Giáo án hình học Chơng I Đoạn thẳng Ngày soạn: .Ngày dạy: 6A: 6B: Tuần - Tiết Đ1 điểm đờng thẳng I Mục tiêu HS nắm đợc hình ảnh điểm, hình ảnh đờng thẳng HS hiểu đợc quan hệ điểm thuộc đờng thẳng, không thuộc đờng thẳng Biết vẽ điểm, đờng thẳng Biết đặt tên ®iĨm, ®êng th¼ng BiÕt kÝ hiƯu ®iĨm, ®êng th¼ng BiÕt sử dụng kí hiệu ; Quan sát hình ảnh thực tế II Phơng tiện dạy học GV: Thớc thẳng, phấn màu, bảng phụ, bút HS: Thớc thẳng III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Giới thiệu điểm Hình học đơn giản điểm Muốn học hình trớc hết phải biết vẽ hình Vậy điểm đợc vẽ nh nào? ta không định nghĩa điểm, mà đa hình ảnh điểm chấm nhỏ trang giấy bảng đen, từ biết cách biểu diễn điểm Điểm - GV vẽ điểm (một chấm nhỏ) bảng - HS ghi - HS làm vào nh GV làm bảng đặt tên - GV giới thiệu: dùng chữ in hoa A; B; HS vẽ tiếp hai điểm đặt tên C để đặt tên cho điểm - Một tên dùng cho điểm (nghĩa HS ghi bài: - Tên điểm dùng chữ in hoa A; B; C tên không dùng để đặt cho nhiều điểm) - Một tên dùng cho điểm - Một điểm có nhiều tên - Một điểm có nhiều tên - Trên hình mà vừa vẽ có điểm? Aã ãB Aã ãB ã C Hình ã C Hình - Cho hình M ã N - Hình 1: có ba điểm phân biệt - Đọc mục điểm SGK ta cần ý điều ? - Hình 2: hiểu điểm M trùng điểm N *Quy ớc: Nói hai điểm mà không nói thêm - Từ hình đơn giản nhất ta xây hiểu hai điểm phân biệt *Chú ý: Bất hình tập hợp dựng hình đơn giản điểm Hoạt động 2: Giới thiệu đờng thẳng Đờng thẳng Ngoài điểm, đờng thẳng, mặt phẳng hình bản, không định nghĩa, mà mô tả hình ảnh sợi căng thẳng, mép bảng, mép bàn thẳng Làm nh để vẽ đợc đờng thẳng ? Chúng ta hÃy dùng bút chì vạch theo mép thớc * HS ghi vào vở: - Biểu diễn đờng thẳng: dùng nét bút vạch thẳng, dùng chữ in thờng đặt tên cho theo nét đờng thẳng a - Đặt tên : dùng chữ in thờng: a ; b; m; n Hai đờng thẳng khác có hai tên khác ã b * HS vẽ hình vào nh GV M • N a - - - Giáo án Hình học - - - b - Sau kéo dài đờng thẳng hai phía ta cã nhËn xÐt g× ? - Trong h×nh vÏ sau có điểm nào? đờng thẳng nào? - Điểm nằm trên, không nằm đờng thẳng đà cho * Mỗi đờng thẳng xác định có điểm thuộc - Trong hình vẽ sau, có điểm nào? đờng thẳng nào? - Điểm nằm không nằm đờng thẳng đà cho (bảng phụ) ãN ã M * Một HS làm bảng, lớp thực Dùng nét bút thớc đờng thẳng kéo dài hai phía đờng thẳng vừa vẽ - Nhận xét : Đờng thẳng không bị giới hạn hai phía * HS trả lời: Mỗi đờng thẳng xác định có vô số điểm thuộc A • a • B * GV gäi mét HS đại diện lớp đọc hình, HS GV nhấn mạnh khác bổ sung Trong hình có đờng thẳng a điểm A, M, N, B nằm mặt phẳng, có điểm nằm đờng thẳng a, có điểm không nằm đờng thẳng a GV yêu cầu HS đọc nội dung mục Hoạt động 3: Quan hệ điểm đờng thẳng Điểm thuộc đờng thẳng Điểm không HS ghi thuộc đờng thẳng (Sgk) Nói: ãB - Điểm A thuộc đờng thẳng d A ã - Điểm A nằm đờng thẳng d - Đờng thẳng d qua điểm A d - Đờng thẳng d chứa điểm A Tơng ứng với điểm B * GV yêu cầu HS nêu cách nói khác kí - Điểm A thuộc đờng thẳng d, kí hiệu A d hiệu - Điểm B không thuộc ®êng th¼ng d: B  d A d ; Bd ? Nhận xét: Với đờng thẳng có * Quan xát hình vẽ ta có nhận xét gì? điểm thuộc đờng thẳng có điểm không thuộc đờng thẳng Hoạt động 4: Củng cố HS quan sát hình SGK trả lời miệng: C ?1 H×nh (SGK)  a ; E  a a C ã ãE Bài tập Bài 1: Thực 1) Vẽ đờng thẳng x x / 2) Vẽ ®iÓm B  x x / 3) VÏ ®iÓm M cho M n»m trªn x x / 4) VÏ ®iÓm N cho x x / ®i qua N 5) Nhận xét vị trí ba điểm này? Bài (bµi SGK) Bµi (bµi SGK) Bµi 4: Cho bảng sau, hÃy điền vào ô trống (dùng phấn khác màu) (bảng phụ) Cách viết thông thờng Đờng thẳng a HS thực x B ã ã N ã B, M , N nằm x x / * HS vÏ * HS tr¶ lêi miƯng H×nh vÏ KÝ hiƯu M A M - - - Giáo án Hình học - - - x/ ã N a Hoạt động 4: Hớng dẫn công việc nhà - HÃy vẽ điểm, đặt tên điểm vẽ đờng thẳng, đặt tên đờng thẳng - HÃy đọc hình vẽ, nắm vững quy ớc, kí hiệu hiểu kĩ nó, nhớ nhận xét - Lµm bµi tËp : 4, 5, 6, (SGK) 1, 2, (SBT) - - - Giáo án Hình học - - - TuÇn - TiÕt Ngày soạn: .Ngày dạy: 6A: 6B: Đ2 Ba điểm thẳng hàng I Mục tiêu HS hiểu ba điểm thẳng hàng, điểm nằm hai điểm Trong ba điểm thẳng hàng có điểm nằm hai điểm lại HS biết vẽ ba điểm thẳng hàng, ba điểm không thẳng hàng Biết sử dụng thuật ngữ: nằm cùng, nằm khác phía, nằm Sử dụng thớc để vẽ kiểm tra ba điểm thẳng hàng cẩn thận, xác II Phơng tiện dạy học GV: Thớc thẳng, phấn màu, bảng phụ HS: Thớc thẳng III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Kiểm tra cũ 1) Vẽ điểm M, đờng thẳng b cho M b 2) Vẽ đờng thẳng a, ®iÓm A cho M  a; A  b ; A  a 3) VÏ ®iĨm N  a vµ N  b * HS thùc hiƯn vÏ 4) Hình vẽ cố đặc điểm ? a ã M ã N ã A b * Nhận xét đặc điểm: - Hình vẽ có hai dờng thảng a va b cïng ®i qua ®iĨm A - Ba ®iĨm M, N ; A nằm đờng thẳng a GV nêu : Ba điểm M, N ; A nằm ®êng th¼ng a  Ba ®iĨm M, N ; A thẳng hàng Hoạt động 2: Thế ba điểm thẳng hàng * GV hỏi: Khi ta nói: Ba điểm A, B, C thẳng hàng ? HS: Ba ®iĨm A, B, C cïng thc mét ®êng - Khi ta nói: Ba điểm A, B, C không thẳng ta nói chúng thẳng hàng thẳng hàng ? A B C • • • A, B, C Thẳng hàng Ba điểm A, B, C không thẳng hàng (SGK) Bã A C ã ã A, B, C không thẳng hàng * Để vẽ ba điểm thẳng hàng, ba điểm không * HS lấy khoảng 2; ví dụ ba điểm thẳng hàng; ví dụ ba điểm không thẳng hàng thẳng hàng, ta nên làm nh nào? - Vẽ ba điểm thẳng hàng: vẽ đờng thẳng lấy ba điểm đờng thẳng - Vẽ ba điểm không thẳng hàng: vẽ đờng thẳng trớc, lấy hai điểm thuộc đờng thẳng; điểm đờng thẳng (yêu cầu HS thực hành vẽ) - Để kiểm tra ba điểm cho trớc có thẳng hàng * Để nhận biết ba điểm cho trớc có thẳng hàng hay không ta dùng thớc thẳng để gióng hay không ta làm nào? * Có thể xảy nhiều điểm thuộc đờng thẳng hay không? sao? nhiều điểm không thuộc đờng thẳng hay không? sao? giới thiệu nhiều điểm thẳng hàng, nhiều điểm không thẳng hàng * Cho ví dụ hình ảnh ba điểm thẳng hàng - - - Giỏo ỏn Hỡnh hc - - - Cđng cè: bµi tËp trang 106 Bµi tËp trang 106 Bµi tËp 10 trang 106 phần a, c - HS trả lời miệng - Hai HS thực hành bảng - HS lại làm vào Hoạt động 3: Quan hệ ba đờng thẳng Với hình vẽ A B C HS: ã ã ã Kể từ trái sang phải vị trí điểm nh - Điểm B nằm điểm A; C - §iĨm A, C n»m vỊ hai phÝa ®èi víi ®iĨm B ®èi víi nhau? - §iĨm B, C nằm phía điểm A - Điểm A, B nằm phía điểm C Trên hình có điểm đà đợc biểu diễn? Có Nhận xét: SGK trang 106 điểm nằm điểm A, C ? Trong ba điểm thẳng hàng có điểm Chú ý: Nếu biết điểm nằm hai điểm nằm hai điểm lại? * Nếu nói rằng: điểm E nằm điểm M; ba điểm thẳng hàng Không có khái niêm nằm ba điểm N ba điểm có thẳng hàng không? không thẳng hàng Hoạt động 4: Cđng cè Bµi tËp 11 trang 107 Bµi tËp 12 trang 107 GV kiểm tra hoạt động học sinh HS trả lời miệng Hoạt động 5: Hớng dẫn công việc nhà Ôn lại kiến thức quan trọng cần nhớ học Về nhà làm tập 13; 14 (SGK); 6, 7, 8, 9, 10, 10 (SBT) - - - - Giáo án Hình học - - - Tuần - Tiết Ngày soạn: .Ngày dạy: 6A: 6B: Đ3 đờng thẳng qua hai điểm I Mục tiêu HS hiểu có đờng thẳng qua hai điểm phân biệt Lu ý HS có vô số đờng không thẳng qua hai điểm HS biết vẽ đờng thẳng qua điểm, đờng thẳng cắt nhau, song song Nắm vững vị trí tơng đối đờng thẳng mặt phẳng Trùng Phân biệt Cắt song song Vẽ cẩn thận xác đờng thẳng qua hai điểm A; B II Phơng tiện dạy học GV : Thớc thẳng, phấn màu bảng phụ HS: Thớc thẳng III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Kiểm tra cũ 1) Khi ba điểm A; B; C thẳng hàng, không - Một HS vẽ trả lời bảng lớp làm thẳng hàng ? nháp 2) Cho điểm A, vẽ đờng thẳng qua A Vẽ đợc đờng thẳng qua A? 3) Cho ®iĨm B (B  A) vÏ ®êng th¼ng ®i qua A B Sau HS lên bảng thực xong, mời Hỏi có đờng thẳng qua A B? HS khác nhận xét cách vẽ câu trả Em hÃy mô tả cách vẽ đờng thẳng qua hai lời bạn? điểm A B - Cho nhận xét đáng giá em (HS thứ 3) - HS dùng phấn khác màu hÃy vẽ đờng thẳng qua hai điểm A; B cho nhận xét số đờng thẳng vẽ đợc? Hoạt động 2: HS ghi bài: Vẽ đờng thẳng Một HS đọc cách vẽ đờng thẳng SGK a) Vẽ đờng thẳng : SGK Một HS thực vẽ bảng, lớp vẽ vào b) Nhận xét : SGK Bài tập * Cho hai điểm P Q vẽ đờng thẳng qua hai điểm P Q Hỏi vẽ đợc đờng thẳng qua P Q? * Có em vẽ đợc nhiều đờng thẳng qua hai điểm P Q không? * Cho hai điểm M; N vẽ đờng thẳng qua hai điểm đó? Số đờng thẳng vẽ đợc ? * Cho hai điểm E, F vẽ đờng thẳng qua hai ®iĨm ®ã? Sè ®êng vÏ ®ỵc? HS nhËn xÐt: ChØ vẽ đợc đờng thẳng qua hai điểm P; Q - HS d·y 1; M N • • đờng thẳng - HS dÃy 3; E Vô số đờng Tên đờng thẳng - Các em hÃy ®äc SGK (môc trang 108) - HS : - - - Giáo án Hình học - - - ã F ã phút cho biết có cách đặt tên cho đờng thẳng nh ? C1: Dùng hai chữ in hoa AB (BA) (tên hai điểm thuộc đờng thẳng đó) C2: Dùng chữ in thờng C3 : Dùng hai chữ in thờng A B ã ã a x - GV yêu cầu HS làm ?1 Hình 18 ? y hình 18 : HS trả lời miệng * Cho ba điểm A; B; C không thẳng hàng, vẽ đ- Một HS thực bảng lớp vẽ vào ờng thẳng AB; AC Hai đờng thẳng có đặc điểm ? ã B A ã ã C - Với hai đờng thẳng AB; AC điểm A điểm chung không? - HS: hai ®êng th¼ng AB ; AC cã mét ®iĨm * Dùa vào SGK hÃy cho biết hai đờng thẳng chung A; ®iĨm A lµ nhÊt AB; AB gäi lµ hai đờng thẳng nh ? * HS: Hai đờng thẳng AB ; AC có điểm *Có xảy trờng hợp: Hai đờng thẳng có vô số chung A đờng thẳng AB AC cắt điểm chung không ? nhau, A giao điểm đờng thẳng trùng HS: có, hai đờng thẳng trùng Hoạt động 3 Đờng thẳng trùng nhau, cắt nhau, song song * Trong mặt phẳng, vị trí tơng đối - HS: Hai đờng thẳng AB, AC cắt đờng thẳng cắt (cã mét ®iĨm giao ®iĨm A (mét ®iĨm chung) chung), trùng (vô số điểm chung) xảy hai đờng thẳng điểm chung Hai đờng thẳng trùng nhau: a b (có vô số không? điểm chung) a b Hai đờng thẳng song song: (không cã ®iĨm chung) x y x/ y/ * Hai ®êng thẳng không trùng gọi hai Chú ý: SGK đờng thẳng phân biệt đọc ý SGK ? * Tìm thực tế hình ảnh hai đờng * Cho hai HS tìm hình ảnh thực tế - Mỗi HS vẽ đủ trờng hợp thẳng cắt , song song? * Yêu cầu HS lên bảng vẽ trờng hợp Một HS vẽ bảng hai đờng thẳng phân biệt, đặt tên ? * Cho hai đờng thẳng a b Em hÃy vẽ hai đ- HS khác nhận xét bổ sung (nếu cần) a ờng thẳng a (Chú ý hai trờng hợp: cắt nhau, song song) Hai đờng thẳng sau có cắt không? a b b b - HS trả lời: Vì đờng thẳng không giới hạn vỊ hai phÝa, nÕu kÐo dµi mµ chóng cã điểm chung chúng cắt Hoạt động 4: Củng cố Bài tập 16 SGK trang 109 - HS trả lêi miƯng Bµi tËp 17 SGK trang 109 - HS lên vẽ bảng (HS vẽ vào vở) trả lời Bài tập 19 SGK trang 109 HS: Câu hỏi : 1) Chỉ có đờng thẳng qua hai điểm phân 1) Có đờng thẳng qua hai điểm biệt phân biệt 2) Cắt nhau, song song, trùng (lần lợt có 2) Với hai đờng thẳng có vị trí 1, 0, vô số giao điểm) nào? Chỉ sè giao ®iĨm tõng 3) - - - Giáo án Hình học - - - tr¬ng hợp? 3) Cho ba đờng thẳng hÃy đặt tên theo cách khác a x ãM ã N y 4) Hai đờng thẳng trùng qua hai điểm phân biệt có đờng thẳng 5) Hai lề thớc hình ảnh hai đờng thẳng song song cách dùng thớc thẳng vẽ đờng thẳng song song Hoạt động 5: Hớng dẫn công việc nhà Bài tËp vỊ: * Bµi 15; 18; 21 (SGK) 15; 16; 17; 18 (SBT) * Đọc kĩ trớc thực hành trang 110 Một tổ chuẩn bị : Ba cọc tiêu theo quy định SGK, dây dọi 4) Hai đờng thẳng có hai điểm chung phân biệt vị trí tơng đối nào? Vì sao? 5) Quan sát thớc thẳng em có nhận xét ? - - - Giáo án Hình học - - - Tn - tiết Ngày soạn: .Ngày dạy: 6A: 6B: §4 thùc hành: trồng thẳng hàng I Mục tiêu HS biết trồng chôn cọc thẳng hàng với dựa khái niệm ba điểm thẳng hàng II Phơng tiện dạy học GV: cọc tiêu, dây dọi, búa đóng cọc HS: Mỗi nhóm thực hành (một tổ HS từ đến 10 em) chuẩn bị: búa đóng cọc, dây dọi, từ đến cọc tiêu đầu nhọn (hoặc đứng thẳng) đợc sơn màu đỏ, trắng xen kẽ Cọc thẳng tre gỗ dài khoảng 1,5m III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Thông báo nhiệm vụ I- Nhiệm vụ a) Chôn cọc hàng rào thẳng hàng nằm hai cột mốc A B b) Đào hố trồng thẳng hàng với hai A - Hai HS nhắc lại nhiệm vụ phải làm (hoặc B đà có hai đầu lề đờng phải biết cách làm) tiết học * Khi đà có dụng cụ tay chúng - Cả lớp ghi ta cần tiến hành làm nh nào? Hoạt động 2: Tìm hiểu cách làm * Cả lớp cïng ®äc mơc trang 108 SGK (híng dÉn cách làm) quan sát kĩ hai tranh vẽ hình 24 hình 25 thời gian ph Hai đại diện HS nêu cách làm * GV làm mẫu trớc toàn lớp: * HS ghi Cách làm: B1: Cắm (hoặc đặt) cọc tiêu thẳng đứng với mặt đất hai điểm A B B2: HS đứng vị trí gần điểm A HS đứng vị trí điểm C (điểm C chừng nằm A B) B3: HS ngắm hiệu cho HS đặt cọc tiêu vị trí ®iĨm C cho HS thÊy cäc tiªu A che lấp hoàn toàn hai cọc tiêu vị trí B C - Lần lợt hai HS thao tác đặt cọc C thẳng hàng Khi điểm A, B, C thẳng hàng với hai cọc A, B trớc toàn lớp (mỗi HS thực - GV thao tác: chôn cọc C thẳng hàng với hai trờng hợp vị trí C A; cọc A; B hai vị trí C (C nằm A B) B; B nằm A C) Hoạt động 3: Hoc sinh thực hành theo nhóm - Nhóm trởng (là tổ trởng tổ) phân công nhiệm vụ cho thành viên tiến hành chôn cọc thẳng hàng với hai mốc A B mà GV cho tríc (cäc ë gi÷a hai mèc A; B cọc nằm A; B) - Mỗi nhóm HS có ghi lại biên thực hành theo trình tự khâu - Quan sát nhóm HS thực hành nhắc nhở, 1) Chuẩn bị thực hành (kiểm tra cá nhân) điều chỉnh cần thiết 2) Thái độ, ý thức thực hành (cụ thể cá nhân ) 3) Kết thực hành: Nhóm tự đánh giá: Tốt Khá - trung Bình (hoặc tự kiểm tra) Hoạt động 4: Nhận xét đánh giá kết thực hành GV nhận xét đánh giá kết thực hành theo nhãm GV tËp trung HS vµ nhËn xÐt toµn líp HS vƯ sinh ch©n tay, cÊt dơng thùc hµnh - - - Giáo án Hình học - - - Tuần - tiết Ngày soạn: .Ngày dạy: 6A: 6B: Đ5 Tia I Mục tiêu Kiến thức bản: HS định nghĩa mô tả tia cách khác HS biết hai tia đối nhau, hai tia trùng Kĩ bản: HS biết vẽ tia, biết viết tên biết đọc tên tia Biết phân loại hai tia chung gốc Thái độ: Phát biểu xác mệnh đề toán học, rèn luyện khả vẽ hình, quan sát, nhận xét HS II Phơng tiện dạy học GV: Thớc thẳng, phấn màu, bảng phụ, bút HS: thớc thẳng, bút khác màu III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Hình thành khái niệm tia 1- Tia gèc O - HS viÕt vµo vë: * GV vẽ lên bảng: 1) Tia gốc O - Đờng thẳng xy - HS vẽ vào theo GV làm bảng - Điểm O nằm đờng thẳng xy - HS dùng bút mực khác màu tô đậm phần đờng thẳng Ox x O y - Một HS bảng: Dùng phấn màu vàng tô đậm phần đờng thẳng Oy * Giáo viên dùng phấn màu xanh tô phần đờng Ox nói tơng tự theo ý Giới thiệu: Hình gồm điểm O phần đờng - HS: đọc định nghĩa SGK thẳng tia gốc O - Trả lời miệng tập 22a - HS ghi: - ThÕ nµo lµ mét tia gèc O ? * GV giíi thiƯu tªn cđa hai tia Ox, tia Oy (còn gọi Tên : Tia Ox (còn gọi nửa đờng thẳng Ox) nửa đờng thẳng Ox, Oy) Tia Oy(còn gọi nửa đờng thẳng - Nhấn mạnh: Tia Ox đợc giới hạn gốc O, không bị Oy) giới hạn phía x - HS lµm vµo vë Bµi 25 Cđng cè b»ng bµi tËp 25 A B - Đọc tên tia hình m A B A y O B x H×nh Hai tia Ox, Oy hình có đặc điểm gì? (cùng nằm đờng thẳng, chung gốc gọi hai tia đối nhau) Hoạt động 2: Hai tia đối 2) Hai tia đối * Quan xát nói lại đặc điểm hai tia Ox, Oy - (1)Hai tia chung gèc Hai tia Ox, Oy lµ hai tia đối - (2)Hai tia tạo thành ®êng th¼ng - GV ghi: NhËn xÐt (SGK) - Mét HS khác đọc nhận xét SGK - Hai tia Ox Om hình có hai tia đối - Tia Ox, Oy không đối không không? thoả mÃn điều kiện - Vẽ hai tia ®èi Bm, Bn > ChØ râ tõng tia HS vẽ hình B m n Củng cố x ?1 SGK A B y H×nh 28 SGK * Quan sát hình vẽ trả lời a) Hai tia Ax By không đối không thoả mÃn yêu cầu (1) b) Các tia đối nhau: Ax Ay (có thể HS trả lời: Tia AB, tia Ay đối  GV 10 - - - Giáo án Hình hc - - - Ngày soạn: ; Ngày dạy: 6A: 6B: Tuần - tiết Đ6 Đoạn thẳng I Mục tiêu Kiến thức bản: - Biết định nghĩa đoạn thẳng Kĩ bản: - Biết vẽ đoạn thẳng - Biết nhận dạng đoạn thẳng cắt đoạn thẳng, cắt tia - Biết mô tả hình vẽ cách diễn đạt khác Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận xác II Phơng tiện dạy học GV: Phấn màu, thớc thẳng, bảng phụ HS: Bút chì, thớc thẳng III Tiến trình dạy học Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Tiếp cận định nghĩa đoạn thẳng Kiểm tra: Một HS thực bảng 1) Vẽ hai điểm A; B Cả lớp làm vào 2) Đặt mép thớc thẳng qua hai điểm A; B Dùng phấn (trên bảng) bút chì (vở) vạch theo mép thớc từ A đến B Ta đợc hình - Hình có vô số điểm, gồm hai điểm A; B Hình gồm điểm? Là tất điểm nằm A B điểm nh nào? - Đó đoạn thẳng AB - Ghi - Đoạn thẳng AB hình nh nào? Hoạt động 2: Hình thành định nghĩa I Đoạn thẳng AB : 1) Định nghĩa : SGK - HS nhắc lại định nghĩa đoạn thẳng AB Đọc là: đoạn thẳng ab (hay đoạn thẳng BA) A B A; B mút (2 đầu) Bài tập 33 (trang 115) Bài tập : - Cho hai điểm M; N vẽ đờng thẳng MN - Trên đờng thẳng vừa vẽ có đoạn thẳng không ? - Dùng bút khác màu tô đoạn thẳng - Vẽ đoạn thẳng EF thuộc đờng thẳng MN Trên hình có đoạn thẳng nào? Có nhận xét đoạn trẳng với đờng thẳng ? ? a)Vẽ ba đờng thẳng a; b; c cắt đôi điểm A; B; C đoạn thẳng ? b) Đọc tên (các cách khác nhau) đờng thẳng ? c) Chỉ tia hình ? d) Các điểm A; B; C có thẳng hàng không? Vì ? - HS đọc đề SGK, trả lời miệng M × E N F × × × NhËn xÐt: đoạn thẳng phần đờng thẳng chứa HS thực bảng yêu cầu a; b HS thực trả lời yêu cầu: c; d; e (trả lời miệng ) a A e) Quan sát đoạn thẳng AB đoạn thẳng AC có đặc điểm ? c C Hai đoạn thẳng cắt có điểm b B chung e) Đoạn thẳng AB đoạn thẳng AC có điểm chung; có điểm A chung - Hai đoạn thẳng cắt có điểm chung Hoạt động 3: II Đoạn thẳng cắt đoạn thẳng, cắt tia, cắt đờng thẳng * Quan sát hình vẽ (bảng phụ) hình 33; 34; 35 điều hiểu hình biểu diễn hai đoạn thẳng - 14 - - - Giáo án Hình học - - - cắt ; đoạn thẳng cắt tia đoạn thẳng cắt đờng thẳng ? - Cho HS quan sát bảng phụ sau, nhận dạng hai đoạn thẳng cắt (h 33), đoạn thẳng cắt tia (h.34) đoạn thẳng cắt đờng thẳng (h 35) ãB C ã ãA ãA x O • B• • D A• y H K B • x Hình 33 Hình 34 Hình 35 Chú ý: Mô tả trờng hợp hình vẽ GV cho HS quan sát tiếp bảng phụ sau: Nhận dạng số trờng hợp khác đoạn thẳng cắt nhau, đoạn thẳng cắt tia, đoạn thẳng cắt đờng thẳng C ã Aã D B • • B • D A • O x ãC ã B Hoạt động 4: Củng cố B ã a A Bài tập 35 SGK (bảng phụ) Bài tập 36 Bài tập 39 GV: Đọc hình vẽ, đọc yêu cầu đầu Hoạt động 5: Hớng dẫn công việc nhà - Thuộc hiểu định nghĩa đoạn thẳng ? - Biết vẽ hình biểu diễn đoạn thẳng cắt đoạn thẳng, đoạn thẳng cắt tia, đoạn thẳng cắt đờng thẳng - Làm tập : 37; 38 (SGK) Bµi 31; 32; 33; 34; 35 (SBT) - - - Giáo án Hình học - - - 15 Tn - tiết Ngày soạn: ; Ngày dạy: 6A: 6B: §7 §é dài đoạn thẳng I mục tiêu: Kiến thức : HS biết độ dài đoạn thẳng ? Kĩ bản: - HS biết sử dụng thớc đo độ dài để đo đoạn thẳng - Biết so sánh hai đoạn thẳng Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận đo II Phơng tiện dạy học: GV: Thớc thẳng có chia khoảng; thớc dây, thớc xích, thớc gấp đo độ dài HS: thớc thẳng có chia khoảng; số loại thớc đo độ dài mà em có IiI tiến trình dạy học: Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Tiếp cận khái niệm độ dài đoạn thẳng GV yêu cầu HS trả lời: - HS đứng chỗ trả lời - Đoạn thẳng AB ? Gọi HS lên bảng thực hiện: - Hai HS thực bảng -Vẽ đoạn thẳng, có đặt tên - Đo đoạn thẳng - Viết kết đo ngôn ngữ thông thờng - Cả lớp làm nháp kí hiệu - GV yêu cầu HS nêu cách đo - Một HS đọc kết đo hai bạn bảng - Ba HS dới lớp đọc kết đo đoạn thẳng * Em có nhận xét làm bạn? HS ghi + trả lời câu hỏi Hoạt động 2: Đo đoạn thẳng GV: a) Dụng cụ - Dụng cụ đo thờng thớc thẳng có chia - Dụng cụ đo đoạn thẳng ? khoảng - GV giới thiệu vài loại thớc HS bổ xung: b) Đo đoạn th¼ng AB: - Thíc cn, thíc gÊp, thíc xÝch - Cho đoạn thẳng AB , đo đọ dài ? - Nêu rõ cách đo ? A B Cách đo: + Đặt cạnh thớc qua hai điểm A; B Sao cho vạch số trùng với điểm A + Điểm B trùng với với vạch thớc, chẳng hạn vạch 56 mm (BA = 56 mm) - Độ dài AB (hoặc độ dài BA) b»ng 56 mm kÝ hiÖu AB = 56 mm (BA = 56 mm) - Hoặc khoảng cách hai điểm AB 56 mm - Hoặc A cách B khoảng 56mm * Cho điểm A; B ta xác định - Học sinh đọc nhận xét SGK khoảng cách AB Nếu A = B ta nói khoảng cách AB = * Khi có đoạn thẳng tơng ứng với có độ dài? Độ dài dơng hay âm GV nhấn mạnh: - Mỗi đoạn thẳng có độ dài Độ dài đoạn thẳng số dơng HS trả lời: - Độ dài khoảng cách có khác - Độ dài đoạn thẳng số dơng khoảng cách có không ? thể - Đoạn thẳng hình độ dài đoạn thẳng - Đoạn thẳng độ dài đoạn thẳng khác số nh nào? - Củng cố: Thực đo chiều dài, chiều rộng em, đọc kết Hoạt động 3: So sánh hai đoạn thẳng 16 - - - Giáo án Hình học - - - - Thực đo độ dài bút chì bót bi cđa em Cho biÕt hai vËt nµy cã độ dài không ? - Để so sánh hai đoạn thẳng ta so sánh độ dài chúng + Cả lớp thực yêu cầu sau: - Đọc SGK (trong phót) vµ cho biÕt thÕ nµo lµ hai đoạn thẳng nhau, đoạn thẳng dài (hay ngắn hơn)đoạn thẳng kia? Cho ví dụ thể kí hiệu GV vẽ hình 40 lên bảng A• • • • B C• • • • D Eã ã ã ã ãG - Cho HS làm ? SGK - Làm BT 42 SGK - Kết luận cặp đoạn thẳng sau: a) AB = cm CD = cm Lµm (AB = CD EG > CD Hay AB < EG) - Cả lớp làm ? SGK Một HS đọc kết - Làm tập 42 SGK đoạn thẳng AB dài (lớn hơn) đoạn thẳng CD (AB > CD) b) AB = cm CD = cm  AB = CD c) NÕu a> b  AB > CD nÕu a = b  AB = CD nÕu a < b AB < CD - Cả lớp làm ?2 Sau phút HS trả lời - Một HS đọc kết quả: inh sơ = 2,54cm = 25,4 mm ?2 SGK nhận dạng 1số thớc - Làm ?3 SGK kiểm tra xem inh sơ khoảng mm Bài tập 1: Cho đoạn thẳng sau : B Cả lớp đọc SGK phút sau HS trả lời câu hỏi Một HS lên bảng viÕt ký hiÖu a) AB = 5cm CD = 4cm cm < cm b) AB = 3cm CD = 3cm c) AB = a (cm) CD = b (cm) Víi a; b > - HS thùc hiƯn đo cho biết kết Hoạt động 4: Củng cè E M F A C D H K N a) HÃy xác định độ dài đoạn thẳng b) Sắp xếp độ dài đoạn thẳng theo thứ tự tăng dần Bài tập Bài 43 SGK - Đờng từ nhà em đến trờng 800 m tức HS : Câu nói sai Vì đờng từ nhà em đến trkhoảng cách từ nhà đến em trờng 800 m ờng không thẳng câu nói hay sai ? Hoạt động 5: Hớng dẫn công việc nhà Nắm vững nhận xét độ dài đoạn thẳng, cách đo đoạn thẳng, cách so sánh hai đoạn thẳng Về nhà làm tập 40; 44; 45 SGK - - - Giáo án Hình học - - - 17 Tuần - tiết Ngày soạn: ; Ngày dạy: 6A: 6B: Đ8 Khi am + mb = ab ? I mục tiêu: Kiến thức bản: HS hiểu điểm M nằm điểm A B AM+MB = AB Kĩ bản: - HS nhận biết điểm nằm hay không nằm hai điểm khác - Bớc đầu tập suy luËn d¹ng : “NÕu cã a + b = c vµ biÕt hai ba sè a ; b ; c suy số thứ ba Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận đo đoạn thẳng cộng độ dài II Phơng tiện dạy học: GV: Thớc thẳng, thớc cuộn, thớc gấp, thớc chữ A, bảng phụ HS: Thớc thẳng IiI tiến trình dạy học: Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: I Khi tổng độ dài hai đoạn thẳngAM MB độ dài đoạn thẳng AB * GV đa yêu cầu kiểm tra * Một HS thực yêu cầu kiểm tra KiĨm tra: 1) VÏ ba ®iĨm A; B; C vÝ B nằm A; C bảng - Cả lớp làm vào nháp Giải thích cách vẽ ? 2) Trên hình có đoạn thẳng nào? kể tên? 3) Đo đoạn thẳng hình vẽ ? 4) So sánh ®é dµi AB + BC víi AC? Rót nhËn xét? * GV đa thớc thẳng có biểu diễn độ dài Trên thớc có hai điểm A; B cố định, điếm C nằm A; B (C di động đợc vị trí) GV nên đa hai vị trí C, yêu cầu HS đọc thớc độ dài - Hai HS đọc thớc độ dài (tơng ứng với hai vị trí cña C) AC = AC = CB = CB = AB = AB = AC + CB = ? AC + CB = AB - GV nêu câu hỏi khắc sâu kiến thức: cho điểm - Nhận xét: Nếu điểm M nằm hai điểm A B AM + MB = AB K nằm điểm M ; N ta có đẳng thức - HS trả lời nào? - GV nêu yêu cầu: 1) Vẽ Vẽ b điểm thẳng hàng A; M ; B biÕt M MK + KM = MN kh«ng n»m A B Đo AM ; MB ; AB ? 2) So sánh AM + MB với AB Nêu nhËn xÐt ? * KiĨm tra bµi lµm cđa HS nhận xét (đối với Nhận xét: Nếu điểm M không nằm hai hai trờng hợp vị trí điểm M) điểm A B AM + MB AB - Kết hợp nhận xét ta có : Điểm M nằm hai điểm A B  AM + MB = AB * GV cñng cè nhËn xÐt b»ng vÝ dơ SGK - HS ®äc, ghi nhận xét phần đóng trang 120 khung SGK trang 120 * GV đa giải mẫu (bài 47) lên bảng phụ - HS làm ví dụ SGK trang 120 vào * GV nêu câu hái: - HS lµm bµi tËp 47 trang 121 nháp, chữa 1) Cho ba điểm thẳng hàng, ta cần đo xong ghi vài đoạn thẳng mà biết đợc đo dài ba - HS làm tập 50 trang 121 đoạn thẳng ? - HS: Ta cần đo hai đoạn thẳng biêt đ2) BiÕt AN + NB = AB, kÕt ln g× vỊ vị trí ợc đo dài ba đoạn thẳng N A; B? - HS: N nằm A B * GV hỏi: Để đo độ dài đoạn thẳng hoăc 18 - - - Giỏo ỏn Hỡnh hc - - - khoảng cách hai đoạn thẳng ta thờng dùng dụng cụ gì? HS nêu số dụng cụ: Thớc thẳng, thớc cuộn Hoạt động II Một vài dụng cụ đo khoảng cách hai điểm mặt đất: (SGK) Với nhËn biÕt thùc tÕ cïng víi viƯc ®äc SGK trang 120 121 HS dụng cụ đo khoảng cách hai điểm (hai điểm gần có khoảng cách nhỏ độ dài thớc, hai điểm có khoảng cách lớn đọ dài thớc) Hoạt động 3: HS đọc đề: Một HS lớp phân III Luyện tập: - - Yêu cầu HS làm tập sau : tích đề giải Bài tập : Cho hình vẽ HÃy giải thích sao: AM + MN + NP +PB = AB Giải: Theo hình vẽ ta cã A M N P B - N lµ điểm đoạn thẳng AB nên N nằm A vµ B AN + NB = AB - M nằm A N nên : AM + MN = AN - P nằm N B nên NP + PB = NB áp dụng toán ta nhạn thấy: Trong thực Từ suy AM + MN + NP +PB = AB tÕ muèn ®o khoảng cách hai điểm A B - Đặt thớc đo liên tiết cộng độ dài lại xa nhau, Ta phải làm nh ? * Để đo độ dài lớp học hay kích thớc sân trờng em làm nh ? Có thể dùng dụng cụ để đo? Cả lớp giải tËp 48 * GV cho HS lµm bµi tËp 48 trang 121 Hoạt động 4: Củng cố * HÃy ®iỊu kiƯn nhËn biÕt mét ®iĨm E cm M F có nằm hai điểm khác hay không ? ã ã ã * Bài tập : Điểm nằm hai điểm EF = 8cm lại ba ®iĨm A; B ; C a) AB + BC = AC (vì + =5) a) Biết độ dài AB = cm B nằm A vµ C AC = 5cm ; BC = 1cm ? b) AB + AC BC (v× 1,8 + 5,2  4) b) BiÕt AB = 1,8 cm; AC = 5,2 cm; AB + AC AC (1,8 +  5,2 ) BC = cm? AC +BC AB (5,2 + 1,8) * Yêu cầu HS: Nhắc lại nhận xét vừa học Không điểm nằm hai điểm lại ba điểm A; B ; C Hoạt động 5: Hớng dẫn công việc nhà - Về nhà làm tập : 46, 49 (SGK); 44 đến 47 (SBT) - Nắm vững kết luận AM + MB = AB ngợc lại - - - Giáo án Hình học - - - 19 Tn 10 - tiết 10 Ngày soạn: ; Ngày d¹y: 6A: 6B: Lun tập I mục tiêu: Khắc sâu kiến thức: Nếu điểm M nằm hai điểm A B AM + MB = AB qua mét sè bµi tËp Rèn kĩ nhận biết điểm nàm hay không nằm hai điểm khác Bớc đầu tập suy luận rèn kỹ tính toán II Phơng tiện dạy học: GV: SGK, thớc thẳng, bảng phụ, bút HS: SGK , thớc thẳng IiI tiến trình dạy học: Hoạt động GV Hoạt động HS Hoạt động 1: Kiểm tra cũ Hai HS làm, em làm nửa bảng Một nửa lớp làm 46 Một nửa líp lµm bµi 48 HS 1: * HS 1: Bµi 46 1) Khi độ dài AM cộng MB AB ? N điểm đoạn thẳng IK N nằm Làm tập 46 SGK I vµ K  IN + NK = IK mµ IN = 3cm; NK = 6cm IK = + = (cm) HS 2: 1) §Ĩ kiĨm tra xem điểm A có nàm hai * HS 2: Bài 48 điểm ; B không ta làm nào? 2) Làm tập 48 SGK 1 độ dài sợi dây là: 1,25 = 0,25 (m) GV toàn lớp chữa, đánh giá cho điểm hai 5 HS lên bảng (GV chấm chữa thêm hai Chiều rộng lớp học : HS dới lớp) 1,25 + 0,25 = 5, 25 (m) Hoạt động 2: Luyện tập Luyện tập tập: Nếu M - Một HS đọc to, rõ đề SGK HS quan sát đề SGK hpặc b¶ng phơ  MA + MB = AB cđa GV: Bài 49 SGK - HS phân tích đề - Đầu cho gì, hỏi gì? - GV dùng bút khác màu gạch chân Hai HS lên bảng làm hai phần a, b ý đầu cho, ý đầu hỏi bảng ( lớp bên trái làm ý a trớc, ý b sau phụ lớp bên phải làm ý b trớc, ý a sau.) HS 1: A - GV cïng HS lớp chấm chữa ý a - GV yêu cầu HS khác chấm chữa ý b cho bạn HS lớp nhận xét đánh giá hai em Bài 51 SGK 20 M N B a) M n»m gi÷a A vµ B  AM + MB = AB (theo nhËn xÐt )  AM = AB – BM (1) N nằm A B AN + NB = AB (theo nhËn xÐt)  BN = AB – AN (2) Mµ AN = BM (3) Tõ (1), (2), (3) ta cã AM = BN HS 2: - Một HS đọc đề bảng phụ - Một HS khác phân tích dề bảng phụ (dùng bút khác màu để gạch chân ý ) - Giải theo nhóm thời gian phút Sau nhóm lên trình bày (nếu đủ thời - - - Giáo án Hình học - - - ... thớc, chẳng hạn vạch 56 mm (BA = 56 mm) - Độ dài AB (hoặc độ dài BA) 56 mm kÝ hiÖu AB = 56 mm (BA = 56 mm) - Hoặc khoảng cách hai điểm AB 56 mm - Hoặc A cách B khoảng 56mm * Cho điểm A; B ta... kĩ lý thuyết - Làm tập: 24; 26; 28 (SBT trang 99) - - - Giáo án Hình học - - - 13 Ngày soạn: ; Ngày dạy: 6A: 6B: TuÇn - tiết ? ?6 Đoạn thẳng I Mục tiêu Kiến... nưa líp lµm bµi 46 Mét nưa líp lµm bµi 48 HS 1: * HS 1: Bµi 46 1) Khi độ dài AM cộng MB AB ? N điểm đoạn thẳng IK N nằm Làm tập 46 SGK I K  IN + NK = IK mµ IN = 3cm; NK = 6cm IK = + = (cm)