Giáo sán soạn 5 bước phát triển năng lực bước PHÁT TRIỂN của CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC dân PHÁP (1951 1953)

Giáo viên - Chuẩn bị các đồ dùng cho cuộc họp báo, đoạn video về Đại hội đại biểu lần thứ II, đoạn nhạc của bài hát: “Chào mừng Đảng Lao động Việt Nam” của nhạc sĩ Đỗ Minh… - Tranh ảnh,

Ngày soạn: Ngày dạy:

Tiết 31 - Bài 19: BƯỚC PHÁT TRIỂN CỦA CUỘC KHÁNG CHIẾN

TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC DÂN PHÁP (1951-1953)

(Tiết 1)

I Mục tiêu bài học

1 Kiến thức

- Trình bày được âm mưu, hành động mới của Pháp, Mĩ từ sau thất bại ở chiến

dịch Biên giới thu - đông năm 1950

- Hiểu được những nét chính của kế hoạch Đờ Lát đơ Tátxinhi và đánh giá được tác động của kế hoạch đối với cách mạng Việt Nam

- Nêu và phân tích được nội dung và ý nghĩa của Đại hội đại biểu lần thứ II

(2-1951) của Đảng

2 Kĩ năng

- Bồi dưỡng kĩ năng phân tích, đánh giá, tổng hợp, so sánh sự kiện lịch sử.

- Rèn luyện kĩ năng sử dụng SGK, tranh ảnh, video để nhận thức lịch sử

- Rèn luyện kĩ năng đóng vai các nhân vật lịch sử

3 Thái độ

- Nhận thức rõ âm mưu, hành động can thiệp, “dính líu” của đế quốc Mĩ ở Đông

Dương Từ đó, giáo dục cho học sinh lòng căm thù thực dân Pháp và sự can thiệp của Mĩ

- Củng cố lòng tin ở thế hệ trẻ vào sự lãnh đạo của Đảng trong công cuộc xây dựng

đất nước hiện nay

- Tích hợp tư tưởng HCM: Giáo dục ý thức trách nhiệm với đất nước của lãnh tụ

Hồ Chí Minh

4 Định hướng năng lực hình thành

- Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực tự học, sử dụng ngôn ngữ

- Năng lực chuyên biệt: thực hành bộ môn lịch sử, khai thác kênh hình, phân tích mối liên hệ, ảnh hưởng, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; năng lực so sánh, nhận xét, đánh giá các sự kiện lịch sử

II CHUẨN BỊ

1 Giáo viên

- Chuẩn bị các đồ dùng cho cuộc họp báo, đoạn video về Đại hội đại biểu lần thứ

II, đoạn nhạc của bài hát: “Chào mừng Đảng Lao động Việt Nam” của nhạc sĩ Đỗ

Minh…

- Tranh ảnh, tư liệu tham khảo: Hình ảnh Đờ lát đơ Tátxinhi, Đại hội Đại biểu lần thứ II của Đảng (2-1951)…

2 Học sinh

Sưu tầm các tư liệu, tranh ảnh, đồ dùng học tập liên quan đến nội dung cuộc họp báo

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (3 phút)

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS nghe 1 đoạn của bài hát: “Chào mừng Đảng Lao động Việt Nam” của nhạc sĩ Đỗ Minh.

- Mục tiêu: Bước đầu học sinh biết về Đảng Lao động Việt Nam và vai trò lãnh

đạo của Đảng trong giai đoạn 1951-1953, tạo tâm thế học tập cho học sinh, giúp học sinh ý thức được nhiệm vụ học tập, hứng thú học bài mới

- Nhiệm vụ: Học sinh nghe nhạc, trả lời các câu hỏi của giáo viên.

- Phương thức thực hiện : Hoạt động cá nhân, cả lớp.

- Sản phẩm: Không khí vui vẻ sôi nổi của lớp học, các câu trả lời của học sinh Tiến trình thực hiện

Chuyển giao

nhiệm vụ

Hướng dẫn học sinh nghe đoạn nhạc và trả lời câu hỏi:

- Em biết gì về ca khúc trên? Nội dung của ca khúc trên nói lên điều gì?

- Em biết gì về Đảng Lao động Việt Nam?

- Dưới sự lãnh đạo của Đảng Lao động Việt Nam, cách mạng Việt Nam trong những năm 1951-1953 phát triển như thế nào?

Thực hiện

nhiệm vụ Học sinh nghe nhạc, trả lời các câu hỏi của giáo viên.

Báo cáo,

thảo luận

Học sinh trả lời các câu hỏi (dự kiến câu trả lời)

Ca khúc trên là đoạn trích trong bài hát “Chào mừng Đảng Lao động Việt Nam” do nhạc sĩ Đỗ Minh sáng tác vào năm 1951 Nội

dung của ca khúc trên là ca ngợi công ơn của Đảng và kêu gọi nhân dân hãy vững tin và hướng theo ánh sáng của Đảng để vùng lên đấu tranh thoát khỏi ách nô lệ, lầm than… Dưới sự lãnh đạo của Đảng Lao động Việt Nam, cách mạng Việt Nam trong những năm 1951-1953 phát triển lên một bước mới Đây là giai đoạn quan trọng, chuẩn bị cho thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Pháp và can thiệp Mĩ

Kết luận

hoặc chốt

kiến thức

GV đánh giá, nhận xét về quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập và kết quả HĐ của học sinh, bổ sung hoàn thiện kiến thức và dẫn dắt vào bài học: Sau thất bại của Pháp ở mặt trận Biên giới, Mĩ ngày càng can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh xâm lược Đông Dương gây cho ta nhiều khó khăn Trước tình hình đó, Đảng ra hoạt động công khai với tên gọi Đảng Lao động Việt Nam đã có những biện pháp kịp thời để đối phó với những âm mưu mới của Pháp và Mĩ, đưa cuộc kháng chiến chống Pháp phát triển lên một bước mới

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

* Hoạt động 2: Tìm hiểu việc Mĩ can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh Đông Dương (7 phút)

- Mục tiêu: Trình bày được sự can thiệp sâu của Mĩ vào chiến tranh Đông Dương:

kí các Hiệp định với Pháp, viện trợ kinh tế, quân sự cho Pháp

- Nhiệm vụ: Hoàn thành các yêu cầu của giáo viên.

- Phương thức thực hiện: Học sinh trao đổi theo cặp đôi

- Sản phẩm: Trả lời các câu hỏi của giáo viên và hoàn thành nội dung theo yêu cầu.

Tiến trình thực hiện:

Chuyển giao

nhiệm vụ

Hướng dẫn học sinh đọc đoạn tư liệu trong SGK, trả lời câu hỏi:

Từ năm 1949, Mĩ can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh của Pháp ở Đông Dương nhằm âm mưu gì?Biểu hiện?

Thực hiện

nhiệm vụ

Học sinh theo dõi hình ảnh và tư liệu trong SGK, trao đổi cặp đôi

và trả lời các câu hỏi của giáo viên

Báo cáo,

thảo luận

Học sinh trả lời các câu hỏi (dự kiến câu trả lời)

- Âm mưu: Mĩ can thiệp sâu vào Đông Dương nhằm từng bước thay thế Pháp

- Biểu hiện:

+ Tháng 12-1950, Mĩ kí với Pháp Hiệp định phòng thủ chung Đông Dương.

+Tháng 9-1951, Mĩ kí với Bảo Đại Hiệp ước hợp tác kinh tế Việt

- Mĩ để ràng buộc Chính phủ Bảo Đại vào Mĩ.

Kết luận

hoặc chốt

kiến thức

- GV đánh giá, nhận xét về quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập

và kết quả hoạt động của học sinh, bổ sung hoàn thiện kiến thức

- Gv mở rộng: Sở dĩ Mĩ từng bước can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh của Pháp ở Đông Dương, vì Mĩ nhận thấy Đông Dương là vùng đất trù phú, có nhiều tài nguyên khoáng sản, phong trào giải phóng dân tộc lại đang lên cao, trong khi đó Pháp liên tiếp bị thất bại trên chiến trường Vì thế nhân cơ hội này, Mĩ muốn

“quốc tế hóa’ cuộc chiến tranh, từng bước gạt chân Pháp để từng bước độc chiếm Đông Dương Thông qua viện trợ kinh tế, tài chính, quân sự, Mĩ can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh

- Giáo viên cho học sinh quan sát số liệu về việc Mĩ viện trợ cho Pháp trong cuộc chiến tranh này và nhận xét

Năm 1950: 52 tỉ phrăng (19% ngân sách)

Năm 1951: 62 tỉ phrăng (16% ngân sách)

Năm 1952: 200 tỉ phrăng (35% ngân sách)

Năm 1954: 555 tỉ phrăng (73% ngân sách)

* Hoạt động 3: Tìm hiểu và đánh giá kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi (13 phút)

- Mục tiêu: Nắm được những điểm chính trong kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi: thời gian thực hiện, nội dung của kế hoạch và đánh giá được tác động của kế hoạch này

đối với cách mạng Việt Nam

- Nhiệm vụ: Giáo viên hướng dẫn, tổ chức cho học sinh thực hiện kĩ thuật đóng

vai dưới hình thức một cuộc họp báo

- Phương thức thực hiện: Cả lớp, cá nhân

- Sản phẩm: Nội dung cuộc họp báo.

Tiến trình thực hiện:

Chuyển giao

nhiệm vụ

GV dẫn học sinh đóng vai: 1 HS đóng vai Đờ lát đơ Tátxinhi, 1

HS đóng vai người dẫn chương trình, các HS khác là phóng viên dưới sự điều hành của DCT, cử 1 HS làm thư kí ghi lại những nội dung chính của cuộc họp báo (trên giấy A0)

Thực hiện

nhiệm vụ

Học sinh thực hiện nhiệm vụ dưới sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh nghiên cứu nội dung sgk về kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi

để đóng vai phóng viên đưa ra các câu hỏi phỏng vấn

Báo cáo,

thảo luận

Dự kiến kịch bản:

DCT: Hôm nay, chúng tôi mời tới trường quay 1 sĩ quan, tướng

chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp Hiện nay, ông đã 62 tuổi Mọi người biết đến ông với biệt danh “nhân tài quân sự số 1” Nguyên tắc của ông “không thắng sẽ không đánh” và người được chúng tôi mời hiện diện ở đây chính là Ngài Đờ lát đơ Tátxinhi, xin mời ngài

Đờ lát đơ Tátxinhi: Xin chào các nhà báo, chào toàn thể các quý

vị trong trường quay

DCT: Được tin ngài sắp sang Đông Dương chỉ huy quân viễn

chinh Pháp Hôm nay tòa báo có tổ chức cuộc họp báo xoay quanh vấn đề chiến tranh ở Đông Dương, Ngài đã sẵn sàng để trả lời các phóng viên chưa?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Tôi đã sẵn sàng.

DCT: Vâng, xin mời PV đặt câu hỏi.

PV1: Xin chào ngài, xin ngài cho biết đợt này ngài đến Đông Dương với nhiệm vụ gì?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Tôi được chính phủ Pháp mời đến Đông

Dương làm Cao ủy kiêm Tổng tư lệnh quân đội viễn chinh Pháp

tại Đông Dương

DCT: Xin mời câu hỏi của các phóng viên khác.

PV2: Kế hoạch của ngài khi tới Đông Dương là gì?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Tôi đã xây dựng một kế hoạch ở Đông

Dương mang tên chính tôi, kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi.

PV3: Thưa ngài, chúng tôi muốn biết mục đích của kế hoạch và

dựa vào đâu ngài vạch ra và thực hiện được kế hoạch này?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Mục đích của kế hoạch là nhanh chóng kết

thúc chiến tranh ở Đông Dương và để xây dựng, thực hiện được

kế hoạch này chúng tôi dựa vào sự viện trợ về kinh tế, quân sự của Mĩ

PV 4: Ngài có thể tiết lộ thêm về nội dung chính của kế hoạch

được không ạ?

Đờ lát đơ Tátxinhi: kế hoạch quân sự này của tôi gồm 4 điểm

chính:

- Xây dựng lực lượng cơ động mạnh, phát triển ngụy quân để xây dựng quân đội quốc gia

- Xây dựng phòng tuyến công sự xi măng cốt sắt (boong ke), thành lập “vành đai trắng”

- Tiến hành chiến tranh tổng lực, bình định vùng tạm chiếm

- Đánh phá hậu phương của đối phương

PV 4: Các ngài cho xây dựng phòng tuyến công sự xi măng cốt

sắt (boong ke), thành lập “vành đai trắng” nhằm mục đích gì?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Nhằm ngăn chặn chủ lực của đối phương và

kiểm soát việc đưa nhân tài vật lực ra vùng tự do

PV 5: Ngài cho biết trọng tâm của kế hoạch quân sự này là gì?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Trọng tâm của kế hoạch đó là tập trung lực

lượng vào chiến trường Bắc Bộ, biến Bắc Bộ trở thành “cái then cửa” của Đông Nam Á

PV 5: Ngài hi vọng gì ở kế hoạch lần này, thưa ngài?

Đờ lát đơ Tátxinhi: Với kế hoạch này chúng tôi sẽ đưa cuộc

chiến tranh ở Đông Dương lên quy mô lớn hơn, khiến cho cuộc kháng chiến của đối phương gặp nhiều khó khăn và nhất định cuộc chiến sẽ nhanh chóng kết thúc có lợi cho chúng tôi

DCT: Xin chúc cho kế hoạch của ngài thành công, cuộc họp báo

xin được kết thúc

Kết luận

hoặc chốt

kiến thức

- Sau cuộc họp báo, thư kí cuộc họp treo bảng nội dung về Kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi (trên giấy A0) lên bảng

- GV tổ chức cho học sinh đánh giá, nhận xét về quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập và sản phẩm của hoạt động, và chốt kiến thức của mục 2 dựa trên sản phẩm của học sinh và mở rộng kiến

thức: “vành đai trắng” – vùng xung quanh nơi quân giặc chiếm

đóng, bị chúng đốt phá rồi xua đuổi nhân dân đi để ngăn ngừa không bị tấn công và bảo vệ an toàn căn cứ của mình… Kế hoạch

Đờ Lát đơ Tátxinhi với mục tiêu chính là nhằm cứu vãn tình thế ngày càng nguy khốn của quân Pháp ở chiến trường ĐD Thực chất của nó là thực hiện chính sách “dùng người Việt đánh người Việt”, “lấy chiến tranh nuôi chiến tranh” tập trung lực lượng để chiếm giữ đồng bằng Bắc Bộ, chuẩn bị để giành lại quyền chủ động trên chiến trường chính đã bị mất

? Hãy nhận xét về kế hoạch Đờ lát đơ Tátxinhi và đánh giá tác động của nó đối với cách mạng Việt Nam.

- Học sinh suy nghĩ và trả lời

- GV chốt kiến thức

II Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng (2-1951)

* Hoạt động 4: Tìm hiểu Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng (2-1951) (16 phút)

- Mục tiêu: Tìm hiểu hoàn cảnh, nội dung và ý nghĩa của Đại hội lần thứ II của

Đảng (2-1951) Lí giải vì sao Đại hội lần thứ hai của Đảng đã đưa Đảng ra hoạt động công khai và đổi tên là Đảng Lao động Việt Nam

- Nhiệm vụ: Hoàn thành phiếu học tập nhóm theo kĩ thuật “KWL”

- Phương thức thực hiện: Nhóm nhỏ, cá nhân

- Sản phẩm: Phiếu học tập của các nhóm.

- Tiến trình thực hiện:

Chuyển giao

nhiệm vụ

- Cho HS theo dõi đoạn video tư liệu về Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng

- Chia lớp thành nhiều nhóm nhỏ (4 HS tạo thành 1 nhóm), hoàn thành phiếu học tập nhóm theo kĩ thuật “KWL”

Câu hỏi:

1 Đoạn vi deo trên gợi cho em liên tưởng đến sự kiện gì? Sự kiện

đó có nội dung cơ bản gì? (Học sinh điền vào cột K)

2 Em mong muốn tìm hiểu những nội dung gì liên quan đến sự kiện này? (Học sinh điền vào cột W)

3 Em đã học được những gì sau khi học xong nội dung này? (Học sinh điền vào cột L)

Thực hiện

nhiệm vụ

Học sinh nghiên cứu nội dung sgk về nội dung đại hội đại biểu lần thứ II (2-1951), trao đổi thảo luận với nhóm và hoàn thiện vào phiếu học tập

Báo cáo,

thảo luận

Thảo luận nhóm hoàn thành phiếu học tập, một nhóm lên báo cáo, các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, góp ý

Dự kiến sản phẩm:

- Thời gian, địa điểm của Đại hội

- Nội dung Đại hội

- Ý nghĩa của Đại hội

Học sinh viết những điều muốn biết về Đại hội đại biểu lần thứ II (2-1951) của Đảng

Học sinh viết những

gì học được sau khi tìm hiểu sự kiện

Kết luận

hoặc mở

rộng, chốt

kiến thức

Thu thập thông tin phản hồi trên phiếu học tập của học sinh ở cột

K, W giáo viên vận dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề để hướng dẫn học sinh nghiên cứu, tìm hiểu một số vấn đề:

- Vì sao Đại hội quyết định tách Đảng Cộng sản Đông Dương, đổi tên Đảng là Đảng Lao động Việt Nam? (phù hợp với đặc điểm phát triển của mỗi nước Đông Dương…)

- Vì sao Đại hội quyết định xuất bản báo Nhân dân làm cơ quan ngôn luận của Đảng? (vì tờ báo Nhân dân thể hiện rõ ý chí cách mạng của nhân dân, tiếng nói đại diện cho nhân dân…)

- Vì sao Đại hội đại biểu lần thứ II là “Đại hội kháng chiến thắng lợi”? (vì Đại hội đánh dấu bước phát triển mới trong quá trình trưởng thành và lãnh đạo cách mạng của Đảng…)

C HOẠT ĐỘNG CỦNG CỐ, LUYỆN TẬP

* Hoạt động 5: Củng cố luyện tập

Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được

lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức

Nhiệm vụ: hoàn thành trò chơi “Con số may mắn”.

Phương thức thực hiện: Hoạt động cá nhân

Sản phẩm: trả lời được các câu hỏi trong trò chơi “Con số may mắn”.

Tiến trình thực hiện:

Chuyển

giao

nhiệm vụ

- Gv tổ chức cho HS chơi trò chơi “Con số may mắn” thông qua

hệ thống câu hỏi ở từng con số:

- Số 1: Nội dung của Hiệp định phòng thủ chung Đông Dương giữa Mĩ và Pháp (12-1950) là

A Pháp nhận viện trợ về kinh tế, quân sự từ Mĩ

B Mĩ viện trợ quân sự, kinh tế, tài chính cho Pháp

C Mĩ viện trợ kinh tế và cố vấn quân sự cho Pháp

D ràng buộc chính phủ Bảo Đại vào Mĩ

- Số 2: con số may mắn (HS bốc được con số này sẽ nhận được phần quà)

- Số 3: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng (2-1951) quyết định đưa Đảng ra hoạt động công khai ở Việt Nam với tên gọi là

A Đảng Dân chủ Việt Nam

B Đảng Lao động Việt Nam

C Đảng Dân chủ Đông Dương

D Đảng Cộng sản Việt Nam

- Số 4: Ý nào dưới đây không phải là nội dung kế hoạch Đờ Lát đơ

Tatxinhi?

A Xây dựng lực lượng cơ động chiến lược mạnh

B Kết hợp chiến tranh tâm lí với chiến tranh kinh tế

C Tăng cường phòng ngự trên hành lang Đông - Tây

D Tiến hành chiến tranh tổng lực, bình định vùng tạm chiếm

- Số 5 Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng (2-1951) quyết định thành lập mỗi nước Đông Dương một chính đảng riêng, vì

A sự chia rẽ của thực dân Pháp

B do sự chỉ đạo của Quốc tế cộng sản

C đó là xu thế chung của thế giới

D phù hợp với đặc điểm của từng nước

- Số 6 Điểm chung về mục đích của thực dân Pháp khi đề ra kế hoạch Rơve (1949) và kế hoạch Đờ Lát đơ Tatxinhi (1950) là

A đều chuẩn bị tiến công lên Việt Bắc

B để khóa chặt biên giới Việt - Trung

C để nhanh chóng kết thúc chiến tranh

D để giành quyền chủ động chiến lược

Thực hiện

nhiệm vụ Cá nhân thực hiện yêu cầu của giáo viên

Báo cáo,

thảo luận

- Số 1: B

- Số 2: (là số may mắn)

- Số 3: B

- Số 4 :C

- Số 5: D

- Số 6: C Kết luận

hoặc chốt

kiến thức

- GV đánh giá, nhận xét về quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập và kết quả hoạt động của học sinh, trao quà cho HS trả lời đúng và may mắn