Bài tập học kỳ KHOA HỌC ĐIỀU TRA TỘI PHẠM thực trạng và một số biện pháp nâng cao hiệu quả công tác khám nghiệm hiện trường trong các vụ tai nạn giao thông tại việt nam

Hiện trường vụ tai nạn giao thông đường bộ được hiểu là nơi xảy ra vụ tai nạn giao thông đường bộ. Thông qua công tác khám nghiệm hiện trường Cơ quan điều tra kịp thời phát hiện, thu thập các dấu vết phanh, vết lốp, vết cày xước mặt đường, dấu vết va quẹt để lại trên các phương tiện giao thông, các dấu vết mảnh vỡ của phương tiện để lại trên mặt đường do các phương tiện giao thông khi gây tai nạn tạo nên và các tình tiết khác của vụ việc mang tính hình sự... Kết quả của khám nghiệm hiện trường là một trong những căn cứ quan trọng giúp Cơ quan điều tra nhận định có hay không dấu hiệu tội phạm để xem xét quyết định khởi tố hay không khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can. Để đảm bảo công tác khám nghiệm hiện trường được tuân thủ đúng quy định của pháp luật, việc phát hiện, ghi nhận, thu thập, bảo quản các dấu vết, vật chứng của vụ phạm tội được đầy đủ, toàn diện, khách quan, pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam quy định Viện kiểm sát nhân dân có nhiệm vụ, quyền hạn kiểm sát khám nghiệm hiện trường. Thực hiện tốt công tác này sẽ giúp cho việc điều tra, truy tố, xét xử các vụ án về tai nạn giao thông đường bộ đạt hiệu quả, chất lượng cao.

ĐỀ 2 : Thực trạng và một số biện pháp nâng cao hiệu quả công tác khám nghiệm

hiện trường trong các vụ tai nạn giao thông tại Việt Nam

PHẦN MỞ ĐẦU

Hiện trường vụ tai nạn giao thông đường bộ được hiểu là nơi xảy ra vụ tainạn giao thông đường bộ Thông qua công tác khám nghiệm hiện trường Cơ quanđiều tra kịp thời phát hiện, thu thập các dấu vết phanh, vết lốp, vết cày xước mặtđường, dấu vết va quẹt để lại trên các phương tiện giao thông, các dấu vết mảnh vỡcủa phương tiện để lại trên mặt đường do các phương tiện giao thông khi gây tainạn tạo nên và các tình tiết khác của vụ việc mang tính hình sự Kết quả của khámnghiệm hiện trường là một trong những căn cứ quan trọng giúp Cơ quan điều tranhận định có hay không dấu hiệu tội phạm để xem xét quyết định khởi tố haykhông khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can Để đảm bảo công tác khám nghiệmhiện trường được tuân thủ đúng quy định của pháp luật, việc phát hiện, ghi nhận,thu thập, bảo quản các dấu vết, vật chứng của vụ phạm tội được đầy đủ, toàn diện,khách quan, pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam quy định Viện kiểm sát nhân dân

có nhiệm vụ, quyền hạn kiểm sát khám nghiệm hiện trường Thực hiện tốt công tácnày sẽ giúp cho việc điều tra, truy tố, xét xử các vụ án về tai nạn giao thông đường

bộ đạt hiệu quả, chất lượng cao

Những năm qua, các vụ xâm phạm trật tự giao thông đường bộ cơ bản đượcđiều tra, truy tố, xét xử kịp thời, tạo niềm tin trong quần chúng nhân dân, góp phần

ổn định trật tự, an toàn giao thông trong tỉnh Tuy nhiên vẫn còn một số vụ án bịtồn đọng, kéo dài, sau đó phải đình chỉ vì không chứng minh được tội phạm Trong

đó có nhiều nguyên nhân nhưng một trong những nguyên nhân chủ yếu là thiếusót, sai phạm trong quá trình phát hiện, thu thập chứng cứ tại hiện trường

NỘI DUNG I.MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC KHÁM NGHIỆM HIỆN TRƯỜNG CÁC VỤ TAI NẠN GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ

1 Công tác khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

1.1 Mục đích, ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác khám nghiệm hiện trường

Hiện trường vụ án hình sự là khu vực hoặc địa điểm xảy ra sự kiện phạm tội; nơi

để lại dấu vết hoặc phát hiện thấy hậu quả của sự kiện phạm tội (ví dụ: xác chết vàcác vật chứng khác), cũng có thể là nơi kẻ phạm tội chuẩn bị thực hiện tội phạm.Thông thường, hiện trường vụ án hình sự là nơi tập trung các dấu vết, thông tinphản ánh về diễn biến của tội phạm, người phạm tội, người bị hại, phương thức,thủ đoạn phạm tội

Khám nghiệm hiện trường là một hoạt động tố tụng hình sự, đồng thời là một biệnpháp nghiệp vụ cấp bách được thực hiện trong quá trình điều tra vụ án hình sự,nhằm phát hiện, thu thập, nghiên cứu đánh giá các dấu vết cũng như những thôngtin vật chất khác có trên hiện trường, phục vụ cho công tác điều tra, khám phá vụ

án và phát hiện xử lý người phạm tội theo pháp luật

Trong hoạt động điều tra vụ án hình sự, thì khám nghiệm hiện trường là một hoạtđộng điều tra đặc biệt quan trọng và có tính đặc thù Những sai sót trong công táckhám nghiệm hiện trường rất khó khắc phục, vì sau khi đã khám nghiệm, do nhiềuyếu tố khách quan tác động mà những dấu vết, vật chứng bị bỏ sót, không thu thậpđược sẽ bị mất mát hoặc biến dạng, phân huỷ khó có thể phục hồi Vì vậy, mỗiKiểm sát viên, Điều tra viên đều phải nhận thức đầy đủ ý nghĩa và vai trò của côngtác khám nghiệm hiện trường để thực hiện tốt, nhằm đảm bảo cho hoạt động khám

nghiệm hiện trường được thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng hình sự vàđáp ứng các yêu cầu nghiệp vụ điều tra, xử lý tội phạm.

1.2 Khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

Cơ sở pháp lý: Căn cứ Điều 150 Bộ luật TTHS năm 2003, Điều 201 Bộ luật TTHSnăm 2015 quy định về khám nghiệm hiện trường

1.2.1 Đặc trưng của hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

Tai nạn giao thông đường bộ là một loại tai nạn xã hội, do một bên hoặc nhiều bêntham gia giao thông, do phương tiện cơ giới hoặc không cơ giới, đang vận chuyểntrên đường giao thông đường bộ, đã có nhiều thiết sót về các biện pháp an toànhoặc do vô ý hay do những tình huống bất ngờ xảy ra không kịp phòng ngừa đểgây ra thiệt hại về người, tài sản, phương tiện, gây mất trật tự công cộng

Hiện trường tai nạn giao thông đường bộ được hiểu là nơi xảy ra vụ tai nạn giaothông trên đường bộ Cơ quan chức năng cần khám nghiệm để phát hiện, thu thập,đánh giá các dấu vết, vật chứng, các tin tức, tài liệu có liên quan tại hiện trường,phục vụ điều tra xử lý vụ việc đúng pháp luật

Hiện trường tai nạn giao thông có một số điểm đặc trưng riêng như:

- Địa điểm xảy ra vụ việc là trên đường giao thông đường bộ, có thể là đường quốc

lộ, đường tỉnh lộ, đường liên huyện hoặc liên xã Vì vậy, lưu lượng xe cộ, phươngtiện, người xuất hiện nhiều, thậm chí có cả động vật Đặc trưng này làm ảnh hưởnglớn đến công tác bảo vệ hiện trường và khám nghiệm hiện trường

- Vụ tai nạn giao thông xảy ra thường mang tính bất ngờ, không định trước về thờigian và không gian, địa điểm, số lượng người tham gia và diễn ra trong khoảnh

khắc nhanh chóng, do đó việc phát hiện, lưu giữ, lấy lời khai của người làm chứngrất khó khăn.

- Tai nạn giao thông đường bộ thường để lại hậu quả làm tổn hại đến sức khoẻ,tính mạng của những người tham gia giao thông, thiệt hại về phương tiện, tài sản

Do đó, khi có vụ tai nạn giao thông đường bộ thường kèm với các hoạt động cứuchữa người, tài sản Chính vì thế, phần lớn hiện trường tai nạn giao thông khôngnguyên vẹn

- Hiện trường tai nạn giao thông có nhiều người chứng kiến, nhưng ít có ngườichứng kiến đầy đủ, chi tiết toàn bộ diễn biến vụ tai nạn; những người chứng kiến

vụ tai nạn giao thông thường không có điều kiện ở lâu tại hiện trường để giúp các

cơ quan có thẩm quyền trong công tác điều tra

- Vụ tai nạn giao thông đường bộ xảy ra thường để lại ở hiện trường hệ thống dấuvết, vật chứng trên phạm vi rộng Các dấu vết, vật chứng phản ánh đối tượng thamgia giao thông và sự tác động của các đối tượng này vào nhau, vào hiện tượng Đặctrưng này là một thuận lợi nếu lực lượng khám nghiệm thực hiện đúng quy trìnhkhám nghiệm và có chuyên môn nghiệp vụ

1.2.2 Quy trình khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

* Những việc phải làm tại hiện trường trước khi khám nghiệm

- Tiếp nhận các công việc và nghe báo cáo tình hình vụ tai nạn giao thôngcủa lực lượng bảo vệ hiện trường Nếu tại hiện trường còn tồn tại các tình huốngcấp bách như: Người bị tai nạn chưa được cấp cứu, phương tiện, tài sản đang bịcháy, ách tắc giao thông, có đủ căn cứ để truy đuổi xe gây tai nạn… phải tiến hành

áp dụng các biện pháp để giải quyết các tình huống đó;

- Mời người chứng kiến tham dự khám nghiệm hiện trường;

- Quan sát toàn bộ địa điểm xảy ra tai nạn để xác định phạm vi hiện trường,

vị trí dấu vết, nạn nhân, phương tiện, nhận định hiện trường còn nguyên vẹn hay đã

bị xáo trộn, hay hiện trường giả;

- Xác định phạm vi khám nghiệm, phương pháp khám nghiệm, xác địnhđiểm và vật chuẩn để định vị vị trí phương tiện, dấu vết…khi tiến hành khámnghiệm và vẽ sơ đồ;

- Kiểm tra lại các thiết bị, phương tiện, công cụ phục vụ cho công tác khámnghiệm hiện trường

* Quan sát hiện trường:

- Phát hiện, xác định vị trí các dấu vết, vật chứng, nạn nhân, phương tiện đểlại trên hiện trường;

- Đánh dấu vị trí các dấu vết, vật chứng, nạn nhân, phương tiện, sơ bộ ghinhận các dấu vết liên quan đến tai nạn trên phương tiện;

- Chụp ảnh (quay camera nếu có) hiện trường chung; hiện trường trung tâm,từng phần hiện trường; chụp ảnh dấu vết, vật chứng có liên quan; chú ý khi chụpảnh dấu vết, vật chứng nhất thiết phải đặt thước tỷ lệ;

- Đo và vẽ sơ đồ hiện trường chung (thường vẽ theo phương pháp vẽ mặtbằng);

- Thu thập dấu vết, vật chứng, bảo quản và lấy mẫu so sánh (nếu thấy cầnthiết) theo đúng quy định của pháp luật;

- Tiến hành đo chiều rộng mặt đường, xác định tim đường

* Khám nghiệm tỉ mỉ:

- Khám nghiệm tỉ mỉ nơi xảy ra tai nạn:

+ Tiến hành đo xác định vị trí của phương tiện trên hiện trường: Đo khoảngcách từ hình chiếu vuông góc của trục bánh trước bên phải phương tiện gây tai nạnxuống mặt đường đến mép đường bên phải, sau đó đo tiếp khoảng cách từ mépđường bên phải đến cột mốc, đo vị trí trục bánh sau tiến hành tương tự Đo khoảngcách trục trước và trục sau bên phải, bên trái, đo khoảng cách giữa hai trục trước,hai trục sau Đo khoảng cách trục trước, trục sau đến tim đường

Đối với hiện trường có xe máy cần mô tả rõ loại xe, màu sơn, tình trạng, tưthế, chiều hướng của xe Đo khoảng cách từ trục trước, trục sau của xe so với cộtmốc đã chọn, với mép đường bên phải, với điểm gần nhất của phương tiện gây tainạn

+ Đối với hiện trường có người bị thương, người chết: Tiến hành ghi nhậndấu vết trên thân thể người bị nạn bằng cách lập biên bản và phác họa ghi nhận cácdấu vết trên thân thể người bị nạn để phục vụ cho công tác điều tra giải quyết tainạn giao thông

Trường hợp nạn nhân bị thương, việc ghi nhận các thương tích trên da thịt,quần áo của nạn nhân cần có sự hỗ trợ của cơ quan y tế, nơi cấp cứu nạn nhân; Trường hợp nạn nhân đã chết: Tiến hành khám nghiệm tử thi theo quy địnhtại Điều 151 Bộ luật TTHS Cần xác định tư thế, trạng thái của nạn nhân tại hiệntrường, xác định giới tính, trạc tuổi, chiều cao, thể trạng Mô tả đầy đủ các thươngtích trên tử thi, phát hiện và thu giữ, bảo quản giấy tờ, đồ đạc, tư trang hành lý củanạn nhân Trên cơ sở khám nghiệm tử thi và giám định pháp y sẽ xác định đượcnạn nhân chết do: Phương tiện đang chuyển động đâm, va quẹt, chèn vào cơ thểnạn nhân; nạn nhân rơi, ngã từ phương tiện đang chuyển động xuống đường; do vađập, dồn nén ngay trong phương tiện hay do nguyên nhân nào khác

- Khi khám nghiệm nơi xảy ra tai nạn chú ý phát hiện, thu thập những dấuvết, vật chứng:

+ Đối với dấu vết phanh cần làm rõ: Số lượng các dấu vết phanh, khoảngcách giữa các dấu vết phanh, chiều dài, chiều rộng của từng vết phanh, khoảngcách điểm kết thúc vết phanh đến điểm tiếp xúc của lốp xe với mặt đường của lốp

đã gây ra vết phanh, khoảng cách từ điểm bắt đầu và điểm kết thúc của dấu vếtphanh đến mép đường bên phải, tình trạng dấu vết phanh liên tục hay ngắt quãng,màu sắc dấu vết phanh, độ đậm, nhạt, chiều hướng đậm, nhạt Tiến hành chụp ảnhdấu vết phanh, vẽ sơ đồ dấu vết phanh

+ Đối với dấu vết vân lốp xe: Cần xác định rõ loại vân lốp, đặc điểm cá biệt,chiều hướng chuyển động

+ Dấu vết máu: Mô tả rõ tình trạng khô, ướt, vũng, nhỏ giọt, quệt, phun,thấm… làm rõ kích thước, màu sắc, hình dạng, chiều hướng

+ Các loại dấu vết khác như: Mảnh vỡ, bùn đất, sơn, kính, gỉ sắt, chất lỏng,hàng hoá, vật liệu, vết cày xước trên đường cần làm rõ loại, hình dạng, kíchthước, trạng thái, chiều hướng, vị trí bằng các phương pháp mô tả, chụp ảnh, vẽ sơđồ

Những dấu vết dễ bị thay đổi hoặc biến mất cần được khám nghiệm và bảoquản ngay tại hiện trường như dấu vết máu, lông, tóc, da thịt, xăng dầu

* Khám nghiệm cầu, kỹ thuật đường, bến phà liên quan đến vụ tai nạn giaothông:

- Đối với cầu:

+ Đo chiều dài cầu, bề rộng mặt cầu, chiều dài nhịp, số trụ cầu…so với chỉtiêu kỹ thuật cầu;

+ Mô tả, ghi nhận hệ thống báo hiệu đường bộ như: Biển báo, vạch kẻđường, cọc tiêu trên cầu và hai đầu cầu;

+ Mô tả, ghi nhận vết nứt, vỡ, hư hỏng…trên cầu nơi xảy ra tai nạn;

+ Kiểm tra, xem xét dấu vết do tai nạn để lại trên mặt cầu, thành cầu

- Đối với đường, bến phà cần mô tả ghi nhận:

+ Đặc điểm đoạn đường, mặt đường nơi xảy ra tai nạn như: Bằng phẳng haylên dốc, xuống dốc; thẳng hay cong sang phải, sang trái; tầm nhìn bị che khuất haykhông bị che khuất; mặt đường phẳng, nhẵn hay lồi, lõm, nứt vỡ, trơn trượt;

+ Loại mặt đường (bê tông xi măng, bê tông nhựa, đá răm, đất);

+ Hệ thống báo hiệu đường bộ: Biển báo, cọc tiêu, vạch kẻ đường;

+ Một số chỉ tiêu kỹ thuật đường: Độ dốc dọc; tầm nhìn nhỏ nhất theo chiềudọc (nếu có độ dốc lớn), tầm nhìn theo chiều ngang; chỉ tiêu kỹ thuật thực

tế so với thiết kế đường;

+ Ghi nhận các dấu vết của vụ tai nạn để lại trên đường, bến phà

* Khám nghiệm phương tiện giao thông liên quan đến vụ tai nạn giao thông

- Mục đích khám nghiệm nhằm phát hiện và ghi nhận những dấu vết liênquan đến vụ tai nạn, qua đó đánh giá về cơ chế hình thành dấu vết đâm, va chạmvới các phương tiện khác hoặc chướng ngại vật, từ đó giúp cán bộ điều tra xác địnhđiểm va chạm đầu tiên của phương tiện; ghi nhận tình trạng thiệt hại của phươngtiện, tình trạng an toàn kỹ thuật của phương tiện trước và sau tai nạn

- Tiến hành khám nghiệm, thu thập, bảo quản, ghi nhận các dấu vết, hư hỏngcủa phương tiện liên quan đến vụ tai nạn giao thông Kiểm tra an toàn kỹ thuậtphương tiện cơ giới.

- Các phương tiện liên quan đến vụ tai nạn giao thông phải được khámnghiệm ngay sau khi kết thúc khám nghiệm hiện trường Nếu có nhiều phương tiệnthì phải tiến hành khám lần lượt từng phương tiện Kết quả khám nghiệm, phảiđược ghi rõ ràng, đầy đủ vào biên bản khám nghiệm phương tiện Những ngườitham gia khám nghiệm và người điều khiển phương tiện hoặc chủ xe, phụ xe, chủhàng phải ký tên vào biên bản

Quy trình khám nghiệm phương tiện giao thông liên quan đến vụ tai nạngiao thông:

- Khám phương tiện:

+ Đối với xe ôtô: Cần đo kích thước chiều dài, rộng của xe; chiều ngang củalốp bánh xe; các cầu xe; chiều rộng của bánh xe trước, sau, giữa; chiều cao của xe(cabin, thành xe, vỏ xe); xem xét và khám từ trước ra sau, từ phải qua trái, từ trênxuống dưới kể cả gầm xe (tránh bỏ sót và trùng lặp); kiểm tra, xem xét tỉ mỉ vị trí,kích thước, chiều hướng, màu sắc, các dấu vết để lại trên phương tiện Cần chú ýghi nhận các dấu vết đó đến vật chuẩn trên xe hoặc trên mặt đường; chụp ảnh ghinhận vị trí, kích thước dấu vết (phải có thước tỉ lệ); thu lượm dấu vết, vật chứnghoặc lấy mẫu so sánh và trưng cầu giám định chuyên môn; đánh giá và ghi nhậnnhững hư hỏng, thiệt hại do tai nạn gây ra Sau khi khám ngoài xong thì tiến hànhkhám trong Cần khám từ trên xuống dưới, từ phải qua trái; ghi nhận các dấu vếtphát sinh do tai nạn gây ra; đánh giá và ghi nhận vị trí của cần tay số, xi nhan, cầngạt mưa, chỉ số trên bản các đồng hồ của ôtô

+ Đối với xe môtô, xe gắn máy: Cũng khám giống như đối với xe ôtô Ngoài

ra cần chú ý đo bề rộng lốp trước, sau; chất lượng hoa vân lốp; các dấu vết ở ghiđông xe, giá để chân, yên xe, cần phanh (tay, chân), cần số, vị trí cần số (ở sốmấy), các công tắc đèn, gương Phải xác định được dấu vết nào va chạm với chitiết, bộ phận nào của phương tiện khác, vật khác hoặc trên đường; xác định rõ điểm

va chạm đầu tiên, các điểm va chạm tiếp theo và điểm cuối cùng Trên cơ sở đó,đánh giá vị trí tương ứng trên phương tiện liên quan

- Kiểm tra an toàn kỹ thuật phương tiện cơ giới đường bộ:

+ Kiểm tra trang thiết bị kỹ thuật của phương tiện để phát hiện sự cố hưhỏng, thiếu thiết bị hoặc thiết bị kỹ thuật không đảm bảo an toàn để xác định xem

có phải nguyên nhân tai nạn do kỹ thuật xe hay không?

+ Đối với hệ thống phanh, nếu xe còn hoạt động thì phải tiến hành kiểm trathực nghiệm hệ thống phanh trên băng truyền hoặc ngoài đường để có kết luậnhiệu lực Trường hợp có dấu hiệu xác định tai nạn giao thông liên quan đến kỹthuật phương tiện thì đề nghị trưng cầu giám định chuyên môn để có căn cứ kếtluận chính xác

* Khám nghiệm tử thi (nếu nạn nhân đã chết) hoặc xem xét dấu vết trên thânthể (nếu nạn nhân còn sống)

- Cơ sở pháp lý: Căn cứ Điều 151 Bộ luật TTHS năm 2003, Điều 202 Bộluật TTHS năm 2015 quy định về khám nghiệm tử thi Tiến hành lập biên bản và

mô tả, ghi nhận các dấu vết trên thân thể người bị nạn để phục vụ cho công tácđiều tra giải quyết tai nạn giao thông Nếu nạn nhân còn sống thì việc ghi nhận cácthương tích trên da thịt, quần áo của nạn nhân phải được sự đồng ý của cơ quan y

tế, nơi cấp cứu nạn nhân Nếu nạn nhân đã chết thì việc tiến hành khám nghiệm dobác sĩ pháp y tiến hành

- Nghiên cứu phát hiện, đánh giá các loại thương tích: Thương tích trênngười nạn nhân trong vụ tai nạn giao thông được hình thành là do phương tiệnđang chuyển động hoặc các bộ phận của xe như đầu xe, bậc lên xuống đâm hay vađập vào người Thương tích cũng có thể là do nạn nhân va đập với mặt đường Baogồm các loại thương tích như: Thương tích do rơi, ngã từ phương tiện đang chuyểnđộng; thương tích do va đập, dồn nén ngay trong phương tiện; thương tích do chèn

ép giữa các phương tiện, giữa phương tiện với chướng ngại vật; thương tích dophương tiện lăn qua, kéo lê nạn nhân,

- Khi nghiên cứu, đánh giá dấu vết, thương tích trên người nạn nhân, cần xácđịnh đây thực sự có phải là vụ tai nạn giao thông hay không? Nếu đúng là vụ tainạn giao thông thì tổn thương do nguyên nhân nào gây nên? Thương tích nào quyếtđịnh cái chết? Dấu vết thương tích là do trực tiếp phương tiện gây nên hay do giántiếp làm nạn nhân ngã, hoặc nạn nhân tự ngã dẫn đến chết? Mặt khác, cần nghiêncứu, đánh giá xem trên người nạn nhân, ngoài dấu vết thương tích do tai nạn thìcòn có tổn thương do bệnh lý cũ nào không? Tổn thương và bệnh lý cũ có liênquan và ảnh hưởng gì đến tổn thương do tai nạn hay không?

- Từ dấu vết thương tích trên người nạn nhân, xác định tư thế, tình huốngxảy ra tai nạn, xác định điểm va chạm giữa người và phương tiện nhằm xác địnhlỗi Cũng cần phát hiện ra những trường hợp bị một tai biến bệnh lý khác ngẫunhiên xảy ra trước, trong hoặc ngay sau khi xảy tai nạn giao thông Việc khámnghiệm giám định tử thi và thương tích trên người nạn nhân trong các vụ tai nạngiao thông đường bộ là việc làm bắt buộc

* Kết thúc khám nghiệm

- Hội ý rút kinh nghiệm: Rà soát lại toàn bộ nội dung đã tiến hành trong quátrình khám nghiệm Đánh giá những nội dung đã đạt yêu cầu, phát hiện những

thiếu sót cần bổ sung Thông qua biên bản khám nghiệm hiện trường và lấy chữ kýxác nhận của các thành viên tham gia khám nghiệm ngay tại hiện trường Hoànthiện hệ thống sơ đồ phác thảo.

- Tổ chức đánh giá sơ bộ dấu vết, vật chứng đã phát hiện, thu thập được tạihiện trường nhằm khai thác thông tin phục vụ hoạt động điều tra:

Những dấu vết, vật chứng cần tập trung đánh giá gồm:

+ Dấu vết lốp xe ở hiện trường: Dấu vết lốp xe được hình thành tại hiệntrường là do sự tác động trực tiếp của bề mặt lốp xe với mặt đường, đặc điểm dấuvết lốp xe phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: Kết cấu kỹ thuật của đường (độ cứng,

độ mềm, độ trơn, độ nhẵn…); đặc điểm kỹ thuật của lốp xe; tình trạng kỹ thuật củaxe; tốc độ xe chạy… Khi tiến hành đánh giá dấu vết lốp xe cần căn cứ vào các tiêuchí sau:

Số lượng, vị trí dấu vết lốp xe: Căn cứ số lượng, vị trí của dấu vết lốp xe có

thể xác định được số lượng của bánh xe và là cơ sở để xác định loại phương tiện(xe đạp, mô tô, máy kéo, ô tô, xe bò, xe mô tô hai bánh hay ba bánh ) Khi nghiêncứu dấu vết lốp xe tại hiện trường cần tiến hành trong phạm vi dài, rộng, đặc biệtchú ý những vị trí xe đi vòng, chỗ xe tránh chướng ngại vật;

Chiều rộng mặt lốp: Nếu xe ô tô chở đúng trọng tải, bơm hơi vào bảo đảm

đúng kỹ thuật, thì dấu vết lốp xe phản ánh toàn bộ hoa vân của lốp trên mặt đường.Theo tiêu chuẩn kỹ thuật thì chiều rộng mặt lốp tương đương 2/3 chiều rộng củalốp Do đó, nếu xác định được chiều rộng hoa vân của lốp để lại trên mặt đường sẽxác định được chiều rộng của lốp xe;

Loại hoa vân của lốp: Mỗi loại xe, kiểu xe có hoa vân lốp khác nhau, mặc dù

kích thước cỡ lốp xe nhiều loại bằng nhau Do vậy, từ loại hoa vân của lốp tại hiện

trường, có thể nhận định được loại xe gây ra dấu vết đó Trong thực tế trên mộtchiếc xe ô tô có thể nhiều loại lốp khác nhau, từ việc xác định loại hoa vân lốp cóthể xác định được tình trạng này;

Đường kính vành ngoài của lốp: Muốn xác định đường kính vành ngoài của

lốp xe từ dấu vết lốp, trước hết phải xác định được chu vi vòng ngoài của lốp Chu

vi vòng ngoài của lốp xe chỉ xác định được khi bánh xe chuyển động được ít nhất

là hết một vòng quay và trên vân lốp có ít nhất là một đặc điểm riêng ổn định, khi

đó chu vi vòng ngoài của lốp được xác định bằng chiều dài khoảng cách lặp lại củađặc điểm trên vân lốp Ví dụ: Đặc điểm riêng của vân lốp là A, khi quay một vòngđặc điểm A sẽ lặp lại và coi là A1, Khoảng cách từ A đến A1 chính là chu vi vòngngoài của lốp xe Muốn tính đường kính vành ngoài của lốp xe, lấy chu vi vòngngoài của lốp chia cho số pi (3,14);

Khoảng cách của hai bánh xe trên cùng một trục: Có nhiều phương pháp đo,

thông thường đo khoảng cách hai điểm thể hiện rõ nhất trung tâm của hai dấu vếtlốp trước, lốp sau hoặc đo khoảng cách cạnh phải dấu vết lốp bên phải và cạnh tráidấu vết lốp bên trái, khoảng cách giữa hai điểm đó là khoảng cách hai bánh xe trêncùng trục trước hoặc trục sau;

Khoảng cách giữa trục trước và trục sau của xe: Khi xe đỗ trên nền đất

mềm, hoặc khi lùi hay xe bị phanh đột ngột tạo vết phanh “cháy đường” sẽ xácđịnh được trung tâm của hai vết lốp xe trước và sau Khoảng cách đo được từ haivết đó chính là khoảng cách giữa hai trục trước và sau của xe

+ Dấu vết phanh: Nếu xe đang chuyển động với tốc độ cao, bị phanh độtngột các bánh xe sau ngừng quay Theo quán tính, xe tiếp tục chuyển động mộtkhoảng cách nhất định rồi mới dừng hẳn, các bánh xe cọ xát trực tiếp vào mặtđường tạo ra vết lốp “cháy đường”, đó chính là dấu vết phanh Dấu vết phanh

không rõ hoa vân của lốp Độ dài, ngắn, to, nhỏ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:Loại xe, tốc độ, trọng tải của xe, đặc điểm mặt đường, độ dốc của đường… Nhìnchung, nếu tốc độ lớn, trọng tải nặng, mặt đường trơn thì dấu vết càng đậm, càngdài và ngược lại.

Trong hoạt động điều tra, xử lý các vụ tai nạn giao thông đường bộ, đánh giádấu vết phanh tại hiện trường có ý nghĩa rất quan trọng trong việc xác định chínhxác tốc độ của phương tiện trước khi gây tai nạn, xác định phần đường mà phươngtiện đã chiếm dụng, trạng thái tâm lý của người điều khiển phương tiện, tình trạng

kỹ thuật của phương tiện trước và trong khi gây tai nạn, chiều hướng chuyển độngcủa phương tiện đối với các vụ sau khi gây tai nạn đã chạy khỏi hiện trường

+ Đánh giá dấu vết để xác định một số tình trạng kỹ thuật của xe:

Tình trạng kỹ thuật của phanh: Nếu phanh bảo đảm kỹ thuật thì sau khi đạpphanh, má phanh có tác dụng ngay tức khắc tới bánh xe làm cho các bánh xengừng quay, trên mặt đường sẽ tạo ra các dấu vết trượt của lốp, các vết này thẳng

và có chiều dài bằng nhau Nếu vết phanh nói trên không thẳng, không bằng nhauhoặc đứt quãng thì chứng tỏ má phanh “ăn” không đều Nếu vết trượt lệch sangphải chứng tỏ má phanh bên trái không “ăn” và ngược lại Trường hợp phanh trước

“ăn”, phanh sau không “ăn”, thì xe sẽ quay ngang sang phải hoặc sang trái, các vếtphanh trên mặt đường chứng minh điều đó

Các-te bị hở, thủng: Khi các-te bị hở, thủng dầu máy sẽ chảy ra nhiều hay íttuỳ thuộc mức độ hở, thủng của các-te Khi xe dừng lại một vị trí nào đó, dầu sẽchảy ra thành vũng Đặc biệt khi xe phanh đột ngột hoặc va quẹt vào vật khácthường số lượng dầu ở các-te chảy ra nhiều hơn Tại hiện trường, dấu vết dầu nhỏgiọt xen lẫn giữa dấu vết lốp xe

Vành bánh xe có độ dơ lớn: Khi xe chuyển động, đặc biệt khi chuyển độngvới tốc độ lớn sẽ để lại dấu vết lốp xe dạng lượn sóng Nếu cả hai lốp xe cùng trục

có độ dơ như nhau thì vết lốp lượn sóng thường song song đồng bộ với nhau Nếumột bên lốp dơ, bên kia không dơ thì dấu vết lốp bên dơ sẽ lượn sóng, bên không

dơ thẳng

+ Đánh giá dấu vết để xác định hướng xe chuyển động: Trong quá trìnhkhám nghiệm hiện trường các vụ tai nạn giao thông đường bộ, việc xác định chínhxác hướng xe chạy đóng vai trò rất quan trọng, đặc biệt là những vụ sau khi gây tainạn, xe gây tai nạn chạy trốn khỏi hiện trường Khi khám nghiệm hiện trường, cán

bộ điều tra cần khẩn trương nghiên cứu, đánh giá những dấu vết ở hiện trường đểxác định hướng xe chạy Qua đó, có thể tổ chức lực lượng truy bắt thủ phạm hoặctìm cách thông tin nhanh nhất tới các trạm kiểm soát giao thông cũng như chínhquyền địa phương kiểm tra, tạm giữ người và phương tiện, phục vụ quá trình điềutra

Để xác định hướng xe thoát khỏi hiện trường cần đánh giá hệ thống dấu vết:Dầu, nước, đất, cát, than rơi ra từ phương tiện để lại trên mặt đường Khi đánhgiá cần quan sát kỹ hình dạng, chiều hướng của dấu vết Dấu vết thường có hìnhhoa chuối, hình chai có hai đầu, một đầu to, tù và đầu kia thon nhỏ, nhọn Hướng

xe chạy về phía đầu thon, nhọn của dấu vết Khi bánh xe lăn qua vũng nước, bùn,vết bùn, nước sẽ bắn tung về phía trước theo hướng xe chạy Các vết bùn, nước tạohình hoa chuối, hình chai, thì đầu thon nhỏ của dấu vết chỉ hướng

xe chạy Xe chạy trên đường có bùn, đất khi tiếp xúc đường nhựa rồi chạy trênđường nhựa, dấu vết lốp xe có màu bùn, đất sẽ in lên mặt đường nhựa từ đậm đến

mờ dần Hướng xe chạy được xác định theo hướng dấu vết từ đậm đến nhạt.Ngược lại, khi xe chạy từ đường nhựa vào đường đất, dấu vết in trên đường nhựa

không có màu (đất, bùn) khi lốp xe tiếp xúc đường đất, bùn sẽ tạo thành dấu vếtlõm Khi bánh xe lăn qua chướng ngại vật trên mặt đường sẽ tạo ra sự đứt quãngcủa dấu vết lốp xe, sự đứt quãng cách chướng ngại vật một khoảng cách nhất định.Phía dấu vết đứt quãng là hướng xe chạy Bánh xe lăn trên bãi cỏ, cây nhỏ sẽ bịdẹp xuống, hướng dẹp xuống của cây, cỏ là hướng xe chạy Bánh xe lăn qua cànhcây, que nhỏ, cây que gẫy theo hình chữ V, hướng mở của chữ V là hướng xe chạy.

Xe chạy với tốc độ vừa phải, bánh xe lăn qua đất bụi hoặc mặt đường có lớp cátkhô, mỏng thì cạnh vết lốp sẽ có vết đất, cát xòe ra hình rẻ quạt Chiều vuốt của rẻquạt là hướng xe chạy Bánh lăn qua những viên gạch, đá nhỏ nằm dưới đất mềm

Sự tác động của bánh xe làm các vật nói trên rời khỏi vị trí tạo ra khe hở nhỏ, phíakhe hở là hướng xe chạy Nếu bánh xe tác động mạnh vào hòn đá, gạch trên mặtđường, các vật này có thể bật lên, rời khỏi vị trí ban đầu tới vị trí khác, hướng xechuyển động sẽ ngược chiều với hướng các vật nói trên Khi đánh giá cần xác địnhchính xác vị trí ban đầu của các vật đó Vết phanh trên mặt đường thể hiện từ mờđến đậm, xe chạy theo hướng từ mờ đến đậm của dấu vết phanh Một số loại xe cóhoa vân lốp hình chữ V, dấu vết vân lốp mở theo hình chữ V về phía nào, hướng

xe chạy theo phía đó

+ Đánh giá các dấu vết khác có liên quan: Ngoài nội dung đánh giá đã phântích trên, tại mặt đường nơi xảy ra tai nạn khi tiến hành khám nghiệm hiện trườngcần đánh giá các dấu vết, các sản phẩm có nguồn gốc từ phương tiện gây tai nạn đểlại hiện trường như: Xăng, dầu, mỡ, than, sơn và các hàng hoá, vật liệu xe chuyênchở rơi vãi như đất, cát, xi măng, than, vôi Các phần gãy, vỡ, bong, sứt mẻ củacác bộ phận xe để lại như: Chắn bảo hiểm, kính phản chiếu, mảnh vỡ của pha đèn,gương, kính chắn gió, mảnh lốp bị sứt mẻ, mảnh gỗ văng từ thùng xe

Đánh giá các dấu vết, các sản phẩm này để xác định tính phù hợp của chúngvới xe gây tai nạn Nhận định xe đã bị hư hỏng ở bộ phận nào, của loại xe nào có

thể truy nguyên ra phương tiện đã để lại các sản phẩm nói trên thông qua hoạt độnggiám định kỹ thuật hình sự.

+ Dấu vết trên phương tiện gây tai nạn: Nội dung quan trọng nhất của việcđánh giá dấu vết trên phương tiện gây tai nạn là xem xét phân tích các biến đổi vậtchất mới xuất hiện trên phương tiện khi vụ tai nạn xảy ra Cụ thể là tiến hành đánhgiá các dấu vết biểu hiện sự tác động cơ học giữa phương tiện với môi trường vậtchất ở hiện trường, như: Các vết sơn bị bong tróc, các vết sứt mẻ, vết gẫy, vỡ củacác bộ phận: Đèn, ba-đờ-xốc, kính, gương…Những dấu vết có nguồn gốc từphương tiện khác, từ nạn nhân, từ hiện trường tác động vào phương tiện khi có sự

va chạm như: Dấu vết sơn, dấu vết gỗ, dấu vết máu, dấu vết lông, tóc, bông, vải,sợi…

Từ sự đánh giá đó, có thể xác định được nguồn gốc của dấu vết, cơ chế hìnhthành dấu vết, thời gian xuất hiện của dấu vết Kết hợp với kết quả đánh giá cácdấu vết khác ở hiện trường và các tin tức tài liệu khác để xác định điểm chạm đầutiên của phương tiện gây tai nạn với các vật, chất khác ở hiện trường, có căn cứ đểhình dung diễn biến sự việc xảy ra

+ Dấu vết thương tích trên cơ thể người bị nạn:

Trong các vụ tai nạn giao thông, người bị thương tích hoặc chết chủ yếu do 2nguyên nhân chính: Một là, chịu sự tác động trực tiếp của phương tiện lên cơ thể.Hai là, bị tổn thương do va đập khi ngã xuống đường Do đó, khi khám nghiệmhiện trường những vụ tai nạn giao thông đường bộ có người bị thương hoặc tửvong cần tiến hành đánh giá toàn bộ thương tích trên cơ thể nạn nhân Việc đánhgiá thương tích cần dựa vào số lượng, vị trí, đặc điểm (hình dạng, kích thước, bờmép, thành, đáy), chiều hướng, hậu quả tác hại của thương tích Từ sự đánh giá đó

có thể xác định được nguyên nhân gây thương tích, cơ chế gây thương tích, loại vật

gây thương tích, từ đó có cơ sở xác định đối tượng gây thương tích, chứng minhmối quan hệ nhân quả giữa sự tác động của phương tiện đối với nạn nhân.

Kết thúc việc khám nghiệm cần niêm phong, vận chuyển dấu vết, vật chứng

về Cơ quan điều tra và ra lệnh kết thúc khám nghiệm hiện trường, chấm dứt côngtác bảo vệ hiện trường

1.2.3 Hồ sơ khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

Hồ sơ khám nghiệm hiện trường vụ tai nạn giao thông đường bộ là toàn bộtài liệu được thiết lập trong quá trình khám nghiệm hiện trường, bao gồm:

* Biên bản khám nghiệm hiện trường vụ tai nạn giao thông đường bộ

- Biên bản khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ là một loạitài liệu pháp lý ghi nhận thực tế khách quan hiện trường vụ tai nạn giao thông, diễnbiến quá trình khám nghiệm và kết quả khám nghiệm Cũng như những loại hiệntrường khác, khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ, nhất thiếtphải lập biên bản theo quy định tại Điều 154 Bộ luật TTHS năm 2003, Điều 133

Bộ luật TTHS năm 2015

- Yêu cầu của biên bản khám nghiệm hiện trường:

+ Viết đúng theo mẫu đã quy định;

+ Không dùng ký hiệu riêng, không viết tắt ;

+ Đầy đủ, chính xác, khách quan và toàn diện;

+ Ghi thống nhất về kích thước, số đo các dấu vết, vật chứng, tử thi ;

+ Nội dung biên bản khám nghiệm hiện trường phải được trình bày theotrình tự, có hệ thống và logic;

+ Mô tả hiện trường, dấu vết, vật chứng, tử thi theo cách từ xa đến gần, từchung đến riêng, từ toàn bộ đến các bộ phận chi tiết, từ ngoài vào trong, từ phảiqua trái, từ trên xuống dưới.

- Nội dung của biên bản khám nghiệm hiện trường:

+ Phần mở đầu: Cơ quan điều tra tiến hành khám nghiệm hiện trường Thờigian nhận được tin báo về sự việc xảy ra, địa điểm xảy ra sự việc Họ, tên, chức vụcủa những thành viên trong lực lượng khám nghiệm hiện trường, Kiểm sát viên,người tham gia, người chứng kiến, theo quy định tại Điều 150 Bộ luật TTHS.Thời điểm tiến hành khám nghiệm, điều kiện thời tiết, khí hậu, ánh sáng, tình trạnghiện trường lúc bắt đầu khám nghiệm

+ Phần nội dung: Đây là phần trọng tâm, quan trọng nhất của biên bản khámnghiệm hiện trường Phần này mô tả hiện trường, dấu vết, vật chứng, tử thi, các đồvật Mô tả hiện trường về vị trí, phương hướng so với cảnh vật xung quanh, mô tảphần trung tâm hiện trường và thứ tự các phần khác nhau của hiện trường, thôngthường mô tả theo trình tự quá trình khám nghiệm Mô tả dấu vết, vật chứng, tửthi, đồ vật có ở hiện trường phải chính xác, cụ thể về vị trí, hình dạng, kích thước,chiều hướng, màu sắc, trạng thái và số lượng của nó, cũng như mối liên hệ giữachúng Cụ thể: Ghi nhận tất cả những dấu vết, vật chứng đã được phát hiện, thuthập và bảo quản Ghi nhận vị trí, khoảng cách, chiều hướng từng dấu vết, vậtchứng trong mối liên quan với đồ vật, cũng như những dấu vết, vật chứng khác ởhiện trường Ghi nhận rõ loại, số lượng, trọng lượng, hình thù, kích thước, màusắc, trạng thái, mức độ toàn vẹn của từng dấu vết, vật chứng

Trường hợp có tử thi ở hiện trường cần ghi rõ: Nạn nhân là nam hay nữ, độtuổi, thể trạng Vị trí, tư thế của nạn nhân lúc phát hiện, đặc biệt là trong mối quan

hệ với vị trí, trạng thái của đồ vật ở hiện trường và những dấu vết, vật chứng khác;những thay đổi về vị trí, tư thế của tử thi, việc tắm rửa, thay quần áo cho tử thi

Mô tả tình trạng quần áo, giầy dép, mũ nón và tư trang khác Mô tả nhữngdấu vết, thương tích và đặc điểm bên ngoài có thể phát hiện được trên quần áo vàtrên cơ thể tử thi

+ Phần kết luận: Thống kê tổng quát loại, số lượng các dấu vết, vật chứng đãphát hiện được, các vật thể và mẫu so sánh đưa về cơ quan nghiên cứu Khi liệt kêcần phân chia thành 3 nhóm: Dấu vết, vật thể và mẫu so sánh tách rời nhau đểtránh nhầm lẫn Đối với mỗi dấu vết, vật thể và mẫu so sánh cần ghi đầy đủ nhữngthông tin sau: Tên, loại, đặc điểm chung và riêng như kích thước, màu sắc, sốlượng, hình thù, hãng sản xuất; vị trí thu được; đánh số; các phương pháp thulượm, bảo quản dấu vết; ghi rõ ngoài những dấu vết, vật thể và mẫu so sánh đã thu,còn chờ xử lý; số lượng và loại sơ đồ đã vẽ; số lượng kiểu ảnh đã chụp; thời điểmkết thúc cuộc khám nghiệm; những ý kiến bổ sung; lời kết thúc biên bản

Tất cả những người có tên trong biên bản đã ghi ở phần đầu đều phải ký tênxác nhận vào biên bản ngay tại hiện trường khi kết thúc cuộc khám nghiệm

* Bản ảnh hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

- Bản ảnh hiện trường là tập hợp các bức ảnh chụp tại hiện trường trong quákhám nghiệm và được hoàn thiện tại Cơ quan điều tra Bản ảnh hiện trường là tàiliệu ghi nhận thực tế khách quan quang cảnh hiện trường và diễn biến quá trìnhkhám nghiệm bằng hình ảnh Bản ảnh hiện trường là tài liệu minh hoạ cho biênbản khám nghiệm hiện trường Do vậy, bản ảnh hiện trường phải được chụp, trìnhbày đảm bảo đúng quy định về loại ảnh, thứ tự sắp xếp, ghi chú…

- Một bản ảnh hiện trường đúng quy định cần có 4 loại ảnh cơ bản là:

+ Ảnh định hướng hiện trường: Ảnh chụp từ nhiều hướng khác nhau ghi lạiquang cảnh chung nơi xảy ra vụ tai nạn giao thông Khi chụp cần chọn vị trí cao,tầm xa thích hợp để chụp và gắn hiện trường với những cột mốc cố định đã chọn.Cần sử dụng ống kính góc rộng hoặc trung bình để chụp nhằm ghi lại toàn cảnhhiện trường Có thể chụp theo phương pháp chụp ảnh ghép nếu ống kính không cókhả năng ghi hết toàn cảnh hiện trường;

+ Ảnh trung tâm hiện trường: Ảnh chụp phần trung tâm hiện trường nơi xảy

ra vụ tai nạn, nơi tập trung phương tiện, dấu vết, vật chứng, tử thi Cần chụp nhiềukiểu theo nhiều hướng khác nhau Khi chụp cần thể hiện rõ các biển số và làm rõmối liên quan của phương tiện, nạn nhân, dấu vết, vật chứng;

+ Ảnh từng phần hiện trường: Ảnh chụp đặc tả từng phần hiện trường nơitồn tại phương tiện;

+ Ảnh chi tiết chụp các dấu vết, vật chứng tại hiện trường và phải được sắpxếp theo thứ tự và thành một hệ thống

* Sơ đồ khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ

Sơ đồ hiện trường tai nạn giao thông đường bộ là bản vẽ kỹ thuật do Điều traviên, Cảnh sát giao thông vẽ tại hiện trường trong quá trình khám nghiệm hiệntrường Sơ đồ hiện trường phản ánh bằng hình vẽ về thực tế khách quan hiệntrường và là tài liệu minh họa cho biên bản khám nghiệm hiện trường Cũng nhưbản ảnh hiện trường, sơ đồ hiện trường đúng quy định cần có 4 loại sơ đồ cơ bảnlà: Sơ đồ chung, sơ đồ trung tâm hiện trường, sơ đồ từng phần hiện trường, sơ đồchi tiết hiện trường Sơ đồ hiện trường đảm bảo quy định phải được vẽ theo kýhiệu, theo tỷ lệ, phương pháp đã được quy định, sơ đồ hiện trường có thể vẽ phácthảo tại hiện trường và hoàn thiện tại Cơ quan điều tra

* Báo cáo khám nghiệm hiện trường

Báo cáo khám nghiệm hiện trường là tài liệu nghiệp vụ, do Điều tra viên lậptại Cơ quan điều tra, dựa trên cơ sở biên bản khám nghiệm hiện trường, sự phântích đánh giá; trình độ chuyên môn nghiệp vụ, kinh nghiệm thực tiễn của Điều traviên Trong báo cáo khám nghiệm hiện trường, Điều tra viên có thể đưa ra nhữngnhận định, dự báo, những đề xuất phục vụ cho hoạt động điều tra tiếp theo

2 Công tác kiểm sát khám nghiệm hiện trường các vụ tai nạn giao thông đường bộ

2.1 Đối tượng, phạm vi kiểm sát

Đối tượng của kiểm sát khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi là việc tuântheo pháp luật của các thành viên trong Hội đồng khám nghiệm và những người cóliên quan đến việc khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi bao gồm: hoạtđộng khám nghiệm của Điều tra viên, Giám định viên, Kỹ thuật viên, Bác sĩ pháp y

và những người có liên quan đến việc khám nghiệm hiện trường như người làmchứng, người chứng kiến, người bị hại, bị can, lực lượng bảo vệ hiện trường, lựclượng sơ vấn về các thông tin liên quan đến hiện trường

Phạm vi kiểm sát khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi bắt đầu từ khinhận được tin báo về vụ việc xảy ra cần khám nghiệm đến khi kết thúc việc khámnghiệm, hoàn thiện các công việc về khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tửthi, thông qua và ký biên bản khám nghiệm của những người tiến hành và tham giakhám nghiệm

2.2 Yêu cầu và ý nghĩa của kiểm sát khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm

tử thi

Hoạt động kiểm sát khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi nhằm đảm bảoviệc khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi của Hội đồng khám nghiệmphải tuân thủ đúng các quy định của pháp luật trong suốt quá trình khám nghiệmnhư thành phần Hội đồng khám nghiệm, trình tự khám nghiệm, các biện pháp pháthiện, ghi nhận, thu thập, bảo quản dấu vết, vật chứng để lại trên hiện trường ; việckhám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi phải được thực hiện với tinh thầnkhẩn trương nhất và phải có phương pháp khám nghiệm đúng đắn, tiến hành mộtcách đầy đủ, chính xác, khách quan và toàn diện Khi phát hiện, ghi nhận, thu thậpdấu vết, vật chứng trên hiện trường phải tiến hành đo đạc, mô tả chính xác, phảnánh đúng vị trí của dấu vết, vật chứng trong sơ đồ hiện trường và phải theo mộttrình tự mà pháp luật quy định.

Kiểm sát khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi là để thu giữ đầy đủnhững dấu vết, vật chứng, những thông tin có được từ hiện trường, tử thi; xác địnhnội dung, tính chất của vụ việc xảy ra, phương thức, thủ đoạn thực hiện tội phạm,thời gian xảy ra, số lượng người thực hiện tội phạm, nguyên nhân, điều kiện phạmtội ; giúp Kiểm sát viên nắm được diễn biến, tính chất của vụ việc; xác định cóhay không có hành vi phạm tội xảy ra, ai là người thực hiện tội phạm, không để lọttội phạm, không làm oan, sai, nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chốngtội phạm; kết quả của hoạt động kiểm sát việc khám nghiệm hiện trường, khámnghiệm tử thi là một trong những căn cứ quan trọng để xác định có hay không códấu hiệu của tội phạm, từ đó Kiểm sát viên báo cáo đề xuất với lãnh đạo Viện xemxét phê chuẩn hay không phê chuẩn các quyết định của Cơ quan điều tra

2.3 Hoạt động của Kiểm sát viên khi kiểm sát việc khám nghiệm hiện trường tai nạn giao thông đường bộ