1. Tóm lược giải phẫu 1.1. Hệ thống đường mật trong gan: TMC - ĐMG - OM được bao bọc trong một bao xơ. OM có tên hạ phân thuỳ tương ứng.
Trang 1GIẢI PHẪU ĐIỆN QUANG ĐƯỜNG MẬT-TÚI MẬT
Nguyễn Phước Bảo Quân
Trang 2GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT
phẫu Ñôn vò tieơu thuøy
gan
Trang 3GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT
1 Tóm lược giải phẫu
Vị trí tương quan giữa các
nhánh ĐM với các nhánh
Trang 4GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT
Heô thoâng ñöôøng maôt
-Hôïp doøng thođng thöôøng :
+ nhaùnh maôt nhoû
> ođ.g HPT > ođ.gan P
vaø ođ.gan T
+ ođ.gan P + ođ.gan T
>ođ.gan chung +ođ.tuùi
maôt > ođ.maôt chụ
Trang 5GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT
Heô thoâng maôt
-Hôïp doøng:bieân theơ GP
Trang 6GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT
1.2mm Hệ thống đường
mật ngoài gan
OGT và OGP hợp
dòng thành OGC.
OGC tiếp tục
hướng xuống dưới và hợp với ống túi mật tạo thành OMC.
OMC tiếp tục đi
xuống dưới và hướng vào trong, ra sau để cùng ống tuỵ đổ vào tá tràng.
Trang 7GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
lớp TB thượng bì, bên ngoài là
mô xơ liên kết
Trang 8GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG
ÑÖÔØNG MẬT
Liên hệ giải phẫu: OMC có
thể chia thành từng đoạn
sau:
* Đoạn nằm trên bờ bên P của
mạc nối nhỏ.
* Đoạn nằm sau D 1 tá tràng.
* Đoạn nằm ở mặt sau ngoài
đầu tụy.
* Từ vị trí sau đầu tụy, OMC
đi ra ngoài hợp dòng với
ống tụy để đổ chung vào
nhú hình nón (bóng Valter)
nằm trên thành sau trong
của D 2mm .
* Tại vị trí đổ và tá tràng có
cơ vòng Oddi.
Trang 9GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
1.3 Giải phẫu túi mật
Vị trí :TM định vị ở giường
Hình dạng: Có hình quả lê.
thân và cổ.
* Phễu túi mật (túi Hartman).
Trang 10GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Trang 11GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Ñoông mách tuùi
Trang 12GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Liên hệ giải
phẫu:
- Phía sau tiếp
xúc với Gan.
- Phía trong tiếp
- Phía sau dưới
tiếp xúc với
đại tràng góc
gan.
Trang 13GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
2mm Các kỹ thuật hình ảnh thăm khám
- Chụp bụng không chuẩn bị (+/-)
Trang 14GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
2mm Các kỹ thuật hình
Trang 15GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
2mm Các kỹ thuật hình ảnh
Trang 16GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Các kỹ thuật hình ảnh thăm
Trang 17GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Các kỹ thuật hình
Trang 18GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Các kỹ thuật hình ảnh thăm
Trang 19GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Các kỹ thuật hình ảnh thăm
-Chụp đường mật trong mổ (+)
-Chụp đường mật qua nội soi
ERCP.
Trang 20GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
3 Phương pháp và kỹ thuật khám S. túi mật
3.1 Chuẩn bị bệnh nhân
* Nhịn đói 4 - 6 giờ trước lúc khám.
* Uống nước không có gas: 3 - 4 ly.
Trang 21GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Trang 223.4 Các mặt cắt và kỹ thuật quét
* Cắt ngang.
* Cắt dưới sườn phải.(++)
* Cắt dọc kẽ sườn phải.(+++)
3.5 Các nghiệm pháp bổ sung khi
khám
* Bệnh nhân hít vào sâu.
* Thay đổi tư thế bệnh nhân.
* Nghiệm pháp bữa ăn mỡ.
GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TUÙI MAÔT
Trang 233.5 Các nghiệm pháp bổ sung khi khám
* Bệnh nhân hít vào sâu
* Thay đổi tư thế bệnh nhân
* Nghiệm pháp bữa ăn mỡ
GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Trang 243.6 Cách đo túi mật
Trang 25ngang cọ hçnh oval.
GIẢI PHẪU ĐIỆN QUANG
Trang 26* Thành túi mật
mỏng, tăng âm vừa
phải, khó phân
biệt cấu trúc lớp.
* Lòng túi mật chứa
dịch mật đơn
thuần không hồi
âm.
* Tăng cường âm
phía sau túi mật.
GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Trang 27GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Trang 28GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
mặt cắt qua kẻ sườn
Trang 29GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
4 Phương pháp và kỹ thuật khám
Trang 30GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG
4.4 Các mặt cắt và kỹ thuật quét
Khảo sát hệ thống đường mật trong gan:
- Mặt cắt dưới sườn P và T.
- Mặt cắt dọc và ngang.
- Mặt cắt giữa các khoảng liên sườn bên P.
Khảo sát đường mật ngoài gan:
- Mặt cắt rốn - vai phải.
- Mặt cắt giữa các khoảng liên sườn bên P.
- Mặt cắt ngang qua vùng đầu tụy: khảo sát OMC đoạn xa.
Trang 31GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
4.6 Hình ảnh siêu âm bình thường của hệ thống đường mật-Hệ thống
đường mật ngoài gan
Trang 32GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MẬT TÚI MẬT
Khẩu kính OGT và OGP: 2mm.mm,
luôn nhỏ hơn TMC đi kèm.
Khẩu kính OGC - OMC: 5 -
6mm.
OMC sẽ dãn ở bệnh nhân sau
phẩu thuật cắt bỏ TM hay
người lớn tuổi.
Trang 33Đường cắt rốn - vai phải.
GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MAÔT TUÙI MAÔT
Trang 34GIẢI PHẪU ĐIỆN QUANG ĐƯỜNG MẬT TÚI MẬT
Trang 35Mặt cắt ngang qua vùng đầu tụy
GIẠI PHAÊU ÑIEÔN QUANG ÑÖÔØNG MAÔT TUÙI MAÔT