Nâng cao kỹ năng học tập nhóm của sinh viên ngành giáo dục quốc phòng và an ninh ở trường đại học sư phạm hà nội 2

Điều này xuất phát từ một số nguyên nhân như : SV chưa nhận thức đúng, đủ về học tập nhóm, kỹ năng học tập nhóm chưa tốt, điều kiện cơ sở, vật chất chưa đáp ứng tốt yêu cầu… SV chuyên ng

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG HÀ NỘI 2

*****************************

KHỔNG TIẾN DŨNG

NÂNG CAO KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN NGÀNH GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG VÀ AN NINH Ở TRƯỜNG

ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục quốc phòng và an ninh

HÀ NỘI - 2018

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG HÀ NỘI 2

*****************************

KHỔNG TIẾN DŨNG

NÂNG CAO KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN NGÀNH GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG VÀ AN NINH Ở TRƯỜNG

ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục quốc phòng và an ninh

Người hướng dẫn

Trung tá: Trần Đức Cường

HÀ NỘI - 2018

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc đến thầy trung tá Trần Đức Cường, người đã luôn tận tình hướng dẫn, động viên, khích lệ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu

Tôi xin chân thành cảm ơn:

Ban giám đốc, các Phòng ban, quý Thầy Cô và các bạn sinh viên tại Trung tâm Giáo dục quốc phòng và an ninh Trường Đại học Sư phạm Hà Nội

2 đã tạo điều kiện, nhiệt tình hỗ trợ và tích cực tham gia cùng tôi trong quá trình thực hiện đề tài

Do điều kiện thời gian nghiên cứu có hạn, bài nghiên cứu không thể tránh khỏi những thiếu sót Rất mong nhận được sự góp ý, phê bình của quý thầy cô

để đề tài được hoàn thiện hơn

Hà Nội, ngày tháng năm 2018

Tác giả

Khổng Tiến Dũng

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đề tài: “ Nâng cao kỹ năng học tập nhóm của sinh viên ngành Giáo dục quốc phòng và an ninh ở trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2”

là công trình nghiên cứu của riêng tôi Kết quả của nghiên cứu này mang tính thời sự cấp thiết và phù hợp với điều kiện khách quan của Trung tâm Giáo dục quốc phòng và an ninh trường ĐHSP Hà Nội 2

Đề tài không trùng với kết quả nghiên cứu của các tác giả khác Nếu sai tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm

Hà Nội, ngày tháng năm 2018

Tác giả

Khổng Tiến Dũng

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

4 Các phương pháp nghiên cứu 4

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn 4

6 Cấu trúc của khóa luận 5

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM 6

CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GDQP&AN 6

1.1 GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG VÀ AN NINH TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY 6

1.1.1 Vai trò của Giáo dục quốc phòng và an ninh 6

1.1.2 Mục tiêu đào tạo Giáo viên Giáo dục quốc phòng và an ninh 7

1.2 MỘT SỐ KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GDQP&AN 10

1.2.1 Học tập 10

1.2.2 Nhóm 11

1.2.3 Học tập theo nhóm 11

1.2.5 Kỹ năng 11

1.3 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HỌC TẬP NHÓM 15

1.3.1 Đặc điểm của học tập nhóm 15

1.3.2 Nguyên tắc học tập theo nhóm 17

1.4 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 18

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GIÁO DỤC QUỐC PHÕNG VÀ AN NINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 19

2.1 ĐẶC ĐIỂM MÔI TRƯỜNG HỌC TẬP VÀ RÈN LUYỆN 19

2.2 THỰC TRẠNG KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM 20

2.3 ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG KHẢ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN.

26

2.3.1 Mặt tích cực 26

2.3.2 Mặt hạn chế 27

2.4 NGUYÊN NHÂN CỦA NHỮNG HẠN CHẾ TRÊN 27

2.4.1 Nguyên nhân chủ quan 27

2.4.2 Nguyên nhân khách quan 28

2.5 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 29

CHƯƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 30

3.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP 30

3.2 MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CHO SINH VIÊN 31

3.2.1 Tăng cường các hoạt động nhằm nâng cao nhận thức về học tập theo nhóm 31

3.2.2 Tăng cường rèn luyện các kỹ năng học tập theo nhóm 33

3.2.3 Phát huy vai trò của đội ngũ cán bộ lớp và nhóm trưởng nhóm học tập 38

3.2.4 Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động học tập theo nhóm 41 3.5 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 43

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 44

1 Kết luận 44

2 Kiến nghị 44

“Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại;

phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹ năng của người học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực Chuyển từ học chủ yếu trên lớp sang tổ chức hình thức học tập đa dạng, chú ý các hoạt động xã hội, ngoại khóa, nghiên cứu khoa học Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học.”

Có thể thấy kỹ năng luôn là một vấn đề quan trọng Đối với mỗi cá nhân,

kỹ năng giúp người ta giải quyết các nhiệm vụ cụ thể và hoạt động một cách

có hiệu quả Vì vậy, việc hình thành kỹ năng là nhiệm vụ quan trọng trong GD&ĐT

Trong giai đoạn của xu thế toàn cầu hóa mọi mặt đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội cũng như trong bối cảnh nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa, bên cạnh nguồn nhân lực có phẩm chất, trình độ chuyên môn, còn đòi hỏi người lao động phải có khả năng phối hợp, cộng tác với những người khác để cùng thực hiện một công việc trong điều kiện đa dạng về văn

2

hóa, ngôn ngữ, tín ngưỡng… Vì bản chất của hoạt động lao động nói chung ở cong người là lao động cùng nhau, lao động tập thể

Đối với SV, với tư cách là đội ngũ nhân lực có trình độ cao cung cấp cho

sự phát triển kinh tế- xã hội của đất nước, việc hình thành các kỹ năng làm việc nhóm là một yêu cầu cơ bản Trước hết, trong điều kiện còn đang được đào tạo ở nhà trường, khả năng biết cách phối hợp,làm việc với người khác sẽ giúp SV thực hiện được tốt các nhiệm vụ học tập và nghiên cứu Trong tương lai, sau khi tốt nghiệp, ở từng vị trí công tác, kỹ năng làm việc nhóm sẽ tiếp tuc giúp mỗi người có khả năng hòa nhập vào các nhóm, tập thể, phát huy được năng lực, sở trường của mình để cùng thực hiện công việc chung

Theo xu thế đổi mới phương phạp dạy học hiện nay, SV phải tự tổ chức lĩnh hội tri thức thông qua nhiều hình thức hoạt động và học tập, đặc biệt kỹ năng học tập nhóm… Mặc dù vậy, hiệu quả của hình thức này ra sao thì còn nhiều đánh giá khác nhau, nhìn chung thì đều cho rằng chưa hiệu quả và mang nặng tính hình thức Điều này xuất phát từ một số nguyên nhân như :

SV chưa nhận thức đúng, đủ về học tập nhóm, kỹ năng học tập nhóm chưa tốt, điều kiện cơ sở, vật chất chưa đáp ứng tốt yêu cầu…

SV chuyên ngành Giáo dục quốc phòng an ninh với đặc thù sinh hoạt tập thể tại đơn vị, nhiều môn học có nội phải hoạt động nhóm như Đội ngũ đơn

vị, Đội ngũ từng người không có súng, các nội dung về chiến thuật tổ đội, tiểu đội, trung đội thì các kỹ năng học tập nhóm lại càng trở nên quan trọng Trong quá trình học tập tại Trung tâm Giáo dục quốc phòng và an ninh Trường ĐHSP Hà Nội 2, tôi nhận thấy việc sử dụng phương pháp học tập nhóm vẫn chưa thực sự mang lại hiệu quả cao Mặt khác, để phù hợp với tiến trình phát triển giáo dục hiện nay, bên cạnh việc trang bị những kiến thức cho

SV thì yêu cầu về kỹ năng, trong đó có kỹ năng học tập nhóm cũng được đặt

ra như một nhiệm vụ quan trọng Vậy, kỹ năng học tập nhóm của SV ngành

3

GDQP&AN Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2 hiện nay như thế nào? Chúng ta cần phải làm gì để góp phần bồi dưỡng kỹ năng này cho

SV nhằm xây dựng nguồn nhân lực có đủ kiến thức, phẩm chất và kỹ năng

cho tương lai? … Đó là những lý do để tôi chọn đề tài: “ Nâng cao kỹ năng học tập nhóm của sinh viên ngành Giáo dục quốc phòng và an ninh ở trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2”

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Tìm hiểu về thực trạng mức độ kỹ năng cũng như hiệu quả phương pháp học tập nhóm của SV chuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2, những vướng mắc, khó khăn mà SV gặp phải khi học tập nhóm, từ đó đề xuất một số kiến nghị nhằm góp phần bồi dưỡng, nâng cao kỹ năng, hiệu quả học tập nhóm cho SV trong trung tâm

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu về cơ sở lý luận và thực tiễn của kỹ năng học tập nhóm

Nghiên cứu về thực trạng mức độ kỹ năng, hiệu quả học tập nhóm của SV chuyên ngành GDQP&AN tại trung tâm

Đề xuất một số biện pháp nâng cao kỹ năng, hiệu quả học tập nhóm cho

SV ngành GDQP&AN tại trung tâm

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Kỹ năng học tập nhóm của SV chuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2

3.2 Phạm vi nghiên cứu

SV các khóa K40, K41, K42, K43 chuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2

4

4 Các phương pháp nghiên cứu

4.1 Phương pháp nghiên cứu lý thuyết

Nghiên cứu tài liệu chuyên môn, sách giáo trình và các loại tài liệu tham khảo, để phân tích, tổng hợp các thông tin có liên quan đến đề tài nghiên cứu

4.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Quan sát và tìm hiểu quá trình học tập nhóm của SV chuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2 bằng cách tham gia vào các buổi học tập có hoạt động nhóm trên lớp học, các hoạt động của trung tâm và nhà trường như vui chơi, học tập ngoại khóa

4.3 Phương pháp phỏng vấn

Nhằm thăm dò trực tiếp quá trình học tập nhóm từ nhiều người khác nhau

để thấy rõ những vấn đề mà SV hay mắc phải trong quá trình học tập nhóm là như thế nào

4.4 Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

Lập những câu hỏi sát thực trong học tập nhóm, những khó khăn, thuận lợi tồn tại trong học tập theo nhóm của SV

4.5 Phương pháp so sánh, đối chiếu kết quả

Trên cơ sở kết quả thu được trong quá trình học tập, tiến hành so sánh kết quả giữa 2 phương pháp học tập nhóm cũ và phương pháp học tập nhóm mới

có vận dụng các biện pháp đề xuất để đánh giá ưu, nhược điểm, tính khả thi của các biện pháp

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

5.1 Ý nghĩa khoa học

Từ việc nghiên cứu: “Nâng cao kỹ năng học tập nhóm của sinh viên ngành Giáo dục quốc phòng và an ninh ở trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2”,

5

khẳng định được tầm quan trọng của kỹ năng học tập nhóm trong học tập cũng như trong hoạt động nghề nghiệp sau này đối với SV chuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2, đồng thời đề

ra một số biện pháp cơ bản để một nhóm hoạt động có hiệu quả cao

5.2 Ý nghĩa thực tiễn

Qua đề tài, tôi mong muốn góp chút ít tài liệu tham khảo tới các bạn SV

để các ban có thể tìm hiểu sâu hơn về các kỹ năng học tập nhóm khi cần thiết,

từ đó có thể vận dụng tốt vào quá trình học tập cũng như công tác sau này

6 Cấu trúc của khóa luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, khóa luận gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về kỹ năng học tập nhóm của sinh viên chuyên ngành GDQP&AN

Chương 2: Thực trạng kỹ năng học tập nhóm của sinh viên chuyên ngành GDQP&AN trường ĐHSP Hà Nội 2

Chương 3: Môt số biện pháp nâng cao kỹ năng học tập nhóm của sinh viên chuyên ngành GDQP&AN ở trường ĐHSP Hà Nội 2

6

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GDQP&AN

1.1 GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

1.1.1 Vai trò của Giáo dục quốc phòng và an ninh

Sự nghiệp GDQP&AN ngày nay là trách nhiệm của toàn dân, của cả nước, của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước chứ không phải là trách nhiệm riêng của Bộ quốc phòng Thực hiện Chỉ thị số 12- CT/TW ngày 03 tháng 05 năm 2007 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục quốc phòng và an ninh trong tình hình mới và nghị định số 116/2007/NĐ – CP ngày 10 tháng 07 năm 2007 của Chính phủ về GDQP&AN, trong những năm gần đây, công tác GDQP&AN

đã được lãnh đạo các Bộ, ban, ngành, đoàn thể Trung ương, hội đồng GDQP&AN các cấp lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức thực hiện có hiệu quả, thiết thực Nhận thức và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, các tầng lớp nhân dân đối với nhiệm vụ bảo vệ tổ quốc được nâng cao, lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa

xã hội được củng cố Công tác GDQP&AN cho học sinh, SV dần đi vào nề nếp, góp phần quan trọng củng cố nền quốc phòng toàn dân, giữ vững ổn định chính trị - xã hội

Giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, SV có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là nhiệm vụ không thể thiếu trong quá trình đào tạo, xây dựng con người mới của Đảng Việc giáo dục nhận thức về ý thức, kỹ năng quốc phòng

và an ninh trong toàn dân và trong các thế hệ học sinh, SV là một khâu cực kỳ cần thiết, là một nội dung mang tầm chiến lược lớn, có ý nghĩa lâu dài của Đảng và Nhà nước ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Thông qua nhận thức về nội dung môn học và thông qua quá trình học tập GDQP&AN đã cung cấp cho học sinh, SV nhiều tri thức trong đời sống Nó tổng hợp nhiều kiến thức liên môn, liên ngành và có mối quan hệ chặt chẽ

7

trong nhiều lĩnh vực như kinh tế, chính trị - xã hội, khoa học và cả yếu tố tư tưởng, tình cảm, thái độ, nhận thức, bản lĩnh chính trị, văn hóa, ý thức dân tộc… Giúp cho học sinh, SV có thể xây dựng lối sống lành mạnh, ý thức tổ chức kỷ luật, tác phong nhanh nhẹn Tăng cường GDQP&AN toàn dân nói chung và GDQP&AN cho thế hệ trẻ nói riêng là nội dung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong chiến lược đào tạo con người mới xã hội chủ nghĩa và củng

cố nền quốc phòng toàn dân vững mạnh Điều này liên quan trực tiếp đến sự

an nguy, sống còn của cả quốc gia, dân tộc

Có vị trí và tầm quan trọng như vậy, tuy nhiên hiện nay đội ngũ giáo viên GDQP&AN chưa thể đáp ứng được những yêu cầu đặt ra, phần lớn giáo viên GDQP&AN ở bậc THPT được đào tạo ngắn hạn và phụ trách giảng dạy nhiều

bộ môn, họ chưa được đào tạo một cách chính quy, bài bản, chưa có nội dung

và phương pháp giảng thật sự phù hợp, do vậy chất lượng giảng dạy bộ môn GDQP&AN ở bậc THPT còn chưa cao Để giải quyết vấn đề này, năm 2014, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đề án “Đào tạo giáo viên, GV giáo dục quốc phòng và an ninh cho các trường trung học phổ thông, trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề và cơ sở giáo dục đại học đến năm 2020” với mục tiêu đến năm 2020 đảm bảo đào tạo đáp ứng được 90% giáo viên, GV GDQP&AN cho các trường THPT, trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề, cao đẳng nghề và các cơ sở giáo dục đại học và cấp phép cho 12 cơ sở thực hiện đề án này, trong đó có trường ĐHSP Hà Nội 2

1.1.2 Mục tiêu đào tạo Giáo viên Giáo dục quốc phòng và an ninh

Theo quy định của bộ GD&ĐT, chương trình đào tạo Giáo viên GDQP&AN hệ cử nhân 4 năm có tổng số 130 tín chỉ phải tích lũy, trong đó:

Khối kiến thức đại cương: 26 tín chỉ

Khối kiến thức cơ sở ngành: 14 tín chỉ

8

Khối kiến thức ngành: 49 tín chỉ

Khối kiến thức nghiệp vụ: 33 tín chỉ

Khóa luận tốt nghiệp hoặc các môn chuyên ngành thay thế: 08 tín chỉ Mục tiêu về kiến thức, kỹ năng, thái độ cần đạt được:

Về kiến thức:

Có hiểu biết cơ bản về các nguyên lý của chủ nghĩa Mác – Lênin, Đường lối cách mạng của Đảng cộng sản Việt Nam, Tư tưởng Hồ Chí Minh Có các kiến thức cần thiết trong lĩnh vực khoa học tự nhiên, khoa học xã hội và nhân văn, khoa học quản lý hành chính, quản lý giáo dục và giáo dục thể chất Nắm vững kiến thức nghiệp vự sư phạm để thực hiện tốt nhiệm vụ giảng dạy và giáo dục học sinh, SV

Nắm vững kiến thức cơ bản về quốc phòng và an ninh

Thuần thục thao tác kỹ năng quân sự, sử dụng thành thạo các loại vũ khí

bộ binh và các thiết bị quân sự khác

Hiểu biết và thực hiện tốt công tác quốc phòng, quân sự địa phương trong các cơ sở giáo dục đào tạo

Có kiến thức chuyên sâu về lý luận và PPDH GDQP&AN, hiểu biết về chương trình GDQP&AN các cấp từ trung học phổ thông đến đại học

Có kiến thức cơ bản về tin học, ngoại ngữ để hỗ trợ giảng dạy và nghiên cứu khoa học

Về kỹ năng:

Đáp ứng các chuẩn kỹ năng nghề nghiệp đối với giáo viên, GV GDQP&AN của Bộ GD&ĐT trên cơ sở đảm bảo và phát huy các kỹ năng cụ thể sau:

Có khả năng lập kế hoạch dạy học và tổ chức hoạt động dạy học

9

GDQP&AN ở nhà trường trung học phổ thông đến đại học

Có khả năng giảng dạy môn GDQP&AN ở nhà trường trung học phổ thông đến đại học

Có các kỹ năng sư phạm giáo dục học sinh nói chung và học sinh cá biệt nói riêng, đặc biệt là học sinh ở trường trung học phổ thông

Có kỹ năng quân sự, an ninh cần thiết để tham gia vào lực lượng vũ trang trong xây dựng và bảo vệ tổ quốc

Về thái độ:

Có phẩm chất của người giáo viên, tin tưởng vào đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước, có bản lĩnh chính trị vững vàng, yêu tổ quốc, yêu chủ nghĩa xã hội, yêu nghề, yêu học sinh, có ý thức trách nhiệm

cao, tác phong mẫu mực

Có thể thấy nội dung chương trình đào tạo giáo viên, GV GDQP&AN rất phong phú và đa dạng, bao gồm nhiều nội dung cả lý thuyết lẫn thực hành đòi hỏi phải vận dụng kết hợp nhiều hình thức, PPDH thì mới mang lại kết quả cao Mặt khác mục tiêu của quá trình đào tạo luôn đề cao khả năng lĩnh hội tri thức, vận dụng thuần thục các kỹ năng, kỹ xảo của môn học, đồng thời có các

kỹ năng nghiệp vụ sư phạm, phương pháp, hình thức tổ chức dạy học vừa phù hợp, vừa đa dạng Do đó trong quá trình đào tạo giáo viên GDQP&AN, cần phải sử dụng nhiều các PPDH tích cực, lấy người học làm trung tâm, phát huy

sự chủ động, tích cực, tự giác của người học Phương pháp học tập theo nhóm

là một trong số đó Các phương pháp này không chỉ giúp cho người học dễ dàng lĩnh hội tri thức, kỹ năng, kỹ xảo trong quá trình học tập mà còn là một bước trải nghiệm, để có thể tiếp thu và vận dụng chính phương pháp đó vào quá trình giảng dạy sau này

10

1.2 MỘT SỐ KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GDQP&AN

Trước hết, cần khẳng định làm học tập nhóm là một phương pháp học tập đòi hỏi cần phải có nhiều kỹ năng và các kỹ năng nầy cần phải được rèn luyện, nâng cao một cách thường xuyên liên tục thì hiệu quả của phương pháp này mới có thể được cải thiện

1.2.1 Học tập

Học tập là một quá trình mà đầu ra của nó được biểu hiện bằng tri thức,

kỹ năng, thái độ, hành vi ứng xử có thể quan sát được

Theo từ điển Tiếng Việt: “ Học tập là quá trình tiếp thu kiến thức và rèn luyện kỹ năng dưới sự dạy bảo, hướng dẫn của nhà giáo và hợp thành hoạt động dạy học trong lĩnh vực sư phạm”

Hoạt động học tập của SV là hoạt động có mục đích, có kế hoạch nhằm chiếm lĩnh văn hóa nhân loại, chuyển hóa thành tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái

độ của bản thân để chuẩn bị các điều kiện trở thành chuyên gia – những người chủ nhân tương lai của đất nước, đáp ứng được các yêu cầu của xã hội và của thời đại Hoạt động học tập bao giờ cũng nhằm thỏa mãn một nhu cầu học nhất định, được kích thích bởi động cơ học và được thực hiện bởi một hoạt động chuyên biệt – hoạt động học với nội dung, phương pháp và phương tiện học tập

Hoạt động học tập của SV chuyên ngành GDQP&AN là một quá trình hoạt động có mục đích, có kế hoạch nhằm chiếm lĩnh những tri thức trong lĩnh vực quốc phòng và an ninh, những kỹ năng, kỹ xảo thuộc các nội dung quân sự và hình thành thái độ, tác phong chuẩn mực của một người quân nhân Cùng với đó là hình thành và phát triển các kỹ năng nghiệp vụ sư phạm

để đáp ứng yêu cầu của quá trình giảng dạy, công tác sau này

11

1.2.2 Nhóm

Theo từ điển Tiếng Việt: “Nhóm là tập hợp một số ít người hoặc sự vật

được hình thành theo những nguyên tắc nhất định.”

Theo Từ điển tâm lý học của Vũ Dũng: “Nhóm là cộng đồng có từ hai

người trở lên, giữa các thành viên có chung lợi ích và mục đích, có sự tương tác và ảnh hưởng lẫn nhau trong quá trình hoạt động chung”.[9]

Theo tôi, nhóm là tập hợp những người với những khả năng, năng lực, kinh nghiệm và nền tảng giáo dục khác nhau nhưng được tổ chức và hoạt động theo những nguyên tắc nhất định nhằm đạt tới mục tiêu và lợi ích chung

1.2.3 Học tập theo nhóm

Học tập theo nhóm là một phương pháp học tập, trong đó SV được chia thành các nhóm nhỏ, các thành viên trong nhóm cùng phối hợp chặt chẽ với nhau để giải quyết một vấn đề học tập cụ thể mà người GV đặt ra nhằm hướng đến một mục tiêu chung, từ đó giúp học sinh tiếp thu được một kiến thức nhất định nào đó Đồng thời giúp SV phát triển kỹ năng giao tiếp, phát triển các năng lực nhận thức, tư duy và nhân cách của bản thân

Học tập theo nhóm trong quá trình dạy học là quá trình tương tác, hợp tác giữa người học trong nhóm dưới sự điều khiển của người dạy và tác động của môi trường nhằm hướng đến mục tiêu chung và giải quyết các nhiệm vụ nhận thức

Tổ chức học tập theo nhóm trong dạy học là quá trình người dạy thiết kế, điều hành các mối quan hệ tương tác giữa các người học với nhau nhằm giúp

họ đạt được mục tiêu giáo dục đề ra

1.2.5 Kỹ năng

Trong lịch sử nghiên cứu các vấn đề về kỹ năng có nhiều khái niệm khác nhau, tiêu biểu có thể kể tới:

12

Từ điển Tiếng Việt định nghĩa “kỹ năng là khả năng vận dụng những kiến

thức thu nhận được trong một lĩnh vực nào đó vào thực tế”

Theo Từ điển Giáo dục học “Kỹ năng là khả năng thực hiện đúng hành

động, hoạt động phù hợp với những mục tiêu và điều kiện cụ thể tiến hành hoạt động ấy cho dù đó là hành động cụ thể hay hành động trí tuệ”.[4]

Dựa vào những quan điểm trên, tôi cho rằng: Kỹ năng là khả năng của

con người thực hiện có kết quả một hành động nào đó trên cơ sở vận dụng những tri thức và kinh nghiệm tương ứng và kỹ năng được hình thành phải trải qua quá trình luyện tập

Kỹ năng học tập nhóm trong học tập là khả năng vận dụng những tri thức

và những kinh nghiệm đã có về học tập nhóm nhằm hoàn thành những nhiệm

vụ học tập do nhóm đề ra

Kỹ năng học tập nhóm trong học tập được hình thành trước hết từ việc nhận thức đúng đắn về học tập nhóm trong học tập, các thao tác kỹ thuật để thực hiện công việc, sau đó phải thực hành và rèn luyện trong thực tiễn

Để học tập theo nhóm đạt chất lượng cần đảm bảo nhiều kỹ năng Cụ thể:

Kỹ năng lập kế hoạch, xây dựng nội quy hoạt động:

Lập kế hoạch: Có kỹ năng xây dựng một kế hoạch hoạt động cho nhóm một cách cụ thể, hợp lý, bao gồm: thứ tự công việc, nội dung công việc, thời gian, người chịu trách nhiệm sẽ đảm bảo cho mỗi thành viên chủ động và có định hướng trong công việc của mình và của cả nhóm

Xây dựng nội quy nhóm: Đã thành lập một nhóm học tập dù lớn dù nhỏ đều cần thiết lập những nội quy, những nguyên tắc chung trong hoạt động để mọi thành viên trong nhóm dựa vào đó mà thực hiện, đảm bảo sự quy củ, nghiêm túc trong hoạt động của nhóm

Kỹ năng phân công nhiệm vụ: (Điều này phụ thuộc vào vai trò và khả

13

năng chỉ đạo của nhóm trưởng) Khi công việc được phân công rõ ràng, phù hợp với năng lực và khả năng của mỗi thành viên họ sẽ ý thức được vai trò của mình, có trách nhiệm hoàn thành công việc Ngược lại, nếu phân công công việc không rõ ràng, không hợp lý, người thì phải đảm nhiệm quá nhiều việc, người lại không có việc để làm, kết quả là sự bất hợp tác sẽ tác động lớn đến chất lượng của hoạt động nhóm và sản phẩm của nhóm

Kỹ năng thảo luận, trao đổi, lắng nghe: Điểm đặc trưng nổi bật nhất của

học tập theo nhóm là sự hợp tác nhằm xây dựng một sản phẩm trí tuệ tập thể bằng việc thống nhất các ý kiến thông qua sự thảo luận, trao đổi giữa các thành viên trong nhóm Vì vậy đây là một kỹ năng có vị trí rất quan trọng trong hoạt động nhóm Thảo luận, trao đổi là hoạt động đòi hỏi các thành viên phải tư duy và có tinh thần xây dựng ý kiến hết mình cho nhóm Để thảo luận, trao đổi có hiệu quả các thành viên trong nhóm cần có khả năng thuyết trình, diễn giải vấn đề sao cho mạch lạc, thuyết phục người nghe; khả năng đặt câu hỏi chất vấn; khả năng phản biện cũng như khả năng lắng nghe và tiếp thu ý kiến góp ý của các thành viên khác Thông qua thảo luận, trao đổi chúng ta có thể nhận biết được cách tiếp cận vấn đề, quan niệm riêng của từng thành viên, mức độ tác động lẫn nhau giữa các thành viên Kỹ năng này không chỉ giúp ta thống nhất được ý kiến mà còn giúp mỗi thành viên học hỏi lẫn nhau, giúp nhau cùng phát triển

Kỹ năng nghiên cứu tài liệu, chia sẻ thông tin: Nghiên cứu tài liệu là một

kỹ năng cần thiết trong học tập theo nhóm vì các bài tập nhóm thường là những vấn đề rộng đòi hỏi sinh viên tự tìm tòi, nghiên cứu qua các tài liệu Muốn nghiên cứu tài liệu hiệu quả cần biết cách tìm kiếm tài liệu, biết đánh giá, chọn lọc, phân tích, tổng hợp các tài liệu theo những vấn đề mình cần tìm Có kỹ năng nghiên cứu tài liệu sẽ giúp mọi thành viên trong nhóm tìm kiếm được nhiều thông tin làm phong phú hơn bài tập của nhóm Đồng thời,

14

Học tập nhóm nghĩa là hợp tác trên cơ sở chia sẻ kiến thức và thông tin từ nhiều người để hoàn thiện bài tập chung một cách tốt nhất Vì vậy, chia sẻ thông tin là rất cần thiết Trong nhóm có nhiều người chia sẻ thông tin, lượng thông tin càng nhiều, càng phong phú, là một điều kiện để sản phẩm nhóm đạt chất lượng cao

Kỹ năng chia sẻ trách nhiệm: Để cho hoạt động của nhóm đạt chất lượng

và không khí học tập trong nhóm vui vẻ, đoàn kết mọi thành viên cần phải chia sẻ trách nhiệm với nhau Biết chia sẻ hợp lý trách nhiệm giữa các thành viên sẽ tạo động lực giúp hoạt động nhóm đạt hiệu quả cao hơn

Kỹ năng giải quyết xung đột: Trong một nhóm tồn tại quá nhiều cái tôi cá

nhân nên không thể tránh khỏi những xung đột gây ra sự bất hòa trong nhóm Điều này ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động nhóm Tất nhiên mâu thuẫn là động lực cho sự phát triển nhưng khi mâu thuẫn quá mức thì sẽ không tốt cho

sự hợp tác trong nhóm Vì vậy, kỹ năng giải quyết xung đột là rất quan trọng đối với hoạt động nhóm, đặc biệt là với người nhóm trưởng (vì nhóm trưởng

là người chịu trách nhiệm điều hòa các mối quan hệ trong nhóm mình)

Kỹ năng tự kiểm tra - đánh giá hoạt động của nhóm: Để hoạt động nhóm

ngày càng đạt hiệu quả thì nhóm cần phải thường xuyên tự kiểm tra - đánh giá hoạt động của mình để tự điều chỉnh kịp thời (nếu thấy cần thiết) Đồng thời,

tự kiểm tra - đánh giá cũng là cách để phát hiện, biểu dương các thành viên tích cực, phê bình những thành viên còn thiếu ý thức nhằm tạo thêm động lực cho các thành viên trong nhóm nhiệt tình hơn với hoạt động chung Sự công bằng trong đánh giá phải đặc biệt được coi trọng bởi nó là nguyên nhân chính thúc đẩy hay kìm hãm động lực học tập của các thành viên Tự kiểm tra

- đánh giá ở đây gồm 2 nội dung:

Tự kiểm tra - đánh giá sự tham gia hoạt động nhóm của các thành viên trong nhóm

Học tập theo nhóm không những đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp học tập mà còn rất có ý nghĩa đối với việc tự học của mỗi người, đồng thời giúp phát triển các kỹ năng giao tiếp, ứng xử và giải quyết các mối quan hệ trong quá trình học tập

1.3.1 Đặc điểm của học tập nhóm

Học tập nhóm là một cách học đòi hỏi mỗi thành viên trong nhóm cùng thực hiện một cam kết học tập nhất định không có sự hướng dẫn trực tiếp của

GV mà dựa trên sự hợp tác và phân công công việc hợp lý trong nhóm

Nếu học tập theo nhóm được tổ chức và điều khiển một cách khoa học và hợp lý sẽ đem lại rất nhiều lợi ích Cụ thể:

Học tập theo nhóm sẽ góp phần xây dựng tinh thần đồng đội, mối quan hệ tương hỗ giữa các thành viên trong nhóm đồng thời tạo nên sự gắn kết trong một cộng đồng nhằm hướng đến một mục tiêu chung Trong quá trình học tập nhóm, các mâu thuẫn sẽ nảy sinh đòi hỏi sự cố gắng của mỗi cá nhân cùng trí tuệ tập thể để giải quyết vấn đề

Học tập theo nhóm sẽ đáp ứng nhu cầu học tập cá nhân, phù hợp với việc học hướng tới người học; khuyến khích tính độc lập tự chủ trong học tập Nếu

16

trong phương pháp thuyết trình cơ hội cho người học trao đổi với nhau rất ít thì học tập theo nhóm mọi thành viên được tự do phát biểu quan điểm của mình về chủ đề thảo luận, từ đó phát triển tư duy độc lập và trao đổi lẫn nhau trong nhóm

Học tập theo nhóm luôn có sự bàn bạc, tranh luận để tìm ra chân lý dựa trên những nguồn thông tin mà mọi thành viên trong nhóm tìm hiểu Vì vậy kết quả của nhóm là kết quả của trí tuệ tập thể, tập hợp sự sáng tạo của nhiều người nên sẽ rất phong phú, đa dạng và giàu tính sáng tạo Từ đó giúp các thành viên hiểu và nhớ kiến thức lâu hơn

Học tập theo nhóm sẽ tăng khả năng hòa nhập, có thêm tinh thần học hỏi, biết lắng nghe người khác cũng như khả năng phản biện thông qua phần trình bày của mình và sự phản hồi của những người xung quanh

Học tập theo nhóm sẽ tạo cơ hội cho mọi thành viên rèn luyện các kỹ năng như: kỹ năng thuyết trình trước đám đông, kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tổ chức…Đây là những kỹ năng rất quan trọng, cần thiết cho quá trình học tập sau này, vì vậy đây sẽ là tiền đề để ta biết cách học tập trong môi trường tập thể

Tuy nhiên, nếu sử dụng phương pháp học tập theo nhóm không đúng cách, không phù hợp với nội dung và thiếu kỹ năng thực hiện thì có thể chỉ mang tính hình thức, gây mất nhiều thời gian, sản phẩm không mang tính tập thể, các

cá nhân thiếu tích cực sẽ đùn đẩy cho những người năng nổ, nhiệt tình

Chính vì vậy để học tập nhóm thực sự đem lại kết quả cao mỗi thành viên trong nhóm cần nhận thức đúng đắn về trách nhiệm của mình, cùng rèn luyện

kỹ năng học tập nhóm thật hiệu quả

Có rất nhiều cách tiếp cận trong phân chia hình thức học tập nhóm như: theo số lượng người trong cùng một nhóm, như theo tính chất nội dung bài

17

học, theo khả năng của từng cá nhân tuy nhiên mỗi hình thức nhóm học tập đều có ưu và nhược điểm riêng Vì vậy, khi áp dụng các hình thức trên, các nhóm cần phải lựa chọn linh hoạt để đem lại hiệu quả cao nhất

1.3.2 Nguyên tắc học tập theo nhóm

Để hoạt động nhóm đạt hiệu quả cần đảm bảo các nguyên tắc sau:

Tạo sự đồng thuận: Các buổi họp là cách thức hiệu quả để bồi đắp tinh

thần đồng đội và thói quen học tập theo nhóm ngay từ lúc đầu mới thành lập nhóm Các buổi họp giúp các thành viên làm quen với nhau, hiểu biết về nhau, gắn bó với nhau, tạo sự nhất trí về các mục tiêu cũng như cơ cấu tổ chức nhóm Để tạo sự đồng thuận mọi vấn đề của nhóm đều cần đem ra bàn bạc và

đi đến thống nhất dựa trên sự nhất trí của các thành viên

Chia sẻ và hợp tác với tinh thần đồng đội: Đây là một nguyên tắc quan

trọng trong học tập nhóm Vì học tập theo nhóm là sự tham gia của nhiều thành viên nhằm hướng đạt mục tiêu chung trong học tập nên sự hợp tác và chia sẻ là không thể thiếu Hơn nữa nếu học tập đơn lẻ sẽ khó thực hiện tốt nhiệm vụ chung vì mỗi người chỉ mạnh về một khía cạnh nào đó của công việc chung Vì thế sự hợp tác và chung sức sẽ tạo ra sức mạnh tập thể

Tôn trọng: Tôn trọng là một nguyên tắc rất quan trọng trong học tập nhóm

Bởi vì nhóm là một tập thể chỉ khi tập thể đó tồn tại sự tôn trọng lẫn nhau giữa các thành viên, tôn trọng nội quy của nhóm mới có thể xây dựng một bầu không khí cởi mở, thân thiện trong nhóm Sự tôn trọng thể hiện ở sự chấp hành nội quy nhóm, đúng giờ, chú y lắng nghe khi người khác phát biểu ý kiến, tạo

cơ hội - khuyến khích mọi người chia sẻ, ghi nhận - đánh giá đúng sự đóng góp của các thành viên

Phát huy tốt vai trò của trưởng nhóm: Mỗi nhóm đều cần một nhóm

trưởng giữ vai trò là người tổ chức và điều hành hoạt động của nhóm, là “cầu

18

nối” giữa nhóm và phần còn lại của tổ chức, là người phát ngôn cho nhóm Trưởng nhóm là người duy trì sự thực hiện mục tiêu và giữ cho mọi người đi đúng hướng, đem nguồn lực về cho nhóm khi cần thiết, khuyến khích mọi người và gỡ rối cho nhóm khi gặp vấn đề nan giải

Phân công nhiệm vụ rõ ràng, hợp lý: Phân công nhiệm vụ là một việc làm

không thể thiếu khi học tập theo nhóm Khi phân công phải chú trọng phân công phù hợp với năng lực của từng thành viên vì mỗi cá nhân sẽ cống hiến hết mình nếu họ được đánh giá đúng năng lực, sử dụng đúng và được tin tưởng Sự phân công rõ ràng trách nhiệm của từng thành viên sẽ là yếu tố quan trọng tạo nên thành công cho nhóm

1.4 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1

Chương 1 nghiên cứu: Vị trí, vai trò và mục tiêu đào tạo giáo viên, GV GDQP&AN trong giai đoạn hiện nay; một số vấn đề lý luận về học tập theo nhóm trong SVchuyên ngành GDQP&AN tại Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2 Đề tài đã xác định:

Giáo dục quốc phòng và an ninh là một môn học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng , là nhiệm vụ không thể thiếu trong quá trình xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước Do vậy yêu cầu đặt ra là cần phải đào tạo đội ngũ giáo viên, GV giáo dục quốc phòng và an ninh cho các trường trung học phổ thông, trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề và cơ sở giáo dục đại học đảm bảo đủ số lượng, nắm vững các khối kiến thức, có các kỹ năng chuyên môn và nghiệp vụ phục vụ quá trình dạy học GDQP&AN

GDQP&AN là một môn học mang tính chất đặc thù, do vậy trong quá trình dạy và học, cần vận dụng kết hợp nhiều phương pháp đảm bảo phát huy tích cực, chủ động, sáng tạo của người học thì mới mang lại hiệu quả Học tập theo nhóm là một trong những phương pháp như vậy Phương pháp này đặc biệt phù hợp, mang lại hiệu quả lớn trong dạy và học GDQP&AN

19

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

2.1 ĐẶC ĐIỂM MÔI TRƯỜNG HỌC TẬP VÀ RÈN LUYỆN

SV chuyên ngành GDQP&AN được học tập, rèn luyện trong môi trường quân sự có sự lãnh đạo và quản lý chặt chẽ theo điều lệnh kỷ luật quân đội, chế độ quy định của nhà Trường

Môi trường học tập tại trung tâm vừa là môi trường đại học, vừa mang tính chất môi trường quân đội, do đó hệ thống tổ chức lãnh đạo, chỉ huy, quản

lý giáo dục đào tạo của Trung tâm vừa có những đặc trưng của một cơ sở giáo dục đại học, vừa có đặc thù riêng của một đơn vị quân đội SV trong Trung tâm được lãnh đạo, chỉ huy, quản lý theo hệ thống tổ chức chặt chẽ, khoa học, được biên chế thành các trung đội (lớp học tập), tiểu đội (nhóm học tập), cơ cấu tổ chức này gần như được giữ nguyên trong tất cả các nội dung học tập từ

lý thuyết đến các nội dung thực hành kỹ - chiến thuật Điều này tạo sự thuận lợi lớn cho việc học tập nhóm bởi các nhóm đã được biên chế sẵn, các thành viên đã hiểu rõ khả năng của nhau, đã có sự gắn bó và sẵn sàng hỗ trợ cho nhau Mặt khác, việc phải sinh hoạt tập trung, theo giờ giấc quy định cũng mang lại thuận lợi rất lớn khi sử dụng phương pháp học tập nhóm, tạo điều kiện để các nhóm có thể kêu gọi thành viên, chủ động được thời gian, địa điểm tiến hành học tập một cách dễ dàng, thuận tiện

Đặc biệt, không chỉ các nội dung lý thuyết trên lớp, các nội dung thuộc

kỹ - chiến thuật ngoài thao trường cũng luôn yêu cầu phải tiến hành hoạt động theo nhóm Do đó, có thể nói việc sử dụng phương pháp học tập theo nhóm đối với SV chuyên ngành GDQP&AN vừa đáp ứng được quan điểm phát huy tính tích cực, tự giác, sáng tạo của người học, vừa phù hợp với mục tiêu, yêu cầu và nội dung các môn học thuộc chuyên ngành

20

2.2 THỰC TRẠNG KỸ NĂNG HỌC TẬP NHÓM

Học tập theo nhóm là phương pháp học tập tương đối phổ biến, đã được

các GV Trung tâm GDQP&AN Trường ĐHSP Hà Nội 2 vận dụng thường xuyên vào quá trình giảng dạy ở tất cả các nội dung Đặc biệt là ở nội dung kỹ

- chiến thuật, quá trình học tập hầu hết đều vận dụng phương pháp học tập nhóm trên cơ sở là các tổ đội, tiểu đội đã được biên chế từ trước Trong quá trình giảng dạy, phương pháp này đã mang đến những hiệu quả nhất định như: kích thích được tinh thần học tập của SV, phát huy tinh thần chủ động, sáng tạo trong qúa trình lĩnh hội các tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, rèn luyện cho

SV các kỹ năng làm việc tập thể…

Qua đó, phần lớn SV đã nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của phương pháp học tập nhóm, từng bước hình thành các kỹ năng học tập nhóm.Tuy nhiên trong quá trình nghiên cứu, tôi nhận thấy SV chuyên ngành GDQP&AN thiếu và yếu các kỹ năng để có thể tổ chức học tập nhóm một cách thật hiệu quả Điều này xuất phát từ một số nguyên nhân như:

Chưa có nhận thức, quan niệm đúng đắn về học tập theo nhóm

Cơ cấu tổ chức nhóm chưa hợp lý

Không nhận thức, nắm bắt được các kỹ năng cần thiết

Không được hướng dẫn một cách cụ thể

Không được rèn luyện một cách thường xuyên

Để đánh giá thực trạng các kỹ năng học tập theo nhóm của SV tại trung tâm, tôi đã tiến hành điều tra, khảo sát trên 120 SV thuộc bốn 4 khóa Kết quả khảo sát cho thấy các kỹ năng này là một trong những hạn chế lớn hiện nay

Khá cần thiết

Cần thiết

Không cần thiết

Thành thạo

Tương đối

TT

Chưa thành thạo

Không thành thạo

3 Thảo luận, trao đổi,

4 Nghiên cứu tài liệu và

7 Tự kiểm tra - đánh giá

Bảng 2.1 Bảng đánh giá mức độ cần thiết và mức độ thực hiện các kỹ

năng của SV chuyên ngành GDQP&AN (Đơn vị: %)

Từ bảng tổng hợp kết quả điều tra ở trên, cho thấy thực trạng nhận thức của SV về tầm quan trọng và mức độ thực hiện các kỹ năng học tập theo nhóm ở SV chuyên ngành GDQP&AN, cụ thể như sau:

Kỹ năng lập kế hoạch, xây dựng nội quy hoạt động nhóm: Có 80.2% ý

kiến đánh giá đây là một kỹ năng rất cần thiết trong hoạt động học tập theo

22

nhóm, tuy nhiên mức độ thực hiện thì chỉ có 10.8% là thành thạo, 30.8%

tương đối thành thạo, còn chưa thành thạo và không thành thạo lên đến

58.4% Qua những số liệu này cho thấy mặc dù lập kế hoạch, xây dựng nội quy hoạt động nhóm là một kỹ năng vô cùng quan trọng, tác động mạnh tới kết quả hoạt động nhóm nhưng các bạn SV lại chưa thành thạo kỹ năng này Trong thực tế hầu hết các nhóm đều không vạch kế hoạch cụ thể trước khi thực hiện một bài tập nào đó, hoặc có lập nhưng không hợp lý, phần lớn các nhóm không xây dựng nội quy hoạt động cụ thể cho nhóm, nhóm không có các quy định rõ ràng (về thời gian, trách nhiệm, quyền lợi ) để các thành viên thực hiện nên hiệu quả và sự nghiêm túc trong hoạt động nhóm còn thấp (thành viên đi muộn, về sớm, không đóng góp ý kiến, không thực hiện nhiệm

vụ được giao ) Có những nhóm xây dựng nội quy nhưng lại không thực hiện tốt nội quy Vì thế nhiều SV không chủ động được thời gian, không phân công nhiệm vụ kịp thời dẫn đến sự đầu tư cho nọi dung học tập còn hạn chế,

kết quả hoạt động nhóm không cao

Kỹ năng phân công nhiệm vụ: Kỹ năng này được thực hiện thường

xuyên trong hoạt động nhóm nhưng thực tế lại chưa hiệu quả, sự phân công nhiệm vụ còn chưa phù hợp với năng lực, điều kiện, khả năng của từng thành viên trong nhóm, bạn quá nhiều việc bạn lại không có việc để làm nên hiệu

quả thực hiện nhiệm vụ chưa cao

Qúa trình nghiên cứu cho thấy các nhóm học của SV chuyên ngành GDQP&AN có rất nhiều cách phân chia nhiệm vụ, trong đó hầu hết các nhóm chia nhiệm vụ theo cách trải đều cho mọi thành viên chứ chưa chú ý đến năng lực, sở trường của thành viên Cách phân chia này có thể sẽ đảm bảo công bằng cho các thành viên nhưng lại không phát huy được năng lực của mỗi thành viên nhằm nâng cao hứng thú cho các thành viên và chất lượng sản phẩm nhóm