ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU- SH8

Cơ chế đông máu và vai trò của nóMáu Tế bào máu Huyết tương vỡ enzim Chất sinh tơ máu axitamin, Ca 2+ Ca 2+ Huyết thanh Kh ối m áu đông Tơ máu Hồng cầu B ạch cầu Tiểu cầu... Cơ chế đôn

KIỂM TRA BÀI CŨ

Máu gồm những thành phần nào?

Vai trò của huyết tương, hồng cầu, bạch cầu?

I Mục tiêu bài học

1) Kiến thức:

- Học sinh trình bày được cơ chế

đông máu và vai trò của nó trong bảo vệ cơ thể.

- Trình bày được các nguyên tắc

truyền máu và cơ sở khoa học của nó.

2) Kỹ năng:

- Quan sát sơ đồ tìm kiến thức.

- Hoạt động nhóm.

- Vận dụng lý thuyết giải thích các hiện tượng liên quan đến đông máu trong đời sống.

3) Thái độ:

- Giáo dục ý thức giữ gìn, bảo vệ cơ thể, biết xử lý khi bị chảy máu và giúp

đỡ người xung quanh.

Bài 15: Tiết 15:

1 Cơ chế đông máu và vai trò của nó

Máu

Tế bào máu

Huyết tương

vỡ enzim

Chất sinh tơ máu (axitamin, Ca 2+ )

Ca 2+

Huyết thanh

Kh ối

m áu đông

Tơ máu

Hồng cầu

B ạch cầu

Tiểu cầu

1 Cơ chế đông máu và vai trò của máu

Máu

Tế bào máu

Huyết tương

vỡ enzim

Chất sinh tơ máu (axitamin, Ca 2+ )

Ca 2+

Huyết thanh

Kh ối

m áu đông

Tơ máu

Hồng cầu

B ạch cầu

Tiểu cầu

• Đông máu là gì?

• Sự đông máu có ý nghĩa gì

đối với sự sống?

• Sự đông máu liên quan tới

yếu tố nào của máu?

• Máu không chảy ra khỏi

mạch nữa là nhờ đâu?

• Tiểu cầu đóng vai trò gì

trong quá trình đông máu?

• Là hiện tượng máu lỏng chảy

ra khỏi mạch tạo thành cục máu đông bịt kín vết thương.

• Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống mất máu khi bị thương.

• Đông máu có liên quan tới hoạt động của tiểu cầu là chủ yếu.

• Tơ máu kết mạng lưới ôm giữ các tế bào máu tạo thành khối máu đông.

• - Bám vào vết rách và bám vào nhau để tạo thành nút tiểu cầu bịt tạm vết rách.

- Giải phóng chất giúp hình thành búi tơ máu để tạo thành khối máu đông.

- Đông máu: Là hiện tượng máu lỏng chảy ra khỏi mạch

tạo thành cục máu đông bịt kín vết thương

- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống mất máu khi bị

thương

- Cơ chế:

Máu

lỏng

Các tế bào máu

Huyết tương

Hồng cầu Bạch cầu Tiểu cầu

Chất sinh

tơ máu

Vỡ Enzim

Tơ máu

Ca 2+

Huyết thanh

Khối máu đông

2 Các nguyên tắc truyền máu

a) Các nhóm máu ở người:

- Hồng cầu máu người cho có loại kháng nguyên

nào?

- Huyết tương máu của người nhận có loại kháng

thể nào? Chúng có gây kết dính hồng cầu máu người cho hay không?

Hồng cầu máu người cho có hai loại kháng nguyên

là A và B

Huyết tương máu của người nhận có hai loại

kháng thể là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B) Chúng có gây kết dính hồng cầu máu người

cho.

Huyết tương

của các

nhóm máu

(người

nhận)

Hồng cầu của các nhóm máu người

cho

O (, )

A ()

B ()

AB (0)

Hồng cầu không bị kết dính

Hồng cầu bị kết dính

O O

A A

B B

AB AB

O O

A A

B B

AB AB

• Ở người có 4 nhóm máu : A, B, AB, O

• Sơ đồ mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu.

O O

A A

B B

AB AB

b Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu

• Máu có cả kháng nguyên A

và B có thể truyền cho

người có nhóm O được

không? Vì sao?

• Máu không có kháng

nguyên A và B có thể

truyền cho người có nhóm

máu O được không? Vì

sao?

• Máu có nhiễm các tác nhân

gây bệnh (virut viêm gan B,

virut HIV ) có thể truyền

cho người khác được

không? Vì sao?

• Máu có cả kháng nguyên A và

B không truyền cho người có nhóm máu O được vì sẽ bị kết dính hồng cầu.

• Máu không có kháng nguyên

A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được

vì không bị kết dính hồng cầu.

• Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV ) không được đem truyền cho người khác vì sẽ gây nhiễm các bệnh này cho người được truyền máu

Khi truyền máu cần tuân theo các nguyên tắc:

- Lựa chọn nhóm máu cho phù hợp.

- Kiểm tra mầm bệnh trước khi truyền máu.

DẶN DÒ

• Học bài và trả lời câu hỏi trong sách giáo khoa

• Đọc mục “Em có biết ‘’

• Ôn lại kiến thức hệ tuần hoàn ở lớp thú

Chúc quý Thầy cô mạnh khỏe!

Các em học thật tốt!