dựng, phù hợp với năng lực của mình, thi công đúng thiết kế được duyệt, áp dụngđúng các tiêu chuẩn kỹ thuật xây dựng đã được quy định và chịu sự giám sát, kiểm tra
Trang 34thường xuyên về chất lượng công trình của Chủ đầu tư, tổ chức thiết kế và cơ quangiám định Nhà nước theo phân cấp quản lý chất lượng công trình xây dựng.
Chịu trách nhiệm trước Chủ đầu tư và trước pháp luật về thi công xây lắp công trình,
kể cả những phần việc do Nhà thầu phụ thực hiện theo quy định của hợp đồng giaonhận thầu xây lắp
Vật liệu thành phẩm hoặc bán thành phẩm, cấu kiện xây dựng sử dụng vào công trìnhphải có chứng nhận về chất lượng gửi cho Chủ đầu tư để kiểm soát trước khi sử dụngtheo quy định; tổ chức hệ thống bảo đảm chất lượng công trình để quản lý sản phẩmxây dựng, quản lý công trình trong quá trình thi công
Chú trọng tới chất lượng thi công xây - lắp
Doanh nghiệp phải tổ chức hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với hợp đồng giaothầu, trong đó cần có bộ phận giám sát chất lượng riêng của doanh nghiệp
Lập đầy đủ, đúng quy định nhật ký thi công xây dựng công trình
Chỉ được phép thay đổi, bổ sung vật liệu, khối lượng khi được Chủ đầu tư chấp thuận(có biên bản ký nhận giữa các bên liên quan)
Báo cáo đầy đủ quy trình tự kiểm tra chất lượng vật liệu, cấu kiện, sản phẩm xây dựng.Phối hợp với Chủ đầu tư và đơn vị giám sát, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ nghiệm thu
Báo cáo thường xuyên với Chủ đầu tư về tiến độ, chất lượng, khối lượng, an toàn vàmôi trường xây dựng
Tổ chức nghiệm thu nội bộ trước khi mời đại diện Chủ đầu tư nghiệm thu
Đảm bảo an toàn trong thi công xây dựng cho người, thiết bị và những công trình lâncận, kể cả hệ thống hạ tầng kỹ thuật khu vực
- Lập hồ sơ hoàn công theo quy định hiện hành
Trang 351.4.3 Đối với đơn vị Khảo sát xây dựng
Bao hàm khảo sát địa chất, thủy văn, khảo sát hiện trạng, đo đạc địa hình, đo đạc lún,nghiêng, chuyển dịch, …của công trình đang có
Nhiệm vụ khảo sát do đơn vị thiết kế lập, được Chủ đầu tư phê duyệt phải phù hợp vớiquy mô, các bước thiết kế, tính chất công trình, điều kiện tự nhiên của khu vực xâydựng, đặc biệt khảo sát phải đủ, phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn áp dụng, tránh lãngphí
Công việc khảo sát phải phù hợp nhiệm vụ đã phê duyệt, trong báo cáo phải kiến nghị
về việc xử lý nền móng công trình xây dựng
Chủ đầu tư xem xét, quyết định việc khảo sát bổ sung, do tư vấn thiết kế đề nghị
Việc khảo sát không được xâm hại về môi trường, phải phục hồi lại hiện trạng ban đầucủa hiện trường, theo những nội dung phục hồi đã ghi trong hợp đồng
Việc khảo sát không được xâm hại mạng lưới kỹ thuật công trình công cộng và nhữngcông trình xây dựng khác trong phạm vi địa điểm khảo sát
1.4.4 Đối với đơn vị Giám sát thi công xây lắp
Phải có bộ phận chuyên trách đảm bảo duy trì hoạt động giám sát một cách có hệthống trong toàn bộ quá trình thi công xây lắp từ khi khởi công đến khi nghiệm thu,bàn giao
Phải phân định nhiệm vụ, quyền hạn của giám sát trưởng, các giám sát viên chuyêntrách cho từng công việc và thông báo công khai tại công trường để đảm bảo việc giámsát được thường xuyên, liên tục
Lập hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với yêu cầu của dự án
Kiểm tra các điều kiện khởi công: Điều kiện về năng lực các Nhà thầu, thiết bị thicông (phù hợp hồ sơ dự thầu), phòng thí nghiệm của Nhà thầu hay những cơ sở sảnxuất, cung cấp vật liệu xây dựng (khi cần thiết), kiểm tra chứng chỉ xuất xưởng, chứngchỉ chất lượng thiết bị công trình
Trang 36Lập đề cương, kế hoạch và biện pháp thực hiện giám sát.
Kiểm tra chất lượng, khối lượng, tiến độ, an toàn, môi trường của công trình, hạngmục công trình
Tổ chức kiểm định sản phẩm xây dựng khi cần thiết
Kiểm tra và xác nhận bản vẽ hoàn công
Giúp Chủ đầu tư tập hợp, kiểm tra và trình đơn vị quản lý Nhà nước về chất lượngcông trình xây dựng, hỗ trợ kiểm tra hồ sơ, tài liệu nghiệm thu trước khi tổ chứcnghiệm thu trong từng giai đoạn từ khâu chạy thử đến khi hoàn thành
Giúp Chủ đầu tư lập báo cáo thường kỳ về chất lượng công trình xây dựng theo quyđịnh
Giúp Chủ đầu tư hoặc các đơn vị được ủy quyền dừng thi công, lập biên bản khi Nhàthầu vi phạm chất lượng, an toàn, môi trường xây dựng
Từ chối nghiệm thu các sản phẩm không đảm bảo chất lượng và nêu rõ lý do từ chốinghiệm thu thể hiện bằng văn bản
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
Thông qua nội dung Chương 1, Luận văn đã khái quát các khái niệm cơ bản về côngtác tổ chức thi công và chất lượng cũng như quản lý chất lượng công trình Trên cơ sởcác khái niệm được trích dẫn, tác giả đã đưa ra những vấn đề chính và quan trọng củacông tác quản lý chất lượng thi công xây lắp, kết hợp với hệ thống các văn bản pháp lýđang áp dụng hiện nay thì các nhà làm quản lý chất lượng thi công xây lắp cũng hiểuphần nào về nguyên tắc và tầm quan trọng của việc quản lý chất lượng xây lắp côngtrình Việc tổ chức thi công xây lắp thế nào để đạt được hiệu quả về chất lượng, tiến độ
và vấn đề được quan tâm nhất của một Nhà thầu thi công đó chính là hiệu quả kinh tế.Nhưng việc tổ chức để quản lý chất lượng thi công của chính các Nhà thầu lại là mộtvấn đề không dễ trong thời kỳ hiện nay do có nhiều yếu tố ảnh hưởng tới việc tổ chứcthi công Quản lý thế nào để không ảnh hưởng tới việc tổ chức thi công, quản lý để đạt
Trang 37được cả hai mục đích là chất lượng thi công và hiệu quả kinh tế Trong nội dung củaLuận văn, tác giả dựa trên những quan điểm về chất lượng thi công xây dựng cũng nhưquan điểm về quản lý chất lượng công trình để vận dụng vào các chương tiếp theo, là
cơ sở để đánh giá mức độ đạt được trong việc quản lý chất lượng thi công công trình.Qua đây, mọi người cũng hiểu được Nhà nước ta luôn thay đổi cách nhìn nhận và cáchquản lý để phù hợp nhất với từng thời điểm và sự phát triển của ngành xây dựng nướcta
Trang 38CHƯƠNG 2: CƠ SỞ KHOA HỌC TRONG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG
THI CÔNG HẠNG MỤC CƠ ĐIỆN
2.1 Đặc điểm kỹ thuật của hệ thống cơ điện
Trong quá trình thiết kế và xây dựng các công trình tòa nhà, song song với phần xâydựng thô, xây dựng hoàn thiện nội thất thì hệ thống cơ điện M&E (Monito r ing a n d Evaluati o n ) là một phần quan trọng và thiết yếu.
Phần cơ trong công trình chiếm khối lượng lớn là vào hạng mục:
Phần điện như tên gọi bao gồm các hạng mục liên quan như:
+ Phân phối cung cấp điện
Trang 39nhiệt độ, phát hiện hiểm họa cháy nổ, và phục vụ hệ thống hệ thống thông tin liên lạccủa tòa nhà.
+ Hệ thống chiếu sáng là một hạng mục thuộc hệ thống điện Hệ thống chiếu sáng vậndụng những công nghệ tiên tiến nhất để tối đa tiết kiệm năng lượng, đáp ứng các yêucầu xây dựng, tuân thủ tiêu chuẩn xây dựng xanh, và cung cấp đủ lượng ánh sáng phùhợp nhu cầu của người sử dụng
+ Một hệ thống quan trọng khác thuộc hệ thống điện là hệ thống chống sét Hệ thốngnày có thể ngăn được dòng điện đột ngột đánh vào tòa nhà bằng cách dẫn điện xuốngđất, thông qua sử dụng một mạng lưới gồm cột thu lôi, kim thu sét, dây dẫn, cọc tiếpđất, và các thiết bị khác Hệ thống này giảm nhẹ nguy cơ chập cháy, đảm bảo cho cácvật liệu kết cấu
- Hệ thống cấp thoát nước: Đóng vai trò cấp dẫn nước cho cả tòa nhà, thoát nướcmưa, dẫn và xử lý nước thải sinh hoạt, thông gió cho đường ống dẫn và các thiết bị hệthống Hệ thống cấp thoát nước cũng hỗ trợ hệ thống phòng cháy chữa cháy thông quacung cấp nước tới hệ thống bình phun.Tuy nhiên để quản lý được một trong những hệthống liên quan đến nhu cầu thiết yếu của cuộc sống - nước là nhiệm vụ không hề đơngiản Mỗi dự án đều cần đến hệ thống này nhưng một khi hệ thống thoát nước đượcthiết kế và cài đặt sai thì nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến kết cấu tòa nhà, gâyngập nước, gây mùi khó chịu và tình trạng kém vệ sinh
- Hệ thống điều hòa thông gió (HVAC) là một hệ thống chính của các dự án xâydựng, đặt biệt là các dự án dân cư và công nghiệp Nó không chỉ tạo sự thoải mái,thuận tiện mà còn bảo vệ người dùng cuối Hệ thống điều hòa thông gió quản lý chấtlượng không khí, nhiệt độ bên trong tòa nhà, đưa không khí mát mẻ hay ấm áp vào đểđiều tiết nhiệt độ không khí của tòa nhà, tạo ra sự tiện nghi, thoải mái cho con ngườisinh sống, làm việc bên trong tòa nhà Hệ thống điều hòa thông gió cũng hỗ trợ hệthống cứu hỏa bằng cách kiểm soát tăng áp cầu thang, khử khói và thông khí hànhlang, tầng hầm
- Hệ thống điện nhẹ: Công nghệ ngày càng phát triển, các tòa nhà của cơ quan
Trang 40Nhà nước, doanh nghiệp, bệnh viện, và các tổ chức khác cần đưa công nghệ vào sử