Để thỏa mãn được nhu cầu vui chơi, thích khám phá những đồ dùng đồ chơi mới lạ của trẻ đòi hỏi giáo viên mầm non phải luôn sáng tạo ra nhiều đồ dùng, đồ chơi phù hợp với nội dung bài dạy
Trang 1ĐỀ TÀI: “Cách làm một số đồ dùng đồ chơi tự tạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục vận động cho trẻ 5-6 tuổi”
A MỞ ĐẦU I.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1.Cơ sở lí luận
Trẻ em những năm đầu của cuộc sống còn rất nhỏ bé, rất cần sự chăm sóc của người lớn, đó là sự chăm sóc không chỉ là vật chất mà còn cả về tinh thần Ngay từ khi cất tiếng khóc chào đời, trẻ đã có những vận động nhưng đó chỉ là những vận động nhỏ từ các cơ non nớt của trẻ Cùng với thời gian các cơ trong cơ thể lớn dần vận động của trẻ ngày một thay đổi rõ rệt và sự tham gia tích cực của hệ xương, hệ
cơ và sự điều khiển của hệ thần kinh Khi trẻ vận động, gân, cơ, khớp cùng phối hợp vận động và phát triển Vì vậy vận động có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển thể lực và giúp hệ thần kinh của trẻ phát triển
Đối với trẻ mẫu giáo nói chung và mẫu giáo lớn 5 – 6 tuổi nói riêng thì việc phát triển thể lực cho trẻ thông qua môn giáo dục thể chất là một yếu tố quan trọng và cần thiết Nó giúp trẻ phát triển toàn diện và cân đối con người, rèn luyện nâng cao sức đề kháng của cơ thể trẻ trước tác động của những điều kiện môi trường xung quanh
Để giúp trẻ phát triển thể lực được tốt, có cơ thể khỏe mạnh hài hòa, cân đối là
một trong những nhiệm vụ quan trọng của trường mầm non Phải biết phối kết hợp
giữa nội dung, hình thức và đồ dùng, đồ chơi vận động cho trẻ., phát triển các vận động tinh – thô cho trẻ Đó là những nội dung cơ bản ảnh hưởng trực tiếp đến việc nâng cao chất lượng của quá trình giáo dục thể chất cho trẻ nhằm đào tạo thế hệ trẻ phát triển trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần và trong sáng về đạo đức và nội “dung đồ dùng đồ chơi” là một nội dung vô cùng quan trọng vì nhu cầu của trẻ mầm non “ học mà chơi , chơi mà học” đồ dùng, đồ chơi là một nhu cầu thiết yếu, không thể thiếu được trong cuộc sống Nó rất cần cho trẻ Bất luận trong hoàn cảnh nào đồ chơi ra đời sẽ phát triển không chỉ phát triển trí tuệ mà còn phát triển cả thể lực cho trẻ,đồ dùng , đồ chơi phong phú đa dạng bao nhiêu thì kích thích được tính tò mò ham hiểu biết cùng khám phá của trẻ bấy nhiêu Đặc biệt trẻ lứa tuổi mầm non luôn có nhu cầu với đồ dùng, đồ chơi mới
2.Cơ sở thực tiễn
Năm 2016- 2017 tôi được nhà trường phân công dạy lớp lớn 5-6 tuổi ,trong những năm thực hiện chuyên đề trường tôi đã lên kế hoạch mua sắm trang thiết bị,đồ dùng đồ chơi vận động để thực hiện chuyên đề một cánh có hiệu quả nhưng
Trang 2vẫn không đáp ứng đủ nhu cầu vận động của trẻ Hằng ngày được tiếp xúc với trẻ, được xem trẻ chơi, tôi nhận thấy được rằng trẻ rất thích chơi với những đồ chơi mới lạ Trong khi đó đồ dùng , đồ chơi vận động ở lớp, trường còn hạn chế , chỉ có một số đồ dùng dành cho vận động thô, và một số đồ chơi liên hoàn ở ngoài trời ,chưa chú trọng đến đồ chơi phục vụ cho vận động tinh Không những thế đồ đùng đồ chơi vận động số lượng không nhiều và ít được thay đổi Vì vậy trẻ không phát huy đươc tính tích cực , sáng tạo trong các hoạt động vận động
Để thỏa mãn được nhu cầu vui chơi, thích khám phá những đồ dùng đồ chơi mới
lạ của trẻ đòi hỏi giáo viên mầm non phải luôn sáng tạo ra nhiều đồ dùng, đồ chơi phù hợp với nội dung bài dạy, phù hợp với tình huống giáo dục trong các hoạt động và có hiệu quả trong quá trình trẻ vận động Thực tế trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta, thường có rất nhiều sản phẩm bị loại bỏ sau khi sử dụng, chẳng hạn như vỏ chai,nắp chai,dầu gội, sữa tắm, lon bia, vỏ hộp sữa, bìa lịch cũ, lốp xe, tre… đó là nguồn vật liệu rất phong phú và đa dạng để chúng ta tận dụng nó tạo ra nhiều sản phẩm, tạo ra nguồn đồ chơi cho trẻ phát triển thể chất Những nguồn vật liệu sẳn có ở địa phương nơi trẻ sinh sống giúp trẻ tạo ra đồ chơi mang tính đặc trưng của vùng miền, vừa giúp trẻ giữ gìn nét đẹp của quê hương trẻ, từ đó góp phần hình thành phát triển trí tuệ và tình cảm cho trẻ Xuất phát từ tầm quan trọng của đồ dùng ,đồ chơi đối với trẻ mầm non bản thân tôi là tổ trưởng phụ trách chuyên môn, tôi đã dựa vào kinh nghiệm của những người đi trước, dựa vào tài
liệu hướng dẫn cách làm 1 số đồ chơi tôi xin đưa ra “Cách làm một số đồ dùng đồ chơi tự tạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục vận động cho trẻ 5-6 tuổi”
II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Mục đích của đề tài là tôi muốn trẻ khám phá phong phú các đồ dùng, đồ chơi vận động mà bản thân tôi tự làm và tạo ra từ nguyên vật liệu phế thải , dể tìm trong cuộc sống,vừa tiết kiệm chi phí cho giáo viên vừa phối hợp với phụ huynh trong việc giáo dục trẻ (Phụ huynh đóng góp, sưu tầm ủng hộ cho giáo viên những nguyên vật liệu củ) Từ những đồ dùng , đồ chơi vận động tự tạo với nhiều màu sắc hấp dẫn, đa dạng về chủng loại , nhiều công dụng khác nhau sẻ thỏa mãn nhu cầu vui chơi của trẻ,giúp trẻ đỡ nhàm chán, hứng thú, hoạt động tích cực vào các hoạt động giáo dục thể chất, nhằm phát triển toàn diện thể lực cho trẻ 5-6 tuổi nói riêng , trẻ mầm non nói chung
III ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
Đối tượng nghiên cứu là “Cách làm một số đồ dùng đồ chơi tự tạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục vận động cho trẻ 5-6 tuổi”
Trang 3IV ĐỐI TƯỢNG KHẢO SÁT THỰC NGHIỆM:
Năm nay tôi được nhà trường phân công dạy lớp lớn 5-6 tuổi Với đề tài trên tôi đã chọn đối tượng lớp tôi ( lớp lớn 5-6 tuổi) để khảo sát thực nghiệm
V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp thực hành
VI PHẠM VI VÀ KẾ HOẠCH NGHIÊN CỨU
Tôi thực hiện đề tài này tại lớp mẫu giáo lớn A1 với tổng số trẻ 34 Tại trường Mầm non Sơn Ca – Thị trấn Hồ Xá- Vĩnh Linh- Quảng Trị
* Thời gian nghiên cứu :
- Từ ngày 5/9 /2015 đến 10 /4/ 2016
B NỘI DUNG
I.NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN
1.Thuận lợi:
Bản thân tôi được công tác tại trường trọng diểm của huyện nên được sự quan tâm của lãnh đạo ngành, của BGH nhà trường đầu tư về cơ sở vật chất, tạo cho tôi có điều kiện học hỏi chuyên môn của trường bạn
- Đội ngũ giáo viên trong trường tham gia nhiệt tình trong việc làm đồ chơi tự tạo
- Hai giáo viên đứng lớp đều có trình độ Đại học, nhiệt tình, yêu trẻ
- Bản thân có năng khiếu về mỹ thuật, nắm chắc phương pháp dạy học, luôn trau dồi kiến thức học hỏi kinh nghiệm của chị em trong trường để nâng cao trình độ chuyên môn
- Đa số phụ huynh là nông thôn, buôn bán nên họ ít quan tâm đến việc học tập của con em, chưa hiểu hết tầm quan trọng của việc làm đồ dùng đồ chơi vận động nên khó khăn khi phối hợp với giáo viên đóng góp nguồn vật liệu phế thải, vật liệu sẵn có ở địa phương
-Các loại đồ dùng phục vụ cho các vận động đã cũ , trang thiết bị hiện đại còn thiếu.chưa phong phú
- Trong lớp tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng cân nặng , chiều cao khá nhiều
II ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG ĐỀ TÀI
Khảo sát thực tế 34 trẻ
CN- CC
Tỉ lệ đạt
%
1 Trẻ hứng thú , hoạt động tích cực với với đồ
đùng , đồ chơi vận động thô
Trang 42 Trẻ hứng thú , hoạt động tích cực với đồ chơi
vận động tinh
2 Trẻ bị suy dinh dưỡng cân nặng , chiều cao 6/34 18%
3 Số lượng, hình thức , chất lượng đồ dùng, đồ
chơi vận động
30%
Từ thực tế trên tôi đã đưa ra nhiều biện pháp thực hiện làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ có hiệu quả nhất
III.BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1 Lên kế hoạch làm đồ dùng đồ chơi.
- Ngay từ đầu năm tôi và giáo viên trong lớp đã bám sát kế hoạch của nhà trường, của chuyên môn, của tổ để lên kế hoạch cho lớp Ngoài ra chúng tôi còn bám sát chương trình năm để lên kế hoạch làm đồ chơi vận động cho từng chủ đề
-Không chỉ lên kế hoạch làm đồ dùng cho những bài vận động cơ bản mà còn lên
kế hoạch làm đồ dùng,đồ chơi để phục vụ cho bé tập thể dục như: xù, vòng, gậy, nơ giúp trẻ hứng thú trong giờ tập thể dục Hay phục vụ cho trò chơi như: chai, vòng, cờ, những trò chơi mới , những đồ dùng mơi sẻ kích thích tính ham hiểu biết, hứng thú và hoạt động tích cực cho trẻ
- Để phát triển cơ thể một cách toàn diện trẻ không chỉ được vận động thô mà còn phải cho trẻ chơi vận động tinh nhằm phát triển các cơ ngón tay, bàn tay.Muốn làm được điều đó chúng tôi cũng lên kế hoạch làm đồ chơi vận động tinh cho từng chủ
đề
Ví dụ: Chủ đề “ Bản thân” có thể làm đồ chơi: tết tóc, cột dây giày, cài nút áo Chủ đề: “nghề nghiệp” có thể làm đồ chơi: xâu vòng
Chủ đề thực vật: Xâu hoa, lá, quả, xâu thân cho cây
-Việc lên kế hoạch ngay từ đầu năm sẻ giúp chúng tôi chủ động trong công việc, đem lại hiệu quả cao trong quá trình làm đồ chơi, trong giảng dạy
2: Phối hợp với phụ huynh
Tuyên truyền với phụ huynh về tầm quan trọng của đồ chơi vận động đối với trẻ Mầm non, đặc biệt là đồ chơi tự làm Từ đó phụ huynh sưu tầm nguyên vật liệu, phế liệu giúp giáo viên trong việc làm đồ dùng đồ chơi được thành công
- Đầu năm chúng tôi lên kế hoạch họp phụ huynh nói về tầm quan trọng chuyên đề giáo dục vận động cho trẻ mầm non và đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi, lứa tuổi hiếu động , thích được trải nghiệm, tìm tòi, khám phá Đưa ra kế hoạch thực hiện chuyên đề trong năm Sau đó tôi tuyên truyền phụ huynh cùng tham gia Muốn có nguồn nguyên vật liệu đa dạng và dồi dào tôi đã kết hợp cùng với phụ huynh để tích luỹ
Trang 5những đồ phế thải trong gia đình thì mới có được Bên cạnh đó tôi cũng tìm hiểu
và gợi hỏi ở những cơ quan làm việc của phụ huynh có những nguyên vật liệu phế thải nào có thể tận dụng làm đồ dùng được như: Các loại hộp to nhỏ… Trong năm học có thể chia ra làm nhiều đợt huy động phụ huynh mang nguyên vật liệu vào, cũng có khi phụ huynh có nguyên vật liệu mang vào cho cô ngay Những nguyện vọng này tôi đã trao đổi và thống nhất với phụ huynh ngay từ đầu năm học Sau đó đến từng chủ đề cần gì thêm tôi thông tin trên bảng thông báo cho phụ huynh biết
- Không chỉ trong buổi họp phụ huynh hằng ngày trong giờ đón, trả trẻ tôi cũng tuyên truyền cho phụ huynh bằng hình ảnh về những đồ chơi từ những vật liệu phế thải dễ kiếm , dễ làm để phụ huynh phụ giúp cô trong việc sưu tầm các nguyên vật liệu từ địa phương, nguyên vật liệu phế thải như: tre, chai, long,bìa, hộp sữa,lốp xe và phụ giúp cô trong việc làm đồ dùng đồ chơi vận động
3.Rèn luyện, tham quan học hỏi:
- Tham quan trường bạn, các lớp trong nhà trường để có thêm kinh nghiệm làm đồ dùng đồ chơi như trường : Hoa Phượng Trường Bến Hải và các trường lân cận Đầu năm học hay trong năm học phòng thường tổ chức các đợt tập huấn chuyên môn hay tổ chức mạng lưới chuyên môn ở các trường là một tổ trưởng chuyên môn tôi được đi tham dự nên đây là cơ hội để tôi học hỏi kinh nghiệm làm đồ dùng
đồ chơi vận động Tôi đã đi các lớp xem và xin chụp ảnh lại để học hỏi thêm
- Hay các trường bạn tổ chức ngày hội thể thao tôi cũng tham mưu để trường tạo điều kiện đi xem và học hỏi cách tổ chức , cách trưng bày đồ chơi, và hơn gì hết là học cách làm đồ dùng đồ chơi
- Bên cạnh đó tôi còn tham khảo tài liệu, cách hướng dẫn làm đồ dùng đồ chơi để làm được tốt hơn
- Trong các cuộc họp tôi thường xuyên tham mưu với Ban giám hiệu cho đi tham quan trường bạn để học hỏi cách làm đồ dùng đồ chơi vận động cho phong phú đa dạng, chức năng và chất liệu khi làm
Không chỉ thế tôi còn tìm tòi sách báo, tài liệu , xem các mẫu đồ dùng đồ chơi trên mạng phù hợp với địa phương, phù hợp với bài dạy, phù hợp với lứa tuổi
- Tôi luôn tự rèn luyện bản thân , kiên trì, chịu khó Làm một lần không được thì làm lại lần khác khi nào thấy đẹp mặt thì thôi Tôi luôn lấy trẻ là nguồn cảm hứng
để tôi làm việc có hiệu quả Đồ chơi không chỉ đẹp mà còn phải bền, an toàn , phù hợp và sử dụng có hiệu quả cao
4.Chọn mẫu đồ dùng, đồ chơi vận động:
Trang 6Mẫu đồ chơi , đồ dùng là rất quan trọng, nếu như mẫu không phù hợp với trẻ
sẻ ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của trẻ, ảnh hưởng đến thể lực của trẻ
- Dựa vào kế hoạch làm đồ dùng , đồ chơi vận động , kế hoạch thực hiện chương
trình cho trẻ 5-6 tuổi, tôi đã suy nghĩ tìm mẫu đồ dùng , đồ chơi phù hợp với lứa tuổi , đẹp mắt, dễ làm, nhưng có hiệu quả sử dụng
Ví dụ : Vòng, túi cát, ô bật tách khép chân, hột hạt xâu vòng, xâu nắp chai, văn nắp chai,cà kheo, cử tạ, ném vòng vào cổ chai, cờ , bôlim…
-Chọn mẫu phải luôn phong phú,đa dạng về hình thức và chất liệu, phù hợp chủ đề, vât liệu dễ kiếm
Ví dụ: Võ chai nước ngọt làm boolim, chơi ném vòng cổ chai, làm cử tạ….Vải: làm túi cát, cờ, gài nút áo….Lốp xe đạp làm vòng bật…Tre làm gậy, vòng, xâu thân cây…Giấy bìa làm con suối cho trẻ bật, đan lát, Loong sữa làm cà kheo…
5 Lựa chọn nguyên, vật liệu:
Việc tận dụng những nguyên vật liệu dễ kiếm , rẻ tiền giúp giáo viên vừa có điều kiện tiết kiệm chi phí làm đồ dùng, đồ chơi vừa có thể phối hợp với giáo viên trong việc chăm sóc , giáo dục trẻ ( Phụ huynh đóng góp, sưu tầm cho giáo viên những nguyên vật liệu củ)
Tuy nhiên khi lựa chọn vật liệu làm đồ dùng đồ chơi cần chú ý:
+ Lựa chọn những vật liệu sạch, đảm bảo an toàn
+ Tận dụng những vật liệu phổ biến, rẻ tiền
Ví dụ: Vải vụn, võ chai nhựa, tre, bìa , lịch, giấy màu…
+ Nguyên vật liệu dễ huy động được từ phụ huynh học sinh
Ví dụ: Các võ chai nước ngọt, nước suối bằng nhựa, tre, lốp xe
+ Vật liệu có màu sắc đẹp , kích thước vừa phải với tầm tay trẻ
Ví dụ:Võ chai su su có màu hồng, cam tươi sáng , vừa tay trẻ dùng để cho trẻ vặn nắp chai
6 Cách làm một số đồ dùng đồ chơi đơn giản từ nguyên vật liệu phế thải: Với nguồn nguyên vật liệu phong phú và đa dạng mà tôi thu thập được, tôi suy
nghĩ làm thế nào đây để tạo được hình dáng của đồ chơi thật lạ mắt dễ làm đối với trẻ? Vì thế tôi chỉ đưa ra sau đây một số cách làm đồ chơi hết sức đơn giản, dễ làm đối với trẻ mà vẫn có tác dụng giáo dục thể chất cao cho đứa trẻ
a/ Đồ chơi vận động tinh:
* Xâu vòng:
Trang 7- Vật liệu: Hạt cao su, sơn màu, dây len
- Cách làm: Hạt cao su rửa sạch , phơi khô, đục lỗ ở giữa sau đó sơn đủ màu, phơi khô
- Cách sử dụng: Dùng dây len xâu vào lỗ các hạt xen kẻ các màu sắc khác nhau ,khi xâu đủ vòng theo ý thích thì cột lại
*Xâu thân lá cho cây dừa
Trang 8- Vật liệu: Tre, giấy màu, thép võ chai nước ngọt, xi măng trắng
- Cách làm: Tre cưa khúc ngắn sơn xanh, giấy màu cắt lá dán vào một đoạn tre cưa ngắn , võ chai cắt lấy phần đế chai, thép lấy giấy màu cuốn để làm que xâu sau đó lấy xi măng đổ vào đế chai , 1 đế đặt 2 que thép vào chờ xi mang khô uốn thép hơi cong cho có hình thù mềm mại
- Cách sử dụng: Dùng từng đoạn tre xâu vào que đã gắn ở đế chai cho đến khi đầy thì xâu đoạn có lá lên trên, tương tự như vậy xâu que thú hai
*Vặn hoa cho thân
Trang 9- Vật liệu: Võ chai sữa su su, nỉ đủ màu, sơn
- Cách làm: Võ chai su su rửa sạch phơi khô, sơn màu xanh vào, nỉ cắt thành hoa , cắt lỗ ở giữa để luồn nắp chai su su vào
- Cách sử dụng: Lấy thân chai và nắp chai đã gắn hoa vặn lại thành cây hoa
Ngoài ra tôi còn làm nhiều loại đồ chơi vận động tinh khác nhau phù hợp với chủ đề giúp trẻ đỡ nhàm chán, hứng thú khi chơi như: Xâu dây giày, gài nút áo, tết tóc cho bé, đan lát, xâu cườm bằng óng hút, xâu nắp chai tương ứng với số, xâu hình …
Trang 10
b/ Đồ dùng , đồ chơi vận động thô:
* Vòng
- Vật liệu: Tre, dây trang trí
- Cách làm: Dùng những thanh tre khô vót nhẵn , sau đó dùng dây xi măng cột hai dầu lại với nhau tao thành vòng tròn Để cái vòng đẹp , hấp dẫn , an toàn tôi đã dùng dây trang trí quấn tròn , mỗi vòng 1 màu sắc
-Cách sử dụng: Dùng cho bé tập thể dục, có thể dùng cho bài tập “Bật liên tục qua
7 vòng