'ĩhat bại của các phone trào ircn dã chứrm tỏ uiiii câp phoniz kiên và hệ tư lưmig phonu kiên khônu dù diêu kiện đè lãnh đạo phong trào yêu nước giái qu>'ết thành công nhiệm vụ dân tộc ờ
Trang 1TS BÙI KIM ĐÌNH (Chủ biên)
H Ỏ I - Đ Á P
MÔN ĐƯỞNG LỐI CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
(Dành cho sinh viên đại học, cao đẳng khối không chuyên
Ngành Mác - Lênin , Tư tưởng Hồ Chí Minh)
Trang 2TS BÙI KIM ĐÌNH ÍChủ biên)
HỎI - ĐÁP
lyiÔN ĐƯỞNG LỐI CÁCH MẠNG
(Dàní cho sinh viên đại học, cao đàng khối không chuyên
ngành Mác - Lénin, Tư tưởng Hồ Chí Minh))
HÀ NỘI - 2009
Trang 31 ập thê tác giá
* TS Bùi Kim Đỉnh (Chủ biên)
* Ths Phùng Thị Hiển
* Ths V^ũ Ngọc Lưong
Trang 4LỜI NÓI ĐÀU
Dẻ phù hợp với thực tiễn công cuộc đổi mới đất nước và
sự n ghiệp giáo dục, đào tạo; quán triệt quan điểm đổi mới công tác ttư tưởng, lý luận cùa Đảng, Bộ Giáo dục và Dào tạo đã ban hànln chưcng trình mới và biên soạn giáo trình Dường lối cách mạtng của Đ ả n g C ộ n g sả n Việt N a m (dành cho sinh viên đại
học^ cao dẳng khối không chuyên ngành Mác-Lênin, T ư tưởng
Hồ C h í M.nh)
Nham giúp cho đông đảo sinh viên, thuận tiện trong việc học tập, ôn tập môn học trên Chúng tôi tổ chức biên soạn và xuẩli bản cuốn sách H ỏi - đáp môn Đường lối cách mạng của
Đ ảng Cộng sản Việt N am theo đúng kết cấu và nội dung giáo
trirữi trên Sách do các giảng viên có kinh nghiệm giảng dạy lý luậni Mác-Lênin lâu năm biên soạn
Trong quá trình biên soạn, tập thể tác già đã có nhiều
cồ g ắ n g , íong k h ông tránh khỏi nhũng thiếu sót M o n g được bạn đọc góp ý kiến đẻ lần tái bàn sau cu ố n sách đ ư ợ c hoàn
c h ỉ n h hưn
TẬP THÉ T Á C GIẢ
TliáiiịỊ 7 nãm 2009
Trang 5HƠI- Đ í ’ M Ô N Đ Ư Ờ N G LỒI CACH M A NG CUA Đ Á N G C ỌNG SÁN VIẸT NAM 7
v à ý ag hĩ a c ủ a việc họ c tậ p m ô n học “ Đ ư ờ n g lối cách
m ạ c ủ a Đ ả n g C ộ n g sản Việt N a m ”
rrả lời:
/iệ c hiểu biết những vấn đề này giúp việc sinh viên học
sinhi ó định hướng và sự chỉ dẫn đúng đan để níihiên cứu môn
hoc
D ô i lượiiỊỊ:
)ưcmc loi cách m ạnc (mục tiêu cơ bàn và phương thức cơ ban đ: đạt mục tiêu trone mồi ihời đoạn) có vai trò quan trọng bậc niat với toàn bộ sự imhiộp cách mạng Nó quyết định công tác tutưm m, lồ chirc chièu hướng vận động và thành, bại của pliOiri! irào Đường lối cách m ạne là cơ sờ cho sự đoàn kết thống nhâu to ng DảriL! định hưtVng cho hành động của cán bộ, đảnc
\ iêni \'i là dấu hiệu nôi hật phản ánh năng lực trình độ chính trị cua ni't Dane
ỉ)ườne lỏi cách inạim cua Dáng là sự vận dụng sáng tạo chủ niliTa Mác-l.ênin \ à tư tirớim n ồ Chí Minh, done thời là sự
bó S;u:i: phai triôn ly luặii ironu sự vận độne kliôiii; neừnii của
liicn thực Ironc mnyc \ à quôc tê
)o dó ìììôn ÌIOC láp in/níỊ iiỊỉhicn cứu hệ ihónụ quan íỉicm,
cliìi cìúnỉì sucịì CIUI Danịi CónỊỊ san l'iệl \ ( im íừ khi
Trang 68 I S FUÌI K I M D I N H ( Cl ùi b i ỏ n )
Dùng thành lập liên nay những kinh nỊ^liiệm CUÍI IkiHỊỉ Irong hoạch định, (hực hiện ííiartìịỊ lôi.
2 Nhiệm vụ
- Làm rõ sự ra dời và hoạt dộng chù ycu cùa Dáng cộng
sản Việt Nam - chủ ihề hoạch định đường lối cách mạng Việt Nam
- Làm rõ quá trình hình thành, bồ sung và phát trièn điiònu lối cách mạng cùa Đảng, nhấn mạnh đến đưmig lối của Dànu trên một số lĩnh vực cơ bản của ihời kỳ đổi mới
- Ket quà thực hiện đưòng lối qua các thời kỳ
- Những kinh nghiệm xây dựng và thực hiện đường lối
- Phưcmg pháp pho hien là phưcnig pháp lịch sứ và phươnL! pháp logíc Bên cạnh đỏ, sử dụng các phương pháp thích h(.rp: phân tích, lôim hợp dôi chiẻu so sánh, dịnh lưạne
4 V niỊhĩa cua việc học lập:
- Môn học nhàm trang bị cho sinh viên nliữni’ hiôu hicl C(T
Trang 7H Ố I- Đ Á P « Ó N Đ Ư Ờ N G LỒI CÁCH M Ạ NG CUA Đ Á N G C Ọ N G SÀN VIẸT NAM
bản Iih.t V ồ Sự ra dời và hoạt dộng của Dàng, tập trung vào lĩnh vực đi.nig lối của ỉ)ãnu tronu tiốn trinh lãnh đạo cách mạng, nhất là rong thời kỳ đồi mới
-llọ c tập quán triệt đưcTng lối đế để hiổu và vận dụng, thirc hi n tot đưÌTng lối, chính sách của Dàng
-Dưòmg lối chính trị là phương cách xừ lý tình huống, cách gũi quvết những vấn đề thực tiễn của cách mạng, cùa đất nước tpng các thời kỳ và các lĩnh vực khác nhau, qua đó ngưòd học thim hiểu biết, nàng cao năng lực hoạt động và củng cố nièm tii vào Đảng, vào sự nghiệp cách mạng
C âu 2 C h í n h sách t h ố n g trị củ a th ự c dân P h á p , tình
t h ế k ỷ X X ?
7‘ả lời:
( 'hình sách ihống trị cùa thực dân Pháp
>ăm 1858, thực dân Pháp nồ súng, tấn công xâm lược Việt N.m Sau khi tạm thời dập tắt được các phong trào đấu tranh cia nhân dân ta thực dân Pháp từng buớc thiết lập bộ máy thỗnj> tỊ ò Việt Nam
V' chinh trị: Thực dân Pháp áp đặt chính sách cai trị thực
dân, tiưc bo mọi quyền đối nội và đối ngoại của chính quyền phong ,icn nhà Nguvỗn; chia Việt Nam ra thành ba xứ: Bắc Kỳ,
Trang 81 0 I S l ỉ l l R I M D I N H ((; ui b i c n )
Trunu Kỳ Nam Kỷ \ à thực liiộn ơ mồi kỳ một cliỏ d c ai trị ricnu Dỏne ihời với chính sách nham hicm này ihực diii Pliáp câu kêt với giai câp địa chủ trone việc bóc lột kinh lê \ í áip bức đoi \ ứi nhân dân Việl Nam
Vẻ kinh ic thực dân Pháp thực hiện chính sách b(c liột về
kinh tế; tiến hành cưcVp ruộng đất đố lập đồn điền; đ a u tir khai thác tài nguvên; xây dựng một số cơ sờ cônu nghiệp; Xiv dimg
hệ thống đường giao thông, hến cảng phục vụ cho chnh sách khai thác thuộc địa Việc khai thác thuộc địa của thực dm Pháp
dã tạo nên sự chuyền biến cùa nền kinh tế Việt Nam (hìih thành một số nuành kinh tế m ớ i ) nhưng cũnii dẫn đén hậu qui l:à nèn kinh tế Việt Nam bị lệ thuộc vào tư bàn Pháp, bị kìm hàn tronu vòng lạc hậu
Vê vủn hóa-xã hội thực dân Pháp thực hiện chiih sách
văn hóa, giáo dục thực dân, ngu dân; dung túng, duy tr c.ác hù tục lạc hậu
2 Tmh hình giai cấp-xũ hội ở Việt Nam
Dưới tác động cùa chính sách cai trị thực dân xã iộ'i '/iệt Nam diễn ra quá trinh phân hóa sâu sac
Ngoài hai giai cấp cũ là giai cấp địa chủ phong kiiếi và nỏnu dãn xã hội Việt Nam xuất hiện các giai cap mới: ỊÌ.ai cap cỏim nhân, uiai cap tiếu tư sàn và tư sàn
(ỉiíii cấp clịa chu phoníỊ kiến: Đa sỗ cấu kốl \ ới tiụic Jân
Trang 9HỒI- Í>ÀP MÔN O ưỜ N G LOI C ÁCH MANG CUA Đ A N G CỌNG SAN VIẸT NAM 1 1
Pháp tấng ciràng hóc lôt, ap bức nôni: dân 1 uy nhiên Iroim nội
hộ địa chù Việt Nam lúc nay có sự phân hóa, mộl bộ phận địa chủ (đặc hiệt là lớp trí ihức phonu kicii) có lòniz yêu nước, căm ehél chê độ llìực dân dà tham gia dâu tranh chòim Pháp dưới các hình ihức và mức dộ khác nhau
Oiai củp n ô n ^ dán: l.á lực lượne đông đào nhâl Irong xà
hội Việt Nam bị thực dủn và phong kiên áp bức bóc lộl nặng
nề Tình cảnh khốn khổ, bân cùng của giai cap nônu dân Việt
Nam đà làm tăng thòm ìòuii căm thù dô quôc \ à pỉione kiên tay
sai, làm lănu thêm ý chí cach mạng cua họ iroim cuộc dâu iranh giành lại ruộng dal \ à qu\ cn sông tự do
(ỉiai cáp côniỊ nhún l lệí Nam: Ra đời từ cuộc khai thác
ihuộe địa lan thứ nhai của thực dân Pháp, giai cap cỏna nhân lập irung nhiều ờ các thành phô \ à vùne mò nliư: lià Nội Sài Gòn Hài Phòng Nam Oịiih Vinh Ọuảim Ninh
l)a sô cône nlìân Việl Nam xuàí thân ùr eiai cãp lìỏne dàn
Vi vạy, giai càp cônii ĩihâii có quan hệ trục tiôp \ a chặt chè với Iiiai cap nỏnt! dâỉi (iiai càp công nhản Việl Nam bị dê quỏc phtMiii kicn áp buc bóc lột Dặc đièm nôi bật cua ỉiiai cáp côim nti.iiì Việt Nam là ra dài trin»v uiai câp tư san dàn tộc \'iệt Nam
\ a \ ua lún Icii dà sơm dirực liêp thu ánh sane cách inạnu cua
chu nehĩa M ic-1 CIIIỈÌ nhanh chone trơ thanli niõi lực liraimeliiiìli trị lự íiiic, tliôni! nhâl
Trang 1012 TS B lì l K I M DÌNII (( lu hiên)
(ỉiaì cáp liêu tư sán ViCi Nưm: Bao gôm lư sàn còng
nghiệp, tư sản ihưong nghiệp 1'rong giai cap tư sản co một bộ phận kiêm địa chù
Ngay từ khi mới ra đòri, giai cấp tư sản Việt Nam đ.ĩ bị tư sản Pháp và tư sản người ỉỉoa cạnh tranh, chèn ép Do dó, ihế lực kinh tế và địa vị chính trị của giai cắp tư sàn Việt Nain nhỏ
bé và yếu ớt Vì vậy, giai cấp tư sản Việt N am không đủ diều kiện để lãnh đạo cuộc cách mạng dân tộc, dân chù đi đcn thành cong
Tầng lớp tiếu lư sàn Việt Nam: lìao gồm học sinh, tri tliức,
viên chức và những người làm nghề tự do Trong đó, ị,’,iới trí thức và học sinh là bộ phận quan trọng cùa tầng lớp tiểu iư sản Đời sống cùa tiểu tư sàn Việt Nam bấp bênh và dễ bị phá sản trở thành những người vô sản Tiểu tư sản Việt Nam có lòng vêu nước, căm ihù đế quốc, thực dân, nhạy cảm với thời cuộc, lại chịu ảnh hưởng của những tư tưcVng ticn bộ từ bên ngoài truyền vào Vì vậy, đây là lực lượng có tinh thần cách mạng cao
Tóm ìại chính sách thống trị cùa thực dán Pháp dã tác
động mạnh mẽ đến xã hội Việt Nam trên các lĩnh vực chinh trị kinh tế, văn hỏa xã hội Trong đó đặc biệt là sự ra đời hai giai cấp mới là cône nhân \ à tư sàn Việt Nam Các uiai cáp, tần^ lớp tRing \ ã hội Việt Nam lúc này dcu mang thân phận người dân
mất nước, và a nlũrnu mức dộ khác nhau, dèu hị ihực clàii Pháp
áp bức bóc lột Vi \ậy Irong xã hội Việt Nam, nuoái mâu thuẫn
Trang 11cư b;in giữa nhân dân chu yêu là nông dãn với iziai câp dịa chù
phong kiến, dã nav sinh mâu thuần vừa cơ bủn, vừa chù yốu và
ngày cànu eav gãt tronu dời sông dân tộc đó là; mâu thuẫn giữa
toàn thô nhân dân Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược 'ĩính
chất của xã hội Viột Nam là xã hội thuộc địa nừa phong kiến
Thực tiễn lịch sứ Việt Nam dặt ra hai yêu cầu: một là, phải đánh
đuôi thực dân Pháp xâm lược, giành độc lập cho dân tộc, tự do
cho nhân dân; hai là xóa bỏ chế độ phong kiến, giành quyền dân
chủ cho nhân dân chu yếu là ruộng đất cho nông dân Trong đó,
chống dế quốc, giải phóng dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu
Câu 3. T ó m tắt p h o n g tr à o yêu nư ớc th eo k h u y n h
h ư ớ n g p h o n g kiến và t ư sản ở Việt N a m tr ư ớc năm
1930 Nh â n xét?
Trả lời:
rrưởc sự xâm lược của thực dân Pháp, phontí trào đau
tranh giải phóng dân tộc theo khuynh hướng phong kiến và tư
sàn diễn ra mạnh mẽ Những phong trào tiêu biẻu diễn ra trong
ihời kỳ nàv là:
- PỉìOỉiịỊ trùo Can ViurnỊị (1SH5-IH96)' Ngày 13/7/1885,
vua llàni Nuhi xuống chicu cần Virimg Phong trào cần Vưcmg
phát triỏn mạnh ra nhièu dịa phưcmu ừ ỉỉác Kỷ Trung Kỳ và
\'am Kỷ Níiàv 1/11/1888 vua lỉàni Nghi bị Pháp bát, nhưnu
phont; irài) Can Vưmm vẫn tiếp tục dcn năm 1896
H ỎI- Đ ÁP MÒN Đ Ư Ờ N G LÔI CÁC H M ANG CUA ĐÀNG CỌNG SÀN VIẸT NAM 1 3
Trang 121 4 I s m : | K I M i ) I M I (C lui b i c n )
- ( 'í/õt' khoi Yãì Ị hê (liăc (iiane) dicn ra tù năm
1SK4 Nghĩa quàn Yên riiC' dã dánh ihăng l^háp nhiêu Ir.iii và uây cho cliúnu nliiêu klió khăn, ihiột liại Cuộc cliiõn dãii ^'ua* * *imhĩa quân Yên Thè kód dài (JC‘n nãni 1913 thi bị dập lăt
'ĩhat bại của các phone trào ircn dã chứrm tỏ uiiii câp phoniz kiên và hệ tư lưmig phonu kiên khônu dù diêu kiện đè lãnh đạo phong trào yêu nước giái qu>'ết thành công nhiệm vụ dân tộc ờ Việt Nam
I3ên cạnh các cuộc khởi imhĩa nêu trên, đầu thê k\ XX phong trào yêu nước dưới sự lãnh đạo cùa các tànu lởp sì phu tien bộ chịu ảnh hường của tư tường dân chù tư sàn dã dicĩi ra sôi nổi;
- P hong trào Đ óng Du (1906-1908), do nhà yêu nvrớc
Phan Bội Châu lãnh đạo m ở đầu cuộc vận động giài phỏng dân tộc theo khuynh hướng dân chù tư sàn Phong trào này dã J ư a 1
so thanh niên yêu n ư ík saní> du học ở Nhật, dira vào Nhật đC' đánh Pháp, dùng thơ văn ycu nước dê thức tỉnh nhân dân
- Phoní^ trào Duy Tún (Ỉ906-Ì9()H) do Phan Chu Trinh,
'ĩrân Ọuý Cáp, Huvnh riiúc Khánt; lãnh đạo nhăm vận dộrm cài cách văn hóa xã hội, độnu viên lỏim yêu nước, đà kích bọn vua quan phong kicn thoi nát, khâu hiệu là; "ỷ Pháp, da rháp" Neoài ra trong thời kỳ này ờ Việt Nam còn cỏ nhiêu phong Irào dâu tranh khác như: Phong trào ỉ)ònu Kinh Nghĩa I hục (1907); IMiong trào "tây chav K.hách trú" (1919); Phong trào chống độc quycn xuât nhập khâu ơ càng Sài (iòn (1923); dàu tranh tnine
Trang 13HỎI- Đ Á P MÒN Đ Ư Ờ N G LÔI C Á C H M AN G CUA Đ À N G C Ó N G S Á N V I E T NAM I 5
các hội đônu quàn hạt hội đỏni» ihànli phô đỏi cái cách tự do dân chù
Từ trona các phonc trào đấu tranh, các tồ chức đàne phái
ra đời: Đùnịĩ, Lập hiên (năm 1923); Dang Thanh niên (thána 3- 1926); Đ àng Thanh niên cao vong (năm 1926); ỉ Vé/ Nam n ^h ĩa
đoản (năm 1925), sau nhiều lần đỏi tên tháng 7-1928 lấy lên là Tủn Việt cách m ạng Đang: Việt Nam quôc dán Dang (12-1927)
Các dàng phái chính trị tư sàn và tieu lư sàn trên đây góp phần thúc đáy phong trào vêu nước chỏng Pháp, dặc biệt là l â n Việt cách mạng Dàng và Việt Nam quốc dân Dàng
Nhận xét
- Trưóc yêu câu lịch sừ của xã hội Việt Nam các phong
tràd đấu tranh chốnc Pháp diễn ra sôi nổi Miic tiêu cua các ph()ng trào là giành độc lập dân tộc, nhimg trên các lập trường eiai eấp khác nhau nhàm khôi phục chế độ phong kiến, hoặc thict lập chê độ quân chủ lập hiên, hoặc cao Iktti là ihiêl lập chê
dộ cộriỊí hòa tư sàn
- Các phonc tráo đâu tranh diên ra với các phưcmg thức và hiện pháp khác nhau: hạo độniỉ hoặc cài cách; với quan diêm lập h(T|) lực' lư‘vni> bôn imoài khác nhau: dựa vào Pháp dê lliực hiện cai c.icli lioãc dựa \'ào ngoại \ iện dê dánh Pháp Nhưim cuỏi euiiii các CIIÔC dâu tranh dôu thái bai
- Mõi sô tô chức chíiih trị ihcd lập tnùmị: quôc uia lir san
ra ilni \ á dà thê hiên dirơc vai tro cua minh troĩiL! cuôc dâu tranh L’iàiih đúc lãp dân tôc va dân chu Nhirni: các phont: Irào \ à lõ
Trang 1416 TS 1U)I K IM Í ) 1NH (C hu biẽn)
chức trên, do những hạn chế về uiai cấp, dirÌTng lỏi chinh irị; hệ thống tồ chức thiếu chặt chẽ; chưa tập hcrp được rộng rãi lực lượng của dân tộc nôn cuôi cùng đã không thành công
- Sự thất hại cùa các phong trào ycu nước theo lập trưìmg quốc gia tư sản ờ Việt N am đầu ihể kỷ XX đã phàn ánh địa vị kinh tế và chính trị yếu kém cùa giai cấp này trong tiến trinh cách mạng dân tộc, phàn ánh sự bất lực của họ trước lửiừng nhiệm vụ do lịch sừ dân tộc Việt Nam đặt ra
- Mặc dù bị thất bại, nhưng sự phát triền mạnh mẽ của phong trào yêu nước cuối thế kỹ XIX đầu thế kỳ XX có ý nghĩa rất quan trọng Nó là sự tiếp nổi truyền thống yêu nước, kiên cườntỉ bất khuất vi độc lập tự do của dân tộc Việt Nam, dồng thời tạo cơ sở xã hội thuận lợi cho việc tiếp thu chủ nghĩa Mác- Lênin, quan điểm cách m ạng của liồ Chí Minh Phong irào vêu nước trờ thành một trong ba nhân tố dẫn đen sự ra dời cua ĩ^àng Cộng sản Việt Nam
Câu 4. S ự c h u ẩ n bị v ề t ư t ư ở n g , chín h trị và tổ c h ứ c của
N g u y ễ n Ái Q u ố c cho s ự t h à n h lập Đ ả n g C ộ n g sản ờ Việt
N a m ?
Trả lời:
I ( 'lĩuân hị rt’ lư Itronịỉ, chính trị
- l o cáo tội ác cùa ihực dãn Pháp đoi vứi tihân dân các
nước thuôc đia
Trang 15HOI- Đ A p MÒN Đ Ư O N G LÔI CÁCH M ANG CUA D AN G CỌNG S Á N V IẸ T NAM 1 7
Niiười \ic t Iilìiêu hài ctăiì!^ Ircn các báo; "Nmrời cùnu
k h ô " " D ìh s ô n e c ô n u Iilìân", " N h ã ỉ i d ạ o ” , l ạ p c h í “ C'ộng saii“ ,
" T h ư lín quôc tê '\ dặc biệt là, năm 1925 Nuười vict tác phàm
“ Bàn án chc dộ thực dân Pháp" dà uây tiône \ aim và anh hưởng
U'm dcn các phong irào yêu nước (T trong nưíVc và các ihuộc dịa
Nội dunu cua các bài báo, các tác phâm Người dcu lập
Irung lên án chủ nuhĩa thực dân \ạ c h trần ban chai xâm lược\
phản dộnii hóc lột, dàn áp tàn bạo của chúng Người lố cáo
danh Ihcp trước ihê uiới và nhân dãn Pháp đoi với các ihuộc địa
\ à thirc linh lonu yêu nước, ý chí phan kháng cùa các dân lộc
dịa, cua giai cap cỏnu nhân và nhan dân lao động trcn the giới,
là kc thù trực tiêp \ à nguy hại nhât cua nhàn dân các nước thuộc
dịa.-
ỉ Con du('m^ cii len cua cách niạníỊ Việí N am là làni cuộc
cách niạnu uiai phóim dân tộc, ticn lên làm cách mạng xà hội
chù ni;hĩa Hai uiai doạn cách mạng này có quan hộ mật ihict,
tác dộng qua lại lan nhau
‘ M o i íỊìiun h ệ ^ i ữ a c á c h m ụ n ịỉ c h ín h q u ố c \’ù Cík’h m ụ n ịĩ
íhuộc clịa ('ách niạnu chính quốc và cách m ạng thuộc địa cịỏ
Trang 16* Vờ lực lirợní^ cách m an^: cỏnu nỏnu là chủ là nòc cua
cách mạng; còn nẹưừi học trò, nhà buôn nhò đicn chù nhỏ là
bâu bạn cùa còuịi nòim Cách mạiiu là \ iệc chuim của dàn chuni:
chứ không phái là việc cùa một hai nuười
* \fục liêu cách mạn}^: quyên lực thuộc \ ê nhàn dân.
* í t' cíoàn kết quoc le: đặt cách mạnii Việt Nam là inột bộ
phận cùa cách mạng thế giới; phải ihực hiện sự liên minh, doàn két vứi các lực lưcTng cách niạnu thế eiới
Vẻ Dun^ .tác phảm nhắn mạnh; Cách mạnu muốn tliẩne
lợi trước hct phải có Đàng C ộ n e sàn lãnh đạo i)ànu dỏ pliai lâ> chù nuhĩa Mác-I.ônin làm hệ lư tưtVntỉ và vận dụng học thu\êt
dó vào Việt Nam
Đó là những hoạt động chính trị \ à nliữnu tư lương chu yốu của Nguyễn Ải Quốc dược truyền bá vào Việt Nani clâu ihc
kỳ XX hưtVim cho các phonii trào Liiai phónu dân tộc thco :acli niạnu vô sán dẫn don sự ra đòi cua Dang C ộnu sân Việt Nuĩn
2 ( 'huân hị \'c' tỏ chức
- Nãm 1921, Nguyễn Ải Quốc cùng một so nhà cách nạn.L!
Trang 17ly các nước tliuộc (lia Pháp lập ra Hội Liôii tiiệp các dân tộc thuộc dịa, nhăm tập htrp lực lirimg chông chù nghĩa thực dân.
- Năm 1924 Neuycn Ải Quốc tới Ọuang Chàu (Trung Ụuõc) Ngưởi dã cùng nhữim nhà lãnh dạo cách mạng Trung Ọuoc, Triều riên, An ỉ)ộ Thái Lan, Indònêxia ihành lập Hội
IìCmi hiệp các dân tộc bị áp bức A Dỏng
- rhánu 6/1925, Nuuyễn Ái Quốc ihành lập HỘI Việt Nam cácli iníưig Thanh niên đê huân luyện cán bộ trực tiếp truyên bá chủ nghĩa Mác-Lênin vào phong trào công nhân, phong trào yêu Iiưức ờ Việt Nam Dây là tố chức tiền thân cùa Dáng
Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên và tác phẩm Dường cách mệnh dã trực tiổp chuân bị về chính trị, tư tường và lo chức cho Việc thành lập chinh đảne \ ô sàn ở Việt Nam dẫn đen sự ra dời cua các lổ chức cộng sàn ừ Việt Nam: t)ông Dương Cộng sàn Đàng (6/1929) An Nam Cộrm sàn Dàn>j:(7/1929), Dônu Dinmg Cộne sàn Liòn đoàn (1/1930) l ừ rmàv 6/1 đến 7/2/1930,
I lội nghị liợp nhat các tồ chức cộim sàn đã họp ở Cừu l.ong- liư(mi> Cane-Truni: (,)uốc dưới sự chu trì cúa Neuvễn Ải Quỏc
dã Iih.it trí thành lập i)ang Cộim san Việl Nani Hội nghị thỏnu qua Chính t iurnu \ a n tat, Sách lược \ăii lăt, i^ieu lệ \ a n tat cùa Dàim \ a 1 Ò1 kèn L'ọi cua Nguvễn Ai Ọuôc nhân dịp thành lập
Trang 182 0 Ì S l UÌ I K I M D I N H ( C h u bs õn)
sự ra đời của các tô chức c ộ n g sản ờ v^iệt N a m ?
Trả lời:
- Ngay từ khi mới ra đời, công nhân đã tiỏii hành đấu tranh chong thực dân Pháp áp bức, bóc lột nhưng chu vcu là đáu tranh kinh tế Các hình thức đấu Iranh là bãi côni:, bỏ viCv dập phá máy móc Bãi công là hình thức riêng biệt cùa giai cấp công nhán đã xuất hiện trong những năm 1906-1^)08 há(> hiệu
sự ra đời của một lực lượng chính trị mới
Ban đầu công nhân còn chiến đấu “dưới lá cờ cùa ngirời khác”, tham gia tích cực vào các hoạt động, phonu trào \ẽ u nước theo tư tưởng phong kiến và tư sản
- Sau chicn tranh thế giới thứ nhất, do r^háp đấy mạnli khai thác thuộc địa giai cấp công nhân tăng lên mạnh mẽ Phong Irào công nhân có tồ chức hơn, nh ữ n e yêu sách về kinh lế đã gan kỏi với khau hiệu chính trị mà sự thành lập Công hội Dò ở Bãc Kỳ (1919) cuộc hãi công cùa cônc nhân Ba Son (1925) là nhữne dấu hiệu nổi bật
- Do hoạt động tích cực cùa Nguyễn Ái Quốc và lỉọi Việt Nam cách mạng Thanh niên, cua phong trào “vô sản hóa", do ành huÌTiig cùa Cách mạng T hánu Mười Nua, lý luận cách n ạn” ngàv càng dưạc tru>èn há sâu rộnu \à(i phong trào công nhãn, phong trào côiig nhân ngày c à n ” phát triC’ii từ tự phát (ỈC'1 lu giác
Trang 19HỐI- Đ<ÃP M ÓN Đ Ư Ờ N G LỒI CÁCH M ANG C U A D Á N G C Ọ N G S Á N V1ẸT NAM 2 1
Sự phát iMcn cua phong tràd cóng nhân và phonu Irào yêu nước ở nước ta những năm đau tlic ký XX dã tạo tiền dề tích cực cho S;ự ra dơi các tỗ chức cộng sàn dau tiên ờ Viột Nam
phong trào công nhân là điỏu kiện bên trong đô đón nhận chủ n g h ĩa Mác -Lênin từ hên ngoài truyền bá vào nước ta, đè nhữn;g tư tưcVng dó có dièu kiện thuận lợi phát huy tác dụng Dồng, thừi phonu trào côim nhân phát Iricn là nhân tố quan trọntỉ thúc d ẩ y sự két htrp với chù nghĩa Mác-Lênin và phoiiii trào yêu nước dẫn đên việc thành lập D àng Cộng sản Việt Nam (2/1930)
Hoat độnii truvcn bá lý luận Mác-Lênin và tư tưởng Hô Chí M in h vào phong trào công nhân Việt N am đã thúc đẩy sự phát l;rién mạnh mẽ của phong trào công nhân và phong trào yêu nước Sự lớn mạnh cùa phong Irào công nhân đã vưcTt quá khả năng iãnh đạo cúa Hội Việt Nam cách mạng thanh niên - một hình thức tỏ cliửc quá độ Từ sự phân hỏa của ỉỉội Việt Nam cácli mạng thanh niên, đã ra đòi 2 tổ chức cộng sản: Dôriíỉ Dưcniig Cộnu san Dàng (6/1929); An Nam Cộng sản Dang (7/]9.29); \ ì sau đó là Dông Dưmig Cộng sản Liên đoàn (1/19.30)
Câu 6. Hoàn c ả n h ra đời, đ ặ c đi ểm ra đời của Đ ả n g
C ộ n g sản Việt N a m ?
Tra lời:
Ị lio.in C(iii/i ra đời
Trang 2022 'I S 1U)I K IM {)INH ( ( 'hu biên)
- lÌDcm cánh quôc ú'
+ Nãm 1917, Cách mạnc T háne Mười N ea thắng lại m a
ra thời đại mới, thừi đại quá độ từ chù nghĩa tư bàn lên chu nghĩa xã hội trên phạm vi toàn thố giới Thàng lợi cua C ách mạng Tháng Mười Nga đặt ra cho những ngưừi yêu nước Việt Nam một sự lựa chọn mcĩi: độc lập dân tộc íli lên C N X H ha\ độc lập Hân tộc đi lên CNTB,
+ Vai trò và sự tác động cuả lý luận của chù nghĩa Mác- Lénin là nhân tổ thúc đẩy sự ra đời cùa các Đảng cộng sàn va sự thành lập Quốc tế Cộng sàn Điều đỏ khẳng định vai trò lịch su của giai cấp công nhân trong việc quyết định sự phát tricn cua
xã hội
- lỉo à n cành trong nước
+ Vào giữa thế kỷ XIX ihực dân Pháp xâm lược nước ta Dẻn cuối ihế kỷ XIX, sau khi cơ bản kết thúc giai đoạn vũ Irang xâm lược, thực dân Pháp bảt đầu liến hành kế hoạch hóc lột sức người, sức của ở Việt Nam
+ Sự khai thác và hóc lộl thuộc địa của thực dãn PỊiáp dã làm gay gẩt thêm các mâu thuẫn cơ bàn trong lòng xã hội Việi Nam, vừa làm nảy sinh mâu thuẫn mới Tình trạng khunu h( ànsj kinh tế-xã hội, đặc biệt các mâu thuẫn dân lộc và giai cap dã dẫn don nhu câu đau tranh đô lự giài phóng
t Ỉ)ỘC’ lập dân tộc \ à lự do dân chù là nguyện \ ọ n i tha thiết cúa nhân dân ta là nhu cau bức thict của dân tộc ta
Trang 21HOI- OÁP MÓN O ư Ờ N G LỐI CÁCH MANG CUA Đ A N G C Ọ N G SÁ N V IẸ T NAM 2 3
Sự r;i dời cùa Dang là két qua cua mộl quá trình lựa chọn con đưmig cứu nước
Từ khi bị ĩh ự c dân pháp xâm lược, đô hộ nhân dân cà nước đã liên lục anh dũng đứng lên chong giặc Các phong trào ycu nước phát triên Itheo nhicu khuynh hưcmg chính trị khác nhau Đầu ihế kỷ XX và đặc biệt là lừ sau Chien tranh thế giới thứ nhất, phong trào \ ê u nưức ihco khuvnh hướng chính trị tư sàn và tiêu lư sàn thành thị diễn ra sôi nổi, mạnh mẽ Tuy vậy qua kiếm nehiệm cua lịch sừ các phong trào yêu nước đều lần lưẹrt Ihãt hại vì đã khỏniz đáp ứng dược những véu cầu khách quan của sự nghiệp giai phóng dân lộc
Tinh chất thời dại đã thay đổi C'on đưcTng giải quyết mâu thuẫn xã hội, sự sắp xếp lực lượng, phương pháp cách mạng, giai cấp lãnh đạo phủi thay đổi Vai trò lịch sừ ihuộc về giai cấp
\ ô sán o Việt Nam, giai cap \ ô san dang hình thành và chưa có đàng tiên phong của mình Phorm trài) công nhân chưa trở thành phong trào chính trị dộc lập Cách mạng Việt Nam đứng triróc cuộc khùnu hoảim trâm trọng vê dưừnu lôi cứu nước và giai câp lãnh đạo Vì \ ậ y can phài tim cách ra khỏi khùng hoảng là yêu cầu bức xúc cùa lịch sừ
2 Đũc cliêm ra </(>/ cua Dang ( 'ũní^ san I 'iệt Nam
f)(niíi ra cìừi là kốt qua cua sir két hợp chu híịIìĨìi Mác-
IU i t r o n Ị : ỉ ỉ ô C h í \ í i i i l ì v á i p l ì o n i Ị t r à o CÔIĨỊỈ n l ì ã n v à
Ị>h<>ny irno \ CÌ( nước ỉ iứí \a i!i
- I ư sự phân lích \ Ị trí kinh lc - \ã hội cùa các giai câp
Trang 222 4 ' I S BI 1 K I M D I N H ( C h u b i ê n )
Iront: \ ã hội Việt Nam clm lhấ\ chi có giai câp côiie nhãn la L'iai cấp dam nhiệm được sứ mệnh lãnh dạo cách mạng dcii th ăn ” lợi cuõi cùng
- l.ịch sừ đã trao cho giai cấp còng nhân ngọn cờ dfin tộc
Dó là một yêu câu khách quan Giai câp công nhân là giai cãp trung tâm cùa thời đại mới đại diện cho quyên lợi ciân lộe \ à quvcn lợi giai cấp, bởi vì "trong tất cà các giai cấp hiện nay đang đối lập với giai cấp tư sàn thì chi có giai cấp vô sàn là uiai cấp thực sự cách m ạn g"'
- Phong trào công nhân ra đời và phát triền là quá trinh lịch sừ tự nhiên Muốn trờ thành một phoim trào tự uiac, n<) p!iài được vũ trang bang lý luận của chủ nghĩa Mác - Lônin - \ ũ khí
lý luận và tư tường của giai cấp công nhân
- Giai cấp công nhân muốn lãnh đạo cách mạng thành cônu ihi phải được tồ chức thành một chính đảng cách m ạng tiên phone Chi khi được tổ chức thành một chính đánt> dộc lập thì
giai câp c ô n g nhâh m ới c ó khả năng tập h ọ p đuợc các lực lirtTng
dân tộc và dân chủ
- Là đội tiên phíMig cúa giai cấp công nhân Việt N am , sứ mệnh của Dàng gắn liền với sứ mệnh lịch sử của lỉiai cấp cônu nhân Dó là sứ mệnh giái phóng dân tộc và giải phóng LỊÌai cáp
- Sự thành lập D anu Cộng sàn là quy luật cua si: \ ậ i ì ciộiiu
1 C' M á c - I Ă n u g h c n ; 'l o à n tập I;»p 4, N x b C h ín h trị qu )c g i a IIN,
l 9 Q 5 t r 6 10.
Trang 23HÓI- đ a p M ò n đ ư ờ n g LỔI c á c h m a n g c u a đ a n g c ộ n g s à n V IẸ T NAM 2 5
cua pliong Irào công nhân từ tư pliát đôn lự giác khi nó dược irang bị lý luận cách mạim chủ Hi^hìa Mác - Lênin
' 0 Việt Nam, troim quá trinh phát Iricn của phong trào cõng ĩihân và phong trào vcu nước, nhiều chiến sỹ ycu nước đã
đi lim đưcmu cứu nước, nhinm chi có Nguycn Ái Quốc là người viộl Nam đau tiên tim ihây chủ imhĩa Mác-Lênin và con đường giải phỏne dân lộc llieo dưcnig loi cách mạng Vô sàn Nguyễn
Ái Quốc llìực hiện công việc iriiyên bá chù nghĩa Mác-Lênin vào v iệ l Nam, chuán bị vê chính Irị, tư tường và tỏ chức cho việc ilìành lập ỉ)ảng Cộng sản Việi Nam
' ỉ)ặc điem ra đời cùa DCSVN có vừa mang tính chất phố bieii \ ừa mang tính chất đặc Ihù Tính phổ biến là tuân thủ quy luật chung về sự ra đời cùa các đàng cộng sản và công nhân quỏc IC - đỏ là sự kct hcrp cùa chù nghĩa xà hội khoa học với
pliong trào công nhân Tinh đặc thù đó là có ihôm vêu tô câu
ihành là phong trào yêu nước Bới, chù nghĩa yêu nước cùa dân lộc Việt Nani là mộl độnu lực 1ỚI1 Thực liỗn ở Viộl Nam lúc này Cí> 2 phorm trào cùng lồn tại \ à llìúc đẩy nhau, đó là phong Irào NÒLỈ nirức và phonu trào công nliân Hai phong Irào này găn bó mật lỉiicl với nhau trong dau tranh giài phóng dân tộc, bởi họ có
kc llìù chung là dế quoc Pháp xám lược và bọn lay sai bán nước,
Liiiiy mục liêu dâu Iranli clio dộc lập lự do và hạnh phúc cùa ỉihàn ciân Mặt khác, plunm Irào NCU nước Việt Nani dâu tranh
Uiiọn ca Iir tuơim plìoim kiên và dân chù tư sản dõu ihâl hại,
\1 ihc Iiọ khát khao một 1) luận cách mạng soi sáng con dưởim
Trang 24TA r s B i i l K I M D I N H (C h j Men)
dâu tranh cua mình N g iụ c n Ải Quôc là ngưài phát hiện ra dõi hỏi đó và dã tích circ truyên bá chủ nghĩa Mác-I ênin \ ào phong trào vêu nước làm chuyên hóa lập irmVng các chiên sỹ yêu niróc găn chặt con đuừng cứu nước giải phỏng dân tộc với giai pliỏnu giai cấp theo quỹ đạo cách mạng vò sản gắn độc lập dân tộc vái chù nghĩa xã hội Sự chuyển biến đó đã tạo tiền dề \ ững chắc cho sự ra đời của Dàng Cộng sàn Việt Nam
- Chủ nghĩa Mác-Lênin được truyền há vào Việt Nam đã thúc đẩy phong trào công nhân và phong trào yêu nước phát triển Các phong Irào đau tranh từ năm 1925 đến năm 1929 chứng tò giai cấp công nhân đã trưởng thành \ à đang trờ tliàiih một lực lưtmg chính trị độc lập Tình hinh khách quan đó đòi hòi phải có sự lãnh đạo cùa tồ chức đảng cách rnạnt: tiên phong
- Sự phân hóa của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên đã hình thành các tổ chức cộng sản, là sự kiện chứng to việc ihàiih
ập Đàng Cộng sàn là kết quả tất yếu cùa sự phát Iricn phong trào công nhân \ à phong trào yêu nước ở Việt Nam vào cuối những năm 20 của ihế kv XX
- Ba tổ chức cộng sàn ra đời (Đông Dircrng C’ộng sán ỉ)àng, An Nam Cộnu sản Dànc Đông Dương Cộng sản I-iên doàn) thúc đay mạnh mẽ sự phát triển cùa phong tràt) cách mạng Việc thốim nhât các 10 chức cộng san ihành mộl Dang duv nhất là một tất \ ôu khách quan
'l ừ 6/1 đốn 7 2 1930 tại Hưtmg ('àng- l runu Ọuốc dư('n sụ chu trì của lãnh lụ Nuuycn Ái Quốc, hội nuhị liỊTp nhắt các tô
Trang 25cliửc cộng san đà dirạc liên lìanli Hội imtìỊ dà thông nlìât các íỏ cliức cộng san ihànlì một ỉ)anịi: Dang t ộng sản Việt Nam.
Câu 7. C u o n g lĩnh chính trị đầu tiẽn của Đ ả n g , ý nghĩa
s ự ra đời của Đ ả n g ?
Trả lòi:
Hội nuhị htT]^ nhât tlìàĩih lập i)àng ihỏng qua Chánh cương vắn tál cua Dang, Sách lược \ á n tắl cua i)àng Chưưng Irinlì tóm íat của Dang, h(Tp thành Cưcmg lĩnh chính trị đau liên của Đàng, ('ư im e lĩnh xác định nhữim vấn đồ C(ĩ bản của cách mạng Việt Kam:
- Phiarng hưứỉm và mục tiêu cuư cách mạng Việi Nưm:
Chù trưcme làm "tir sản dân quyền cách mạnu và tho địa cách mạng đề c i tới xă hội cộng sàn'\
- K h ỉ c m v ụ c u a cách ì ì ì ụ n ị ĩ ỉ ư s á n dãn cỊuyên
v ề chính trị: Dánh dồ đồ quốc chu ni:hĩa I*háp và bọn pliong kien: làm cho nước Viộl Nam được hoàn loàn độc lập; lập chính phủ cône nône hiiih to chức quãn đội công nông
v ề kinh Ic; ] hu liêu hcí các thử quốc trái: tịch thu loàn bộ san nghiẹp kVn cua tư han dê quốc chủ nghĩa Pháp đc uiao cho Chính phú cônu nóỉiu hinlì quàn lý; tịch thu ruộììu dàt cua họn quoc chu Ĩiehĩa laỉiì cua công chia cho dân ca\ niĩhctì; bo sưu
ihuê cho dâỉi càv ni’!K'o; nnr inang cõng nghiệp \ à nônu niilìiộp;
ihi hành luật nuàv lain 8 giờ
H O I- OÁP MÓN Đ Ư Ờ N G LOI C ACH m a n g c u a đ a n g c ọ n g s a n VIẸT n a m 2 7
Trang 26- I'ê Ịực lượnv, i ách mạnỊi Dàng chù trưcĩiie đoàn ki't tât
cà các giai cấp, các taim kVp, các lực lưỊTng tiến bộ, các cá nliâti yêu nước, trưác hct là công nông Dàng phai thu phục chvi (lược công nông và làm cho giai cap công nhân đù sức lãnh đạo cách mạng, đồng thời phải tranh thủ liên lạc với các tằng kVp: tiéu tư sản, trí thức Irung nông đc kéo họ \ ề phía vô sàn giai càp, Lợi dụng bộ phận phú nông, trung tiêu địa chủ và tư bàn Việt Nam chưa rõ bộ mặt phàn cách mạng Bộ phận nào rõ mặt phàn cách mạng phải đánh đổ Trong khi lliực hiện sự liên minh tạm thời với các giai cấp lầng kVp khác không được thỏa hiệp giai cấp
- vể đoàn két quốc té: CưcTiig lĩnh khẳng định, cách mạng
Việt Nam là một bộ pliận của cách mạnu thế giới; phải liên kết với những dân tộc bị áp bức và quan chúng vô sản ihế giới
- vé D an^: Cưcrng lĩnh khăng định sự lãnh đạo của ỉ)ànu
Cộng sản Việt Nam là nhân tố quyết định thắnu lại cùa cách mạng
Nhữnu nội dunu trong Cươriíỉ lĩnh đầu tión của Dàng đã đặt ra và giai quyết những vấn đề cư bàn, cấp bách và định hướng chiến lược đúng đấn cho tiến trinh phát tricn cách rnạne Việt Nam 'l inh thần cơ bản cùa nó là doàn kốt tdàn dân, chốne
đố quốc Pháp llìỗng uỊ giành độc lập hưứim tứi xã hội cộng sán
* V lỉỊ^lìĩa sư ra ilừi cua D CSỈ N
- ỉ)ànt: ru dời dánh dau bưức ngoặt \ ĩ dại cua lịch sử Ci:ch
Trang 27HỎI- đap M òn ĐƯÒNG lối c a c h m a n g cua o á n g c ọ n g s à n v iẹ t nam ■^1
mạnị' lurác ta châm dưl thời kv khung hoanư vê đường lôi cứu nước irong nliữnii năm dau thc ky XX đong thòi khăng dịnh vị irí lãnh dạo của giai câp côim nhân đôi với cách mạng Việt Nam
- ra đời là kết quả tất \e u , khách quan, phù hcTp với
Câu 8. Luận c u o n g chính trị t h á n g 10 n ă m 1930 của Đản}Ị So sá n h \ ó i C ư ơ n g lĩnh chí nh trị đầu tiên của
D ả n ^ ?
Trả lời:
1 háiiLí 1(1 l ‘)30 Hội tmhị Ban Cliap hành Trung lumg Dang lân ihử nhát tại Ilưcrnu Càng ('Iruni! Ọuõc) dã họp và thónj', cỊua ban 1 uặn Cinyng chính trị" do dõim chí 'l'rân Phú khoi ih.io \ (TÌ nhừne nội dung chính sau:
Trang 28- \ ú c l ÍỊ ỉì I ì ỉììâĩi ị Ị ìuũìì ờ I3ône [)LUrn'j, nâu tlìLian giữa lìiộl bôn là thợ llìuycn dân cày, các pỉìán tư lao Ihõ \ ới mộu bcn
là địa chu, phong kiên và lư bàn dê quôc
- Pỉnarny, hướu^ íiỉiên ìuợc cua cách nìuỉì: /)õ/7í' DicírnịỊ:
Lúc đâu cách mạnu ỉ)ỏng Dương là một cuộc "c:ch mạng tur san dân quyên", có lính chàt thỏ địa và phan đê, "li san dán qiu\LMì cách mạng là thài kỳ dự bị dê làm \ à hội cách m ạng'\ saui khi cách m ạne tư sản dản quvcn thang lựi sè licp lỊu "phát triểm, h(ì qua thời kỳ tư hon mà tranh dau thăim lỏn con daVỉig xã hộii chu nghĩa"
- S h iệ m vụ cách mạìì\Ị ĩư san LÌân í/mi7;; Jánh đô plhíMi‘j
kiến, ihực hành cách mạng ruộng dat Iriệt dê và (ánh đồ dé «quỗc chù nghĩa Pháp, làm cho Dông Dươiig hoàn tom độc lạp llai nhiộm vụ chicn lược đó cỏ quan hệ khăng khít, "rong hai nlhiệiìì
vụ n à \ Luận cinrnu xác định: "vân dò thỏ địa là 'ái CỎI cùa cach mạng lư sán dân quvcn'\
- l'ê lực lưựníĩ cáclì nỉạniỊ: (ìiai câp \ ỏ án và uiaii càp
nông dân là 2 dộniz lực chính, tronu dó, giai cãp 'ô sàn lànhi dạo cách mạnu
- \ 'ê phiarni^ pììủp cáclì rnạn^^: l.uận ciurn: chi rồ Ịìhiài sir
diing hạíì lực cách mạnu khai riiiliĩa vũ Iraim giành c:hinh quyên
- ì c tìiỉàn kcí Lịiiõc tc: Luận ciRíne nlìãn nạnh, phàịi licn lạc mậl llìicl \ ới \ ò san llic giới, nliãt là \ ò saĩì Vỉ\p.
Trang 29HÒI- ĐÁP MỔN O ườlG LOl CÁCH M ANG CUA ĐÁNG CỌNG SÁN VIẸT NAM 3 1
- ỉ'ế Dunị SU lãnh elại) cua Dàng là diêu kiện cốt yỏu đàm
bảo cho thấng ợi cua cácli niang ỉ)àim đó phái lấy chu nghĩa
Mác- Lênin làrr ncn tanjj, co dườnu lói chính trị đúng, có ky luật
tập trung, mật hiêt liên lạc xơi quân chúng, trưcTng thành từ
Ironỵ thực tiễn <ấu iranh
Qua nội íuim trên Luận cu(Tng đã có những đónu góp
quan trọng về cườnu lối chiên lược, sách lược cách mạng 7'uv
\ ậ \ so với Cưcng lĩnh chính li Ị dầu liên cùa Đang, Luậii cưưiig
có một số hạn íhc, dó la: xác dịnh không đúntỉ mâu thuần chù
\ êu eủa xã hội huộc địa, do do không đặt nhiệm vụ giái phóng
dâii lộc lên hàrg dâu Tronu khi nhân mạnh \ a i irò cua công
nỏnt:, chưa chú Ý dcn vị trí \ ai trò và khả năne cách mạnu cùa
giai eấp, tầng IcD khác và sự cần ihiết của việc đoàn kết dân tộc,
chòng dố quốc
Câu 9. Q u á trình p h á t tricn đ u ò n g lối cách m ạ n g dân
tộc (iân chủ n ỉ â n dân của Đ ả n g tr o n g th ò i kỳ đấu tranh
giiình chính q i y ề n ( 1 9 3 0 - 1 9 4 5 ) ?
Tra lời:
1 ừ níiày 14 dcii 3 1/10/1930 IK'IỈ r u họp Hội imhị lần ihứ
nh.it tại lỉirơ n u C a n u (TrunL; Ọuôc) do Trân ỉ’hú-ngirời được
Oiiôc ic Cộnu ^aIl Ị’ihái vô tănu cưànu cho Dang chù trì Hội
imhỊ thôiiii qua ihicu quNỏt dịnh quan trọnư; Phê phán hội niihị
iưp nhất chi CIÚ trọnu tliônt! nhat mà khôiiL! đau tranli \'ái
nhửnư ur tươne chi<i rò hè phái trong Daiìg, chi nhân mạnh dâu
Trang 30tranh dân tộc nià coi nliẹ dâu tranh giai càp, chia dât - lừ dó quycl dịnh đôi tôn Dáng thành t)ant> Cộrm sản Dônií l)in''TiỊ'- thu tiêu Chánh CLumg, Sách lược vấn lẳt của Dàng; thông qua 1-uặn cưmig chính trị cùa Dang.
Luận cương tháng 10-1930 đã phát triển và làm rõ thcni nhiều vấn đề chiến lược của cách mạng Việt Nam đó là CLIỘC cách mạng tư sàn dân quyền có hai nhiệm vụ phàn đe và dicn
địa khi h o à n thành sẽ tiến th ẳ n g lẻn chủ n g h ĩa x ã hội k h ô n g cỊua
phát triển tư bản chù nghĩa Luận cương nhấn mạnh mối qu.in hệ khăng khít giữa nhiệm vụ chống đế quốc và phong kiến, cci N ần
đề ruộng đất lá “cái cổl của cùa cách mạng tư sản dân qu\ cii" là
“cơ sờ đề Đảng giành quven lãnh đạo dân cày” ; nhân mạnh vai trò cùa liên minh công-nông, cùa Đàng Cộng sàn lãnh dạo \'ới những thuộc tính cụ thê và của cách mạne bạo lực
- Nhưnu Luận cưcmg có những hạn chế;
+ 'ĩrong khi Cương lĩnh chính trị dầu tiên cùa ỉ)aĩi[i chu trư(Tnu lập trung vào nhiệm vụ chống đế quốc, giải phóni! tỉân tộc thi Luận cương lại chủ IrưcTim trước hết tiến hành cuộc ttau tranh uiai cấp, chống địa chù phong kiến, chia đát, Iranh Ihu nông dân sau dó mới tiến lên lãnh đạo toàn dân tộc chong dc quốc, uiành độc lập Chủ trưcmg này không đúng ờ Việt Nam
+ I.uộn cươnu nhan mạnh don dấu tranh giai cap, v.ii Im cua eiai cấp công nhân và nông dãn, đánh giá ihấp mặt ticli cục cưcrnt: diệu mặt tiôu cực cua các uiai tanu trung gian (tư saii, tiÕLi
lư san), k h ỏn u thấy sự can ih ict v à kha nănu tập hcrp h ọ \ à() một
Trang 31HÓI- Đ)AP M ò n đ u o n g lồ i c á c h m ạ n g c u a đ á n g c ọ n g s án v iẹt nam 3 3
mặt Urận dân tõc ihống nliâl chốni! dế quốc Ciiai cấp phong kicn, dịa c hu bị liộl \ ào dôi tượng phai dánh dô
Nguyc'11 nhân của hạn chc này là do bệnh âu trĩ ‘l ả ’' khuy nli đang phô hicn tronu các Dang kVn cùa Quốc tc Cộng sản khi dló do ỉ)ang mới ra dời, còn thicu kinh nghiệm, không thấy mâu ihưẫn hàng đau ờ Việt Nam là mâu ihuẫn dàn tộc
Từ Hội nuhị BCỈi rW tháng 10-1930 đến bàn “Chương trình hành độim của Dàng" iháng 6-1932 và Đại hội Dại biêu toàn quốc lần thứ I (3-1935) của Dán^, quan điêm tư tưởng của Luận ('ưcmc chính trị (thực chất là cùa Quốc tố Cộng sản) đã được xác lập \ à giữ vị trí chù đạo trong Dàng Nhữni’ tư tường, quan điem đúne dẩn cua N guvcn Ái Quốc dù có bào lưu đã khôn;g được chấp nhận
- N hư \ậ y , vấn đề C(7 bàn nhất, nhưnc cũne khó khăn, phưc tạp nhất trong đường lối chính trị cua Dàng lúc nàv là mối quan hộ giữa ịiiai cấp với dân lộc biốii hiện tập truim ờ quan hệ uiQa hai nhiệm vụ dân lộc - dân chù C'ó eiài q u \c t dúng đăn mối iquan hệ này inới giai quỴct đúng các vấn dê chiên lược khac cua cách niạnu
- I roHLĩ nỉiCrnu năm 1936-1^)39 tinh hinh quoc tc và trongnư(’C co nhiêu biêĩi dôi Sự xuâl hiện \ à thông Irị của chù imhĩa phat '\ií (ĩ Dúv ^'A 'hậl là ngUN c a lơn nhãi dc doạ nlìãn loại Dại
họi \ ' l l ( ) uoì : lõ C'ộnu san chu Iriarim ihành lập Mặt
t r ậ n I l ì o í i í ’, nlì.ỉí l ộ i m r à i c á c l i r c l i u m g d â n c h ủ c h ô n g p h á i MÌ
chríi.u clìicii Iraiiti hao vệ Licn Xô hao \ c dân chủ, hoà hìiih (T
Trang 32và phương pháp dâu tranh cho thích hẹyp với tinh hình niứi Nhiệm vụ phàn đê \ à điền địa vẫn không thay đôi nliưng chưa phải là nhiệm \ ụ trực tiếp Trước mat phái tập trung chông phan dộng ihuộc địa và lay sai, đòi tự do C(Tm áo hoà binli, d ự hi những diêu kiện cho cuộc giải phỏn^ dân lộc phát triên Cliuycn tất cà các hình thức tồ chức "đ ò" (Côníỉ hội đò Nông hội đ ỏ ) mang mầu sẳc chính trị, sang các tô chức ■'tưtnig tc" “ái hữu" mang màu sác kinh lế, tận dụng tắt củ các hình thức cõng khai, nữa côrm khai, hcrp pháp, nừa hạp pháp đê tập hcrp quàn chúnLỉ
và dấu Iranh Đồng thời vẫn duv trì lổ chức và hoạt dộnti bi niật
Dànụ bước đâu điêu chinh nhận thức vê giủi q u \ê t quan hệ iiiữa hai nhiệm vụ chien lưực dân tộc, dân chu, cho rănỊjí khônii nhat ihicl phài chonu phoim kiốn trước rồi mới liến lèn chốnti dC' quốc, giành dộc lập, mà \ iệc giài quvết hai nhiệm \ ụ na\ thò nào là \iiỳ dicu kiện cụ thê n à y là bưức ticn quan Irdiv.' niiận thức, tư duy cua I viy nhiôn dày là \ â n đò lóii \.|phức tạp ỉ)anu vừa hôi phục, pliai lập truim vào rihiộiii \ ụ ttuiK' niăt ià dàn sinh, dân chu nêii sư diòii cliinh inởi ờ birúc dfiu
Trang 33HOI- Ỉ)Á P MON Đ Ư Ờ N G LỒI C Á C H M A NG C U A Đ AN G CỌNG SAN VIẸT NAM 3 5
Nuay 1-9-1939, chiên Iranh ihô uiới lân ihứ II bùng nô
1 át cà cac dân lộc bị cuỏn vào vòni: chiên Vãn dê dán lộc, sự ton vony cua moi quỏc gia dược dặt ra cho tàt cà các nước, các
dan[', chi nỉì trị.
() Pliáp, Chính phù Binh dân đỏ, Chínỉi phù phản động Dalcctlié Icn cànì quvên Bon phan dộng íhuộc địa thực hành chính sách lIutì chiên, ra sức bóc lộl, dàn áp các dân tộc
Mùa ihu 1940 Nhật tràn vào Dỏng Dươnu Pháp bò chạy, đầu hàng, dâne Dỏng DiKTng cho Nhật De quốc Pháp và phái xít Nhật cau kct lẫn nhau, đàm áp, bóc lộl nhân dân Dônu
Dương den tận xưcrnu luv Ỉ)(TÌ sònn nhân dân khỏn cùng ''một
cổ, hai Iròng", mâu ihuẫn dân lộc ơ ỉ)ông Dưcmg sâu sac htm
bao niờ hôí
Nhữiiu bicn độnu của tinh hình quỏc tê và trone nước là
cơ sờ khach quan đê Dánu ( \ ) n e san ỉ)ỏnu Dưmig từiìu birơc điêu chinh chiên lược
Neay khi chicn tranh ihè eìơi thứ hai săp nỏ ra Dáiìg dà rut \ ào hoạt dộnu hí mật chuyên Irong tâm cône lác vê nỏnu
Trang 34+ Tập trung giãi quyết nhiệm vụ hàng đầu cùa cách miạng
là đánh đổ đế quổc và tay sai, giành độc lập dân tộc vì clhicn tranh đã thúc đẩy các mâu thuãn vốn có cùa xã hội thuộc địa n ửa phong kiến lên đinh điểm, đòi hỏi phài được giải quyết Rè thù
cụ ihể, nguy hiểm nhất của cách mạng Dông Dương lúc nàiy là bọn đế quốc và bọn tay sai phản bội dân tộc Nhiệm vụ giái phóng dân tộc độc lập cho đắt nước là một nhiệm vụ trưóc tiên cùa Đàng ta “Trong lúc này, nếu không giải quyết được vấin đề dân tộc giải phóng, không dòi được độc lập tự do cho toàni thổ dân lộc, thì chảng những toàn thề quốc gia, dân lộc còn phải chịu mãi kiếp ngựa trâu, mà quyền lợi cùa bộ phận giai cắp dcn vạn năm cũng không đòi lại được”
Nhiệm vụ dân chủ-ruộng đất tạm gác lại, chỉ giải quycit có mức độ để tập trung vào nhiệm vụ giãi phóng dân tộc
+ Thống nhất lực lượng cách mạng, khónu phàn biệt lliợ
th u \ề n dân càv, phú nông, ticu tư sản lư sàn bàn xứ, truim tiêu địa chủ, ai có lòng \ô u nước ihương nòi đều tỏ chức \ à o mặt trận dân tộc thống nhất rộng rãi nhằm giai phóne dân tộc, cuu
Tô quốc Muổn vậy pliài lặp ra một niặt Irận mà tcn eọi cùía nó
có sức hiệu triệu mạnh mõ clií khí cách mạng, tinh than >êu nưức trong mọi tâim lớp nhân dân ỉ)ànu quyct dịnh thay tliê
Trang 35Mặt trận dân tộc thỗng nhât plian dc Dông Dircmg, thành lập
“Mặt trận Việt Nam độc lập dóng niinli" íỉọi tát là Mặt trận Việt
vlinh, các tô chức quân chủrm cua mặt trận đêu lây tên là Cứu
quốc
+ Chù irưtmg giải quvốl vấn đè dân tộc trong khuôn khổ
từng nước Dỏng Dương Mồi dán tộc ơ Dông Dương sỗ phải tự
giành lấy độc lập, tự do và trên cơ sờ đã độc lập, tự do mà tự
quyct vấn đề ờ lại, hay tách ra khỏi liên bang Dông Dương, ỏ
Lào tliành lập "M ặt trận Ai Lao độc lập đông m inh”, ở
Canipuchia thành lập “Cao Miên dộc lập đồng minh” để tiến
hành cuộc eiai phóng dân tộc ừ mồi nước Sau đó lập ra “ Đông
Dương độc lập đồng minh”
t- v ề thể chế chính trị, sau khi giành được độc lập sẽ thành
lộp chính phù nhân dân cùa nước Việt Nam Dân chù Cộng hòa,
quy định quốc kỳ, quốc ca
I Chuycn hircnm hình thức tô chức, hình thức đau tranh:
từ đấu tranh chính trị cònu khai sang đấu tranh bí mật, bất hợp
pháp; ra sức chuẩn bị lực lượng cách mạng, chuấn bị khởi nghĩa
vũ trang giành chính quvền là nhiệm vụ hàng ngày của toàn
D.ing, toàn dân trong uiai doạn cách mạng hiện lại
I 1 [ôi imhị dự báo thời cơ khới nghĩa Phủi đi từ khởi
ni liìa tinm phân, giành chínli q u \c n à tìnig dịa phưtmu ticn lên
tô:ie kluíi imhĩa íiiành chính quyỏn tronii cà nước
- Sự diêu cliinii cliicn lược trên dãv cùa B c n r w phan ánh
sụ Liiih dạo, chi dạo sang suõt nliạy bón của Dang, đáp ứng
HÒI- OÁP M ÔN Đ Ư Ờ N G LÔI CACH MANG CUA ĐANG C O N G S À N V IẸ T NAM 3 7
Trang 3638 TS Bl l KIM DINH (Chú hii:!!)
nguyện vọng cua tiíàn thê nhân dân \ à các dân tộc Dôim DưiTiiL!
có khả nãng phát huy cao dộ tiêm năng, sức mạnh lông hạp cua toàn dân tộc trong sự nuliiộp đánh Pháp, đuôi Nhặt, giành dộc lập tự do
- ỉ)ánh dấu sự triRĩng thành vưcn hậc cùa ỉ)ang về neliộ
thuật h o ạ c h đ ịn h đưcmg loi ch ín h trị, trong đ ỏ m ố i quan h ệ Ịihức
tạp nhưng cơ bán nhất lúc này là quan hệ giữa hai nhiệm vụ dàn tộc, dân chù đã được nhận thức và giài quyết hdàn toàn thoa đáng
- Dây là sự khẳng định, kế thừa, phát triển lên một bưiVc mới tư tưởng Hồ Chí Minh về con đưcmg giải phỏim dân tộc l ư tưởng Mồ Chí Minh cũnL; đã được xác lập và trờ thành ngọn cờ
tư tưởne cùa ỉ)àng của cách mạng Việt Nam
- Sự đicu chinh chiến lược cách mạng đủng dan của Dàiiiỉ
có ý nghĩa qu\ êt định chiôu hướng vận dộng của pluing trào dân tộc tạrc tiếp qiụ ct định thắng lợi của cách mạng iháng Tám
C âu 10. C h ủ t r ư o n g k h ỏ i ngh ĩa t ừ n g phần và chủ
t r ư ơ n g T ổ n g k h ỏ i íiịỊhĩa, g ià n h ch ín h q u y ề n ciia Đ ả n g ?
Trả lời:
l c 'hu I n a r n i Ị k h d i hị ị I ìũi íừiìi^ p h a n c i ư i Dí í i i i ĩ
Dcni 9/3/1‘)45 Nliật dào chính Pháp dô độc cliicm l)ône Dưcrng Quân Pháp dã nhanh chóng dau hàiiLỉ quâii Nhật
Trang 37Ngay dcm ‘V3/194-^ lian ỉlii.uniự vụ 'Irung ưcmg Đảng họp lỉội nghị mỡ rộng (r laiiL! Dinli MaiiL’ ( l ừ S(Tn, Bắc Ninh), ngày 12/3/1945, ra Chi thị "Nliật Pháp bẩn nhau và hành động của chúng ta".
- Chì thị nìiụn địìih: Cuộc dao chính của Nhật lật đô Pháp
để độc chiếm Dônu Dươnu dã lạo ra một tình hình khủng hoảng chinh trị sâu sẳc nhimg diòu kiện khơi nghĩa chưa thực sự chín muồi Tuy vậy hiện đang có nhừna cơ hội tốt làm cho những dicu kiện tồng khời nghĩa nhanh chórm chín muôi
- Chi ihị xác định: Ke ihù cụ thê, trưórc mắt \ à duy nhất
của nhân dân Dónu Dươni! sau đào chính là phát xít Nhật, vì vậy phái thay khấu hiệu "đánh đuổi phát xít Nhật- Pháp" bàng khẩu hiệu “đánh đuổi phát xít Nhật"
- C hi thị chu inarníỊ Phát độne một cao trào kháng Nhật,
cứu nước mạnh mõ làm tiổn đè cho rổng khởi nghĩa Mọi hình thức tuyên truNcn cô động, tỏ chức và dau tranh lúc này phải thay đổi cho ihích hạp \ á i thời kỷ tiỏn khởi nghĩa như tuyên truyền xung phonu biêu tinh tuần hành, bãi cônu chính trị, biếu tinh phá kho thoc cua NMiật dC' giai qiiyôt nạn đói, đây mạnh xây dựng CiiC đội tự \ ộ cứu quùc
- i lii lliị lìCN l õ ỊỉliianiỊỊ châm cỉãu íranh lúc nàv là phát
dộn” chiên tranh du kích liKii phóng lừne VÙIIL! nnr rộng căn cứ địa
- Chi llii du kìcn Iiliữne dicu kiện ihuặii lợi dô thực hiện
H Ó I- Đ Á P MÓN Đ Ư Ờ N G LỒI CÁCH MANG CUA f,ANG C Ọ N G SÀN V IẸ T NAM 3^^
Trang 38tôni; khởi nehĩa nlur klii DoiiL! minh kco vào ỉ)òn!i I)ư(rn<4 đánh Nhật, quân Nhật kéo ra mặt trận nuăn càn quân dông minh, dê phía sau sơ hờ Cũne có thé cách mạng Nhật hùnu nỏ và chính quNÔn cách mạng cua nhân dân Nhật dirực ihànli lập, lioặc Nhật
bị mất nước như Pháp năm 1940 và quân đội viễn chinh Nhật mất linh thần
2 Chủ trương plĩâl độniỊ Tông khơi uiỊhĩa
Chiến tranh thế giới lan thứ hai bước \ à o giai đoạn kct thúc Ngàv 2-5-1945 Hồng quân Liên Xô chiốni lìéclin tiêu diệt phát XIÌ Dức tận hang o cua chún^ Ngàv ‘^-5-1945, phát xít i)ức đầu hàng khônti điều kiện, ờ châu Ả, phát xít Khật đang di gần đến chỗ thất bại hoàn toàn
Trước sự phát trien het sức nhanh chónu của tinh hình, Trung ươrm quvct dịnh hợp Hội nghị toàn quốc cua Dàng tại Tân Trào ('ruyôn Quang) từ ngày 13 đốn 15/8/1945 Hội nghị nhận định: C()f hội lat tốt cho la giành chính quyồn độc lậi-) tlã lới
và quyết dịnh phát dộng toàn dân rổnu khới imhĩa, aiánh chinh quyên từ lav phát xít Nhật và lay sai Irước khi quán tnrớc khi quân Dồnu minh \ ùo Dỏng Dưtmg
Hội nịihi chi rõ khâu hiệu đâu iranh lúc nàv li;: "Phán lói• *K • • Vxâni lược! Iloàii toan dộc lập! Chính q u \ê n Iiliân dân'"
Vô neuNcn lăc chi dạo khơi imhĩa;
(1) Tập Irunu- ihỏĩm nhất và kịp thín
Trang 39Vo chính sách dối nội và dỗi ngciại;
(1) Dõi nội: I.ay 10 chinh sách kVn của Việt Minh làm chính sach cơ bàn cùa chính quyôn cách mạng
(2) Doi ngoại: Thực hiện nguyên tắc bình đẳng, hcrp lác, thêm bạn, bcTt ihù, triệt để lợi dụng mâu thuần eiữa Pháp-Anh, Mỹ-'l in mg liỏt sức tránh trưcmg hẹyp một minh phải đối phó với nhiôu kè thù trong cùne một lúc; phải tranh thù sự ủng hộ cùa Liên Xó cua nhân dãn các nước trên thc giới, nhắt là nhân dân Pháp và niiâii dân 1 rung Quốc
Hội níihị quyet định cử Uỷ han khái nghĩa toàn quốc do Trưmm ( hiiih phụ Irách \ à kiện loàn Ban Chấp hành 'Irung ircrng
ĩ)êni 1.1 ,s 1945 Uv han khởi imhĩa toàn quôc ra lệnh rỏiig khư: Iieliĩa
Nuày lf' s 1^)45 Dại liội quoc dân họp tại l ân Trào, Dại
h ô i n li i i - t ic l K iii ih a i il i c h u t r in r n u t ô n i; k lu r i I ie liĩ a c u a D á tm v à
Trang 4042 rs l ỉ l I K IM J I \ H (Chu hicii)
mười chính sách cùa Viột Minh, quyềt dịnh thíhh lặp L'ỳ haii uiãi phỏim dân lộc Việt Kam
Câu I I Kết quả, ý nghĩa lịch sử, n g u y ê n n iâ n th ắ n g lợi
và bài học kinh ng h iệ m của C á c h m ạ n g T h á n g T á m năm 1945 ?
Trả lời:
I Kẻí qua và ý nghĩa
- Thắng !ựi của Cách mạng tháng Tám đí đập tan xiềim
xích nô lệ của ihực dân Pháp trorm gần một the ỉ-v và ách thống trị cùa phát xít Nhật, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng lioà nhà nước dàn chủ nhân dân đầu tiên ờ Dông N an Ả Nhân dân Việt Nam từ ihân phận nô lệ trờ thành người dâi của nước độc lập tự do làm chủ vận mệnh của mình
phát triến nhảy vọt cùa lịch sử dân tộc Việt Nam đưa dàn tộc ta hước \ à o một ký nguyên mứi; K\ nguyên dộc lậ") lự do \ à chu nghĩa xã hội
- Vói thang lợi cùa Cách mạng rhủnu 'l'ám D àng và nhãn dân la dã uop phâii làm phong phu ihc-ni klio taig lý luân cua chù nuliĩa Mác- I.ênin cuim càp tliõm nhicii kiih nghiệm CỊU\ báu cIk' plnMiu trào đâu tranh giai piiónii dân tộc á giành q u \ẽ n
dân chu.