NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG dạy học môn TOÁN ở các TRƯỜNG TRUNG học cơ sở

MỤC LỤC 1 Thực trạng dạy và học môn toán tại 2 Thực trạng dạy và học môn toán ở các trường THCS hiện nay, nguyên nhân và giải pháp Lê Văn Cọp - Giáo viên trường THCS Thạnh Tân 5-8 3 Kinh

UBND HUYỆN THẠNH TRỊ

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

KỶ YẾU HỘI NGHỊ CHUYÊN ĐỀ

“NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC MÔN TOÁN

Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ”

Thạnh Trị, ngày 24 tháng 3 năm 2018

MỤC LỤC

1 Thực trạng dạy và học môn toán tại

2 Thực trạng dạy và học môn toán ở

các trường THCS hiện nay, nguyên

nhân và giải pháp

Lê Văn Cọp - Giáo viên trường THCS Thạnh Tân

5-8

3 Kinh nghiệm trong công tác chỉ

đạo nâng cao chất lượng giảng dạy

môn toán ở Trường THCS Châu

Hưng

Phạm Minh Hùng – Hiệu trưởng trường THCS Châu Hưng

5 Tổ chức hoạt động trải nghiệm

sáng tạo trong giảng dạy môn toán

THCS

Nguyễn Ngọc Hương –TTCM trường THCS Phú Lộc

2

17-22

6 Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt

động trải nghiệm sáng tạo trong

dạy học môn toán tại Trường

THCS Vĩnh Thành

Quách Văn Đầy - Giáo viên trường THCS Vĩnh Thành

23-27

7 Ứng dụng công nghệ thông tin

trong dạy học môn toán tại trường

THCS Phú Lộc 2

Liêu Na Rinh - Giáo viên trường THCS Phú Lộc 2

28-32

8 Ứng dụng CNTT vào dạy học bài

toán thực tế ở phân môn hình học 9

Bùi Thanh Liêm - Giáo viên trường THCS Long Đức

10 Dạy học theo chủ đề với định

hướng phát huy tính tích cực, năng

lực tự học của học sinh

Trần Thị Thúy An – Giáo viên trường THCS Phú Lộc

42-47

11 Đổi mới kiểm tra đánh giá theo

định hướng phát triển năng lực học

sinh tại Trường THCS Thạnh Trị

Ngô Thanh Tú - Giáo viên trường THCS Thạnh Trị

48-52

12 Đổi mới phương pháp dạy học và

kiểm tra, đánh giá

Lâm Văn Cam - Giáo viên trường THCS Thị trấn Cù Lao

53-55

STT NỘI DUNG TÁC GIẢ - ĐƠN VỊ TRANG

13 Biện pháp nâng cao chất lượng dạy

học theo hướng nghiên cứu bài học

Trần Thị Anh Thư – TTCM trường THCS DTNT Thạnh Trị

56-60

14 Một số kinh nghiệm khai thác sử

dụng thiết bị dạy học ở Trường

Thường Kiệt (TP Sóc Trăng)

64-66

16 Tuyển chọn và bồi dưỡng học sinh

giỏi môn toán

Huỳnh Thị Kiều Vân - TTCM trường THCS Vũng Thơm

(huyện Châu Thành)

67-69

17 Một số giải pháp bồi dưỡng học

sinh dự thi Giải toán trên máy tính

cầm tay

Trương Hoàng Long – TTCM trường THCS Vĩnh Lợi

70-73

18 Kinh nghiệm trong bồi dưỡng học

sinh dự thi giải toán trên máy tính

cầm tay

Quách Al Pha – Giáo viên trường THCS DTNT Thạnh Trị

74-77

19 Một vài kinh nghiệm trong công

tác bồi dưỡng học sinh giỏi giải

toán trên máy tính cầm tay

Quách Quế Phương – Giáo viên trường THCS An Ninh

(huyện Châu Thành)

78-80

20 Một số kinh nghiệm hướng dẫn

học sinh giải bài toán bằng cách lập

phương trình, hệ phương trình

trong ôn thi tuyển sinh vào lớp 10

Nguyễn Kim Thy - Giáo viên trường THCS An Lạc Tây

(huyện Kế Sách)

81-86

21 Một số giải pháp giúp học sinh làm

tốt bài thi tuyển sinh lớp 10 THPT

Thạch Dưỡng - Giáo viên trường THCS&THPT Hưng Lợi

87-90

22 Giúp học sinh trung bình, yếu lớp

9 giải tốt phần đại số trong kỳ thi

tuyển sinh lớp 10 THPT

Trương Ngọc Nhi – TTCM trường THCS Thạnh Tân

91-94

23 Nâng cao chất lượng môn Toán thi

tuyển sinh vào các trường Trung

THỰC TRẠNG DẠY VÀ HỌC MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG THCS PHÚ LỘC, NGUYÊN NHÂN VÀ GIẢI PHÁP

Quách Kim Lến

Giáo viên trường THCS Phú Lộc

I THỰC TRẠNG

Chất lượng giáo dục luôn luôn là điều trăn trở đối với các nhà quản lý giáo dục nói chung cũng như đối với người giáo viên nói riêng. Chất lượng giáo dục ở trường THCS, trong đó đặc biệt là chất lượng môn toán luôn được quan tâm trong 

sự chỉ đạo của BGH nhà trường, của người giáo viên trực tiếp giảng dạy. Vậy làm thế nào để nâng cao chất lượng môn toán ở trường THCS? Đặc biệt là thi tuyển vào lớp 10 THPT? Đây là câu hỏi không mới nhưng câu trả lời thì luôn là đề tài “nóng” cho BGH và giáo viên dạy toán ở trường THCS. 

Là một trường chuẩn quốc gia, hiện tại chất lượng học tập môn Toán chưa thật sự cao, chưa đồng đều, không ổn định. Thực tế là đầu năm học chất lượng rất thấp, cuối năm học chất lượng được nâng lên nhưng sau 2 tháng nghỉ hè tất cả lại quay về điểm xuất phát. Hiện tượng này vẫn lặp đi lặp lại nhiều năm nay nhưng chưa có cách giải quyết hiệu quả.  

Chính vì vậy qua quá trình giảng dạy, tập huấn bồi dưỡng cũng như tự nghiên cứu học tập, tổ Toán chúng tôi mạnh dạn chỉ ra những nguyên nhân và đề ra một 

-  Một  số  em  lười  học,  thiếu  sự  chuẩn  bị  chu đáo  dụng  cụ học  tập  dẫn  tới không nắm  được  các kĩ năng  cần  thiết  trong việc học và vận dụng vào việc giải quyết các dạng bài tập toán học. 

- Một số em thiếu  tìm tòi, sáng tạo trong học tập, không có sự phấn đấu vươn lên, có thói quen chờ đợi lười suy nghĩ hay dựa vào giáo viên, bạn bè hoặc xem lời giải sẵn trong sách giải một cách thụ động. 

* Giáo viên:  

- Chưa phù hợp với các đối tượng học sinh có trình độ khác nhau (có nhiều đối tượng học sinh), chưa thực sự quan tâm đến tất cả học sinh trong cả lớp mà chỉ chú trọng một số em học khá, giỏi; giáo viên chưa thật tâm lý, chưa động viên khéo léo kịp thời đối với những tiến bộ của học sinh dù nhỏ. 

 - Không nắm chắc đối tượng dẫn tới đề cao quá mức đối với học sinh, dẫn tới hiện tượng: dạy lướt (nghĩ học sinh nắm được rồi), thích sửa bài tập khó bỏ qua bài tập dễ, trung bình, mà không chú ý tới khắc sâu kiến thức cơ bản cho học sinh. 

- Chưa tạo được không khí học tập thân thiện vì yêu cầu cao của giáo viên. Giáo viên chưa phối kết hợp tốt với giáo viên chủ nhiệm và phụ huynh học sinh.      

* Nguyên nhân khác:

- Sự quan tâm của một số phụ huynh đối với việc học của con em mình còn hạn chế. Đặc biệt, có những phụ huynh của những em học sinh yếu  không bao giờ kiểm tra sách vở của các em, phó thác việc học tập của các em cho nhà trường. 

- Sự phát triển bùng nổ của công nghệ thông tin cùng với internet với các dịch vụ vui chơi, giải trí hấp dẫn đã lôi cuốn các em. 

III GIẢI PHÁP

* Đối với giáo viên:

Ngay từ đầu năm học, giáo viên bộ môn điều tra, nắm chắc đối tượng học sinh  yếu  kém  môn  toán  của  lớp  mình  là bao  nhiêu?  Phối hợp  với  giáo  viên  chủ nhiệm để phân loại đặc điểm từng đối tượng để phương pháp dạy học thích hợp. 

Xây dựng nội dung soạn giảng, định hướng phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá cho phù hợp. 

Thường xuyên liên hệ toán học với thực tế, ứng dụng CNTT vào các giờ dạy, kết hợp các trò chơi toán học vào bài dạy để tăng tính hứng thú của học sinh, tạo sự phấn khởi và niềm tin trong học Toán. 

Phân nhóm học tập trên tinh thần giúp đỡ lẫn nhau trong học tập. 

Dạy học thực hành, dạy học gắn với thực tế, liên hệ với các môn học khác, với kiến thức cuộc sống, kiến thức xã hội. 

Xây dựng Tiết học thân thiện, học sinh tích cực nhằm thu hút sự tập trung tích cực xây dựng bài của học sinh. 

Giáo viên có kiến thức vững vàng, có tài năng sư phạm, có tác phong, cử chỉ, ngôn ngữ thân thiện, quan tâm giúp đỡ học sinh trong tiết học. 

Khuyến khích học sinh hỏi bài, biết chấp nhận ý kiến trái chiều của học sinh. Giáo viên phải thật sự nhiệt tình, kiên nhẫn và có trách nhiệm. 

Chuẩn bị chu đáo, giải kĩ các bài tập cho học sinh, dạy từ bài tập dễ đến khó; 

từ đơn giản đến phức tạp dựa trên chuẩn kiến thức giúp học sinh nắm được kiến thức cơ bản trọng tâm, từ đó chắc chắn học sinh sẽ có hứng thú khi học toán. 

Khi dạy, hệ thống kiến thức trọng tâm cần tóm tắt giúp học sinh dễ nhớ, tránh 

lý thuyết nhiều học sinh khó tiếp thu. 

Trong tiết  sửa  bài  tập, gọi học sinh  yếu  kém  nêu  công thức, nhắc lại kiến thức, sửa bài tập dễ. Yêu cầu học sinh khá giỏi thì sửa bài tập khó hơn. 

Giao bài tập về nhà đảm bảo đúng trọng tâm, không quá nhiều về số lượng đối với học từ TB trở xuống, giao thêm bài tập khó cho học sinh khá giỏi. 

Mỗi tiết học, giáo viên nên dành ít nhất 1 phút để giới thiệu về tiết học sau. Trong đó cần yêu cầu học sinh về nhà đọc trước bài sau, xem lại kiến thức cũ ở mục nào, bài nào, chương nào trong sách giáo khoa lớp nào (muốn vậy, giáo viên phải soạn trước cả bài, tiết sau đó). 

Tư vấn cho học sinh phương pháp tự học môn toán có hiệu quả. Tăng cường công tác phụ đạo học sinh yếu kém. 

Kết hợp với giáo viên chủ nhiệm, với nhà trường, đề xuất biện pháp thật cụ thể giúp bồi dưỡng và nâng cao chất lượng học tập bộ môn Toán của học sinh. 

Giáo viên thường xuyên phối hợp với giáo viên chủ nhiệm để thông báo kịp thời cho phụ huynh về tình hình học sinh để cùng phối kết hợp nhắc nhở, động viên, giáo dục kịp thời. 

Ngay khi vừa kết thúc kì kiểm tra HKII, giáo viên khối 9 sẽ cùng nhau trao đổi và đề ra các dạng bài tập cụ thể và tiến hành dạy phụ đạo bồi dưỡng các em học sinh khối 9 chuẩn bị cho kì thi tuyển vào lớp 10 THPT. 

* Đổi mới kiểm tra, đánh giá:

Khuyến khích học sinh học tập bằng cách tạo điều kiện cho học sinh học yếu cũng có cơ hội đạt điểm khá giỏi thông qua các tiết thực hành, tiết bài tập. Đánh giá học sinh cần xét cả sự cố gắng, ý thức phấn đấu, nỗ lực của học sinh. 

Đề kiểm tra phải có tính phân hóa học sinh. Trong đề, phải có ít nhất 2 điểm nhận biết với nội dung là kiến thức, kĩ năng cơ bản nhất, trọng tâm nhất, dễ nhất chương đó.  Đề  cũng  cần  có ít nhất  1  điểm  yêu  cầu  học sinh phải  tự  học, nhưng không mang tính chất đánh đố. 

* Đối với học sinh:

Học tập chăm chỉ, xác định đúng động cơ mục đích học tập và ý thức phấn đấu vươn lên trong lớp. Tích cực lắng nghe thầy cô giảng bài và đóng góp ý kiến xây dựng bài. 

Sau tiết sửa bài của giáo viên, học sinh phải tự mình suy luận và giải lại hoàn chỉnh các bài tập. 

Nghiêm túc trong kiểm tra, đánh giá, rèn luyện kĩ từng nội dung trong chuẩn kiến thức. 

IV ĐỀ XUẤT 

Lãnh đạo trường quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên thử nghiệm các giải pháp mới trong dạy học 

Nhà trường tích cực phối hợp tốt với các cơ quan chức năng trong quản lí các dịch vụ internet, game online. 

Phòng GD&ĐT tiếp tục tổ chức các hội nghị, hội thảo, chuyên đề môn Toán 

để giáo viên có cơ hội trao đổi, học tập kinh nghiệm. 

Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân rút ra trong quá trình giảng dạy. Rất mong nhận được sự góp ý của quý vị đại biểu và quý thầy cô./. 

THỰC TRẠNG DẠY VÀ HỌC MÔN TOÁN Ở CÁC TRƯỜNG THCS

HIỆN NAY, NGUYÊN NHÂN VÀ GIẢI PHÁP

mà học sinh được rèn luyện những đức tính: chăm chỉ, cần cù, cẩn thận, chính xác, 

lô gíc khả năng khái quát, hoá tổng hợp hoá cao. 

- Tuy nhiên, hiện nay tình trạng học sinh học yếu môn Toán ở cấp THCS là một thực tế đáng lo ngại và là nỗi băn khoăn trăn trở của nhiều giáo viên dạy toán. 

Do đó việc nâng cao chất lượng giảng dạy  học nói chung và chất lượng bộ  môn toán nói riêng trong các nhà trường đang là nhiệm vụ cấp bách hiện nay bởi việc dạy toán và việc học toán là một quá trình để hình thành  và phát triển nhân  cách học sinh. 

- Biểu hiện của các em học sinh học yếu môn Toán là những học sinh có kết quả học tập thường xuyên ở mức độ thấp, điểm kiểm tra thường xuyên dưới trung bình. Học sinh có kĩ năng tính toán rất kém, khi thực hiện một dãy các phép toán thì luôn sai sót, đặc biệt là sai dấu. Nguyên nhân là học sinh không nắm được thứ 

tự thực hiện phép toán nào trước, phép toán nào sau, khi thực hiện các bài toán có dấu ngoặc thì không nắm được quy tắc dấu ngoặc, không nhớ đổi dấu khi có dấu trừ trước dấu ngoặc cũng như không đổi dấu khi chuyển vế hay không nắm vững công thức tính lũy thừa … 

- Là giáo viên chúng tôi rất hiểu và thông cảm trước những khó khăn của các 

em. Bởi vậy trong quá trình giảng dạy tôi luôn học hỏi đồng nghiệp và tìm tòi những phương pháp thích hợp để giúp các em học sinh yếu, kém yêu thích và học tốt môn Toán. Với mong muốn nâng cao chất lượng dạy học môn toán ở trường THCS hiện nay. 

II NGUYÊN NHÂN:

      Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên thì có nhiều, song theo tôi do một số nguyên nhân chủ yếu sau: 

      1 Đối với giáo viên:

      Đa số giáo viên đều tận tụy với công tác giảng dạy, chăm lo quan tâm đến học sinh nhưng vẫn còn những hạn chế sau: 

      - Do lớp học có đủ dạng học sinh nên rất khó cho giáo viên kèm cặp, theo sát từng học sinh trong một buổi dạy. 

- Sự đầu tư cho việc đổi mới phương pháp dạy học cho bài dạy chưa thường xuyên, chưa thật kỹ lưỡng. 

- Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy còn rất ít, quá trình tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học hiệu quả chưa cao. 

       2 Đối với học sinh:

- Do học sinh có sự khủng hoảng nhất thời về mặt  tinh thần trong cuộc sống dẫn đến sao nhãng việc học hành. 

    - Đời sống tinh thần ngày một nâng cao, một số nhu cầu giải trí như xem tivi, chơi điện tử… ngày càng nhiều làm cho một số em chưa có ý thức học bị lôi cuốn, xao nhãng việc học. 

  - Một số học sinh có tâm lý sợ học môn toán nên gây nhiều áp lực cho các 

em trong việc học tập. 

-  Đặc biệt đối với học sinh trên địa bàn xã  Thạnh  Tân đa số  học sinh của trường là con em nông thôn, học sinh dân tộc thiểu số nhiều, điều kiện kinh tế còn khó khăn nên việc đầu tư về vật chất cũng như thời gian cho con cái học tập chưa cao, ngoài  giờ đến  lớp các em  còn phải giúp đỡ cha  mẹ các công  việc  gia  đình, không có nhiều thời gian để tự học nên chất lượng bộ môn toán của các em còn chưa cao. 

* Nguyên nhân chủ quan:

II CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG MÔN TOÁN Ở TRƯỜNG THCS 

  Theo tôi một HS muốn học tốt cần phải đáp ứng các yêu cầu sau: Yêu thích môn học, học tập chăm chỉ, có động cơ, mục đích học tập và ý thức phấn đấu trong lớp, tích cực lắng nghe thầy cô giảng bài và đóng góp xây dựng bài. Để làm được điều này giáo viên phải khéo léo phối hợp nhiều biện pháp, chẳng hạn như: 

1 Về phía giáo viên:

- Cần thực hiện nghiêm túc mọi quy chế chuyên môn nhất là quy định soạn giảng. 

  - Tăng cường đổi mới phương pháp và ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học.  

  - Ngay từ đầu năm học giáo viên tiến hành khảo sát chất lượng đầu năm để phân loại học sinh. Nắm thật sát năng lực học tập của từng học sinh, của từng lớp 

để từ đó phân loại và đổi mới phương pháp dạy học thích hợp với từng đối tượng học sinh.  

  - Để ngay từ những ngày đầu học sinh yêu thích môn học của mình, tôi đã tạo sự gần gũi với các em từ những tiết học đầu tiên bằng cách hỏi thăm tình hình học tập của lớp, trao đổi một số kinh nghiệm học tập đạt hiệu quả, chú ý đến những học sinh có hoàn cảnh khó khăn, động viên các em bằng cách kể những gương học tập vượt khó mà các em có thể học tập. 

- Trong quá trình dạy giáo viên cần phải có thái độ nhẹ nhàng khi học sinh mắc khuyết điểm, cư xử khéo léo với các em, xử lý tốt các tình huống sư phạm. 

- Việc đánh giá nhận xét phải công bằng, khách quan và công tâm, công khai kết quả sau các giờ kiểm tra, cần phải có nhận xét bài làm học sinh.  

- Để bài giảng hay, tiết học thêm sinh động, tôi luôn tìm tòi tài liệu tranh ảnh 

về các nhà Toán học nổi tiếng kể cho các em nghe, hay những câu chuyện Toán học mà chúng tôi sưu tầm trên mạng Internet, sách báo.  

- Động viên kịp thời những học sinh tiến bộ, cung cấp cho các em phương pháp học tập đúng, khuyến khích các em không ngừng cố gắng, tạo cơ hội cho các 

em học sinh yếu phát biểu trong giờ học.  

- Trong quá trình dạy học giáo viên phải kết hợp chặt chẽ với GVCN và phụ huynh học sinh để hướng dẫn, uốn nắn các em kịp thời . Động viên, khích lệ với những tiến bộ dù nhỏ của các em. 

- Tổ chức cho học sinh giúp đỡ lẫn nhau trong học tập: học nhóm, phân công bạn khá giỏi giúp đỡ bạn yếu kém. Không lấy điểm số làm áp lực với các em, tạo điều kiện để các em mạnh dạn thể hiện bản thân, luôn tạo không khí học tập vui vẻ, thân thiện 

- GV khi lên lớp cần chú trọng nhiều đến việc chuẩn bị nội dung. Đối với các 

tiết bài tập giải kỹ từng bài tập ở nhà, xem kỹ các trường hợp có thể xảy ra. Để từ 

và có hứng thú học tập.  

- Trong cách dạy, giáo viên nên dạy từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp dựa trên chuẩn kiến thức kỹ năng đối với HS yếu kém thì cần giúp HS nắm được kiến thức cơ bản, trọng tâm của từng bài. 

- Khai thác triệt để các sai lầm, thiết sót của HS trong quá trình giải toán, nhất là các tiết luyện tập, tiết trả bài kiểm tra; hướng dẫn, phân tích giúp HS phát hiện sai lầm và hướng giải quyết để khắc phục dù những sai lầm  nhỏ nhất. 

- Thường xuyên liên hệ toán học với thực tế, ứng dụng CNTT vào các giờ dạy, kết hợp các trò chơi toán học vào bài dạy để tăng tính hứng thú của học sinh, tạo sự phấn khởi và niềm tin trong học Toán.  

- Cuối năm học các giáo viên trong nhóm toán thống nhất nội dung ôn tập trong hè cho học sinh, đầu năm học có kiểm tra đánh giá nhằm khắc phục tình trạng học sinh lãng quên kiến thức trong thời gian nghỉ hè. Nhà trường tìm biện pháp để 

tổ chức tốt hơn hoạt động ôn tập trong hè cho học sinh, để đây là một hoạt động thường xuyên và là sự mong đợi của học sinh và phụ huynh trong hè. 

2 Về phía học sinh:

- Có ý thức đúng đắn và nghiêm túc trong học tập, biết tự học tự nghiên cứu các dạng bài tập. 

- Các em cần chuẩn bị thật kỹ bài trước khi đến lớp, trong các tiết học cần tập trung lắng nghe thầy, cô giảng bài. 

- Trong các giờ học cần tích cực đóng góp ý kiến thảo luận xây dựng bài, phát huy tính tích cực của bản thân khi giải các bài tập. 

  Trên đây là những ý kiến của bản thân tôi với mong  muốn góp một phần nhỏ vào việc nâng cao chất lượng môn Toán. Rất mong sự góp ý của các thầy cô giáo 

KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC CHỈ ĐẠO NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIẢNG DẠY MÔN TOÁN

Ở TRƯỜNG THCS CHÂU HƯNG

và phương pháp tuyển sinh, thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục và đào tạo, giáo dục nghề nghiệp; hoàn thiện hệ thống giáo dục quốc dân và quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục đào tạo, giáo dục nghề nghiệp; phân luồng và định hướng giáo dục nghề nghiệp ở giáo dục phổ thông; công tác quản lý, trách nhiệm của các cơ sở giáo dục và đào tạo, giáo dục nghề nghiệp; xã hội hóa giáo dục đào tạo; ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý và hoạt động giáo dục, đào tạo và dạy nghề  

- Quán triệt đến CB, GV về việc đổi mới phương pháp dạy học (PPDH), mỗi cán bộ quản lý trường học phải giúp giáo viên nhận thức đúng cơ sở của đổi mới PPDH. Nghiên cứu kỹ định hướng đổi mới PPDH trong chương trình môn học để 

từ đó lựa chọn nội dung dạy học đã quy định trong chương trình giáo dục phổ thông, tập trung đi sâu những nội dung trọng tâm bài học và kết hợp lồng ghép giáo dục đạo đức HS. 

  - Công tác quản lý chỉ đạo cần quan tâm đến việc lựa chọn và bố trí đội ngũ TTCM, đúng người, đúng việc, phù hợp với năng lực của họ, nhằm phát huy tối đa năng lực cá nhân của họ vào hoạt động của nhà trường. Chỉ đạo tổ chuyên môn cần 

-  Tập trung chỉ đạo các nội dung, biện pháp, giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục học sinh. Xây dựng chất lượng đội ngũ giáo viên để đáp ứng được nhu cầu giảng dạy và giáo dục học sinh trong giai đoạn hiện nay. Nhà trường chỉ đạo tập trung vào các hình thức tự bồi dưỡng thường xuyên và bồi dưỡng thông qua hoạt động của tổ chuyên môn. Đây là hoạt động mang tính chất thường xuyên, là hoạt động chính để nâng cao hiệu quả giảng dạy. Với hình thức này tổ chuyên môn luôn cải tiến nội dung và hình thức sinh hoạt, chú trọng chất lượng các buổi sinh hoạt chuyên đề, mạnh dạn đổi mới các phương pháp dạy học tích cực đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức lớp học sao cho phù hợp đối tượng học sinh, khuyến khích tất cả học sinh vươn lên trong học tập. Tổ chức cho giáo viên dự giờ lẫn nhau để học tập kinh nghiệm của đồng nghiệp, sau mỗi tiết dạy góp ý bổ sung những vấn 

đề giáo viên đã làm được hoặc chưa làm được để góp ý rút kinh nghiệm cho giáo viên kịp thời. Ngoài ra nhà trường đã mở được các chuyên đề: Dạy học theo chủ 

đề, sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học , quan tâm tới việc tổ chức phong trào thi đua, thi làm đồ dùng dạy học; viết sáng kiến kinh nghiệm xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán của nhà trường. 

Nói cách khác tổ chuyên môn tập trung tìm cách đổi mới phương pháp giảng dạy  học  trong  sinh  hoạt  chuyên  môn  là  một  yếu  tố  quan  trọng,  không  xem  nhẹ. Phương pháp dạy học tích cực hiện nay là “Lấy học sinh làm trung tâm”, GV là người hướng dẫn và học sinh là người thực hiện mọi hoạt động mà GV giao cho. GV-HS có mối tương quan chặt chẽ với nhau trong quá trình dạy học. Để tiết học đạt hiệu quả cao phải được sự hợp tác của cả GV và HS. Đặc biệt người GV cần đổi mới cách dạy, dạy từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp dựa trên chuẩn kiến thức, giúp HS nắm được kiến thức cơ bản, trọng tâm của từng bài và gây sự hứng thú khi học Toán. Tiếp theo đó là cần chỉ đạo tổ chuyên môn, giáo viên xây dựng 

kế hoạch giảng dạy cụ thể với từng đối tượng từng lớp và trong quá trình giảng dạy 

từ khâu soạn bài đến khâu lên lớp hay khâu hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài, sử dụng thiết bị dạy học cần chuẩn bị cẩn thận chu đáo để có những bài giảng hay nhất phù hợp nhất. 

  Thực hiện tốt công tác kiểm tra đánh giá, nội dung phù hợp với trình độ, mức 

độ phát triển của mỗi học sinh trong quá trình học tập, nhận xét – cho điểm khách quan. Có thể thay đổi hình thức kiểm tra kết hợp giữa 2 hình thức trắc nhiệm và tự luận phù hợp với từng đối tượng lớp HS. Chấm, nhận xét và trả bài đúng thời gian 

để HS kịp thời khắc phục sai sót.    

  -  Quan  tâm  đầu  tư  cơ  sở  vật  chất  (thiết  bị,  tranh  ảnh,  kết  nối  mạng,  máy chiếu ) vận dụng những thành tựu mới của khoa học kỹ thuật, công nghệ tin học trong việc đổi mới PPDH;  tổ chức chỉ đạo thực hiện các biện pháp quản lý có hệ thống, khoa học, đồng bộ và có tính khả thi đối với việc đổi mới PPDH. Đổi mới PPDH là nhiệm vụ chung của nhà trường. Do đó cần có chính sách, cơ chế phù hợp, 

  - Quan tâm chỉ đạo đánh giá tiết dạy theo hướng đổi mới, không xem nhẹ việc hướng dẫn HS cách học trên lớp và cách tự học ở nhà phải cụ thể, dễ thực hiện, giúp tiết dạy có hiệu quả.  

  - Kết quả: 

  Chất lượng môn Toán tăng lên, tỉ lệ yếu kém giảm dần, số liệu học kỳ 1 như sau: 

III KẾT LUẬN:

Đến đây tôi xin kết luận bằng một số ý như sau: 

  - Thường xuyên tuyên truyền quán triệt các văn bản, Chỉ thị của Đảng, nhà nước và của ngành về các nội dung đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo; giáo dục ý thức trách nhiệm của người giáo viên, chú trọng việc dạy chữ-dạy người. Cần phải xây dựng tinh thần đoàn kết nội bộ, cùng nhau thấy được niềm vinh dự chung từ đó có trách nhiệm giúp đỡ lẫn nhau, bổ sung cho nhau trong nâng cao chất lượng dạy học. 

  - Coi trọng sinh hoạt của tổ chuyên môn và phát huy chức năng phòng bộ môn, việc sử dụng trang TBDH, ứng dụng CNTT hợp lý. 

  - Tuyên dương khen thưởng kịp thời, gắn với  đánh giá công chức, viên chức cuối năm. Có thể nói đây là động lực, trách nhiệm để mọi CB, GV phấn đấu thực hiện tốt nhiệm vụ được giao. 

  * Tóm lại: để công tác chỉ nâng cao chất lượng giảng dạy môn Toán phải có quan tâm chỉ đạo của lãnh đạo nhà trường, ban ngành, đoàn thể, ý thức trách nhiệm của GV, sự quan tâm của CMHS và cố gắng của HS. Việc nâng cao chất lượng dạy học phụ thuộc vào việc đổi mới PPDH của đội ngũ giáo viên nhà trường. Đây là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác quản lý chỉ đạo, quản lý đổi mới PPDH nhằm giúp  giáo  viên  chuẩn  bị  bài  dạy  thông  qua  sách  giáo  khoa,  phân  tích  nội  dung chương trình, góp ý về việc soạn giáo án, góp ý cụ thể về phương pháp dạy học mới, cách tổ chức một giờ học hiệu quả và kiến thức học sinh thu nhận sau giờ dạy. 

Do đó, việc quản lý, chỉ đạo dạy học theo phương pháp mới là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong quá trình quản lý của nhà trường trong giai đoạn đổi mới giáo dục ngày nay.  

  Trên đây là một số ý kiến tham luận của trường THCS Châu Hưng về công tác nâng cao chất lượng môn Toán. Tôi rất mong sự góp ý của quý đồng nghiệp để tìm ra những giải pháp hay hơn nữa nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục./. 

ĐỔI MỚI HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN KHỐI THCS

xã hội luôn luôn phát triển. Nhu cầu này làm cho mục tiêu đào tạo của nhà trường phải được điều chỉnh một cách thích hợp dẫn đến sự thay đổi tất yếu về nội dung 

và phương pháp dạy học. 

Những năm vừa qua, trong phong trào đổi mới hoạt động dạy học, một số giáo viên có tâm huyết với nghề, có hiểu biết sâu sắc về bộ môn, có tay nghề khá 

và nhạy cảm trước yêu cầu của xã hội đã thực hiện nhiều giờ dạy tốt, phản ánh được tinh thần của xu thế mới. Tuy nhiên, phổ biến hiện nay vẫn là cách dạy thông báo kiến thức có sẵn, dạy học theo phương pháp “thuyết trình có kết hợp với đàm thoại 

” là chủ yếu mà về thực chất vẫn là “thầy truyền đạt, trò tiếp nhận và ghi nhớ ”. 

Là một giáo viên đứng lớp giảng dạy bộ môn Toán tôi nhận thấy rằng  Môn Toán có một vị trí quan trọng, nó góp phần vào việc hình thành kiến thức và phát triển kĩ năng để hình thành nhân cách con người Việt Nam. Các kiến thức, kỹ năng của môn Toán ở THCS có nhiều ứng dụng trong đời sống. Chúng rất cần thiết để học các môn học khác. Môn Toán còn góp phần rất quan trọng trong việc rèn luyện phương pháp suy nghĩ, phương pháp suy luận, phương pháp giải quyết vấn đề; nó góp phần phát triển trí thông minh, cách suy nghĩ độc lập, linh hoạt sáng tạo, nó đóng góp vào việc hình thành các phẩm chất cần thiết và quan trọng của người lao động như cần cù, cẩn thận, có ý chí vượt khó, làm việc có kế hoạch, có nề nếp và tác phong khoa học. 

Xuất phát từ những lí do trên và cũng là để góp phần vào việc giúp học sinh THCS học tốt môn Toán, tôi xin nêu ra một số giải pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học môn Toán trong bài tham luận ngày hôm nay:  

2 Thực trạng của vấn đề

2.1.Thuận lợi:

Được sự quan tâm chỉ đạo sâu sát, kịp thời của lãnh đạo cấp trên, của Ban giám hiệu nhà trường. 

Được sự quan tâm của Hội cha mẹ học sinh, của các ban ngành địa phương. 

Đồ dùng học tập của học sinh tương đối đầy đủ. Ý thức học tập khá tốt. Nhà trường luôn quan tâm tới việc đổi mới hoạt động dạy học ở bậc THCS trong đó có môn Toán. 

2.3 Nguyên nhân dẫn đến hạn chế của việc đổi mới hoạt động dạy học. 

- Nhận thức về sự cần thiết phải đổi mới hoạt động dạy học của giáo viên chưa cao.  

- Năng lực của đội ngũ giáo viên về vận dụng các phương pháp dạy học tích cực, sử dụng thiết bị dạy học, ứng dụng công nghệ thông tin – truyền thông trong dạy học còn hạn chế. 

- Chỉ chú trọng đến đánh giá cuối kì mà chưa chú trọng việc đánh giá thường xuyên trong quá trình dạy học, giáo dục. 

3 Giải pháp:

Theo tôi đổi mới hoạt động dạy học không phải là thay toàn bộ các phương pháp dạy truyền thống bằng những phương pháp dạy hiện đại mà phải biết kết hợp một cách linh hoạt, hài hòa giữa các phương pháp đó làm sao để phát huy được tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học. 

Các phương pháp thường được tôi sử dụng trong các tiết học môn Toán như sau 

3.1.Trò chơi toán học:

 Đối với học sinh THCS với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi của các em thì trò chơi toán học là một trong những phương pháp rất quan trọng giúp các em chiếm lĩnh được kiến thức mới. Thực tế cũng cho thấy hình thức tổ chức trò chơi toán học 

dễ được học sinh hưởng ứng tích cực và tham gia. 

Xét về mục đích phục vụ dạy học nói chung, trò chơi toán học có thể là: + Trò chơi nhằm dẫn dắt, hình thành tri thức mới. 

+ Trò chơi nhằm củng cố kiến thức, luyện tập kỹ năng. 

+ Trò chơi nhằm ôn tập, rèn luyện tư duy trong giờ ngoại khóa. 

VD: Có 4 nhóm trong một lớp học, mỗi nhóm chọn 3 học sinh tham gia trò chơi “CHẠY TIẾP SỨC”. (hs thứ 1 phải giải xong đề 1 rồi giao kết quả cho đồng đội của mình để giải đề 2 sau đó giao kết quả cho đồng đội mình để giải đề 3, nhóm nào giải đề 3 nhanh nhất sẽ chiến thắng)  Giải các pt sau : 

Đề 1 : 2x – 3 = x – 1       (x = 2) 

Đề 2 : (x + 3) y  = x + 3y        (y = 1) 

3.3 Phương pháp thực hành luyện tập:

Là phương pháp dạy học thông qua các hoạt động thực hành - luyện tập của học sinh để giúp các em nắm được các kiến thức và kỹ năng mới. Phương pháp này 

có ưu thế là phát huy được tốt nhất tính độc lập của học sinh, là phương tiện tốt nhất để thực hiện nguyên lí giáo dục. 

3.4 Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề:

Đây cũng là một phương pháp dạy học phát huy được tính tích cực của học sinh. Tôi sử dụng phương pháp này khi hình thành kiến thức mới, khi củng cố rèn luyện kỹ năng tính toán và khi vận dụng kiến thức đã học vào thực tế cuộc sống . 

- Học sinh tìm hiểu tri thức mới theo chu trình: Tri thức cũ →Dự đoán → Kiểm nghiệm (thử và sai)→Điều chỉnh → Tri thức mới 

VD : Trước khi dạy bài “TÍNH CHẤT CỦA HAI TIẾP TUYẾN CẮT NHAU”, cho học sinh giải bài toán : 

và thường xuyên. Bài kiểm tra cần ra đề theo đúng trình độ chuẩn, từ dễ đến khó, 

đủ các dạng bài đại diện cho những nội dung cơ bản của chương trình, dễ chấm điểm và cộng điểm, mọi học sinh phát triển bình thường đều làm được bài nhưng không dễ dàng đạt điểm 10, phân loại chính xác trình độ học sinh. 

4 Kết quả:

Qua quá trình giảng dạy môn Toán theo hướng đổi mới hoạt động dạy học ở bậc THCS trong nhiều năm tôi nhận thấy rằng học sinh đã phát huy tính tích cực chủ động học tập, tự chiếm lĩnh kiến thức và vận dụng được các kiến thức đã học. Tôi nhận thấy các em có sự tiến bộ rõ rệt, hứng thú hơn trong giờ học Toán, hăng hái trả lời các câu hỏi của giáo viên, bổ sung câu trả lời của bạn, biết nêu thắc mắc hay đề nghị giải thích những vấn đề chưa đủ rõ, chủ động vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học để nhận thức vấn đề mới, tập trung chú ý vào vấn đề đang học, kiên trì thực hiện các bài tập, không nản trước những khó khăn. Các em tiếp thu kiến thức một cách sâu sắc và có ý thức. Kết quả học tập của các em có sự tiến bộ rõ rệt. Việc học tốt môn Toán cũng giúp các em học tốt các môn học khác. Đồng thời các em hình thành được  một số năng lực như: năng lực tính toán, năng lực thuyết trình, năng lực hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực phân tích tổng hợp… 

Trong 2 năm học từ năm 2015 đến năm 2017 chất lượng bộ môn Toán mà bản thân tôi được phân công giảng dạy tại trường THCS PHƯỜNG 1 đạt hiệu quả khá cao . 

5 Bài học kinh nghiệm:

Để đổi mới hoạt động dạy học Toán THCS có hiệu quả tôi rút ra được một 

số bài học kinh nghiệm sau: 

 Trước hết người giáo viên phải nắm vững chương trình và sách giáo khoa, hiểu đặc điểm tâm sinh lý học sinh để lựa chọn và sử dụng những  phương pháp, phương tiện và hình thức dạy học phù hợp. 

Phải cải tiến không ngừng phương pháp dạy học để giúp học sinh cải tiến phương pháp học, biết dựa vào những tri thức mà học sinh đã có từ đó hướng dẫn học sinh nâng cao lên một trình độ mới. 

Phải biết kết hợp hoạt động cá nhân với hoạt động nhóm . 

Tăng cường rèn kỹ năng thực hành cho học sinh, sử dụng phương tiện kỹ thuật hiện đại vào dạy học. 

Linh hoạt trong ứng xử sư phạm để thích ứng với sự thay đổi của đối tượng 

và hoàn cảnh. 

Luôn kiểm tra và đánh giá kiến thức và kỹ năng đạt được ở học sinh có động viên khuyến khích các em.  

Tự tìm tòi, học hỏi rút kinh nghiệm để bồi dưỡng chuyên môn của mình.  Tăng cường thao giảng, dự giờ rút kinh nghiệm, áp dụng những sáng kiến trong giảng dạy.  

6 Kết luận vấn đề:

Trong quá trình giảng dạy môn Toán ở trường THCS PHƯỜNG 1 bản thân tôi đã có điều kiện để học tập, tham khảo cách đổi mới hoạt động dạy học của các đồng nghiệp và đây là một vấn đề cấp thiết đòi hỏi phải có sự phối hợp giữa giáo viên, nhà trường, gia đình và chính bản thân của học sinh trong suốt quá trình học tập để thực hiện mục tiêu đổi mới căn bản toàn diện giáo dục Thị Xã Ngã Năm nói riêng và tỉnh Sóc Trăng nói chung. 

Tuy nhiên đổi mới hoạt động dạy học không thể đi đúng hướng nếu trình độ chuyên môn của giáo viên còn hạn chế. Vì vậy tôi đề nghị các cấp quản lí thường xuyên mở các lớp tập huấn, tổ chức hội thảo các chuyên đề, hội giảng về giáo án điện tử sẽ giúp cho giáo viên nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin vào việc giảng dạy của mình. 

Vì sự nhận thức của bản thân còn nhiều hạn chế nên trong quá trình viết bài tham luận này còn nhiều thiếu sót. Vậy rất mong các đồng nghiệp chia sẻ giúp đỡ tôi để bài tham luận này hoàn thiện hơn. Trân trọng kính chào. 

TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO

TRONG GIẢNG DẠY MÔN TOÁN THCS

họ biết cách tự mình nắm bắt, lĩnh hội tri thức nhân loại, đặc biệt là cách vận dụng kiến thức sách vở vào thực tiễn. 

  Những tư tưởng, quan điểm của thế hệ đi trước có thể coi là những bước đi đầu tiên hình thành hoạt động qua trải nghiệm mà ngày nay chúng ta gọi nó dưới cái tên là “Hoạt động trải nghiệm sáng tạo” (HĐTNST). 

  HĐTNST là hoạt động giáo dục trong đó từng học sinh (HS) được trực tiếp hoạt động thực tiễn trong nhà trường hoặc trong xã hội dưới sự hướng dẫn và tổ chức của người giáo viên, qua đó phát triễn tình cảm, đạo đức, các kỹ năng và tích lũy kinh nghiệm riêng của cá nhân. TNST là hoạt động được coi trọng trong từng môn học; đồng thời trong kế hoạch giáo dục cũng bố trí các HĐTNST riêng, mỗi hoạt động này mang tính tổng hợp của nhiều lĩnh vực giáo dục, kiến thức, kỹ năng khác nhau. HĐTNST là hoạt động thực hiện phối hợp một cách hợp lý cả hai khâu TNST. HĐTNST tạo cơ hội cho HS trải nghiệm trong thực tiễn để tích lũy và chiêm nghiệm các kinh nghiệm, từ đó có thể khái quát thành hiểu biết theo cách của riêng mình. Bên cạnh các môn học trong chương trình THCS, Toán là môn học có vị trí quan trọng. Nó là công cụ giúp cho việc dạy và học các môn học khác. Tuy nhiên môn toán THCS có trừu tượng khá cao nên khi dạy và học thường mang nặng tính 

lý thuyết. Mặc dù vậy, môn toán vẫn có nguồn gốc thực tiễn và ứng dụng nhiều trong xã hội. 

  Xuất phát từ đặc điểm của HĐTNST và vị trí, vai trò của môn toán; cho nên tôi đã  nghiên cứu “Tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong dạy học môn toán THCS”.  

II Giải quyết vấn đề:

  Hoạt động TNST là hoạt động giáo dục, trong đó, dưới sự hướng dẫn và tổ chức của người giáo viên, từng cá nhân HS được tham gia trực tiếp vào các hoạt động  thực  tiễn  khác  nhau  của  đời  sống  gia  đình,  nhà  trường  cũng  như  ngoài  xã hội với tư cách là chủ thể của hoạt động, qua đó phát triển năng lực thực tiễn, phẩm chất nhân cách và phát huy tiềm năng sáng tạo của cá nhân mình. 

  Tổ chức HĐTNST cụ thể được tiến hành theo các bước sau: 

Bước 1: Xác định nhu cầu tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo

  Căn cứ nhiệm vụ, mục tiêu và chương trình giáo dục, giáo viên cần tiến hành khảo sát nhu cầu, điều kiện tiến hành. Xác định rõ đối tượng thực hiện. Việc hiểu 

rõ đặc điểm học sinh tham gia vừa giúp giáo viên thiết kế hoạt động phù hợp đặc điểm lứa tuổi, vừa giúp có các biện  pháp phòng ngừa những đáng tiếc có thể xảy 

ra cho HS.  

Bước 2: Đặt tên cho hoạt động

  Đặt tên cho hoạt động là một việc làm cần thiết vì tên của hoạt động tự nó đã nói lên được chủ đề, mục tiêu, nội dung, hình thức của hoạt động. Tên hoạt động cũng tạo ra được sự hấp dẫn, lôi cuốn, tạo ra được trạng thái tâm lý đầy hứng khởi 

và tích cực của HS. Vì vậy, cần có sự tìm tòi, suy nghĩ để đặt tên hoạt động sao cho phù hợp và hấp dẫn. Việc đặt tên cho hoạt động cần phải đảm bảo các yêu cầu sau:  

  - Rõ ràng, chính xác, ngắn gọn.  

  - Phản ánh được chủ đề và nội dung của hoạt động.  

  - Tạo được ấn tượng ban đầu cho học sinh:  

  Tên hoạt động đã được gợi ý trong bản kế hoạch HĐTNST, nhưng có thể tùy thuộc vào khả năng và điều kiện cụ thể của từng lớp để lựa chọn tên khác cho hoạt động. Giáo viên cũng có thể lựa chọn các hoạt động khác ngoài hoạt động đã được gợi ý trong kế hoạch của nhà trường, nhưng phải bám sát chủ đề của hoạt động và phục vụ tốt cho việc thực hiện các mục tiêu giáo dục của một chủ đề, tránh xa rời mục tiêu.  

Bước 3: Xác định mục tiêu của hoạt động

  Mỗi hoạt động đều thực hiện mục đích chung của mỗi chủ đề theo từng tháng nhưng cũng có những mục tiêu cụ thể của hoạt động đó. Mục tiêu của hoạt động là 

dự kiến trước kết quả của hoạt động. Các mục tiêu hoạt động cần phải được xác định rõ ràng, cụ thể và phù hợp; phản ánh được các mức độ cao thấp của yêu cầu cần đạt về tri thức, kĩ năng, thái độ và định hướng giá trị. Nếu xác định đúng mục tiêu sẽ có các tác dụng là:  

  - Định hướng cho hoạt động, là cơ sở để chọn lựa nội dung và điều chỉnh hoạt động 

  - Căn cứ để đánh giá kết quả hoạt động.  

  - Kích thích tính tích cực hoạt động của thầy và trò.  

  Tùy theo chủ đề của HĐTNST ở mỗi tháng, đặc điểm HS và hoàn cảnh riêng của mỗi lớp mà hệ thống mục tiêu sẽ được cụ thể hóa và mang màu sắc riêng. Khi xác định được mục tiêu cần phải trả lời các câu hỏi sau:  

  - Hoạt động này có thể hình thành cho học sinh những kiến thức ở mức độ nào? (Khối lượng và chất lượng đạt được của kiến thức?)  

  - Những kỹ năng nào có thể được hình thành ở học sinh và các mức độ của 

nó đạt được sau khi tham gia hoạt động?  

  - Những thái độ, giá trị nào có thể được hình thành hay thay đổi ở HS sau hoạt động?  

Bước 4: Xác định nội dung và phương pháp, phương tiện, hình thức của hoạt động

  Mục tiêu có thể đạt được hay không phụ thuộc vào việc xác định đầy đủ và hợp lý những nội dung và hình thức của hoạt động. Trước hết, cần căn cứ vào từng chủ đề, các mục tiêu đã xác định, các điều kiện hoàn cảnh cụ thể của lớp, của nhà trường và khả năng của HS để xác định các nội dung phù hợp cho các hoạt động. Cần liệt kê đẩy đủ các nội dung hoạt động phải thực hiện. Từ nội dung, xác định cụ thể phương pháp tiến hành, xác định những phương tiện cần có để tiến hành hoạt động. Từ đó lựa chọn hình thức hoạt động tương ứng. Có thể một hoạt động nhưng 

có nhiều hình thức khác nhau được thực hiện đan xen hoặc trong dó có một hình thức nào đó là chủ đạo, còn hình thức khác là phụ trợ.  

Bước 5: Lập kế hoạch

  Lập kế hoạch để thực hiện hệ thống mục tiêu tức là tìm các nguồn lực (nhân lực – vật lực – tài liệu) và thời gian, không gian… cần cho việc hoàn thành các mục tiêu.  

  Chi phí về tất cả các mặt phải được xác định. Hơn nữa phải tìm ra phương 

án chi phí ít nhất cho việc thực hiện mỗi một mục tiêu. Vì đạt được mục tiêu với chi phí ít nhất là để đạt được hiệu quả cao nhất trong công việc. Đó là điều mà bất 

kỳ người quản lý nào cũng mong muốn và cố gắng đạt được.  Tính cân đối của kế hoạch đòi hỏi giáo viên phải tìm ra đủ các nguồn lực và điều kiện để thực hiện mỗi mục tiêu. Nó cũng không cho phép tập trung các nguồn lực và điều kiện cho việc thực hiện mục tiêu này mà bỏ mục tiêu khác đã lựa chọn. Cân đối giữa hệ thống mục tiêu với các nguồn lực và điều kiện thực hiện chúng, hay nói khác đi, cân đối giữa  yêu cầu và khả năng đòi hỏi người giáo viên phải nắm  vững khả năng  mọi mặt, kể cả các tiềm năng có thể có, thấu hiểu từng mục tiêu và tính toán tỉ mỉ việc đầu tư cho mỗi mục tiêu theo một phương án tối ưu.  

Bước 6: Thiết kế chi tiết hoạt động trên bản giấy

  Trong bước này, cần phải xác định: Có bao nhiêu việc cần phải thực hiện? Các việc đó là gì? Nội dung của mỗi việc đó ra sao? Tiến trình và thời gian thực hiện các việc đó như thế nào? Các công việc cụ thể cho các tổ, nhóm, các cá nhân. Yêu cầu cần đạt được của mỗi việc. 

Bước 7: Kiểm tra, điều chỉnh và hoàn thiện chương trình hoạt động

  Rà soát, kiểm tra lại nội dung và trình tự của các việc, thời gian thực hiện cho từng việc, xem xét tính hợp lý, khả năng thực hiện và kết quả cần đạt được. Nếu phát hiện những sai sót hoặc bất hợp lý ở khâu nào, bước nào, nội dung nào hay việc nào thì kịp thời điều  chỉnh.  Cuối  cùng, hoàn thiện bản thiết kế  chương trình hoạt động và cụ thể hóa chương trình đó bằng căn bản. Đó là giáo án tổ chức hoạt động.  

Bước 8: Lưu trữ kết quả hoạt động vào hồ sơ của học sinh

2 Sau đây là một số chủ đề: Tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong dạy học môn toán THCS

a Chủ đề 1: Chế tạo thước đo

   “Chế tạo thước đo”. Bằng hình thức hoạt động nhóm nhỏ, dưới sự hướng dẫn của giáo viên đã tạo ra được sự hấp dẫn, lôi cuốn, tạo ra được trạng thái tâm lý đầy hứng khởi và tích cực của học sinh, các em được đưa ra những ý kiến sáng tạo của  mình,  chế  tạo được thước đo phù  hợp để  đo  kích thước  của sân trường, của đường bao quanh sân trường. 

b Chủ đề 2: Đo chỉ số BMI

  Chỉ số BMI là gì và cách tính chỉ số BMI cho học sinh THCS là như thế nào? 

Đó là những nội dung mà người giáo viên cần phải giúp học sinh hiểu để đi vào hoạt động trải nghiệm một cách hiệu quả. 

    Chỉ số BMI là cách tính, đo chiều cao, cân nặng của trẻ hiệu quả chính xác nhất giúp bạn có thể theo dõi sự phát triển của con mình một cách hoàn hảo. Chỉ số BMI được các bác sĩ và các chuyên gia khuyên dùng để đánh giá tình trạng cơ thể 

và sức khỏe, đặc biệt là phát hiện béo phì. Bạn có thể áp dụng cách tính chỉ số BMI 

để theo dõi sự phát triển của trẻ đảm bảo về sức khỏe cũng như cân nặng của trẻ theo từng độ tuổi.  

  Công thức tính chỉ số BMI  

  Sử dụng chiều cao và cân nặng của học sinh để tính chỉ số BMI theo công thức sau: 

 Chỉ số BMI ở người lớn 

BMI < 18,5 (dưới chuẩn) 

c Chủ đề 3: Trục đối xứng 

  Sau khi học sinh học xong bài 5 “Tứ giác”, tôi  phân việc cho các nhóm: các nhóm cắt hình cơ bản tam giác thường; các tam giác đặc biệt, tứ giác thường, các 

tứ giác đặc biệt, hình ngũ giác, lục giác, hình tròn…sau đó tìm trục đối xứng của các hình bằng phương pháp gặp đôi, nhóm trưởng trình bày sau khi thu thập được trước lớp. 

   + Thực hiện các phép đo cần thiết và tính tổng diện tích các mặt bên dựa vào các số đo. 

   + Tìm diện tích của mỗi mặt đáy bằng cách chia chúng thành các đa giác đã biết cách tính diện tích. 

  + Tính tổng diện tích các mặt bên và diện tích hai đáy để được diện tích bề mặt của hộp. 

  - Kết quả hoạt động:  

  + Việc trải phẳng hình lăng trụ giúp HS tiếp thu kiến thức trực quan, dễ hiểu 

và dễ nhớ. 

  + GV đưa ra khái niệm giải thích và yêu cầu HS ghi nhớ định nghĩa, công thức tính diện tích xung quanh và diện tích toàn phần của hình lăng trụ. HS có thể phát triển việc tính diện tích bề mặt các vật thể khác trong thực tế. 

  HĐTNST thông qua chủ đề đã tạo cho các em niềm say mê, hứng thú, rèn luyện được thêm sự hiểu biết, hình thành kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tham gia và tổ chức hoạt động tập thể cho học sinh. Đồng thời, bồi dưỡng năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, khả năng sáng tạo, năng lực thẩm mỹ, hợp tác cho học sinh. Bởi vậy trải nghiệm sáng tạo trong dạy học là một hoạt động vô cùng cần thiết và 

bổ ích. Qua hoạt động này các em HS sẽ cảm nhận được những vẻ đẹp tạo cho các 

em HS một sân chơi bổ ích, lành mạnh, từ đó giáo dục cho các em hoàn thiện nhân cách của mình. 

  Nhờ được tham gia hoạt động trải nghiệm sáng tạo hữu ích và thiết thực với môn học, HS không những có thêm nhiều cơ hội vận dụng kiến thức trong sách vở vào thực tiễn, mà còn được tiếp cận, học hỏi thêm nhiều kỹ năng cần thiết trong cuộc sống.  

  Toán học vốn được xem là một môn học khô khan, cứng nhắc với những bất đẳng thức phức tạp hay những phép chiếu cạnh chiếu góc. Những con số, phương trình, những bài toán hóc búa dường như chẳng có ý nghĩa ứng dụng gì gần gũi với cuộc sống. Sự mơ hồ đó làm cho giờ học môn Toán trở nên căng thẳng và áp lực hơn bao giờ hết. 

  Chính vì vậy, để HS có thêm nhiều hứng thú trong giờ học môn Toán, hiểu được nhiều ý nghĩa ứng dụng của môn Toán vào đời sống thực tế, chúng ta thường xuyên tổ chức nhiều hoạt động trải nghiệm sáng tạo để HS tham gia vận dụng kiến thức vào thực tiễn, biến những phương trình, những con số trở nên sinh động, gần gũi với cuộc sống.  

III Kết luận:

  Muốn tổ chức hiệu quả hoạt động trải nghiệm sáng tạo, mỗi giáo viên cần quan tâm tới một số vấn đề sau: 

  +  Chọn nội dung phải phù hợp với HS, nghĩa là khi vận dụng các kiến thức trong nhà trường, HS có thể giải quyết được chúng. 

  + Tìm ra ý tưởng tốt để xây dựng chủ đề, xác định mục tiêu, phương thức hoạt động, giao nhiệm vụ cụ thể, coi trọng sản phẩm của HS sau một chủ đề.   + Giáo viên cần thắp lên ngọn lửa đam mê để rồi cháy hết mình, thắp sáng đường đi cho học trò. Bởi các hoạt động trải nghiệm sáng tạo đòi hỏi chính chúng 

ta cũng phải suy tư, trăn trở thay vì chỉ quan tâm đến các tiết lên lớp. 

  +  Luôn  động  viên  khích  lệ,  tạo  cho  học  sinh  sự  chủ  động,  tự  tin  khi  trải nghiệm sáng tạo bởi học sinh là người được tham gia tực tiếp vào các hoạt động đó nhằm thích ứng với bối cảnh nhà trường. 

  + Sau mỗi hoạt động, coi trọng sự đánh giá của chính HS. Học sinh biết bảo 

vệ, lý giải thành quả mà mình làm được, tạo cơ hội để học sinh đánh giá chéo lẫn nhau. 

MỘT SỐ KINH NGHIỆM TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO TRONG MÔN TOÁN

TẠI TRƯỜNG THCS VĨNH THÀNH

Quách Văn Đầy

Giáo viên trường THCS Vĩnh Thành

1 Thực trạng

1 1 Những thuận lợi

Học đi đôi với hành, trải nghiệm thực tế là chất xúc tác để HS nắm kiến thức chắc hơn và có thể tự mình thu nhận được tri thức. Từ đó giúp cho HS ở trường THCS Vĩnh Thành lĩnh hội được kiến thức một cách sâu sắc hơn. 

Các em có điều kiện trao đổi kiến với thầy cô, bạn bè nhiều hơn, từ đó mà các em khắc sâu được kiến thức mà áp dụng vào thực tiễn một cách dễ dàng. Ở đó, 

HS được chia theo nhóm và đưa ra quan điểm, nhận xét của mình sau đó các em tự mình thể hiện một tác phẩm mình tạo ra. “Khi tổ chức các trải nghiệm cho HS, điều bất ngờ của  giáo viên đó là sự chủ động, sáng tạo của các em”. 

Hàng tuần, hàng tháng, trường THCS Vĩnh Thành đều có tổ chức cho các em được trải nghiệm học tập thông qua các buổi như sinh hoạt ngoại khóa, ngoài giờ lên lớp, sinh hoạt dưới cờ, tham quan, giả ngoại, thực hành ngoài trời,… thông qua rất nhiều kiến thức trong đó có môn toán các em rất hứng thú học tập và tìm tòi. 

1.2 Những khó khăn, vướng mắc

Khó khăn khi thực hiện TNST là cần nhiều thời gian để HS được đến các địa điểm, được giao nhiệm vụ từ trước. Nội dung chương trình còn nặng. Do đó, muốn 

tổ chức hoạt động này thì không thể tổ chức được ở tất cả các tiết học mà chỉ có thể chọn một số chủ đề khả thi. 

Khó khăn đối với trường THCS Vĩnh Thành hiện tại trong hoạt động TNST 

đó là vừa làm vừa học hỏi, vừa rút kinh nghiệm. Mong muốn ở đây là có tài liệu hướng dẫn tổ chức tập huấn cho cán bộ quản lý, giáo viên nhận thức đúng về tổ chức hoạt động TNST;  

Ngoài những khó khăn trên, còn có khó khăn từ phía phụ huynh. Không ít phụ huynh chưa hiểu đúng về học tập TNST, họ nghĩ con đã đi học là vở phải có được một La Mã, hai La Mã… và phải viết kín 3 trang giấy. Còn với giáo viên, vì hoạt động TNST đòi hỏi phải đầu tư nhiều thời gian nên không phải thầy, cô nào cũng mặn mà  

1.3 Thực trạng

Qua thực tế giảng dạy ở trường Trung học cơ sở Vĩnh Thành năm học: 2016 – 2017, tôi thấy kết quả học tập của các em ở môn Toán khối 9 chưa được tốt, cụ thể như sau: 

- Đa số học sinh chưa nhớ được sâu các kiến thức và các công thức toán. 

- Một số em còn chưa quen hoặc còn lung túng với việc tổ chức một số hoạt động trải nghiệm sáng tạo. 

- Kết quả học tập cuối năm của học sinh lớp 9 trong năm học 2016- 2017 đạt kết quả chưa cao, cụ thể như sau: 

và sáng tạo. Điều đó đòi hỏi các hình thức và phương pháp tổ chức HĐ TNST phải 

đa dạng, linh hoạt, HS tự hoạt động, trải nghiệm là chính. Ở đây có 4 phương pháp chính, đó là: 

2.1 Hoạt động câu lạc bộ (CLB)

Câu lạc bộ là hình thức sinh hoạt ngoại khóa của những nhóm học sinh cùng 

sở thích, nhu cầu, năng khiếu,… Hoạt động của CLB tạo cơ hội để học sinh được chia sẻ những kiến thức, hiểu biết của mình về các lĩnh vực trong đó lĩnh vực Toán học làm các em rất thích thú, qua đó phát triển các kĩ năng của học sinh như: Kĩ năng giao tiếp, kĩ năng lắng nghe và biểu đạt ý kiến, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng, kĩ năng viết bài, kĩ năng chụp ảnh, kĩ năng hợp tác, làm việc nhóm, kĩ năng 

ra quyết định và giải quyết vấn đề,…  

2.2 Tổ chức trò chơi 

Trò  chơi là  một loại hình  hoạt động  giải trí,  thư giãn;  là  món ăn tinh  thần nhiều bổ ích và không thể thiếu được trong cuộc sống con người nói chung, đối với học sinh nói riêng. Trò chơi là hình thức tổ chức các hoạt động vui chơi với nội 

dung kiến thức thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, có tác dụng giáo dục “chơi mà học, học mà chơi”. 

Chẳng hạn: Đố vui toán học, đuổi hình bắt chữ,… 

2.3 Tham quan, dã ngoại

Tham quan, dã ngoại là một hình thức tổ chức học tập thực tế hấp dẫn đối với học sinh. Mục đích của tham quan, dã ngoại là để các em học sinh được đi thăm, tìm hiểu và học hỏi kiến thức, tiếp xúc với các di tích lịch sử, văn hóa, công trình, nhà máy… ở xa nơi các em đang sống, học tập, giúp các em có được những kinh nghiệm thực tế, từ đó có thể áp dụng vào cuộc sống của chính các em. 

2.4 Hội thi / cuộc thi

  Hội thi/cuộc thi là một trong những hình thức tổ chức hoạt động hấp dẫn, lôi cuốn học sinh và đạt hiệu quả cao trong việc tập hợp, giáo dục, rèn luyện và định hướng giá trị cho tuổi trẻ. Ở trường có tổ chức cho các em các cuộc thi như: Tuyển chọn học sinh giỏi cấp trường bình chọn học sinh giỏi toán và giải toán trên máy tính cầm tay dự thi học sinh giỏi huyện; cuộc thi giải toán trực tuyến trên mạng.   Mục đích tổ chức hội thi/cuộc thi nhằm lôi cuốn học sinh tham gia một cách chủ động, tích cực vào các hoạt động giáo dục của nhà trường; đáp ứng nhu cầu về vui chơi giải trí cho học sinh; thu hút tài năng và sự sáng tạo của học sinh; phát triển khả năng hoạt động tích cực và tương tác của học sinh, góp phần bồi dưỡng cho các em động cơ học tập tích cực, kích thích hứng thú trong quá trình nhận thức 

2.5 Hoạt động thực hành ngoài trời

Nhờ được tham gia hoạt động trải nghiệm sáng tạo hữu ích và thiết thực với môn học, học sinh không những có thêm nhiều cơ hội vận dụng kiến thức trong sách vở vào thực tiễn, mà còn được tiếp cận, học hỏi thêm nhiều kỹ năng cần thiết trong cuộc sống.  

       Toán học vốn được xem là một môn học khô khan, cứng nhắc với những bất đẳng thức phức tạp hay những phép chiếu cạnh chiếu góc khó nhằn. Những con số, phương trình, những bài toán hóc búa dường như chẳng có ý nghĩa ứng dụng gì gần 

Chưa áp dụng (2016-2017)  16,1%  35,7%  46,2%  3,6%  0% 

Đã áp dụng (2017-2018)  31,3%  35,4%  33,3%  0%  0%  

Như vậy sau khi tôi áp dụng các phương pháp và hoạt động trên, tỉ lệ học sinh đạt từ khá trở lên tăng rất rõ từ 51,8% tăng lên 66,7%, số lượng học sinh yếu không còn từ 3,6% giảm xuống là 0% và cũng nhờ áp dụng những giải pháp này nên kết quả giảng dạy của tôi được nâng lên và đạt được chỉ tiêu trường đề ra. 

4 Bài học kinh nghiệm:  

Để thực hiện tốt các hoạt động trên đạt hiệu quả GV cần: 

- Lôi cuốn HS nhận xét, đánh giá về kết quả hoạt động của nhóm, mức độ tham gia của từng thành viên; 

- Gợi mở cho HS phân tích sự phối hợp hoạt động giữa các thành viên trong nhóm, thể hiện các kĩ năng làm việc nhóm; 

- Điều chỉnh, bổ sung trên cơ sở đánh giá đúng sự cố gắng của từng nhóm, chú trọng phân tích những kĩ năng làm việc nhóm mà HS đã thể hiện; 

- Đưa ra kết luận gồm kết quả hoạt động và mức độ thể hiện các kĩ năng làm việc nhóm (cái gì đã làm tốt, cần rèn luyện thêm và rèn luyện như thế nào). 

Tùy theo tính chất và mục đích của từng hoạt động cụ thể cũng như điều kiện, khả năng của các em mà GV có thể lựa chọn một hay nhiều phương pháp phù hợp. Điều quan trọng là phương pháp được lựa chọn cần phát huy  cao độ vai trò chủ động, tích cực, sáng tạo của HS và khai thác tối đa kinh nghiệm các em đã có. 

cơ hội trải nghiệm để vận dụng những kiến thức học được vào thực tiễn từ đó hình thành năng lực thực tiễn cũng như phát huy tiềm năng sáng tạo của bản thân. Trên đây là những ý kiến của bản thân tôi với mong  muốn góp một phần nhỏ vào việc nâng cao chất lượng đại trà  môn Toán  của trường. Rất mong sự góp ý của các thầy cô giáo và quý vị đại biểu. 

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC

MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG THCS PHÚ LỘC 2

Liêu Na Rinh

Giáo viên trường THCS Phú Lộc 2

1 Đặt vấn đề

  Công nghệ thông tin (CNTT) từ lâu đã là một công cụ không thể thiếu đối với giáo dục và đào tạo. Ứng dụng CNTT trong giáo dục là việc sử dụng CNTT vào hoạt động giảng dạy giúp người học tích cực, chủ động tham gia các hoạt động học. Qua đó trang bị cho người học những tri thức, kỹ năng, các phương thức giải quyết vấn đề,… 

  Nghị quyết số 29-NQ/TW, ngày 4/11/2013 về đổi mới căn bản và toàn diện Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹ năng của người học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở 

để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực. Chuyển 

từ học chủ yếu trên lớp sang tổ chức hình thức học tập đa dạng, chú ý các hoạt động 

xã hội, ngoại khóa, nghiên cứu khoa học. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin 

và truyền thông trong dạy và học”. Theo tinh thần đó tất cả các hoạt động trong nhà trường phải được đẩy mạnh ứng dụng CNTT. 

  Qua thực tế giảng dạy tại đơn vị Trường THCS Phú Lộc 2, tôi nhận thấy còn nhiều em chưa chủ động trong học tập, chưa thực hiện được nhiệm vụ học tập đặc biệt là các tiết học Hình học. Do vậy, tôi thường xuyên trăn trở làm thế nào để học sinh hiểu được bản chất của vấn đề một cách nhanh chóng, đầy đủ và chính xác. Tôi nghĩ rằng trong tình huống này chỉ bằng phương pháp trực quan sinh động là hiệu quả nhất và phù hợp với nhận thức của các em học sinh. 

  Toán học là một môn học rất trù tượng, môn học rèn luyện nhiều các thao tác 

tư duy, góp phần hình thành phẩm chất và năng lực cho các em. Song song đó điều kiện về cơ sở chất của nhà trường đầy đủ, khang trang, đặc biệt là trang thiết bị về ứng dụng CNTT, vì vậy hoạt động ứng dụng CNTT vào dạy học môn Toán trong nhà trường phải được chú trọng đẩy mạnh nhiều hơn nữa. 

2 Các giải pháp ứng dụng CNTT trong dạy học môn Toán

2.1 Ứng dụng CNTT nhằm đổi mới sinh hoạt chuyên môn, đa dạng các hình thức học tập bộ môn

  Song song với việc sinh hoạt chuyên môn truyền thống (2 tuần 1 lần), các giáo viên còn tham gia sinh hoạt chuyên môn trên trường học kết nối để trao đổi về các nội dung: nghiên cứu bài học, chuyên đề, chủ đề,… Với cách làm này giáo viên được chủ động về thời gian, được nghiên cứu trước tài liệu, được phản hồi ý kiến của mình về các nội dung đó, bên cạnh đó giáo viên là nhóm trưởng có thể mời các 

GV của đơn vị khác cùng tham gia trao đổi kinh nghiệm. Ngoài ra, với các vấn đề 

Ngoài việc tham gia sinh hoạt chuyên môn trên trường học kết nối, mỗi giáo viên còn có thể tạo ra các bài học, các chủ đề, chuyên đề,… để các em có thể đăng 

ký tham gia học tập tại nhà. Song song đó, giáo viên khuyến khích các em tham gia học tập, nghiên cứu, tìm hiểu trực tuyến bằng cách tham gia các cuộc thi giải toán bằng Tiếng Việt và Tiếng Anh trên mạng Internet chẳng hạn, hay giao nhiệm vụ về nhà yêu cầu các em sử dụng Internet để tìm hiểu thêm về vấn đề đó. 

2.2 Ứng dụng CNTT trong tiết dạy

  Nói đến ứng dụng CNTT trong giảng dạy là nói đến việc tạo ra các bài giảng giúp sinh động hóa tiết học đồng thời giúp tích cực hóa các hoạt động học của học sinh. Một số phần mềm thông dụng để hỗ trợ tạo bài giảng: phần mềm Microsoft PowerPoint; phần  mềm  Tri  Viet Elearning; phần  mềm Violet; phần  mềm Adobe Presenter;… 

Với mỗi phần mềm các công cụ Toán học đã được tích hợp sẵn trong phần mềm, tuy nhiên một số kí hiệu Toán học vẫn chưa được đầy đủ, các đối tượng hình học chỉ cung cấp những hình hình học cơ bản. Vì thế để thiết kế các hoạt động học của học sinh thật sự chất lượng thì ngoài việc sử dụng riêng lẻ các phần mềm nói trên trong dạy học, giáo viên cần phải biết phối hợp chúng lại để tạo các đối tượng trong bài giảng chính xác, sinh động, tổng quát hơn.  

Ví dụ: Để hướng dẫn HS vẽ đồ thị hàm số y = 2x – 3, GV thiết kế trên phần 

mềm PowerPoint như hình dưới đây: 

Khi tổ chức hoạt động học, HS được quan sát trực quan các bước để thực hiện vẽ và thao tác vẽ đồ thị của hàm số y = 2x – 3 

  Lưu ý: Khi thiết kế các trang chiếu GV cần thiết kế nội dung vừa phải, màu 

sắc không lòe loẹt, phong chữ, cỡ chữ phù hợp,… nhằm lôi cuốn các em tập trung 

tư duy vào vấn đề mà GV mong đợi. 

Ví dụ:  Khi  dạy  về  khái  niệm  hai  điểm  đối  xứng  với  nhau  qua  một  đường 

thẳng,  giáo  viên  có  thể  thiết  kế  trên  phần  mềm  Geometer’s  Sketchpad  như  hình dưới đây: 

  - GV tạo ra các ô lưới vuông để HS dễ dàng nhận ra d là đường trung trực của đoạn AA’ và vẽ chính xác hình vào tập. 

- Khi tổ chức dạy học GV cùng HS vẽ các điểm A’ đối xứng với A, D’ đối xứng với D, C’ đối xứng với C, B’ đối xứng với B qua d để HS thấy được tính tổng quát của vấn đề và nêu được khái niệm hai điểm đối xứng với nhau qua một đường thẳng theo cách nghĩ của mình. 

Ví dụ:  Khi  dạy  về  tính  chất  “Hai  hình  đối  xứng  với  nhau  qua  một  đường 

thẳng thì bằng nhau” giáo viên có thể thiết kế trên phần mềm Geometer’s Sketchpad như hình dưới đây: 

 Trong quá trình dạy học, GV cho HS di chuyển hình ở nhiều vị trí và cho các 

em quan sát và nhận xét quan hệ giữa hai đoạn thẳng AB và A’B’, góc ABC và góc A’B’C’, diện tích tam giác ABC và diện tích tam giác A’B’C’ dựa vào số đo của chúng, từ đó rút ra tính chất. 

Ví dụ: Để giúp HS phát hiện quan hệ giữa góc nội tiếp và số đo của cung bị 

chắn, GV thiết kế trên phần mềm Geometer’s Sketchpad và cho HS thực hành đo với chức năng sẵn có của phần mềm, từ đó dễ dàng phát hiện ra tính chất. 

  Để hoạt động học thêm sinh động hơn, với các câu hỏi, bài tập vận dụng hay củng cố giáo viên có thể thiết kế theo kiểu trò chơi (như các trò chơi trên hệ thống Violympic) bằng phần mềm Violet. Khi đó, hoạt động học của các em trở nên nhẹ nhàng, sinh động kích thích được tính tích cực trong thực hiện nhiệm vụ học tập của mình. 

3 Một số kết quả đạt được

  Các hoạt động sinh hoạt chuyên môn (nghiên cứu bài học, chuyên đề, chủ đề,…) thông qua trường học kết nối đạt kết quả tốt, hiệu quả cao. Giáo viên tạo được nhiều bài học với nhiều nội dung phong phú, chất lượng. 

  Học sinh đăng ký các bài học trên trường học kết nối để học tập tại nhà, đăng 

ký tự luyện trên hệ thống Violympic với số lượng đáng kể. 

  Thái độ học tập môn Toán của học sinh có chuyển biến rõ rệt. HS cảm thấy thích thú hơn, hăng hái phát biểu nhiều hơn, hoạt động học tích cực hơn. Chất lượng dạy học của bộ môn được tăng lên.  

HS

Giỏi (%)

Khá (%)

Tb (%)

Trên Tb (%)

Yếu (%)

Kém (%)

(24,2%) 

23 (37,1%) 

19 (30,6%) 

57 (91,9%) 

5 (8,1%) 

0 (0,0%) 

(25,7%) 

28 (40,0%) 

21 (30,0%) 

67 (95,7%) 

3 (4,3%) 

0 (0,0%) 

4 Kết luận

Tóm lại, CNTT đang được ứng dụng rộng rãi và có tác động tích cực đối với việc đổi mới và phát triển giáo dục, làm thay đổi phương thức dạy và học tiến tới xây dựng xã hội học tập. 

Ứng dụng CNTT vào dạy học môn Toán tại đơn vị làm nâng cao chất lượng dạy học của bộ môn Toán nói riêng, đồng thời góp phần làm tăng chất lượng giáo dục chung của nhà trường./. 

ỨNG DỤNG CNTT VÀO DẠY HỌC BÀI TOÁN THỰC TẾ

Ở PHÂN MÔN HÌNH HỌC 9

Bùi Thanh Liêm

Giáo viên trường THCS Long Đức

(huyện Long Phú)

Môn Toán là một môn học có tính trừu tượng cao, đòi hỏi khả năng tư duy logic, lập luận chặt chẽ, chính xác,  Cho nên không phải học sinh (HS) nào cũng say mê và học tốt môn Toán. HS thường có cảm ngại khi học toán nói chung và gặp nhiều khó khăn khi giải các bài toán hình học nói riêng. Đặc biệt là những bài toán hình học vận dụng kiến thức vào thực tế cuộc sống. Để tạo động cơ học tập và rèn luyện khả năng ứng dụng toán học vào thực tiễn, việc dạy học cần phải theo hướng trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ đó mới giúp hình thành và khắc sâu kiến thức khó hình dung hoặc đòi hỏi sự suy luận cao tạo điều kiện để tổ chức các hoạt động, định hướng cho HS tự tìm tòi phát hiện kiến thức nhằm phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo, bồi dưỡng lòng say mê hứng thú và ý chí học 

tập của HS. Chính vì thế, việc chọn tham luận “Ứng dụng CNTT vào dạy học bài toán thực tế ở phân môn Hình học 9” là một điều cần thiết. 

1 Ý nghĩa và ưu điểm

Thông qua các giờ học ở dự án dạy học bài toán thực tế có ứng dụng CNTT thì: 

- HS say mê và hứng thú hơn trong việc ứng dụng các công thức tỉ số lượng giác vào giải bài tập thực tế. 

- Khuyến khích HS nâng cao chất lượng giao tiếp, bao gồm giao tiếp giữa 

HS với nội dung bài giảng, giao tiếp giữa người thầy và học trò và giao tiếp giữa các HS với nhau thông qua các công cụ học tập trực tuyến trên website (do GV xây dựng). Đồng thời, các em sẽ có điều kiện giao lưu, học tập kinh nghiệm với HS ở các trường khác nhờ vào các sản phẩm, video được chia sẻ trên mạng xã hội như YouTube, Facebook và trang lưu trữ trực tuyến OneDrive. 

- Rèn luyện cho HS các kỹ năng cần thiết của xã hội hiện đại, đặc biệt là các 

kỹ năng sử dụng CNTT-TT; kỹ năng làm việc nhóm và giao tiếp, ứng xử; năng lực 

tư duy độc lập và sáng tạo. 

- Các nhóm sẽ làm việc độc lập để hoàn thành sản phẩm (video, hình ảnh, slide powerpoint báo cáo) để hình thành và rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm. Từ 

đó, các em sẽ tự tin hơn trong giao tiếp với bạn bè trong việc chia sẻ và học hỏi các kiến thức bộ môn Toán học, Công nghệ, Tin học,…. Nhóm trưởng sẽ được phát triển các kỹ năng quản lý nhóm, lập kế hoạch và giải quyết các vấn đề nảy sinh. Sau khi hoàn thành các công việc thực tế, các nhóm được bồi dưỡng các kỹ năng diễn đạt,  thuyết  trình về sản phẩm  của nhóm  mình  và trả  lời  các  câu  hỏi do  các nhóm khác đặt ra. 

Ngoài ra, việc ứng dụng mô hình đào tạo trực tuyến vào dạy học phân môn Hình học 9 sẽ góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, phương pháp học tập và phương pháp đánh giá của bộ môn.  

- Tổ chức hoạt động dạy, học trên lớp, làm rõ các vấn đề HS thắc mắc. Tiến hành chia nhóm, nhóm tự chọn nội dung đo đạc, lập kế hoạch thực hiện. 

- Các nhóm tổ chức thực hiện kế hoạch đo đạc theo nội dung đã chọn, có ghi hình, chụp ảnh để làm minh chứng hoạt động của nhóm, đưa video lên YouTube 

và chuẩn bị nội dung báo cáo trên PowerPoint, đưa tập tin PowerPoint và tập tin Excel lên OneDrive. 

- Tổ chức hoạt động báo cáo: các nhóm trình báo cáo kết quả thực hiện, trả lời câu hỏi của nhóm khác và giáo viên tổng kết, đánh giá các hoạt động của 

HS. 

- Về nhà, HS truy cập vào website Kiến thức Toán – Lí để làm bài kiểm tra trực tuyến. Giáo viên sẽ thống kê mức độ, đánh giá kết quả học tập của từng HS (đánh giá theo năng lực) và ghi nhận những phản hồi về dự án dạy học từ những câu hỏi khảo sát trong bài kiểm tra. Bên cạnh đó, giáo viên cũng ghi nhận ý kiến khảo sát từ HS lớp 9 khác và HS trường khác về các sản phẩm đã thực hiện của lớp 

- Kiểm tra vấn đáp trên lớp và kiểm tra kỹ năng, thái độ làm việc của từng 

em trong nhóm. 

- HS tự đánh giá, nhóm trưởng đánh giá thành viên của nhóm theo mẫu đánh giá của giáo viên phát (theo thang điểm 10 ở bảng 1). 

- Kiểm tra trực tuyến (sử dụng module Kiểm tra trực tuyến trên website Kiến 

thức Toán - Lí). 

Điểm đánh giá toàn dự án là điểm trung bình của điểm HS tự đánh giá (hệ

số 1), điểm nhóm trưởng đánh giá (hệ số 1) và điểm do giáo viên đánh giá (hệ số 2)

Qua các phương pháp kiểm tra nêu trên, kiểm tra khả năng vận dụng những kiến thức,  kinh  nghiệm,  kĩ  năng,  thái  độ  và  hứng  thú  để  hành  động có hiệu  quả trong các tình huống vận dụng kiến thức vào thực tiễn, ở các năng lực sau đây:  

3 Kết quả đạt được và một số kiến nghị

Qua thực hiện dự án dạy học có ứng dụng CNTT, thu được các kết quả nổi bật như sau: 

- Học sinh hiểu rõ và biết quy trình thực hiện, các tính được chiều cao của một vật thể không thể lên đỉnh của nó và khoảng cách giữa hai điểm mà không thể 

đo trực tiếp được. 

-  Đa  số  học  sinh  sử  dụng  thành  thạo  các  tính  năng  thông  dụng  của PowerPoint, Excel, OneDrive, YouTube và biết sử dụng website Trường học kết nối, Kiến thức Toán-Lí để hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập. 

- Các nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập, đa số học sinh rất tích cực trong hoạt động, có 4 em được tuyên dương trước tập thể lớp. Tuy nhiên, vẫn còn một số học sinh chưa tập trung trong việc đo đạc thực tế và không theo sát hoạt động của nhóm. 

  Từ những mặt làm được và những điểm hạn chế trong dự án, rút ra được một

số kinh nghiệm và đề xuất như sau:

  - Học sinh đang được tập quen dần với nghiên cứu khoa học nên cần có sự định hướng, chỉ dẫn rõ rằng của giáo viên về nội dung và cách thức thực hiện. 

  - Giáo viên cần tập huấn cho nhóm trưởng phương pháp lập kế hoạch với thời gian, phân công công việc rõ ràng; đôn đốc tiến độ thực hiện tránh bị động thời gian. 

  - Hướng dẫn học sinh tự đánh giá, nhóm trưởng đánh giá tổ viên thật chi tiết. Giáo viên phải đánh giá chính xác năng lực của từng học sinh để tạo động lực học tập. 

  - Cần tạo không khí học tập thoải mái, nhẹ nhàng trong suốt quá trình thực hiện dự án. 

MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÚP HỌC SINH

HỌC TỐT MÔN TOÁN

Phan Văn Trung

Tổ trưởng tổ Toán - Trường THCS Phú Lộc 

I THỰC TRẠNG

        Chất lượng giáo dục luôn luôn là điều trăn trở đối với các nhà quản lý giáo dục nói chung cũng như đối với người giáo viên nói riêng. Chất lượng giáo dục ở trường THCS, trong đó đặc biệt là chất lượng môn toán luôn được quan tâm hàng đầu trong 

sự chỉ đạo của người cán bộ quản lý nhà trường, của người giáo viên trực tiếp giảng dạy. Làm thế nào để nâng cao chất lượng môn toán ở trường THCS đây là câu hỏi không mới nhưng câu trả lời thì luôn là đề tài “nóng” cho các cán bộ quản lý và giáo viên dạy toán ở trường THCS. đặc biệt hơn là phong trào bồi dưỡng học sinh năng khiếu trong nhà trường. 

       Trong những năm gần dây, phong trào học sinh giỏi lại được ngành giáo dục quan tâm đặc biệt và đẩy mạnh không ngừng ngay từ đầu cấp học, mỗi học sinh cần 

và có thể đạt được trình độ nhất định, đồng thời phát triển được khả năng của mình nhằm chuẩn bị ngay từ đầu những con người chủ động, sáng tạo đáp ứng được nhu cầu của môn học, phù hợp với yêu cầu phát triển của đất nước. Là giáo viên dạy toán và bồi dưỡng học sinh giỏi, trong quá trình dạy tôi nhận thấy cần chú ý đến các em có năng khiếu, gợi cho các em sáng tạo từ những định lí, bài toán cơ bản trong sách giáo khoa, giúp các em biết áp đụng có hiệu quả trong khi giải bài tập tránh tâm lý chám khi học toán. 

      Qua nhiều năm được phân công bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi Toán của trường, tôi thấy các em học sinh rất thích thú học bài, thuộc nhiều định lí,  nhưng các em thiếu  tìm tòi, sáng tạo trong học tập, có thói quen chờ đợi, dựa vào giáo viên, bạn bè hoặc xem lời giải sẵn trong sách giải một cách thụ động. chính vì lẻ đó khi giảng dạy giáo viên chỉ cần gợi cho học sinh sáng tạo từ những kiến thức cơ bản nhằm giúp các em giải được các bài toán nâng cao trong các kì thi chọn học sinh giỏi, hoặc thi tuyển vào trường chuyên. khi dạy tôi thường rèn cho học sinh các kỹ năm sau: