Thực trạng nhận thức của giáo viên về việc cần thiết phải thiết kế hoạt động dạy học chủ đề Mùa xuân theo hướng tích hợp .... nhiều chủ đề với nhiều nội dung và hoạt động khác nhau song
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA GIÁO DỤC TIỂU HỌC -
LÊ THỊ HÀ
HƯỚNG DẪN DẠY HỌC CHỦ ĐỀ MÙA XUÂN CHO TRẺ 4 - 5 TUỔI
THEO HƯỚNG TÍCH HỢP
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Giáo dục Mầm non
Người hướng dẫn khoa học
Th.S Nguyễn Thị Hương
HÀ NỘI, 2014
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Học tập và nghiên cứu khoa học là nhiệm vụ hàng đầu của mỗi sinh viên.Song trên con đường tìm kiếm và khám phá kho tàng tri thức mà nhân loại đãtích lũy được qua nhiều thế kỷ thì bất cứ ai đều cần có sự giúp đỡ của ngườithầy
Trong quá trình thực hiện đề tài em đã nhận được sự giúp đỡ tận tình vàchu đáo của của Th.S Nguyễn Thị Hương - giảng viên khoa Giáo dục Tiểuhọc - trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 và các thầy cô, các bạn sinh viêntrong khoa Giáo dục Tiểu học đã và sẽ đóng góp ý kiến để khóa luận nàyđược hoàn thiện hơn
Hà Nội, tháng 05 năm 2014
Sinh viên
Lê Thị Hà
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Được sự hướng dẫn tận tình của Th.S Nguyễn Thị Hương và sự nỗ lựccủa bản thân, tôi đã hoàn thành khóa luận này Tôi xin cam đoan đây là côngtrình nghiên cứu của riêng tôi, không trùng với bất kì kết quả của tác giả nàocông bố trước đây Nếu sai tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm
Hà Nội, tháng 05 năm 2014
Sinh viên
Lê Thị Hà
Trang 4MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 2
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 2
4 Phạm vi nghiên cứu 2
5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3
6 Phương pháp nghiên cứu 3
NỘI DUNG CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC HƯỚNG DẪN DẠY HỌC CHỦ ĐỀ MÙA XUÂN CHO TRẺ 4 - 5 TUỔI THEO HƯỚNG TÍCH HỢP 1.1 Cơ sở lí luận của việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp 4
1.1.1 Quan điểm tích hợp trong Giáo dục Mầm non 4
1.1.2 Dạy học chủ đề Mùa xuân theo hướng tích hợp 6
1.1.3 Đặc điểm của trẻ 4 - 5 tuổi 9
1.2 Cơ sở thực tiễn của việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp 18
1.2.1 Mục đích điều tra 19
1.2.2 Đối tượng điều tra 19
1.2.3 Cách thức điều tra 19
1.2.4 Nội dung điều tra 20
1.2.4.1 Thực trạng về mức độ giáo viên hiểu đúng về dạy học tích hợp 20
Trang 51.2.4.2 Thực trạng giáo viên hiểu đúng về bản chất của tích hợp
trong dạy học 22
1.2.4.3 Thực trạng về việc giáo viên nhận thức được mục đích của dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi 23
1.2.4.4 Thực trạng về việc kết hợp các môn học trong việc dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi 25
1.2.4.5 Thực trạng về mức độ tích hợp trong dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi của giáo viên ở trường mầm non 26
1.2.4.6 Thực trạng nhận thức của giáo viên về đặc điểm chính của trẻ 4 - 5 tuổi 27
1.2.4.7 Thực trạng nhận thức của giáo viên về việc cần thiết phải thiết kế hoạt động dạy học chủ đề Mùa xuân theo hướng tích hợp 28
TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 30
CHƯƠNG 2 QUY TRÌNH HƯỚNG DẪN DẠY HỌC CHỦ ĐỀ MÙA XUÂN CHO TRẺ 4 - 5 TUỔI THEO HƯỚNG TÍCH HỢP 2.1 Nguyên tắc đề xuất quy trình hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp 31
2.1.1 Đảm bảo tính mục đích 31
2.1.2 Đảm bảo tính thực tiễn 33
2.1.3 Phù hợp với đặc điểm của trẻ 4 - 5 tuổi 34
2.2 Quy trình hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp 34
2.2.1 Bước1: Xác định mục tiêu 34
2.2.2 Bước 2: Thiết kế ma trận tích hợp 36
2.2.3 Bước 3: Xây dựng nội dung chủ đề Mùa xuân 47
2.3 Minh họa 48
TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 52
Trang 6KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 53 TÀI LIỆU THAM KHẢO 56 PHỤ LỤC
Trang 7MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài
Hướng dẫn hoạt động dạy học là việc làm thường xuyên và cần thiếtcủa mỗi giáo viên nói chung và giáo viên mầm non nói riêng Tuy nhiên, việchướng dẫn dạy và học theo hướng tích hợp không phải giáo viên nào cũngthực hiện và có thể thực hiên tốt và nếu chỉ hướng dẫn các hoạt động dạy họcthông thường lặp lại sẽ đem đến cảm giác nhàm chán cho người học, khiến trẻkhông hứng thú Vì vậy, để nâng cao hiệu quả học tập của các em giáo viêncần phải hướng dẫn dạy học theo hướng tích hợp
Dạy học tích hợp được hiểu là sự kết hợp, tổ hợp các nội dung từ cácmôn học, lĩnh vực học tập khác nhau thành một “môn học” mới hoặc lồngghép các nội dung cần thiết vào những nội dung vốn có của môn học Dạyhọc theo hướng tích hợp làm quá trình học tập có ý nghĩa bằng cách gắn họctập với cuộc sống hàng ngày, trong quan hệ giữa các tình huống cụ thể màhọc sinh sẽ gặp sau này, hoà nhập thế giới học đường và thế giới đời sốnggiúp các em tránh được những bỡ ngỡ, phân biệt được cái cốt yếu với cái ítquan trọng, giúp trẻ có thể vận dụng vào xử lí các tình huống có ý nghĩa trongcuộc sống, đặt cơ sở cho quá trình học tập tiếp theo của trẻ Qua đó, các em
có thể sử dụng kiến thức vào tình huống cụ thể, góp ích cho trẻ sau này Giúpcác em xác lập được mối quan hệ giữa các khái niệm đã học, thông tin tíchhợp càng đa dạng thì tính hệ thống càng cao, có như vậy thì các em mới thực
sự làm chủ được kiến thực và mới vận dụng được kiến thức đã học khi phảiđương đầu với một tình huống thách thức, bất ngờ
Hướng dẫn hoạt động dạy học cho trẻ theo hướng tích hợp vừa là điềukiện, phương tiện, vừa là mục tiêu nhưng đồng thời cũng là đối tượng để trẻnghiên cứu Vì thế, ta có thể phát huy khả năng học tập của trẻ thông qua
Trang 8nhiều chủ đề với nhiều nội dung và hoạt động khác nhau song thông qua chủ
đề Mùa xuân thì việc hướng dẫn dạy học cho trẻ theo hướng tích hợp phát huytối đa ưu điểm vì Mùa xuân rất gần gũi, đa dạng, phong phú với trẻ, luôn kíchthích tính tò mò, sự hiểu biết và óc tưởng tượng, sáng tạo của bản thân trẻ.Ngoài ra, Mùa xuân là phương tiện để giáo dục toàn diện cho trẻ
Thực tế hiện nay ở các trường mầm non, việc tổ chức khám phá chủ đềMùa xuân ở các độ tuổi nói chung và độ tuổi mẫu giáo nhỡ nói riêng vẫn cònchưa phát huy được ưu điểm của dạy học tích hợp Trong các trường mầmnon vẫn còn không ít giao viên dạy học theo phương pháp truyền thống, khôkhan Trong giờ học giáo viên vẫn là trung tâm, chính vì sự cứng nhắc đó màlàm giảm đáng kể khả năng học tập của trẻ và làm giảm chất lượng khám pháchủ đề
Chính từ những lí do trên, chúng tôi đã chọn đề tài nghiên cứu của
mình là: “Hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
- Khách thể nghiên cứu: Quá trình giáo dục trẻ 4 - 5 tuổi
- Đối tượng nghiên cứu: Việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân chotrẻ 4 - 5 tuổi theo hương tích hợp
4 Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu thực trạng tại trường mầm non Xuân Hòa, trường mầm nonHùng Vương, trường mầm non Hoa Hồng
Trang 95 Giả thuyết khoa học
Nếu có thể hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theohướng tích hợp thì có thể phát huy được khả năng học tập của trẻ, nâng caohiệu quả dạy học các chủ đề trong trường mầm non nói chung, chủ đề Mùaxuân nói riêng
6 Nhiệm vụ nghiên cứu
6.1 Nghiên cứu cơ sở lí luận, cơ sở thực tiễn của việc hướng dẫn dạyhọc chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp
6.2 Đề xuất quy trình hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻmầm non theo hướng tích hợp
6.3 Hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ mầm non theo hướngtích hợp
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Phương pháp nghiên cứu lí luận
- Mục đích: thu thập những tài liệu liên quan đến vấn đề nghiên cứunhằm làm rõ các vấn đề lí luận của đề tài cần nghiên cứu
- Cách tiến hành: đọc, phân tích, tổng hợp các tài liệu cần thiết phục vụcho việc nghiên cứu nhằm xây dựng cơ sở lí luận cho việc triển khai nghiêncứu thực tiễn
7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp phỏng vấn, điều tra
Mục đích: thu thập thông tin từ phía giáo viên, thấy được tầm quantrọng của việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theohướng tích hợp, nắm bắt được thực trạng thiết kế các hoạt động dạy học chủ
đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp
- Phương pháp quan sát: Quan sát giáo viên về việc hướng dẫn dạy họcchủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp
Trang 10NỘI DUNG CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC HƯỚNG DẪN DẠY HỌC CHỦ ĐỀ MÙA XUÂN CHO TRẺ 4 - 5 TUỔI THEO HƯỚNG
TÍCH HỢP 1.1 Cơ sở lí luận của việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4
- 5 tuổi theo hướng tích hợp
1.1.1 Quan điểm tích hợp trong Giáo dục Mầm non
Theo quan niệm về dạy học tích hợp của Đào Thị Hồng [7]: “Trong dạyhọc các bộ môn, tích hợp được hiểu là sự kết hợp, tổ hợp các nội dung từ cácmôn học, lĩnh vực học tập khác nhau (Theo cách hiểu truyền thống từ trướctới nay) thành một “môn học” mới hoặc lồng ghép các nội dung cần thiết vào
Trang 11những nội dung vốn có của môn học, ví dụ: lồng ghép nội dung giáo dục dân
số, giáo dục môi trường, giáo dục an toàn giao thông trong các môn học nhằmxây dựng môn học tích hợp từ các môn học truyền thống”
TheoTừ điển giáo dục học [8]: “Tích hợp là hành động liên kết các đốitượng nghiên cứu, giảng dạy, học tập của cùng một lĩnh vực hoặc vài lĩnh vựckhác nhau trong cùng một kế hoạch giảng dạy”
Theo Dương Tiến Sỹ [16]: “Tích hợp là sự kết hợp một cách hữu cơ, có
hệ thống các kiến thức (khái niệm) thuộc các môn học khác nhau thành mộtnội dung thống nhất, dựa trên cơ sở các mối quan hệ về lý luận và thực tiễnđược đề cập trong các môn học đó”
Theo Nguyễn Văn Khải [13]: “Dạy học tích hợp tạo ra các tình huốngliên kết tri thức các môn học, đó là cơ hội phát triển các năng lực của họcsinh Khi xây dựng các tình huống vận dụng kiến thức, học sinh sẽ phát huyđược năng lực tự lực, phát triển tư duy sáng tạo”
Như vậy, có thể hiểu rằng tích hợp là đặt cạnh nhau, liên kết, lồngghép, đan xen các đối tượng hay các bộ phận của đối tượng với nhau nhằmtạo thành một chỉnh thể hoàn chỉnh góp phần cho trẻ có điều kiện phát triểnmột cách toàn diện, trong đó các giá trị của từng bộ phận không mất đi mà sẽđược bảo tồn và phát triển, không những thế ý nghĩa thực tiễn của toàn bộchỉnh thế sẽ được nâng lên
1.1.1.2 Bản chất của dạy học tích hợp
Bản chất của tích hợp là phong phú và lôgic
Tích hợp là một trong những xu thế dạy học hiện đại đang được quantâm, nghiên cứu và áp dụng vào nhà trường ở nhiều nước trên thế giới và ởViệt Nam trong những năm gần đây
Sự phát triển của trẻ lứa tuổi mầm non bao gồm nhiều lĩnh vực, các lĩnhvực phát triển của trẻ có liên quan chặt chẽ với nhau Sự phát triển của lĩnh
Trang 12vực này có ảnh hưởng đến lĩnh vực khác và tất cả các lĩnh vực cần phải đượctác động, phát triển một cách đồng thời theo quan điểm sư phạm tích hợp Vìvậy, viêc tổ chức nội dung trong chương trình Giáo dục Mầm non theo cácchủ đề là tất yếu, xuất phát từ bản chất của Giáo dục Mầm non, phù hợp với
sự phát triển và đặc điểm học của trẻ lứa tuổi mầm non Theo quan điểm sưphạm tích hợp các quá trình giáo dục được xâm nhập, đan xen vào nhau tạothành một hệ thống nhất, tác động đồng bộ đến trẻ trong một chỉnh thể toànvẹn
Như vậy, những ai cho rằng dạy học tích hợp đưa đến sự quá tải làthiếu hiểu biết về nguyên tắc tích hợp Tích hợp không những không đưa tới
sự quá tải về dung lượng kiến thức, mà còn làm cho bài giảng sinh động, họcsinh hứng thú học tập bộ môn và khắc sâu hơn được nội dung bài học nếugiáo viên biết vận dụng đúng lúc, đúng chỗ
1.1.1.3 Đặc điểm của dạy học tích hợp trong Giáo dục Mầm non
- Hoạt động vui chơi, học tập và các nhiệm vụ lao động phù hợp với trẻđược lồng ghép với các hình thức khác nhau
- Cho phép giáo viên linh hoạt trong việc xác định, lựa chọn và tổ chứccác hình thức hoạt động, giúp trẻ hứng thú tìm kiếm, khám phá theo nhiềucách khác nhau
- Giáo viên đổi mới phương pháp giảng dạy
1.1.2 Dạy học chủ đề Mùa xuân theo hướng tích hợp
1.1.2.1 Mục tiêu chủ đề
* Phát triển thể chất
- Biết mặc quần áo phù hợp với thời tiết
- Thực hiện, phối hợp các vận động: đi, chạy, nhảy
- Biết tên một số thực phẩm thường dùng trong Mùa xuân
- Phát triển sự khéo léo của đôi bàn tay
Trang 13- Trẻ biết Mùa xuân có thời tiết đẹp thuận lợi cho cây cối phát triển.
* Phát triển nhận thức
- Phát triển tính tò mò, ham hiểu biết
- Biết thứ tự các mùa trong năm: Mùa xuân là mùa đầu tiên trong năm
- Tích cực khám phá các sự vật, hiện tượng trong Mùa xuân
- Biết tên gọi của một số cây đặc trưng của Mùa xuân
- Nhận ra đăc điểm nổi bật của một số loại cây đặc trưng theo mùa
* Phát triển ngôn ngữ
- Sử dụng được một số từ để chỉ thời tiết, đặc điểm, những điều trẻ biếtđược về Mùa xuân
- Biết kể chuyện về Tết và Mùa xuân
- Biết điều chỉnh giọng nói phù hợp với hoàn cảnh
* Phát triển tình cảm xã hội
- Yêu thích các loại cây, hoa, quả đặc trưng trong Mùa xuân
- Giữ gìn môi trường và cảnh quan
- Trân trọng ngày Tết cổ truyền của dân tộc
* Phát triển thẩm mĩ
- Cảm nhận, yêu thích vẻ đẹp của Mùa xuân qua bài thơ, câu chuyện,bài hát
- Thể hiện cảm xúc, tình cảm với Mùa xuân qua các sản phẩm tạo hình
- Tham gia tích cực vào các hoạt động lễ, hội trong Mùa xuân
1.1.2.2 Nội dung chủ đề
- Một số hiện tượng thời tiết của Mùa xuân: thời tiết ấm áp, mưa…
- Hoạt động của con người trong Mùa xuân
- Bé tham gia các lễ hội Mùa xuân
- Một số bệnh thường gặp theo mùa và các phòng
1.1.2.3 Đặc trưng trong dạy học chủ đề Mùa xuân
Trang 14- Việc dạy học chủ đề Mùa xuân trong trường mầm non có rất nhiềucác hoạt động diễn ra phong phú nhằm phát triển toàn diện cho trẻ như hoạtđộng khám phá khoa học, phát triển nhận thức, phát triển thể chất, phát triểnthẩm mĩ… Trong đó, các hoạt động có ý nghĩa, vai trò quan trọng tươngđương nhau trong việc giúp trẻ lĩnh hội kiến thức về chủ đề Mùa xuân Tuynhiên, sự tập trung chú ý của trẻ không được bền vững, trẻ không ngồi yênđược quá lâu Loại tư duy trực quan hành động ở trẻ vẫn phát triển mạnh, dovậy khi cho trẻ tìm hiểu về chủ đề Mùa xuân giáo viên đã lồng ghép, đan xencác lĩnh vực, các hoạt động lại với nhau tạo thành một hệ thống để cho trẻ cóthể tiếp thu tri thức một cách trọn vẹn và hiệu quả nhất.
- Khi vận dụng quan điểm tích hợp vào việc tổ chức cho trẻ khám pháMùa xuân trẻ sẽ được tự tìm hiểu, tự trải nghiệm mọi hoạt động của thiênnhiên và con người diễn ra trong Mùa xuân, các bé sẽ được tự làm các món ănđặc trưng của Mùa xuân, tự làm thí nghiệm gieo hạt, nảy mầm… Chính vìvậy, nhận thức của trẻ về Mùa xuân, thiên nhiên của đất nước mới thực sựsinh động, nhiều màu sắc Chẳng hạn khi cho trẻ tìm hiểu về các lễ hội lớncủa địa phương ngoài việc cho trẻ tìm hiểu về thời gian, không gian, địa điểm
tổ chức lễ hội, các hoạt động lớn trong ngày lễ… có thể tích hợp cho trẻ chơicác trò chơi truyền thống của địa phương trong ngày lễ như bịt mắt bắt dê,nhảy bao bố, ném còn, tích hợp cho trẻ làm các loại bánh đặc trưng của địaphương mà trong những ngày lễ hội lớn vẫn thường làm, cũng có thể tích hợpcho trẻ vẽ tranh, nặn các loại quả để trang trí vào mâm ngũ quả
- Có rất nhiều phương pháp để trẻ có thể tự tìm hiểu, khám phá về Mùaxuân dưới sự định hướng của giáo viên trong đó có thể kể đến các phươngpháp như: Phương pháp quan sát, Phương pháp đàm thoại, thực hành, tròchơi… Đối với trẻ mẫu giáo, giáo viên thường xuyên thay đổi và tích hợp cácphương pháp nhằm đem lại hiệu quả cao nhất cho trẻ, trong quá trình giảngdạy tùy thuộc vào mục đích, đặc điểm tâm sinh lí của trẻ, điều kiện của địa
Trang 15phương mà giáo viên lựa trọn, lồng ghép, tích hợp các phương pháp giảng dạycho phù hợp.
Như vậy, trong dạy học các chủ đề trong trường mầm non nói chung vàchủ đề Mùa xuân nói riêng thì việc tích hợp, đan xen, lồng ghép các hoạtđộng là rất cần thiết, khiến cho tri thức được tạo thành một chỉnh thể chọn vẹngóp phần cho trẻ phát triển toàn diện
1.1.2.4 Quan điểm tích hợp thể hiện trong chủ đề Mùa xuân
Khi hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ mầm non giáo viên đãbiết đan xen, lồng ghép các lĩnh vực phát triển khác nhau tạo thành một thểthống nhất cho trẻ lĩnh hội
Khi hướng dẫn trẻ tìm hiểu về các loại động vật, thực vật đăc trưng củaMùa xuân giáo viên đã lồng ghép cho trẻ phát triển ngôn ngữ qua việc bắttrước tiếng kêu các con vật, phát triển thể chất khi cho trẻ bật xa như chú ếchcon…
1.1.3 Đặc điểm của trẻ 4 - 5 tuổi
1.1.3.1 Đặc điểm tâm lí của trẻ 4 - 5 tuổi
a Hoàn thiện hoạt động vui chơi và sự hình thành “Xã hội trẻ em”
Ở lứa tuổi mẫu giáo bé hoạt động vui chơi của trẻ đã phát triển mạnh,nhưng chỉ ở độ tuổi mẫu giáo nhỡ và mẫu giáo lớn, hoạt động vui chơi mớimang đầy đủ ý nghĩa của nó nhất Có thể nói rằng hoạt động vui chơi ở lứatuổi mẫu giáo nhỡ đã phát triển gần như hoàn thiện được thể hiện ở những đặcđiểm sau đây:
* Trong hoạt động vui chơi trẻ thể hiện rõ rệt tính tự lực, tự do và chủđộng
Trẻ tự do lựa chọn chủ đề chơi dựa theo mức độ hiểu biết về thế giớixung quanh và theo sở thích của trẻ Trẻ dễ thay đổi chủ đề chơi, chẳng hạnđang chơi với lô tô các con vật thuộc chủ đề thế giớ động vật, trẻ đột ngộchuyển sang chơi trò xây dựng chuồng cho các con vật đó thuộc chủ đề Nghề
Trang 16nghiệp… Từ đó, trẻ đã tích hợp được nhiều kiến thức thuộc các lĩnh vực khácnhau như Toán - đếm số lượng các con vật, kiến thức về môi trường xungquanh… Khi cho trẻ tham gia chơi các trò chơi bắt trước tiếng kêu của một sốloài vật, ngoài việc giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, còn đồng thời tích hợp chotrẻ phát triển nhận thức về môi trường xung quanh, tích hợp cho trẻ phát triểnthể chất khi cho trẻ bật xa giống hươu, hay nhảy giống chú ếch con.
Khi chơi trẻ sẽ tự do lựa chọn chủ đề chơi, tự do lựa chọn bạn cùngchơi và tích hợp vào trò chơi của mình những hoạt động, những lĩnh vực màtrẻ thích
* Trong hoạt động vui chơi trẻ đã biết thiết lập những quan hệ rộng rãi vàphong phú với các bạn chơi Một “Xã hội trẻ em” được hình thành
Hoạt động vui chơi mà đặc biệt là trò chơi đóng vai theo chủ đề là loạihoạt động cùng nhau đầu tiên của trẻ em, để tham gia trò chơi trẻ phải phốihợp cùng nhau Ở lứa tuổi này, việc chơi của các em tương đối thành thạo vàchơi với nhau trong nhóm bạn đã trở thành một nhu cầu cấp bách, đã chơi thìphải có vai nọ vai kia mới thú vị Trẻ đã biết liên kết, tích hợp các trò chơitheo các chủ đề khác nhau làm cho các mối quan hệ trở nên phong phú hơn.Quan hệ của trẻ ngày càng được đa dạng hơn chẳng khác nào một xã hộingười lớn thu nhỏ lại
Ở tuổi mẫu giáo nhỡ việc chơi trong nhóm bạn bè là một nhu cầu bứcbách Đặc biệt là nhu cầu giao tiếp với bạn bè đang phát triển mạnh, từ đónhững “xã hội trẻ em” thực sự được hình thành
Chẳng hạn, trẻ cùng nhau chơi trò chơi bán hoa trong ngày Tết có vaichơi làm người bán hoa, có vai làm người mua hoa… khi chơi trẻ có thêmkiến thức về khối lượng, đơn vị, biết các mệnh giá tiền đơn giản, đồng thời trẻtích hợp với chủ đề Thực vật như hỏi những câu hỏi về các loại hoa: tên gọi,đặc điểm, màu sắc Tích hợp với chủ đề Nghề nghiệp - tập trồng hoa, chămsóc hoa, tưới nước, bắt sâu…
Trang 17Do đó, cần tạo dựng môi trường phong phú, tích cực để cho trẻ được tự
do lựa chọn và tích hợp những hoạt động, lĩnh vực mà trẻ thích
b Sự phát triển chú ý
Cả hai dạng chú ý có chủ định và không có chủ định đều phát triểnmạnh ở trẻ 4 - 5 tuổi Nhiều phẩm chất chú ý có chủ định phát triển nhanh do
sự phát triển của ngôn ngữ và tu duy
Sức tập trung chú ý của trẻ cao hơn so với trẻ mẫu giáo bé, trẻ có thể
vẽ, nặn một thời gian dài tuy nhiên sức bền vững, tính ổn định chưa cao, trẻthích thú và chú ý tới rất nhiều lĩnh vực Do đó, giáo viên cần tổ chức nhiệm
vụ phong phú như: tổ chức giáo dục lĩnh vực mà trẻ thích thú, cho trẻ quan sáttranh, tích hợp các hoạt động đa dạng… sẽ góp phần phát triển chú ý có chủđịnh cho trẻ, đặc biệt là cần tích hợp, lồng ghép nhiều lĩnh vực, hoạt độngphong phú khác nhau nhằm tạo ra cái mới lạ thu hút sự chú ý của trẻ Có nhưvậy mới rèn luyện cho trẻ về tính mục đích, tính hệ thống, góp phần giúp trẻlĩnh hội kiến thức một cách trọn vẹn
c Sự phát triển ngôn ngữ
Ngôn ngữ của trẻ mang tính chất hoàn cảnh, tình huống nghĩa là ngônngữ của trẻ gắn liền với sự vật, hoàn cảnh, con người, hiện tượng đang xảy ratrước mắt trẻ
Cuối 4 tuổi ngôn ngữ của trẻ đã bắt đầu biết nối kết giữa tình huốnghiện tại với quá khứ thành một “văn cảnh”
Trẻ nói mọi lúc, mọi nơi phụ thuộc vào điều kiện, hoàn cảnh nhờ đóvốn từ của trẻ tăng lên không chỉ là số lượng từ mà điều quan trọng là lĩnh hộiđược các cấu trúc ngữ pháp đơn giản
Do đó, việc giúp trẻ phát triển ngôn ngữ cần được tổ chức thườngxuyên, mọi lúc, mọi nơi và cần có sự lồng ghép, đan xen, tích hợp các lĩnhvực, các hoạt động với nhau để giúp trẻ tiếp thu kiến thức một cách trọn ven
Trang 18Chẳng hạn, khi cho trẻ tìm hiểu về con ếch, trẻ không chỉ có lượng kiếnthức về môi trường xung quanh mà trẻ còn tích hợp làm thơ, bắt trước tiếngkêu, nhảy giống chú ếch, khi đó giáo viên cần giáo dục tích hợp luôn cho trẻ
để hoạt động dạy học đạt được kết quả tốt nhất
d Sự phát triển xúc cảm, tình cảm, ý chí
* Đời sống xúc cảm và tình cảm
Các loại tình cảm bậc cao của trẻ phát triển ngày càng rõ nét hơn so vớimẫu giáo bé Tình cảm đạo đức ngày càng được phát triển do lĩnh hội đượccác chuẩn mực hành vi, quy tắc ứng xử Trẻ bối rối, cảm thấy có lỗi khi hành
vi phạm sai lầm Khi nghe truyện “Tích Chu” trẻ biết được tình cảm yêuthương của bà dành cho cháu từ đó trẻ sẽ yêu quý bà nhiều hơn, hay sẽ ngoanngoãn không làm bà buồn như Tích Chu
Tình cảm trí tuệ cũng phát triển theo hướng tìm hiểu các nguyên nhân,cội nguồn, các hiện tượng tự nhiên xã hội, cuộc sống xung quanh trẻ
Tình cảm thẩm mĩ: Tổng hợp nhiều xúc cảm cùng loại khi rung cảmtrước vẻ đẹp của thiên nhiên, con người, cỏ cây, hoa lá… Nhìn chung xúccảm và tình cảm của trẻ phong phú nhưng có đặc điểm sau đây: dễ dao động,
dễ thay đổi, dễ khóc, dễ cười
Do đó, việc tích hợp các hoạt động, các lĩnh vực khác nhau vào giáodục tình cảm, xúc cảm cho trẻ là rất cần thiết, xúc cảm chi phối mạnh vào cáchoạt động tâm lí Vì vậy, hiện thực đối với trẻ bao giờ cũng mang màu sắccảm xúc mạnh mẽ, thích cái gì thì đòi bằng được cái đó, không thích thì vứtđi
* Ý chí
Tính mục đích phát triển từ tuổi lên 2 khi trẻ đã làm chủ được một sốhành vi của mình Từng bước một trẻ 4 tuổi có thể điều chỉnh được quá trìnhghi nhớ và nhớ lại một “tài liệu” nào đó do người lớn giao cho, ghi nhớ một
Trang 19bài thơ ngắn trẻ thích thú Do hiểu được nhiều hành vi ngôn ngữ, trẻ có thểbước đầu vận dụng để lập kế hoạch hành động và chỉ đạo hành động, trẻthường nói to khi hành động.
Việc phát triển, bộc lộ ý chí của trẻ mẫu giáo nhỡ phụ thuộc vào nhiệm
vụ mà người lớn giao cho trẻ
Để giáo dục ý chí cho trẻ, cần phải giáo dục động cơ cho trẻ Thường ởlứa tuổi này mục đích và động cơ trùng nhau chưa tách ra được Do đó, giáoviên phải tổ chức lồng ghép các hoạt động thành một chỉnh thể nhằm giúp trẻphát triển và bộc lộ được ý chí của mình
e Sự phát triển động cơ và sự hình thành hệ thống động cơ
Cuối tuổi mẫu giáo bé, trong hành vi của trẻ đã xuất hiện những loạiđộng cơ khác nhau, nhưng những động cơ ấy còn mờ nhạt, yếu ớt, tản mạn
- Đến cuối tuổi mẫu giáo nhỡ, các động cơ đã xuất hiện ở tuổi mẫu giáo
bé phát triển mạnh mẽ Đặc biệt đến cuối tuổi mẫu giáo nhỡ thì động cơ đạođức thể hiện thái độ của trẻ đối với những người khác có một ý nghĩa hết sứcquan trọng trong sự phát triển các động cơ hành vi
- Từ tuổi mẫu giáo nhỡ, những động cơ “vì xã hội” bắt đầu chiếm vị tríngày càng lớn trong số các động cơ đạo đức Trong thời kì này, trẻ đã hiểurằng những hành vi của chúng có thể mang lại những lợi ích cho người khác
và chúng bắt đầu biết tích hợp việc thực hiện những công việc vì người khácvới sáng kiến, ý thích của mình
- Động cơ hành vi của trẻ mẫu giáo nhỡ trở nên nhiều màu nhiều vẻ:động cơ muốn tự khẳng định mình, động cơ muốn nhận thức, muốn khám pháthế giới xung quanh, động cơ thi đua, động cơ xã hội, trẻ tích hợp các động cơvới nhau để hoàn thành nhiệm vụ và thỏa mãn nhu cầu của bản thân Cần phảiquan tâm đến nội dung động cơ của trẻ, cần phải phát huy động cơ tích cực vàngăn chặn động cơ tiêu cực
Trang 20- Ở lứa tuổi này đã bắt đầu hình thành quan hệ động cơ theo thứ bậccủa các động cơ, đó là một cấu tạo tâm lí mới trong sự phát triển nhân cáchcủa trẻ mẫu giáo.
Trong hệ thống thứ bậc này, các động cơ được sắp xếp theo ý nghĩaquan trọng của mỗi động cơ đối với bản thân đứa trẻ, trước một công việc,mỗi trẻ đều có thể có một hệ thống động cơ thúc đẩy Sự khác nhau giữa trẻ
em ở đây rõ nhất là trong hệ thống thứ bậc của động cơ, xem động cơ nàochiếm ưu thế nhất, điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào sự giáo dục của người lớn
và ảnh hưởng của cuộc sống bên ngoài mà trẻ tiếp xúc
Do đó, không nên chỉ tổ chức giáo dục cho trẻ ở một hoạt động haymột lĩnh vực thuộc động cơ nào bởi Giáo dục Mầm non là giáo dục toàn diện
Vì vậy, việc tích hợp, lồng ghép các lĩnh vực, hoạt động giữa các động cơ gópphần cho trẻ phát triển toàn diện
- Hệ thống thứ bậc động cơ được hình thành ở độ tuổi này khiến chotoàn bộ hành vi của trẻ nhằm theo một xu hướng nhất định Ở tuổi mẫu giáonhỡ hành vi tương đối dễ xác định, nếu động cơ vì xã hội chiếm ưu thế thì trẻ
sẽ thực hiện những hành vi mang tính đạo đức tốt đẹp Ngược lại nếu động cơnhằm thỏa mãn quyền lợi riêng tư chiếm ưu thế thì trong nhiều trường hợp sẽhành động nhằm tìm kiếm quyền lợi cá nhân, ích kỷ, dẫn đến những sai phạmnghiêm trọng về quy tắc đạo đức xã hội Đối với những đứa trẻ này cần ápdụng biện pháp giáo dục thích hợp, có hiệu quả nhằm thay đổi những cơ sởcủa nhân cách đã được hình thành một cách bất lợi này, tích hợp các lĩnh vực,hoạt động mọi lúc, mọi nơi một cách khéo léo, trước hết phải cảm hóa trẻbằng tình yêu thương, đồng thời lại đòi hỏi ở chúng tình yêu thương và quantâm đến những người xung quanh, tạo ra những tình huống để gợi lên ở trẻnhững hành vi đạo đức tốt đẹp
Trang 211.1.3.2 Sự phát triển quá trình nhận thức của trẻ 4 - 5 tuổi
Tri giác
Việc tích hợp cho trẻ làm quen, tiếp xúc, khám phá với nhiều lĩnh vực,hoạt động với sự phong phú của thế giới bên ngoài có vai trò đặc biệt quantrọng
- Do tiếp xúc với nhiều đồ vật, hiện tượng, con người… độ nhạy cảmphân biệt các dấu hiệu thuộc tính bên ngoài của chúng ngày càng chính xác vàđầy đủ, một số quan hệ không gian và thời gian được trẻ tri giác hơn trongtầm nhìn, nghe của trẻ
Khả năng quan sát của trẻ được phát triển không chỉ về số lượng đồ vật
mà cả các chi tiết, dấu hiệu, thuộc tính, màu sắc…
- Bắt đầu xuất hiện khả năng kiểm tra độ chính xác của tri giác bằngcách hành động thao tác lắp ráp, vặn mở… phù hợp với nhiệm vụ yêu cầu,các loại tri giác nhìn, nghe, sờ mò… phát triển ở độ tinh nhạy
Việc tổ chức tri giác, hướng dẫn quan sát, nhận xét của cô giáo, cha mẹhết sức quan trọng, cần tổ chức cho trẻ tri giác mọi lúc mọi nơi và có sự phốikết hợp đa dạng các hoạt động tri giác với nhau giúp trẻ phát triển tính mụcđích, kế hoạch…
Trí nhớ
Việc tích hợp các lĩnh vực hoạt động, các chủ đề dạy học khác nhau có
ý nghĩa quan trọng trong việc dạy trẻ làm quen, khám phá thế giới bởi trẻđược tiếp xúc nhiều thì vốn hiểu biết càng phong phú và đa màu sắc, ở giaiđoạn này trẻ đã biết sử dụng cơ chế liên tưởng trong trí nhớ để nhận lại vànhớ lại các sự vật và hiện tượng
- Trí nhớ có ý nghĩa đã thể hiện rõ nét khi gọi tên đồ vật, hoa quả, thứcăn… Đồng thời với trí nhớ hình ảnh về đồ vật thì âm thanh ngôn ngữ được trẻtri giác, hiểu và sử dụng chúng như một phương tiện giao tiếp với mọi ngườixung quanh ở mức độ đơn giản
Trang 22- Trí nhớ không chủ định của trẻ ở các dạng hoạt động phát triển khácnhau và tốc độ phát triển rất nhanh.
Ở độ tuổi này do được tích hợp các hoạt động, các lĩnh vực kiến thứckhác nhau nên các loại trí nhớ như: hình ảnh, vận động, từ ngữ đều được pháttriển, tuy ở mức độ khác nhau nhưng đều được hình thành và tham gia tíchcực trong các hoạt động vui chơi, lao động, tạo hình… ở trẻ
Tư duy trực quan hình tượng phát triển mạnh và chiếm ưu thế
Nhờ có sự phát triển của ngôn ngữ, trẻ lứa tuổi này đã xuất hiện loại tưduy trừu tượng
Một số đặc điểm trong tư duy của trẻ 4 - 5 tuổi:
Mức độ khái quát ngẫu nhiên giảm dần từ 4 đến 5 tuổi trong hoạt động
tư duy của trẻ
Mức độ tích cực huy động vốn kinh nghiệm (liên tưởng) của trẻ tănglên từ 4 - 5 tuổi
- Sự khái quát dấu hiệu chung giảm từ 4 - 5 tuổi, nhường chỗ cho cácchi tiết đặc thù của các sự vật hiện tượng Cô giáo cần tổ chức kết hợp, đanxen giữa việc học với các hoạt động vui chơi như vận động, cho trẻ thi đấu
âm nhạc, vẽ tranh, làm thơ… kích thích trẻ tìm tòi các dấu hiệu giống nhau,khác nhau, so sánh các đồ vật, tranh ảnh, hoa quả, đồ chơi
Tưởng tượng
- Nhờ có sự phát triển các hoạt động tạo hình mà khả năng tưởng tượngcủa trẻ được nâng lên Do trẻ được tích hợp việc học dưới sự hướng dẫn của
Trang 23cô giáo cùng vốn kinh nghiệm đã có mà trẻ được trải nghiệm mọi lúc, mọi nơi
ở thế giới bên ngoài, xung quanh cuộc sống của trẻ Do đó, tranh vẽ của trẻvừa gần với hiện thực vừa mang tính chủ quan cảm xúc rõ nét
- Độ phong phú của các hình ảnh tưởng tượng cao nhờ có sự nhận thứcđược màu sắc trong thiên nhiên và qua các tiết nghệ thuật tạo hình
Trẻ có thể xé dán các mẫu hình, truyện cổ tích, biết bố cục… nhữngchủ đề gần gũi thân quen đối với trẻ nếu được cô giáo, cha mẹ hướng dẫn chuđáo
Việc hướng dẫn tổ chức tích hợp các tiết học tạo hình, vẽ, nặn, cho trẻtham quan các di tích, danh lam thắng cảnh, chơi trò chơi, vận động… rất cầnthiết cho sự tưởng tượng của trẻ
1.1.3.3 Đặc điểm sinh lí của trẻ 4 - 5 tuổi
- Trẻ 4 tuổi ngày càng ý thức mình là một thành viên trong một tập thể,chúng dành phần lớn thời gian để tạo dựng và giữ vững vị trí với các trẻ đồngtrang lứa Chúng cũng dễ dàng sử dụng vốn từ vựng của mình để khen, chê và
“chỉnh” những đứa trẻ khác nhằm hướng sự chú ý vào khả năng của chúng vàthuyết phục các bạn cùng chơi chấp nhận ý tưởng mà chúng đưa ra Vì vậy,cần liên kết, đan xen kiến thức của các lĩnh vực để trẻ có được vốn hiểu biếtphong phú, đúng đắn, đa màu sắc nhằm điều chỉnh suy nghĩ đúng đắn cho trẻ
- Trẻ 4 tuổi thích chơi với trẻ khác, có thể dọa dẫm hoặc hứa hẹn đểgiành lấy một đứa bạn hoặc để được “kết nạp” vào một nhóm bạn Vậy nên, ởtrường mẫu giáo bạn có thể rất hay nghe thấy những câu như “Mình làm bạncủa nhau nhé” và “Mình không chơi với bạn đâu” Việc giáo dục tình cảm bạn
bè cho trẻ phải được giáo viên tổ chức một cách khéo léo, phong phú, tíchhợp các hoạt động, các mảng kiến thức một cách đa dạng và chọn vẹn
- Trẻ 4 tuổi cần nhiều không gian để chơi, vì trò nào chúng cũng có thểchơi được cả, đặc biệt là thích trò “siêu nhân” và “quái vật” Mặc dù đã biết
Trang 24chia sẻ đồ chơi với nhau và thay phiên chơi chung một món đồ nhưng chuyệngiành đồ chơi giữa các bé 4 tuổi vẫn xảy ra như cơm bữa, “Chiến tranh”thường bắt đầu bằng việc cãi nhau rồi kết thúc bằng xô đẩy, đấm, đá Thườngthì các bé cũng không thể làm nhau đau lắm đâu, nhưng người lớn vẫn phảicanh chừng Trẻ thường xuyên thay đổi góc chơi, trò chơi, lĩnh vực chơi do đógiáo viên phải tổ chức hoạt động phong phú, đa dạng, liên kết với nhau thànhmột hệ thống, ngoài việc nhằm giúp trẻ lĩnh hội tri thức khoa học cần kết hợpcho trẻ phát triển tình cảm xã hội, tình cảm đạo đức… Có như vậy, mới đảmbảo được nhiệm vụ của Giáo dục Mầm non, giúp trẻ phát triển toàn diện.
- Lên 4 tuổi, bé thích khám phá những điều mới lạ như đu xích đu, nhớtên các loại khủng long, đếm từ 1 tới 20, và chơi game trên máy tính Chúngtin vào những gì chúng nhìn thấy, nghe thấy và chạm tay vào, nếu một đứa trẻ
4 tuổi nghĩ rằng ly nước trái cây của nó ít hơn của bạn thì có nghĩa là ly củabạn thật sự nhiều hơn, dù cả 2 ly đều được rót từ 2 hộp như nhau Nếu mộtđứa trẻ 4 tuổi nghe thấy tiếng một con quái vật đang gầm gừ dưới giường thì
có nghĩa là thật sự có một con quái vật ở dưới giường, mặc cho bố mẹ có giảithích đến đâu chăng nữa Do vậy, việc tổ chức cho trẻ hoạt động, giải thíchcho trẻ hiểu phải diễn ra mọi lúc mọi nơi, tích hợp một cách phong phú, lôgicnhằm cung cấp cho trẻ vốn tri thức một cách tự nhiên, tránh gò ép, thu hútđược sự tham gia của trẻ vào các hoạt động đa màu sắc đó
=> Từ những đặc điểm trên cho thấy việc dạy học tích hợp đối với trẻmẫu giáo nhỡ là rất cần thiết
1.2 Cơ sở thực tiễn của việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ
4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp
Để có cơ sở thực tiễn cho việc hướng dẫn dạy học chủ đề Mùa xuâncho trẻ 4 - 5 tuổi theo hướng tích hợp, chúng tôi tiến hành điều tra bằng phiếu
Trang 25trên 100 giáo viên dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi tại các trườngmầm non thuộc thị xã Phúc Yên, kết quả thu được như sau:
1.2.2 Đối tượng điều tra
Giáo viên dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi ở trường mầmnon Hùng Vương, trường mầm non Xuân Hòa, trường mầm non Hoa Hồngthị xã Phúc Yên tỉnh Vĩnh Phúc
Trang 261.2.4 Nội dung điều tra
1.2.4.1 Thực trạng về mức độ giáo viên hiểu đúng về dạy học tích hợp
Biểu đồ 1: Thực trạng về mức độ giáo viên hiểu đúng về dạy học tích hợp
(Xin vui lòng ghi rõ…)
Qua biểu đồ trên ta thấy được thực trạng việc giáo viên hiểu đầy đủ vềquan điểm dạy học tích hợp trong đó:
76.8 % giáo viên cho rằng dạy học tích hợp là việc vận dụng càngnhiều phương pháp dạy học càng tốt, thực tế các giáo viên chỉ hiểu được phầnnổi của vấn đề, tích hợp là sự kết hợp nhưng không phải là kết hợp một cách
vô tội vạ, kết hợp càng nhiều càng tốt, mà sự kết hợp phải có hệ thống để tạonên chỉnh thể trọn vẹn
Trang 27Bên cạnh đó có tới 60.3% giáo viên lại cho rằng tích hợp là vận dụngcùng lúc tất cả các phương pháp dạy học nhưng trên thực tế ta thấy phươngpháp quan sát và đàm thoại kết hợp với nhau chưa hợp lý, phương pháp đàmthoại không kết hợp với phương pháp sử dụng đồ dung trực quan, lời giảithích, câu hỏi không đi đôi với làm mẫu, thực hành, quan sát… Do vậy, quanđiểm tích hợp là việc vận dụng tất cả các phương pháp là không hợp lý vàkhoa học.
Quan điểm tích hợp là sự lồng ghép, đan xen có hệ thống các lĩnh vực,hoạt động khác nhau tạo thành một chỉnh thể toàn vẹn là quan điểm đúng đắn,phù hợp, tuy nhiên chỉ có 58.5% giáo viên có cùng quan điểm như vậy, việctích hợp các hoạt động dạy học là cần thiết song phải tích hợp như thế nào đểđem lại hiệu quả học tập cao nhất ở trẻ thì không phải ai cũng biết Do đó,mỗi giáo viên phải thay đổi cách nhìn nhận quan điểm về dạy học tích hợp,góp phần giúp trẻ trau dồi tri thức hiệu quả nhất
Như vậy, qua điều tra thực tiễn chúng tôi thấy phần lớn giáo viên hiểuchưa đúng, chưa sâu về quan điểm dạy học tích hợp
Trang 281.2.4.2 Thực trạng giáo viên hiểu đúng về bản chất của dạy học tích hợp.
Thực trạng này được thể hiện qua biểu đồ sau:
Biểu đồ 2: Thực trạng về việc giáo viên hiểu đúng về bản chất của
(Xin vui lòng ghi rõ…)
Qua biểu đồ trên ta thấy được kết quả về việc giáo viên hiểu về bảnchất của dạy học tích hợp trong giáo dục như sau:
73.6% giáo viên cho rằng tích hợp là kết hợp càng nhiều càng tốt, 60%giáo viên cho rằng đó chính là phong phú, bản chất của tích hợp là lôgic cũng
có tới 50% Qua quan sát thực tế tôi thấy khi giáo viên sử dụng các quan điểmnày để thiết kế và tổ chức hoạt động cho trẻ sẽ không hiệu quả bởi vì kết hợpquá nhiều sẽ làm cho lượng kiến thức mà trẻ phải tiếp thu quá tải, lộn xộn,
Trang 29khiến cho các em cảm thấy chán nản, không những thế nếu tích hợp chỉ làmphong phú thì nó sẽ không bảo đảm được sự lôgic trong hệ thống kiến thức,hay chỉ là lôgic thì sẽ bỏ qua sự phong phú trong các hoạt động.
Ngoài ra có 15.3% giáo viên có cách hiểu khác về bản chất của dạy họctích hợp
Dạy học tích hợp có bản chất chính là phong phú và lôgic chỉ có 50%giáo viên lựa chọn quan điểm này, việc thiết kế và tổ chức các hoạt động chotrẻ dựa trên quan điểm phong phú và lôgic đem lại hiệu quả cao trong việchọc tập của trẻ, giúp trẻ học tập kiến thức và lôgic thành hệ thống vừa phongphú, tránh được cảm giác nhàm chán
Như vậy, ở trường mầm non có một nửa trong số các giáo viên hiểuđúng về bản chất của dạy học tích hợp, để phát huy tính tích cực, chủ động vàđem lại hiệu quả trong học tập của trẻ thì mỗi giáo viên phải trang bị đầy đủcho mình những kiến thức cần thiết về quan điểm dạy học tích hợp
1.2.4.3 Thực trạng về việc giáo viên nhận thức được mục đích của dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi.
Biểu đồ 3: Thực trạng về việc giáo viên nhận thức được mục đích của dạy
học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi.
Trang 306 Góp phần giúp trẻ phát triển toàn diện
Qua biểu đồ trên ta thấy được thực trạng giáo viên nhận thức về mụcđích của dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi
58.2% giáo viên cho rằng mục đích của dạy học chủ đề Mùa xuân lànhằm phát triển tình cảm xã hội, 62% giáo viên khác cho rằng để giúp trẻ pháttriển nhận thức, dạy học tích hợp có mục đích là giúp trẻ phát triển thẩm mĩ,tuy nhiên các quan điểm này đều sơ sài và chưa đầy đủ Mục đích của Giáodục Mầm non nói chung và dạy học chủ đề Mùa xuân nói riêng là nhằm giúptrẻ phát triển toàn diện bao gồm cả: thể chất, nhận thức, thẩm mĩ, tình cảm xãhội, phát triển ngôn ngữ cũng chỉ có 72.5% giáo viên lựa chọn, vẫn còn sốlượng không nhỏ giáo viên nắm chưa rõ về mục đích của dạy học chủ đề Mùaxuân
Do đó, để việc thiết kế và tổ chức hoạt động dạy học chủ đề Mùa xuânđược tốt thì trước tiên giáo viên phải hiểu đúng, đủ và sâu sắc mục đích củadạy học tích hợp
Trang 311.2.4.4 Thực trạng về việc kết hợp các môn học trong dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi.
Biểu đồ 4: Thực trạng về việc kết hợp các môn học trong dạy học chủ đề
Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi.
Trang 32Bên cạnh đó cũng có tới 56.5% giáo viên có sự kết hợp đan xen phùhợp các môn học tuỳ thuộc vào mục đích đối tượng, điều kiện dạy học.
Vì vậy, trong quá trình thiết kế và tổ chức hoạt động cho trẻ giáo viêncần linh hoạt đan xen, kết hợp các môn học cho phù hợp với mục đích, nộidung, đối tượng dạy học…để cho kết quả học tập của trẻ được nâng cao
1.2.4.5 Thực trạng về mức độ tích hợp trong dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi của giáo viên ở trường mầm non.
Biểu đồ 5: Thực trạng về mức độ tích hợp trong dạy học chủ đề Mùa xuân
cho trẻ 4 - 5 tuổi của giáo viên ở trường mầm non
Chú thích:
1: Thường xuyên
2: Thi thoảng
3: Hiếm khi
4: Không bao giờ
Trong giáo dục nói chung và Giáo dục Mầm non nói riêng quan điểmtích hợp đặc biệt quan trọng và cần thiết Qua điều tra thực trạng về mức độtích hợp trong dạy học chủ đề Mùa xuân cho trẻ 4 - 5 tuổi ở trường mầm nontôi nhận thấy chỉ có 36.5% giáo viên thường xuyên sử dụng quan điểm này
Trang 33trong việc thiết kế và tổ chức hoạt động cho trẻ Có tới 72.8% giáo viên chỉ sửdụng một cách thưa thớt, chọn lọc, sẽ làm sẽ làm giảm bớt hiệu quả học tậpcủa trẻ, 26.7% giáo viên rất hiếm khi sử dụng hoặc thậm chí là không.
Như vậy, mỗi giáo viên phải tăng cường mức độ tích hợp trong việcthiết kế và tổ chức hoạt động cho trẻ nhằm đem lại hiệu quả học tập cao nhấtcho trẻ
1.2.4.6 Thực trạng việc nhận thức của giáo viên về đặc điểm chính của trẻ 4
3: Trẻ dễ bị các hoạt động phong phú bên ngoài lôi cuốn
4: Ham học hỏi, ham hiểu biết
5: Trẻ đã biết kết hợp các hoạt động giữa các chủ đề với nhau
6: Ý kiến khác
(Xin vui lòng ghi rõ…)