Thực hành quyền công tố trong vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản theo pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam từ thực tiễn tỉnh Gia Lai

Qua nghiên cứu quy định về thẩm quyền điều tra trong Luật tổ chức Cơ quan điều tra hình sự, nội dung tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, tác giả đưa ra khái niệm vụ án hủy hoại h

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN THẾ BĂNG

THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN THEO PHÁP LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ VIỆT NAM

TỪ THỰC TIỄN TỈNH GIA LAI

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

HÀ NỘI, năm 2019

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN THẾ BĂNG

THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN THEO PHÁP LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ VIỆT NAM

TỪ THỰC TIỄN TỈNH GIA LAI

Chuyên ngành : Luật Hình sự và Tố tụng hình sự

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS ĐINH XUÂN NAM

HÀ NỘI, năm 2019

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong luận văn đảm bảo độ tin cậy, chính xác và trung thực Những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

TRẦN THẾ BĂNG

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VÀ QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN 7

1.1 Những vẫn đề lý luận về công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân dân 7

1.2 Những quy định của pháp luật về công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân dân 21

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI TRONG NHỮNG NĂM QUA 33

2.1 Tình hình tội phạm về hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai 33

2.2 Đánh giá tình hình hoạt động thực hành quyền công tố đối với tội huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND tỉnh Gia Lai trong những năm qua 36

CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI 55

3.1 Các giải pháp chung 58

3.2 Các giải pháp cụ thể 61

KẾT LUẬN 73 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

8 VKSND Viện kiểm sát nhân dân

9 VKSNDTC Viện kiểm sát nhân dân tối cao

39

2.2

Thống kê kết quả điều tra vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm

hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai giai đoạn 2014 –

2018

41

2.3

Thống kê kết quả truy tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm

hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai giai đoạn 2014 –

2018

43

2.4

Thống kê kết quả xét xử sơ thẩm vụ án hủy hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai giai đoạn

2014 – 2018

44

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thực hành quyền công tố và kiểm sát việc xét xử sơ thẩm vụ án hình sự của VKSND là thừa hành quyền lực từ Quốc hội, là hoạt động mang tính quyền lực Nhà nước, nhân danh Nhà nước Với vị trí, vai trò quan trọng đó, Đảng ta đã dành sự quan tâm lớn đến công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát việc xét xử sơ thẩm của VKSND như: Nghị quyết số 08-NQ/TW ngày 01/01/2002 của Bộ chính trị về một số nhiệm vụ trọng tâm của công tác tư pháp trong thời gian tới đã chỉ rõ: "Nâng cao chất lượng công tố của Kiểm sát viên tại phiên tòa, bảo đảm tranh tụng dân chủ với luật sư, người bào chữa

và những người tham gia tố tụng khác " Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX đã chỉ rõ: “Viện kiểm sát nhân dân tập trung làm tốt chức năng công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp” Nghị quyết số 49-NQ/TW của Bộ Chính trị về Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 khẳng định: “Trước mắt, viện kiểm sát nhân dân giữ nguyên chức năng như hiện nay là thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp tăng cường trách nhiệm của công tố trong hoạt động điều tra” "Nâng cao chất lượng tranh tụng tại các phiên tòa xét xử, coi đây là khâu đột phá của hoạt động tư pháp" Các chủ trương, quan điểm đó đã được cụ thể hóa trong Hiến pháp năm 2013, tại khoản 1, Điều 107 và khoản 2, Điều 3 Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân

2014 khẳng định: “Viện kiểm sát nhân dân là cơ quan thực hành quyền công tố của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” “Thực hành quyền công

tố là hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân trong tố tụng hình sự để thực hiện việc buộc tội của Nhà nước đối với người phạm tội, được thực hiện ngay từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự”

Trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế sâu

rộng, các khu công nghiệp, khu chế xuất được đầu tư, xây dựng nhiều, do đó đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân không ngừng được tăng lên Tuy nhiên dưới tác động tiêu cực của nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế tình hình tội phạm trên địa bàn tỉnh Gia Laitrong những năm vừa qua diễn ra hết sức phức tạp, trung bình mỗi năm các cơ quan tiến hành tố tụng phát hiện, điều tra, truy tố và đưa ra xét xử sơ thẩm từ 350 vụ - 600 vụ án hình sự, trong đó có lúc tăng, lúc giảm nhưng nhìn chung luôn có chiều hướng gia tăng Đặc biệt các loại tội phạm như: Cố ý gây thương tích, cướp tài sản, trộm cắp tài sản luôn có chiều hướng gia tăng cả về số lượng tội phạm, người phạm tội, với tính chất ngày càng nguy hiểm, hậu quả do hành vi phạm tội gây ra ngày càng lớn Trước tình hình đó, CQĐT, VKSND, TAND tỉnh Gia Lai đã phối hợp với các cơ quan hữu quan và quần chúng nhân dân tập trung đấu tranh triệt phá nhiều loại tội phạm khác nhau đặc biệt là tội phạm huỷ hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản, tập trung chỉ đạo điều tra, phá án nhanh, đưa ra truy tố

và xét xử kịp thời, tổ chức một số phiên tòa xét xử lưu động các loại án điểm,

án điển hình phức tạp, đã được cấp ủy Đảng, chính quyền hoan nghênh, nhân dân đồng tình ủng hộ Tuy nhiên bên cạnh những kết quả đã đạt được, công tác đấu tranh phòng chống tội phạm của CQĐT, VKSND, TAND vẫn còn bộc

lộ những tồn tại, hạn chế nhất định như: Vẫn còn một số tội phạm chưa được phát hiện (tội phạm ẩn) một số vụ án phải trả hồ sơ điều tra bổ sung nhiều lần dẫn đến kéo dài thời hạn điều tra, truy tố, xét xử; Một số vụ án vẫn bị kháng cáo, kháng nghị và bị Tòa án cấp trên cải sửa, hủy án Thực trạng đó có nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng một trong những nguyên nhân cơ bản là VKSND hai cấp tỉnh Gia Lai chưa thực hiện tốt chức năng thực hành quyền công tố Chính vì vậy, từ những phân tích nêu trên, việc lựa chọn vấn đề

“Thực hành quyền công tố trong vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản theo pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam từ thực tiễn tỉnh Gia Lai” làm

đề tài luận văn Thạc sĩ là đáp ứng yêu cầu cấp thiết khách quan cả về lý luận

và thực tiễn trong giai đoạn hiện nay

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn

Qua khảo sát tác giả thấy có một số đề tài nghiên cứu liên quan đến luận văn như sau:

- Lê Cảm (2011), Về Viện kiểm sát Việt Nam, Tạp chí Kiểm sát số 21

tháng 11/2011

- Nguyễn Hải Phong (2014), Một số vấn đề về tăng cường trách nhiệm của

công tố trong hoạt động điều tra, gắn công tố với hoạt động điều tra theo yêu cầu cải cách tư pháp, Sách tham khảo, Nxb chính trị Quốc gia – Sự thật, Hà Nội

- Lê Hữu Thể (Chủ biên) (2005), Thực hành quyền công tố và kiểm sát

các hoạt động tư pháp, Nxb Tư pháp

- Nguyễn Tiến Sơn (2012), Mối quan hệ Toà án nhân dân với Viện kiểm

sát nhân dân, Luận án Tiến sĩ

- Nguyễn Hải Phong (2014), Một số vấn đề về tăng cường trách nhiệm của

công tố theo yêu cầu cải cách tư pháp, Sách tham khảo, Nxb chính trị Quốc gia –

Sự thật, Hà Nội

Những công trình trên đã trình bày những lý luận căn bản về chức năng của VKSND theo quy định của Hiến pháp, Bộ luật TTHS, chỉ ra những đặc điểm trong các khâu công tác của VKSND Tuy nhiên, chưa có công trình này đi sâu nghiên cứu đặc điểm công tác thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại và cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND Do vậy, đề tài của luận văn đã đáp ứng các yêu cầu thực tiễn cũng như lý luận đang đặt ra hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ

3.1 Mục đích nghiên cứu

Làm rõ một số vấn đề lý luận và thực tiễn về thực hành quyền công tố vụ

án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sảncủa VKSND thông qua thực tiễn tỉnh

Gia Lai Từ đó, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác này trong thời gian tới đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp và các quy định của Hiến pháp năm 2013

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được mục tiêu trên, luận án đặt ra và giải quyết những nhiệm vụ như sau:

- Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài để xác định

những nội dung cần tiếp tục nghiên cứu;

- Nghiên cứu, phân tích làm rõ các đặc điểm của công tác thực hành quyền công tố của VKSND dưới góc độ Luật Hiến pháp và Bộ luật TTHS, BLHS; xây dựng một số khái niệm, nội dung, phương pháp công tác thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại và cố ý làm hư hỏng tài sản;

- Khảo sát, thống kê, đánh giá tình hình thực tế của công tác thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại làm và cố ý hư hỏng tài sản VKSND hai cấp tỉnh Gia Lai từ năm 2015 đến năm 2019;

- Tổng hợp kết quả nghiên cứu, dự báo những yếu tố ảnh hưởng và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thực hành quyền công tố

vụ án huỷ hoại và có ý làm hư hỏng tài sản của VKSND

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu một số vấn đề lý luận, pháp lý và thực tiễn hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sảncủa VKSND từ

thực tiễn tỉnh Gia Lai

4.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: Các hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc

cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND

- Về đối tượng: Hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản của VKSND hai cấp tỉnh Gia Lai

- Về địa bàn và thời gian nghiên cứu: Trên địa bàn tỉnh Gia Lai và thời

gian từ năm 2015 đến hết năm 2019

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

5.1 Phương pháp luận

Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở phương pháp luận là phép luận chứng duy vật của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước về hoạt động thực

hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND

5.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể

Luận văn nghiên cứu theo chuyên ngành luật hiến pháp và tố tụng hình

sự cùng với các phương pháp nghiên cứu cụ thể sau:

- Phương pháp thu thập và nghiên cứu các tài liệu có liên quan để làm rõ tổng quan tình hình nghiên cứu và những vấn đề lý luận về thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND

- Phương pháp thống kê, phân tích, tổng hợp được sử dụng để thống kê

và phân tích tài liệu, báo cáo tổng kết hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND trong thực tiễn nhằm tổng hợp rút ra những ưu điểm, hạn chế, vướng mắc

- Phương pháp nghiên cứu điển hình được sử dụng để tiến hành nghiên cứu, phân tích hoạt động thực hiện công tác thực hành quyền công tố ở một số

vụ án cụ thể để tìm ra những ưu điểm và khuyết điểm, thiếu sót mang tính phổ biến Từ đó rút ra những nguyên nhân, điều kiện dẫn đến các vi phạm của VKSND khi thực hiện công tác thực hành quyền công tố

- Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia được sử dụng để tọa đàm, trao đổi với các chuyên gia nhằm tìm hiểu các kinh nghiệm trong hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND

- Phương pháp luận của khoa học tố tụng hình sự được sử dụng để xác

định cơ sở pháp lý việc thực hiện công tác thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND; làm rõ quan hệ phối hợp và chế ước giữa VKSND với các cơ quan tố tụng

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1 Ý nghĩa lý luận

Luận văn đã góp phần bổ sung, hoàn thiện lý luận khoa học pháp lý chuyên ngành kiểm sát; làm rõ nội dung thực thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của VKSND nhằm góp phần nâng cao

hiệu quả hoạt động này

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo phục vụ cho công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu nghiệp vụ kiểm sát trong Trường Đại học kiểm sát Hà Nội, Trường Đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm sát tại thành phố

Hồ Chí Minh; Một số đề xuất giải pháp của luận án là tài liệu phục vụ để các

cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, tham khảo khi sửa đổi, bổ sung BLHS và

Bộ Luật TTHS hiện hành của Việt Nam

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn được kết cấu thành 03 Chương cụ thể như sau:

Chương 1: Những vấn đề lý luận về thực hành quyền công tố và qui định

của pháp luật về thực hành quyền công tố trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm

hư hỏng tài sản

Chương 2: Thực trạng hoạt động thực hành quyền công tố vụ án huỷ hoại

hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai trong những năm qua

Chương 3: Kiến nghị và giải pháp nâng cao chất lượng thực hành quyền

công tố vụ án huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân tỉnh Gia Lai

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VÀ QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ

VỤ ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN CỦA

VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN

1.1 Những vẫn đề lý luận về công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân dân

1.1.1 Khái niệm công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

1.1.1.1 Khái niệm thực hành quyền công tố

Xuất phát từ quan niệm quyền công tố là quyền nhân danh quyền lực công thực hiện việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với người phạm tội, nên thực hành quyền công tố chính là thực hiện các hành vi tố tụng cần thiết theo quy định của pháp luật tố tụng hình sự để truy cứu trách nhiệm hình sự người phạm tội, đưa người phạm tội ra xét xử trước Tòa án và bảo vệ sự buộc tội đó Tuy vậy, xuất phát từ những quyền năng pháp lý thuộc nội dung quyền công

tố đã được pháp luật quy định, việc sử dụng những quyền năng này để thực hiện việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với kẻ phạm tội chính là thực hành quyền công tố Do vậy, thực hành quyền công tố là việc sử dụng tổng hợp các quyền năng pháp lý thuộc nội dung quyền công tố để thực hiện việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với người phạm tội từ khi giải quyết tố giác, tin báo

về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố

và xét xử

Trên cơ sở đó, theo tác giả thực hành quyền công tố là “ hoạt động thực

hiện các quyền năng pháp lý thuộc nội dung quyền công tố của cơ quan được giao thực hiện quyền công tố thông qua các hành vi tố tụng theo định của Bộ

luật tố tụng hình sự để truy cứu trách nhiệm hình sự người phạm tội từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử”

Để buộc tội đối với người đã thực hiện hành vi phạm tội, pháp luật đã quy định hàng loạt các hoạt động tố tụng, như: khởi tố vụ án, khởi tố bị can, tiến hành điều tra thu thập chứng cứ chứng minh hành vi phạm tội của người

đã thực hiện hành vi phạm tội, buộc tội đối với bị can, bị cáo và bảo vệ quan điểm truy tố Việc sử dụng các quyền năng pháp lý để thực hiện các hoạt động

tố tụng này chính là thực hiện chức năng thực hành quyền công tố

1.1.1.2 Khái niệm thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Khái niệm vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Hiện nay chưa có quy định và khái niệm cụ thể về vụ án hủy hoại hoặc

cố ý làm hư hỏng tài sản Qua nghiên cứu quy định về thẩm quyền điều tra trong Luật tổ chức Cơ quan điều tra hình sự, nội dung tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, tác giả đưa ra khái niệm vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hỏng tài sản như sau:

Vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là vụ án hình sự phát sinh khi phát hiện có dấu hiệu tội phạm hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản và

Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án (thông qua Hội đồng xét xử) khởi tố

vụ án hình sự về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản và áp dụng các biện pháp được quy định trong Bộ luật tố tụng hình sự để xác định tội phạm

cũng như khái niệm về vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản Trên cơ sở tìm hiểu và nghiên cứu về thực hành quyền công tố và vụ án hủy hoại hoặc

cố ý làm hư hỏng tài sản ở trên Thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại cố ý

hoặc làm hư hỏng tài sản được hiểu là “hoạt động thực hiện các quyền năng

pháp lý thuộc nội dung quyền công tố của Viện kiểm sát nhân dân thông qua các hành vi tố tụng theo định của Bộ luật tố tụng hình sự để truy cứu trách nhiệm hình sự người phạm tội từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

1.1.2 Đối tượng công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Đối tượng của hoạt động thực hành quyền công tố là tội phạm và người phạm tội Từ đó có thể suy luận đối tượng của hoạt động thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là tội phạm và người phạm tội hủy hoại hoặc hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản được quy định cụ thể tại Điều 178 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2017) Huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là hành vi làm cho tài sản bị mất giá trị sử dụng hoặc làm giảm đáng kể giá trị sử dụng của tài sản Đây là tội phạm gồm hai hành vi độc lập nhưng lại cùng tính chất, nên nhà làm luật quy định chung trong cùng một điều luật Do đó, tuỳ từng trường hợp cụ thể mà xác định người phạm tội huỷ hoại tài sản hay chỉ cố ý làm hư hỏng tài sản Nếu người phạm tội có cả hai hành vi huỷ hoại và cố ý làm hư hỏng tài sản thì phải định tội là huỷ hoại và cố ý làm hư hỏng tài sản, chứ không định tội là huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Các yếu tố cấu thành tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Cấu thành tội phạm là tổng thể các dấu hiệu pháp lý đặc trưng của tội

phạm cụ thể được quy định trong Luật hình sự Cấu thành tội phạm phải có đầy đủ bốn yếu tố: mặt khách quan, khách thể, mặt chủ quan và chủ thể Yếu

tố cấu thành tội hủy hoại hoặc làm hư hỏng tài sản cũng có đầy đủ bốn yếu tố này

Thứ nhất, mặt khách quan của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản có một trong hai hành vi: Hành vi hủy hoại tài sản và hành vi cố ý làm hư hỏng tài sản

Hành vi hủy hoại tài sản là hành vi làm cho tài sản mất hẳn giá trị sử dụng; không thể khôi phục lại được hoặc khó có thể khôi phục lại được Hành

vi này có thể được thực hiện dưới dạng: hành đồng (đập, đốt, phá, ) và không hành động (bỏ mặc cho tài sản rơi vào tình trạng bị hư hại hoặc tiêu huỷ) Hành vi có thể được người phạm tội thực hiện bằng các hình thức, công cụ, phương tiện khác nhau (dùng dao, búa, gậy, hóa chất,….)

Hành vi cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác là hành vi làm tài sản của người khác bị mất một phần hoặc giảm giá trị, giá trị sử dụng nhưng ở mức độ có thể khôi phục lại được (ví dụ: Đập phá làm hư hỏng kính của xe hơi nhưng các bộ phận khác của xe vẫn còn)

Hậu quả không phải là dấu hiệu bắt buộc của tội hủy hoại hoặc cố ý làm

hư hỏng tài sản của người khác Người phạm tội khi thực hiện hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng đối với những tài sản sau sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội này: tài sản có trị giá từ 2.000.000 đồng trở lên hoặc tài sản trị giá dưới 2.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác mà còn vi phạm; đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội; tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; tài sản là kỷ vật, di vật

Thứ hai, khách thể của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Cũng như những tội xâm phạm đến quyền sở hữu khác, tội hủy hoại

hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của người khác Tuy nhiên, khác với các tội xâm phạm đến quyền sở hữu khác, những người phạm tội này không phải đều vì mục đích thu lợi bất chính Những người phạm tội này, nếu vì mục đích thu lời thì thường không phải là chủ mưu mà chỉ đóng vai trò đồng phạm, tham gia hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác để nhận được một khoản tiền hoặc lợi ích khác từ người chủ mưu

Thứ ba, mặt chủ quan của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Người phạm tội hủy hoại tài sản hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản luôn thực hiện hành vi phạm tội của mình với lỗi cố ý Người phạm tội hủy hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản của người khác luôn đặt ra mục đích trước khi thực hiện hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác nên không thể có trường hợp phạm tội do vô ý Người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội, thấy trước hậu quả của hành vi đó và mong muốn hậu quả xảy ra hoặc người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội, thấy trước hậu quả của hành vi đó có thể xảy ra, tuy không mong muốn nhưng vẫn có ý thức để mặc cho hậu quả xảy ra

Mục đích của người phạm tội là mong muốn huỷ hoại hoặc làm hư hỏng tài sản của người khác Ngoài mục đích này, người phạm tội không có mục đích nào khác và mục đích này cũng là dấu hiệu bắt buộc của cấu thành tội phạm Nếu người phạm tội có mục đích khác, còn việc huỷ hoại tài sản hoặc làm hư hỏng tài sản chỉ là phương pháp để đạt được mục đích khác thì không phạm tội huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản mà tuỳ trường hợp cụ thể mà người phạm tội có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về các tội tương ứng

Ví dụ: Người phạm tội đốt nhà với mục đích giết người thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hai tội là tội hủy hoại tài sản và tội giết người

Thứ tư, chủ thể của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Chủ thể của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác là bất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự Tuy nhiên, những người từ

đủ 14 đến dưới 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội này khi thực hiện các hành vi được quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều 178 Bộ luật Hình

sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017)

Người phạm tội huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản xuất phát từ nhiều động cơ khác nhau như: để trả thù, vì ghen tuông nhưng chủ yếu là vì

tư thù Động cơ không phải là dấu hiệu bắt buộc của cấu thành, mà nó chỉ có

ý nghĩa trong việc xác định tính chất, mức độ nguy hiểm của tội phạm

Người phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là người thực hiện hành vi tác động vào tài sản thuộc sở hữu của người khác, làm cho tài sản đó bị mất giá trị sử dụng (hủy hoại tài sản) hoặc làm giảm đáng kể giá trị

sử dụng của tài sản (làm hư hỏng tài sản) với giá trị thiệt hại từ 2 triệu đồng trở lên hoặc dưới 2 triệu đồng nhưng thuộc các trường hợp được luật hình sự quy định (Điều 178 BLHS năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017) Hay nói cách khác, người phạm tội thực hiện hành vi thỏa mãn bốn yếu tố cấu thành tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản như đã phân tích ở trên

Người phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản phải chịu trách nhiệm hình sự với 04 khung hình phạt, cụ thể:

- Khung hình phạt quy định hình phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc bị phạt tù từ 06 tháng đến

03 năm áp dụng đối với người phạm tội không có tình tiết tăng nặng định khung hình phạt

- Khung hình phạt quy định hình phạt tù từ 02 năm đến 07 năm áp dụng đối với người phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây: có tổ chức; gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng; tài sản là bảo vật quốc gia; dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy

hiểm khác; để che dấu tội phạm khác; vì lý do công vụ của người bị hại; tái phạm nguy hiểm Trong đó:

+ Dùng chất nổ, chất cháy phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là trường hợp thực hiện các hành vi phạm tội nêu trên bằng chất nổ hoặc chất cháy Chất nổ là chất có khả năng gây nên một phản ứng hóa học nhanh, mạnh, các loại thuốc nổ, dây nổ, dây cháy chậm, thuốc phóng v.v…Chất cháy

là chất có đặc tính tự bốc cháy khi tiếp xúc với ô xi trong không khí, nước hoặc khi có tác động của các yếu tố khác và những chất dễ bị bốc cháy ở nhiệt

độ cao, diêm tiêu, phốt pho, thuốc đạn…

+ Dùng thủ đoạn nguy hiểm khác phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là: sử dụng vũ khí, phương tiện nguy hiểm; sử dụng thuốc ngủ, thuốc mê với liều lượng có thể nguy hiểm đến tính mạng, sức khỏe của người đang quản lý, trông coi để thực hiện việc hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản được dễ dàng

+ Để che giấu tội phạm khác là trường hợp hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản nhằm mục đích che dấu một tội phạm khác đã được thực hiện Tài sản hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng có thể là những vật, tiền bạc có giá trị chứng minh tội phạm và người phạm tội, bao gồm: vật, tiền bạc là công cụ, phương tiện dùng vào việc phạm tội; vật, tiền bạc do phạm tội hoặc do mua bán, đổi chác những thứ ấy mà có; vật khác mang dấu vết của tội phạm mà người hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng nhằm mục đích che giấu

+ Vì lý do công vụ của người bị hại là trường hợp người phạm tội thực hiện hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản xuất phát từ việc người chủ sở hữu hoặc quản lý tài sản thực hiện công vụ của mình Mục đích của việc hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là để trả thù người sở hữu hoặc người quản lý tài sản

- Khung hình phạt quy định hình phạt tù từ 05 năm đến 10 năm áp dụng

đối với người phạm tội gây thiệt hại cho tài sản có giá trị từ 200 triệu đồng đồng đến dưới 500 triệu đồng

- Khung hình phạt quy định hình phạt tù từ 10 năm đến 20 năm áp dụng đối với người phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 500 triệu đồng trở lên

- Khung hình phạt bổ sung, quy định hình phạt bổ sung là người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến

05 năm

Tóm lại, có thể thấy, đối tượng của công tác thực hành quyền công tố vụ

án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là tội phạm là người phạm tội Xác định đúng đối tượng có ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố xét xử kịp thời nghiêm minh người phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản; đảm bảo truy cứu trách nhiệm hình sự đúng người, đúng tội, không làm oan người vô tội, không để lọt tội phạm và người phạm tội

1.1.3 Phạm vi công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc

Quy định tại khoản 1 Điều 3 Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm

2014 thì thực hành quyền công tố là hoạt động “được thực hiện ngay từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự”

Như vậy, có thể xác định phạm vi thực hành quyền công tố vụ án hủy

hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản bắt đầu từ khi giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình điều tra, truy tố, xét xử và kết thúc khi bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật, không bị kháng cáo, kháng nghị hoặc không bị yêu cầu, kiến nghị, đề nghị xem xét lại quyết định của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao

Căn cứ quy định trên, Viện kiểm sát nhân dân thực hành quyền công tố

vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản thông qua những hoạt động dưới đây:

- Thực hành quyền công tố trong việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố

- Thực hành quyền công tố trong giai đoạn khởi tố, điều tra vụ án

- Thực hành quyền công tố trong giai đoạn truy tố tội phạm

- Thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử vụ án

- Điều tra một số loại tội phạm

- Thực hành quyền công tố trong hoạt động tương trợ tư pháp về hình sự của vụ án

Phạm vi thực hành quyền công tố trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản bắt đầu từ khi giải quyết tin báo, tố giác, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố và xét xử vụ án hủy hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản

Viện kiểm sát nhân dân các cấp khi thực hành quyền công tố trong điều tra vụ án hình sự về tội Hủy hoại hoặc Cố ý làm hư hỏng tài sản trên cơ sở các quy định tại Điều 178 BLHS 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 (trước đây là Điều 143 BLHS năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009); Điều 14 Luật tổ chức VKSND năm 2014; Điều 165 Bộ luật TTHS năm 2015; Thông tư liên tịch số: 05/TTLT-VKSNDTC-BCA-BQP, ngày 07/9/2005 giữa VKSND tối cao, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng về quan hệ phối hợp giữa VKSND tối cao và Bộ

Công an, Bộ Quốc phòng “Trong việc thực hiện một số quy định của Bộ luật TTHS năm 2003”, (Nay là Thông tư liên tịch số: 04/2018/TTLT-VKSNDTC-BCA-BQP ngày 19/10/2018 giữa VKSND tối cao, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng về quan hệ phối hợp giữa VKSND tối cao và Bộ Công an, Bộ Quốc phòng “Trong việc thực hiện một số quy định của Bộ luật TTHS năm 2015”; Quy chế tạm thời Công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát việc khởi tố,

điều tra và truy tố (Ban hành kèm theo Quyết định số 03/QĐ-VKSTC ngày

29/12/2017 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, sau đây gọi tắt

là Quy chế số 03/2017)

Vì vậy, khi thực hành quyền công tố trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm

hư hỏng tài sản, Viện kiểm sát nhân dân thực hiện các công tác sau: thực hành quyền công tố trong việc giải quyết tố giác, tin báo về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản và kiến nghị khởi tố tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản; thực hành quyền công tố trong giai đoạn khởi tố, điều tra vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản; thực hành quyền công tố trong giai đoạn truy tố bị cáo về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản; thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Thứ nhất, thực hành quyền công tố trong việc giải quyết tố giác, tin báo

về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản và kiến nghị khởi tố tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Khi thực hành quyền công tố trong hoạt động này, Viện kiểm sát nhân dân thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn:

- Phê chuẩn, không phê chuẩn việc bắt người trong trường hợp khẩn cấp, gia hạn tạm giữ và các biện pháp khác hạn chế quyền con người, quyền công dân (cấm đi khỏi nơi cư trú, tạm hoãn xuất cảnh)

- Hủy bỏ quyết định tạm giữ, các quyết định tố tụng khác trái pháp luật của cơ quan có thẩm quyền (Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ

tiến hành một số hoạt động điều tra)

- Đề ra yêu cầu kiểm tra, xác minh và yêu cầu cơ quan có thẩm quyền (Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra) thực hiện khi cần thiết

- Trực tiếp giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố trong trường hợp phát hiện có vi phạm pháp luật nghiêm trọng hoặc có dấu hiệu bỏ lọt tội phạm mà Viện kiểm sát nhân dân đã yêu cầu nhưng Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra không được khắc phục

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác để thực hành quyền công tố theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự nhằm chống bỏ lọt tội phạm, chống làm oan người vô tội

Những nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát trên được quy định tại Điều 159, điều 160 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015

Thứ hai, thực hành quyền công tố trong giai đoạn khởi tố, điều tra vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát (Kiểm sát viên) trong giai đoạn khởi tố, điều tra vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản gồm:

- Yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một

số hoạt động điều tra khởi tố hoặc thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, khởi tố bị can

- Hủy bỏ các quyết định khởi tố, quyết định thay đổi hoặc bổ sung quyết định khởi tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, quyết định không khởi tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản trái pháp luật; phê chuẩn, hoặc hủy bỏ quyết định khởi tố, quyết định thay đổi hoặc bổ sung quyết định khởi tố bị can trái pháp luật

- Khởi tố, thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý

làm hư hỏng tài sản, khởi tố bị can trong những trường hợp do Bộ luật tố tụng hình sự quy định

- Phê chuẩn, không phê chuẩn việc bắt người trong trường hợp khẩn cấp, gia hạn tạm giữ, việc tạm giam và các biện pháp khác hạn chế quyền con người, quyền công dân

- Quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp bắt, tạm giữ, tạm giam, các biện pháp ngăn chặn và các biện pháp khác hạn chế quyền con người, quyền công dân theo quy định của luật

- Phê chuẩn, không phê chuẩn, hủy bỏ các quyết định tố tụng khác của

Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra

- Đề ra yêu cầu điều tra và yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra thực hiện việc điều tra để làm rõ hành vi của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, người phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản; yêu cầu Cơ quan điều tra truy nã bị can

- Trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra trong trường hợp để kiểm tra, bổ sung tài liệu, chứng cứ khi xét phê chuẩn các lệnh, quyết định của Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra hoặc trong trường hợp phát hiện có dấu hiệu oan, sai, bỏ lọt tội phạm, vi phạm pháp luật mà Viện kiểm sát nhân dân đã yêu cầu nhưng không được khắc phục

- Khởi tố hoặc yêu cầu Cơ quan điều tra khởi tố vụ án hình sự khi phát hiện hành vi của người có thẩm quyền trong việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong việc khởi tố, điều tra có dấu hiệu tội phạm

- Quyết định việc gia hạn thời hạn điều tra, thời hạn tạm giam, chuyển vụ

án, áp dụng thủ tục rút gọn, áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác trong việc thực hành quyền công

tố theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự

Những nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát trên được quy định tại Điều 161 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015

Thứ ba, thực hành quyền công tố trong giai đoạn truy tố bị cáo về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Đây là giai đoạn mà Viện kiểm sát căn cứ vào các quy định của pháp luật tố tụng hình sự tiến hành các biện pháp cần thiết nhằm đánh giá một cách toàn diện, khách quan các tài liệu của vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản (bao gồm cả kết luận điều tra và quyết định đề nghị truy tố) do Cơ quan điều tra chuyển đến và trên cơ sở đó Viện kiểm sát ra quyết định: Truy

tố bị can trước Tòa án bằng bản cáo trạng (kết luận về tội trạng); Trả lại hồ sơ

để điều tra bổ sung hoặc là đình chỉ hay tạm đình chỉ vụ án hủy hoại hoặc cố

ý làm hư hỏng tài sản

Truy tố là chức năng quan trọng của Viện kiểm sát nhằm áp dụng các biện pháp cần thiết do luật định để kiểm tra lại tính hợp pháp và có căn cứ của toàn bộ các hành vi tố tụng mà cơ quan Điều tra có thẩm quyền đã áp dụng;

để loại trừ những hậu quả tiêu cực của các sai lầm hoặc sự lạm dụng đã bị bỏ lọt trong hai giai đoạn tố tụng hình sự trước đó Do đó, khi thực hành quyền công tố trong giai đoạn truy tố, BLTTHS, Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân quy định, Viện kiểm sát thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn sau:

- Quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp bắt, tạm giữ, tạm giam, các biện pháp khác hạn chế quyền con người, quyền công dân theo quy định của luật; yêu cầu Cơ quan điều tra truy nã bị can

- Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân cung cấp tài liệu liên quan đến vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản trong trường hợp cần thiết

- Trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra nhằm kiểm tra, bổ sung tài liệu, chứng cứ để quyết định việc truy tố hoặc khi Tòa án yêu cầu điều tra

bổ sung mà xét thấy không cần phải trả hồ sơ cho Cơ quan điều tra

- Quyết định khởi tố, thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố vụ án, khởi tố

bị can trong trường hợpphát hiện vụ án còn có hành vi phạm tội, người phạm tội khác chưa được khởi tố, điều tra và trả hồ sơ cho Cơ quan điều tra để điều tra bổ sung

- Quyết định việc tách, nhập vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, chuyển vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản để truy tố theo thẩm quyền, áp dụng thủ tục rút gọn, áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh

- Quyết định gia hạn, không gia hạn thời hạn truy tố, thời hạn áp dụng các biện pháp ngăn chặn

- Quyết định truy tố, không truy tố bị can

- Quyết định đình chỉ, tạm đình chỉ vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, bị can; quyết định phục hồi vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, bị can

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác để quyết định việc truy tố theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự

Những nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát trên được quy định tại Điều 236, điều 237 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015

Thứ tư, thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử là hoạt động quan trọng nhất của Viện kiểm sát, đây là hoạt động nhân danh Nhà nước thực hiện việc buộc tội đối với người phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản Để đảm bảo cho hoạt động thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản thực hiện đúng quy định pháp luật, truy cứu trách nhiệm hình sự đúng người, đúng tội Viện kiểm sát thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn sau:

- Công bố cáo trạng hoặc quyết định truy tố theo thủ tục rút gọn, quyết định khác về việc buộc tội đối với bị cáo tại phiên tòa

- Xét hỏi, luận tội, tranh luận, phát biểu quan điểm về việc giải quyết vụ

án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản tại phiên tòa

- Kháng nghị bản án, quyết định của Tòa án trong trường hợp phát hiện oan, sai, bỏ lọt tội phạm, người phạm tội

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác trong việc buộc tội theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự

Nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát khi thực hành quyền công tố trong giai đoạn xét xử và khi xét xử được quy định tại Điều 266, 267 Bộ luật

tố tụng hình sự năm 2015 và được cụ thể hóa tại các điều luật trong chương XXI- Xét xử sơ thẩm của Bộ luật hình sự

1.2 Những quy định của pháp luật về công tác thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của Viện kiểm sát nhân dân

1.2.1 Nhận thức chung về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản theo qui định của pháp luật hình sự Việt Nam

Nhà nước quản lý xã hội bằng Pháp luật, cho nên bất kỳ một chế độ xã hội nào cũng đều phải xây dựng hệ thống pháp luật để điều chỉnh các quan hệ

xã hội nhằm bảo đảm sự ổn định của xã hội, trật tự pháp luật cũng như bảo vệ nhà nước Ở nước ta, từ khi nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa ra đời, chính quyền thuộc về tay nhân dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà nước Việt Nam đã tiến hành xây dựng hệ thống pháp luật để kịp thời quản lý và điều hành đất nước, nhiều sắc lệnh, pháp lệnh đã ra đời, trong đó có các văn bản Pháp luật hình sự để bảo vệ các quyền cơ bản của con người Mỗi công dân sống trong xã hội bao giờ cũng có những quyền và lợi ích nhất định, quyền và lợi ích của công dân được quy định trong Hiến pháp

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản được qui định tại điều 178 BLHS 2015 ( sửa đổi bổ sung 2017) như sau:

1 Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này mà còn vi phạm;

b) Đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;

c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;

d) Tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; đ) Tài sản là di vật, cổ vật

2 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Có tổ chức;

b) Gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;

c) Tài sản là bảo vật quốc gia;

d) Dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác; đ) Để che giấu tội phạm khác;

e) Vì lý do công vụ của người bị hại;

g) Tái phạm nguy hiểm,

3 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm

4 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên, thì

bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm

5 Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”

Điều 178 Bộ luật Hình sự quy định có 4 khung hình phạt tương ứng với

4 khoản như sau:

- Người phạm tội quy định tại Khoản 1 thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm

- Người phạm tội quy định tại Khoản 2 thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm, áp dụng đối với các trường hợp phạm tội sau: Có tổ chức; Gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;Tài sản là bảo vật quốc gia;Dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác;Để che giấu tội phạm khác;Vì lý do công vụ của người bị hại; Tái phạm quy hiểm

- Người phạm tội quy định tại khoản 3 thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm, áp dụng đối vớitrường hợp gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng

-Người phạm tội quy định tại khoản 4 thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm, áp dụng đối với trường hợp gây thiệt hại cho tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên

- Hình phạt bổ sung: ngoài các hình phạt chính nêu trên, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến

của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Công hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là Quốc hội làm tất cả, mà có sự phân công, phân nhiệm rõ ràng, rành mạch giữa Quốc hội, Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao Viện kiểm sát nhân dân là một bộ phận cấu thành của hệ thống cơ quan tư pháp thuộc bộ máy nhà nước

Điều 107 Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm

2013 quy định “Viện kiểm sát nhân dân thực hành quyền công tố, kiểm sát

hoạt động tư pháp”.Luật Tổ chức Viện kiểm sát năm 2014 cụ thể hóa quy

định tại Hiến pháp năm 2013, theo đó “Viện kiểm sát nhân dân là cơ quan

thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” Là cơ quan thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt

động tư pháp, Viện kiểm sát có nhiệm vụ bảo vệ Hiến pháp và pháp luật, bảo

vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất

Như vậy, Viện kiểm sát nhân dân thực hiện hai chức năng đó là thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp Nếu như công tác kiểm sát hoạt động tư pháp nhằm bảo đảm cho hoạt động tố tụng tuân thủ quy định của pháp luật thì thực hành quyền công tố là hoạt động đảm bảo cho mọi hành vi phạm tội, người phạm tội phải được phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử kịp thời, nghiêm minh, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không làm oan người vô tội, không để lọt tội phạm và người phạm tội; không để người nào bị khởi tố, bị bắt, tạm giữ, tạm giam, bị hạn chế quyền con người, quyền công dân trái luật.Thực hành quyền công tố là chức năng Hiến định, Viện kiểm sát

là cơ quan duy nhất được nhà nước trao quyền công tố để đảm bảo sự nghiêm minh của pháp luật và sự nhất quán trong công cuộc đấu tranh phòng chống vi

phạm và tội phạm.Công dân có quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt đối với tài sản thuộc quyền sở hữu của mình (gọi chung là quyền sở hữu tài sản) Quyền sở hữu tài sản này được pháp luật bảo vệ và khi có hành vi xâm phạm quyền sở hữu tài sản, tùy theo mức độ, tính chất vụ việc mà người xâm phạm chịu trách nhiệm với hành vi tương ứng

Tại Điều 178 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2017) quy định:

1 Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này mà còn vi phạm;

b) Đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;

c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;

d) Tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; đ) Tài sản là di vật, cổ vật

2 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Có tổ chức;

b) Gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;

c) Tài sản là bảo vật quốc gia;

d) Dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác; đ) Để che giấu tội phạm khác;

e) Vì lý do công vụ của người bị hại;

g) Tái phạm nguy hiểm,

3 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm

4 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên, thì

bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm

5 Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”

Hành vi hủy hoại tài sản có thể hiểu là hành vi làm cho tài sản của người khác bị thiệt hại đến mức làm mất hẳn giá trị hoặc mất hẳn công năng, giá trị

sử dụng hoặc bị tiêu hủy hoàn toàn Hành vi cố ý làm hư hỏng tài sản là hành

vi làm tài sản của người khác bị mất một phần hoặc giảm giá trị hoặc giảm giá trị sử dụng nhưng ở mức độ có thể khôi phục, sửa chữa lại được Khi phân biệt tội hủy hoại tài sản và tội cố ý làm hư hỏng tài sản, thường phải căn cứ vào một số dấu hiện sau:

Khi một người có hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác, thõa mãn các dấu hiệu tội phạm được quy định tại Điều 178 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2017) thì người đó phải chịu trách nhiệm hình sự tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Chức năng thực hành quyền công tố của Viện kiểm sát nhân dân là để đảm bảo mọi hành vi phạm tội, người phạm tội phải được phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố và xét xử kịp thời; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Viện kiểm sát nhân dân thực hiện chức năng thực hành quyền công tố trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác để bảo vệ quyền sở hữu tài sản của công dân được pháp luật quy định, trừng trị thích đáng người có hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác Tóm lại, thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là một trong những công tác thực hành quyền công tố của Viện kiểm

sát nhân dân Đây là chức năng được Nhà nước thừa nhận và ghi nhận Thực hành quyền công tố nói chung và thực hành quyền công tố vụ án hủy hoại tài hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản nói riêng nhằm bảo vệ quyền sở hữu tài sản của

cá nhân - một trong những nhiệm vụ quan trọng của Viện kiểm sát Qua đó đảm bảo pháp luật được thực hiện nghiêm chỉnh, trừng trị thích đáng người phạm tội, không bỏ lọt tội phạm, góp phần ổn định tình hình an ninh chính trị

và phòng ngừa tội phạm

1.2.3 Những đặc trưng khác nhau để phân biệt giữa thực hành quyền công tố với hoạt động kiểm sát điều tra trong điều tra tội Hủy hoại hoặc Cố ý làm hư hỏng tài sản:

Theo quy định của Luật tổ chức VKSND năm 20014 thì giữa thực hành quyền công tố với hoạt động kiểm sát điều tra trong điều tra tội Hủy hoại

hặc Cố ý làm hư hỏng tài sản cũng có sự khác nhau, bao gồm:

Tại Điều 14 Luật tổ chức VKSND năm 2014 quy định, nhiệm vụ, quyền hạn của VKSND khi thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra vụ án hình sự, bao gồm như sau:

Một là, yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành

một số hoạt động điều tra khởi tố hoặc thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố

vụ án, khởi tố bị can

Hai là, hủy bỏ các quyết định khởi tố, quyết định thay đổi hoặc bổ sung

quyết định khởi tố vụ án, quyết định không khởi tố vụ án trái pháp luật; phê chuẩn, hoặc hủy bỏ quyết định khởi tố, quyết định thay đổi hoặc bổ sung quyết định khởi tố bị can trái pháp luật

Ba là, khởi tố, thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can

trong những trường hợp do Bộ luật tố tụng hình sự quy định

Bốn là, phê chuẩn, không phê chuẩn việc bắt người trong trường hợp

khẩn cấp, gia hạn tạm giữ, việc tạm giam và các biện pháp khác hạn chế

quyền con người, quyền công dân

Năm là, quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp bắt, tạm giữ, tạm

giam, các biện pháp ngăn chặn và các biện pháp khác hạn chế quyền con người, quyền công dân theo quy định của luật

Sáu là, phê chuẩn, không phê chuẩn, hủy bỏ các quyết định tố tụng khác

của Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra

Bày là, đề ra yêu cầu điều tra và yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được

giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra thực hiện việc điều tra để làm rõ tội phạm, người phạm tội; yêu cầu Cơ quan điều tra truy nã bị can

Tám là, trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra trong trường hợp để

kiểm tra, bổ sung tài liệu, chứng cứ khi xét phê chuẩn các lệnh, quyết định của Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra hoặc trong trường hợp phát hiện có dấu hiệu oan, sai, bỏ lọt tội phạm,

vi phạm pháp luật mà Viện kiểm sát nhân dân đã yêu cầu nhưng không được khắc phục

Chín là, khởi tố hoặc yêu cầu Cơ quan điều tra khởi tố vụ án hình sự khi

phát hiện hành vi của người có thẩm quyền trong việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong việc khởi tố, điều tra có dấu hiệu tội phạm

Mười là, quyết định việc gia hạn thời hạn điều tra, thời hạn tạm giam,

chuyển vụ án, áp dụng thủ tục rút gọn, áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh

Mười một là, thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác trong việc thực hành

quyền công tố theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự

Tại Điều 15 Luật tổ chức VKSND năm 2014 quy định, nhiệm vụ, quyền hạn của VKSND khi kiểm sát điều tra vụ án hình sự bao gồm như sau:

Một là, kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong việc khởi tố, điều tra và

lập hồ sơ vụ án của Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra

Hai là, kiểm sát hoạt động tố tụng hình sự của người tham gia tố tụng;

yêu cầu, kiến nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xử lý nghiêm minh người tham gia tố tụng vi phạm pháp luật

Ba là, giải quyết tranh chấp về thẩm quyền điều tra

Bốn là, yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành

một số hoạt động điều tra cung cấp tài liệu liên quan để kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong việc khởi tố, điều tra khi cần thiết

Năm là, kiến nghị, yêu cầu Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm

vụ tiến hành một số hoạt động điều tra khắc phục vi phạm trong việc khởi tố, điều tra

Sáu là, yêu cầu Thủ trưởng Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm

vụ tiến hành một số hoạt động điều tra thay đổi Điều tra viên, cán bộ điều tra;

xử lý nghiêm minh Điều tra viên, cán bộ điều tra vi phạm pháp luật trong hoạt động tố tụng

Bảy là, kiến nghị cơ quan, tổ chức hữu quan áp dụng biện pháp phòng

ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật

Tám là, thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác trong kiểm sát điều tra vụ

án hình sự theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự

1.2.4 Mối quan hệ giữa Viện kiểm sát với Cơ quan điều tra trong thực hành quyền công tố ở giai đoạn điều tra tội Hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thực hành quyền công tố trong điều tra tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản thì giữa VKS và CQĐT luôn tồn tại mối quan hệ có tính phối hợp và chế ước

Trong Mối quan hệ phối hợp: Sự phối hợp giữa cơ quan điều tra và Viện kiểm sát trong tố tụng hình sự đó là sự hợp tác trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Viện kiểm sát và của Cơ quan điều tra nhằm mục đích phát hiện, khởi tố, điều tra và xử lý tội phạm theo đúng quy định của pháp luật Việc phối hợp dựa trên căn cứ quy định của Bộ luật tố tụng hình sự về nhiệm vụ quyền hạn của CQĐT và VKS trong đấu tranh phòng chống tội phạm và bảo vệ Nhà Nước, tổ chức, xã hội và cá nhân Về hình thức phối hợp giữa VKS với CQĐT có thể theo quy chế hai bên đã ký kết, theo chương trình

kế hoạch công tác hoặc đột xuất thông qua việc giải quyết từng vụ án cụ thể

Về chủ thể có thể phối hợp giữa lãnh đạo hai cơ quan hoặc giữa Điều tra viên với Kiểm sát viên thông quan văn bản hoặc trao đổi trực tiếp đã được các bên phối kết hợp trong quy chế đã ký kết Về nội dung sự phối hợp trong từng chế định tố tụng hình sự cụ thể như nắm, quản lý tin báo tố giác tội phạm, kiến nghị khởi tố ( nguồn tin về tội phạm), trong khám nghiệm hiện trường để xác định thiệt hại bị xâm hại là như thế nào Chất lượng, hiệu quả công tác phối hợp phụ thuộc vào sự nhiệt tình, chủ động, sự tích cực của các chủ thể này Các hoạt động trên của Viện kiểm sát nhằm giúp Cơ quan điều tra, Điều tra viên nhanh chóng, phát hiện chính xác và xử lý các hành vi phạm tội và tội phạm( người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội) theo đúng quy định của pháp luật

Trong Mối quan hệ chế ước: Giữa Viện kiểm sát và Cơ quan điều tra trong tố tụng hình sự luôn có mối quan hệ tố tụng đặc biệt, trong đó VKS có quyền giám sát, yêu cầu, hủy bỏ các quyết định, hành vi không có căn cứ và trái pháp luật của Cơ quan điều tra và Điều tra viên Quyền này của VKS đã được hiến định và có hiệu lực rất cao vì vậy CQĐT phải chấp hành nên có thể nói nó mang tính chế ước của VKS đối với CQĐT Tính chế ước của Viện kiểm sát nhằm bắt buộc Cơ quan điều tra, Điều tra viên thực hiện đúng các

quy định của pháp luật về điều tra vụ án hình sự, không bỏ lọt tội phạm và không làm oan người vô tội, ngăn ngừa, loại bỏ các vi phạm pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án hình sự, bảo đảm các quyền lợi ích hợp pháp của người tham gia tố tụng Thời điểm của Viện kiểm sát chế ước hoạt động điều tra bắt đầu ngay từ khi Cơ quan điều tra thực hiện các hoạt động tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố(Nguồn tin về tội phạm), đồng thời thực hiện trong suốt quá trình giải quyết vụ án hình sự Quyền chế ước này của VKS chỉ được tiến hành đối với hoạt động của CQĐT, có nghĩa là đối tượng của sự chế ước chính là các quyết định, hành vi của CQĐT và Điều tra viên, Cán bộ điều tra trong quá trình tố tụng còn những nội dung khác như tổ chức, kỷ luật nội bộ không phải là đối tượng chịu sự điều chỉnh của VKS

Sự chế ước được thực hiện thông qua quyền kiểm sát của Viện kiểm sát đối với hoạt động khám nghiệm hiện trường, quyền tham gia định giá tài sản của Hội đồng định giá tài sản, lấy lời khai của người bị thiệt hại về tài sản, nhan chứng, hỏi cung bị can trong việc phê chuẩn hoặc không phê chuẩn, yêu cầu thay đổi, hủy bỏ các quyết định của cơ quan điều tra cũng như việc đề ra các yêu cầu điều tra Theo quy định tại Điều 162, 167 BLTTHS thì CQĐT, Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra có trách nhiệm thực hiện đầy đủ mọi yêu cầu, quyết định của Viện kiểm sát trong giai đoạ trong việc tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm hoặc khởi tố, điều tra

vụ án hình sự …

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VỤ

ÁN HỦY HOẠI HOẶC CỐ Ý LÀM HƯ HỎNG TÀI SẢN CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI TRONG NHỮNG NĂM QUA

2.1 Tình hình tội phạm về hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai

Trong điều tra các loại tội phạm nói chung và điều tra tội phạm hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản nói riêng, việc xác định cụ thể và chính xác những vấn đề phải chứng minh có ý nghĩa rất quan trọng, giúp cho điều tra viên lập kế hoạch điều tra sát hợp, chính xác; tiến hành các bước điều tra, áp dụng các phương pháp, biện pháp, thủ thuật điều tra hợp lý, khoa học… đặc biệt từ việc hiểu rõ đối tượng cần chứng minh và biết vận dụng vào từng vụ

án cụ thể sẽ giúp cho điều tra viên thu thập chứng cứ chính xác, tạo điều kiện giải quyết vụ án, xử lý người phạm tội được khách quan Kiểm sát viên thông qua đó cũng kiểm sát chặt chẽ hơn trong công tác kiểm sát hoạt động tư pháp

và thực hành quyền công tố của mình

Tỉnh Gia Lai là tỉnh có diện tích lớn thứ hai của Việt Nam, nằm trong vùng kinh tế Tây Nguyên.Tội phạm nói chung và tội phạm về hủy hoại hoặc

cố ý làm hư hỏng tài sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai ngày càng có những diễn

biến phức tạp Tội phạm nói chung và tội phạm hủy hoại hoặc cố ý làm hư

hỏng tài sản nói riêng là một hiện tượng xã hội tiêu cực đang tồn tại trong xã hội ta Khi nghiên cứu tình hình của một loại tội phạm cụ thể cần phải nghiên cứu tình hình tội phạm nói chung ở cùng thời điểm đó trên địa bàn tỉnh Gia Lai Qua nghiên cứu báo cáo tổng kết tình hình Thực hành quyền công tố và kiểm sát điều tra, truy tố, xét xử của VKSND tỉnh Gia Lai cho thấy tình hình tội phạm có sự tăng giảm khác nhau Tuy nhiên, từng lúc, từng nơi một số

loại tội phạm còn diễn biến phức tạp

Trong 05 năm (từ 2014 đến 2018) tội phạm hình sự xảy ra 4098 vụ chiếm tỉ lệ rất cao trong cơ cấu tội phạm nói chung ở tỉnh Gia Lai (98%), trong đó tội phạm hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là 300 vụ, chiếm tỷ

lệ không quá cao Bên cạnh sự gia tăng về số lượng các vụ phạm pháp hình sự xảy ra trên địa bàn thì thủ đoạn và tính chất hoạt động của tội phạm cũng ngày càng phức tạp Hoạt động của tội phạm kinh tế cũng diễn biến phức tạp, tập trung nhất là những vụ buôn bán hàng cấm, hàng nhập lậu, trốn thuế, sản xuất buôn bán hàng giả … đang là vấn đề bức xúc gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự Điều này thể hiện qua số vụ mà lực lượng Công an tỉnh đã phát hiện điều tra xử lý là 75 vụ Tệ nạn mại dâm, cờ bạc, ma túy vẫn gây ảnh hưởng xấu đến đời sống xã hội, đặc biệt là trong thanh thiếu niên Tổng số vụ ma túy được lực lượng Công an phát hiện điều tra là 54 vụ Nhìn chung tình hình tội phạm xảy ra trên địa bàn tỉnh Gia Lai đang diễn biến theo chiều hướng gia tăng và phức tạp, thực sự trở thành vấn đề bức xúc của xã hội, ảnh hưởng đến

sự ổn định ANTT và phát triển kinh tế xã hội hiện nay của tỉnh

Ngành Kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai tiếp tục tổ chức thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả Kế hoạch số 09-KH/BCSĐ ngày 04/8/2014 của Ban cán sự đảng VKSND tối cao về triển khai thực hiện Chỉ thị số 35-CT/TW ngày

26/5/2014 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công

tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo; Chỉ thị số 04/CT-VKSTC

ngày 28/7/2017 của VKSND tối cao về tăng cường công tác tiếp công dân,

giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp, bảo đảm đạt và vượt các chỉ tiêu nghiệp vụ của Quốc hội

và của Ngành đã đề ra; hai cấp Kiểm sát đã tổ chức thực hiện tốt việc tiếp công dân theo quy định của pháp luật, nhất là trách nhiệm tiếp công dân của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị trong Ngành; tăng cường công tác kiểm