Hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại tại việt nam (tt)

Về mặt nghiên cứu, mặc dù là một nội dung quan trọng trong cơ cấu hoạt động của ngân hàng và thị trường tài chính, nhưng hiện nay nội dung pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

NGUYỄN THỊ THANH TÚ

ĐỀ TÀI HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT ĐIỀU CHỈNH HOẠT ĐỘNG ĐẦU

TƯ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI TẠI VIỆT NAM

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT HỌC

Hà Nội - 2019

MỞ ĐẦU

1 Lí do lựa chọn đề tài

Về mặt thực tiễn, trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế, đa dạng hóa và mở rộng dịch vụ là xu hướng tất yếu tại các ngân hàng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh Tại Việt Nam hiện nay, các ngân hàng thương mại không chỉ dừng lại ở việc đẩy mạnh các dịch vụ truyền thống mà ngày càng phát triển nhiều loại hình hoạt động, trong đó nhiều ngân hàng phát triển thành mô hình có tính chất hỗn hợp Các hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại như góp vốn, mua cổ phần, đầu tư chứng khoán theo đó được đẩy mạnh, trở thành hoạt động có vị trí ngày càng quan trọng bởi lợi ích kinh tế và ý nghĩa phân tán rủi ro nhất định đối với các ngân hàng Tuy nhiên, xuất phát từ đặc thù của hoạt động ngân hàng nói chung và rủi ro tiềm ẩn liên quan đến vấn

đề xung đột lợi ích hàm chứa trong các hoạt động đầu tư, yêu cầu cần kiểm soát chặt chẽ nhóm hoạt động này đối với ngân hàng thương mại là rất cần thiết Sự kiểm soát này hướng đến mục tiêu không gây ảnh hưởng hoặc hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến hoạt động và chức năng trung gian tiền tệ của ngân hàng thương mại cũng như cả hệ thống, bảo vệ quyền lợi người gửi tiền

Thực tế giai đoạn vừa qua cho thấy, những bất ổn của thị trường tài chính toàn cầu đã tác động mạnh mẽ đến hoạt động của hệ thống ngân hàng tại Việt Nam, làm bộc lộ những yếu kém nội tại Yêu cầu tăng cường sự can thiệp và quản

lí của Nhà nước đối với hệ thống ngân hàng do đó càng được đặt ra cấp thiết

Về mặt pháp luật, việc ban hành mới và sửa đổi Luật các Tổ chức tín dụng (năm 1997, 2004 và 2010, 2017), cùng nhiều văn bản hướng dẫn thi hành đã thiết lập một cơ sở pháp lí đầy đủ, chi tiết hơn trong điều chỉnh hoạt động ngân hàng

và đảm bảo an toàn hệ thống Tuy nhiên, một số bất cập, hạn chế, chưa thống nhất vẫn còn tồn tại trong quy định pháp luật, hay ở khía cạnh khác, quy định chưa tạo lập được sự kiểm soát cần thiết và hiệu quả đối với hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại Những hạn chế này gây ra những hệ quả và rủi ro

nhất định trên thực tế thị trường và đặt ra yêu cầu cần thiết phải hoàn thiện nhằm đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng và nền tài chính

Về mặt nghiên cứu, mặc dù là một nội dung quan trọng trong cơ cấu hoạt động của ngân hàng và thị trường tài chính, nhưng hiện nay nội dung pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại chưa thực sự được quan tâm nghiên cứu Các công trình đã được công bố thường tập trung vào nhóm hoạt động truyền thống như huy động, cấp tín dụng hoặc dịch vụ thanh toán của ngân hàng thương mại Pháp luật về hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại chỉ được đề cập ở từng nội dung hoạt động và chủ yếu trên giác độ kinh tế, những phân tích chuyên sâu hoặc chuyên ngành, đặc biệt về pháp luật rất hạn chế (Điểm qua nội dung các công trình này được mô tả chi tiết tại mục 2 Phần thứ nhất của Luận án)

Từ những lí do trên, việc nghiên cứu thấu đáo những vấn đề lí luận và thực tiễn đối với pháp luật về hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại, từ đó xây dựng và hoàn thiện hệ thống các quy phạm pháp luật điều chỉnh hoạt động này

là cấp thiết và có tính thời sự Chính vì vậy, tác giả đã lựa chọn đề tài “Hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của Ngân hàng thương tại Việt Nam” làm đề tài nghiên cứu luận án tiến sĩ luật học của mình

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu của luận án là xây dựng cơ sở lí luận về hoạt động đầu tư và pháp luật đối với hoạt động đầu tư của NHTM, đánh giá thực trạng các quy định pháp luật hiện hành, từ đó đưa ra giải pháp hoàn thiện pháp luật đối với hoạt động đầu tư của NHTM Nghiên cứu, đánh giá của luận án nhằm đến mục tiêu quản lí hiệu quả, đồng thời có tính định hướng đối với hoạt động đầu tư của các NHTM hiện nay trước yêu cầu hội nhập của nền kinh tế

Với mục đích nghiên cứu trên, nhiệm vụ nghiên cứu của luận án được xác định là:

Thứ nhất, tác giả tập trung nghiên cứu và đưa ra khái niệm về hoạt động đầu tư của NHTM, chỉ ra đặc điểm đặc thù hoạt động đầu tư của NHTM với các hoạt động ngân hàng truyền thống và các hoạt động đầu tư khác cũng như ý nghĩa hoạt động đầu tư đối với mô hình NHTM

Thứ hai, nghiên cứu và xây dựng khái niệm và xác định cấu trúc pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM từ đó xác định các yếu tố ảnh hưởng đến

pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của các NHTM

Thứ ba, nghiên cứu lí luận và thực tiễn một số nội dung pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM tại Việt Nam gồm quy định về phương thức thực hiện hoạt động đầu tư, quy định về các biện pháp bảo đảm an toàn khi NHTM thực hiện các hoạt động đầu tư và quy định về quản lí nhà nước đối với hoạt động đầu tư của NHTM

Thứ tư, từ những đánh giá nội dung pháp luật thực tiễn đặt, luận án đưa ra giải pháp hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM tại Việt Nam, và tăng cường hiệu quả Giải pháp vừa có tính tổng thể vừa chi tiết để đảm bảo tính khả thi

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận án được xác định như sau:

- Các quan điểm khoa học, học thuyết pháp lí của các tác giả cá nhân

và tổ chức đã công bố trong các công trình trong nước và nước ngoài

- Hệ thống các quy định pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM bao gồm: Luật các Tổ chức tín dụng và các văn bản hướng dẫn thi hành, Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Thương mại và các quy định quốc tế như cam kết gia nhập WTO, Hiệp ước Basel

- Thực tiễn hoạt động đầu tư của một số NHTM tại Việt Nam và thị trường thông qua tổng hợp, phân tích số liệu báo cáo tài chính, báo cáo ngành,…

Về phạm vi nghiên cứu: Nội hàm hoạt động đầu tư của NHTM có phạm

vi rộng và hẹp theo quan điểm tiếp cận Tuy nhiên, trong khuôn khổ hạn định của luận án, tác giả tập trung nghiên cứu các quy định pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM từ khi ban hành Luật các TCTD số 47/2010/QH12 năm

2010 đến nay Bên cạnh đó, tác giả xác định phạm vi nghiên cứu chỉ bao gồm các hoạt động góp vốn, mua cổ phần, hoạt động kinh doanh chứng khoán và hoạt động uỷ thác đầu tư Luận án không nghiên cứu các hoạt động tín dụng đầu tư, đầu tư vào tài sản cố định, và một số hoạt động đầu tư khác như kinh doanh ngoại hối, kinh doanh vàng, đây được xác định là nội dung đã được nghiên cứu tại nhiều công trình

4 Phương pháp nghiên cứu

Luận án được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy

vật biện chứng và duy vật lịch sử; các quan điểm, chủ trương chính sách của Đảng và nhà nước về hoạt động tài chính ngân hàng Để giải quyết hiệu quả đề tài, các phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp, phỏng đoán khoa học sẽ được tác giả vận dụng một cách linh hoạt nhằm đặt được mục đích nghiên cứu từng nội dung

Tại phần I, phương pháp tổng hợp được sử dụng chủ yếu nhằm tạo lập nguồn tài liệu đầy đủ cho nghiên cứu và hoàn thiện Luận án Bên cạnh đó, phương pháp phỏng đoán được kết hợp nhằm đưa ra kết luận và đánh giá về tình hình nghiên cứu của đề tài

Tại phần II, các phương pháp nghiên cứu được sử dụng phù hợp với mục tiêu nghiên cứu của từng phần:

Chương I, xác định nghiên cứu một số vấn đề cơ bản về hoạt động đầu tư của NHTM và pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM, tác giả sử dụng chủ yếu phương pháp phân tích, phương pháp tổng hợp, phương pháp so sánh pháp luật, đồng thời có vận dụng phỏng đoán khoa học Các phương pháp trên giúp cho việc xem xét hoạt động đầu tư của các NHTM, pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM một cách đầy đủ, từ đó đánh giá khách quan, toàn diện và xác định rõ ràng phạm vi vấn đề nghiên cứu cũng như đánh giá bước đầu

về yêu cầu, tiêu chí và mức độ điều chỉnh của pháp luật đối với hoạt động đầu tư của NHTM

Chương II, với mục tiêu nghiên cứu về trực trạng pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM tại Việt Nam, các phương pháp phân tích, phương pháp so sánh và phỏng đoán khoa học sẽ được tác giả tiếp tục sử dụng là phương pháp nghiên cứu chủ đạo Xác định các phương pháp nghiên cứu trên xuất phát

từ việc xác định rõ nội dung, mục tiêu và đặc thù nội dung cũng như đối tượng nghiên cứu Pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM được xem xét như một bộ phận của pháp luật ngân hàng, trong đó mục tiêu điều chỉnh hướng đến hạn chế rủi ro, đảm bảo an toàn hệ thống song vẫn tạo được môi trường để NHTM thực hiện quyền tự do kinh doanh Từ việc nhận diện đặc trưng trên, trong triển khai nghiên cứu, áp dụng tư duy logic khoa học thông qua việc phân tích, đánh giá các quy định pháp luật hiện hành, đồng thời so sánh pháp luật một số quốc gia trên thế giới để phán đoán các xu hướng, hệ quả có thể xảy ra sẽ có hiệu quả cao,

từ đó đưa ra các kiến nghị, giải pháp phù hợp nhằm hoàn thiện quy định của pháp luật

Chương III, trên cơ sở các luận giải tại chương II và vấn đề lí luận tại chương I, tác giả sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp, đặc biệt vận dụng phỏng đoán khoa học nhằm đưa ra các luận điểm, luận cứ và các giải pháp có

tính thực tiễn

5 Đóng góp mới của Luận án

- Là luận án tiến sĩ luật học nghiên cứu hệ thống và chuyên sâu các vấn đề

lí luận và thực tiễn về pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM tại Việt Nam

- Nghiên cứu pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM một số nước trên thế giới, làm cơ sở vận dụng chọn lọc để đề xuất hoàn thiện bộ phận pháp luật này tại Việt Nam

- Đánh giá khách quan các quy định pháp luật hiện hành điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM trong bối cảnh các yêu cầu đặt ra của tình hình mới Trên cơ sở đó, Luận án chỉ ra những bất cập còn tồn tại, khẳng định tính tất yếu khách quan của việc hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM

- Nghiên cứu, đề xuất các kiến nghị, giải pháp phù hợp và khả thi, không chỉ trên phương diện hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM mà còn nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng, phù hợp với đòi hỏi của thực tiễn trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế

6 Ý nghĩa khoa học và tính thực tiễn của đề tài nghiên cứu

Thứ nhất: hệ thống hóa vào làm rõ các vấn đề lí luận về hoạt động đầu tư của

NHTM và pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM làm cơ sở xác định yêu cầu trong xây dựng và hoàn thiện pháp luật điều chỉnh

Thứ hai: đánh giá tương đối toàn diện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của

NHTM tại Việt Nam trong bối cảnh tình hình mới, trên cơ sở nghiên cứu thực tiễn thị trường, khảo sát số liệu và trong sự so sánh với pháp luật một số quốc gia trên thế giới Trên có sở đó, Luận án chỉ ra những bất cập còn tồn tại trong nội dung pháp luật, khẳng định yêu cầu tất yếu của việc hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM

Thứ ba: kiến nghị sửa đổi quy định pháp luật, giải pháp phù hợp và khả thi,

không chỉ trên phương diện hoàn thiện pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM mà còn nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng, phù hợp với đòi hỏi của thực tiễn trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế

Bên cạnh ý nghĩa khoa học, kết quả nghiên cứu có tính ứng dụng thực tiễn lớn, thể hiện: (i) đóng góp căn cứ cho việc tiếp tục hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt

động ngân hàng nói chung và đặc biệt pháp luật về hoạt động đầu tư của các NHTM; (ii) đóng góp vào hệ thống pháp lí để các cơ quan quản lí nhà nước quản lí và giám sát hoạt động đầu tư của NHTM hiệu quả, đảm bảo hoạt động đầu tư của các NHTM lành mạnh, từ đó bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của khách hàng

7 Kết cấu của luận án

Ngoài phần mở đầu, phần kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, Luận án triển khai theo kết cấu gồm hai phần như sau:

Phần I: Tổng quan tình hình nghiên cứu

Phần II: Nội dung luận án Phần thứ hai gồm ba chương:

Chương 1: Tổng quan về hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại và vấn đề hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Chương 2: Thực trạng pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại tại Việt Nam

Chương 3: Định hướng và giải pháp hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại tại Việt Nam

PHẦN I TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

Đề tài “Hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng

thương mại tại Việt Nam” là đề tài nghiên cứu có tính mới, chưa có công trình

chuyên sâu nào nghiên cứu giải quyết nội dung này Trong một số công trình, từng khía cạnh nội dung liên quan đến hoạt động đầu tư của NHTM và pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM được đề cập song thiếu tính toàn diện

Một số sách chuyên khảo, luận án và bài báo nghiên cứu đã đưa ra đánh giá về nội dung liên quan đến hoạt động đầu tư và pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM như: xác định nội hàm và tầm quan trọng của hoạt động đầu

tư do NHTM thực hiện, tính chất rủi ro đặt ra vấn đề cần thiết quản lí và điều chỉnh bằng pháp luật đối với hoạt động này Tiếp đó, một số bất cập trong pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư cũng được chỉ ra như vấn đề hạn chế trong quản

lí nguồn vốn, trong quản lí, tách bạch mối quan hệ và giao dịch giữa NHTM và công ti trực thuộc, thiếu cơ chế trong quản lí hoạt động uỷ thác đầu tư, hạn chế

trong công thết lập cơ chế giám sát của cơ quan quản lí đến NHTM khi thực hiện hoạt động đầu tư,

Nhìn chung, nội dung pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM

đã được nghiên cứu ở mức độ nhất định, tuy nhiên không có tính toàn diện và thực sự chuyên sâu Do đó, kế thừa, tiếp tục nghiên cứu nội dung về hoạt động đầu tư của NHTM và pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM đảm bảo tính mới và có ý nghĩa hết sức quan trong trong hoàn thiện nội dung pháp luật này, góp phần đảm bảo an toàn thị trường tiền tệ và thị trường tài chính tại Việt Nam

PHẦN II NỘI DUNG

CHƯƠNG I TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VÀ VẤN ĐỀ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT ĐIỀU CHỈNH HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

1.1 Khái quát về hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

1.1.1 Quan niệm về hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Đầu tư là khái niệm có nội hàm rộng Đối với hoạt động đầu tư của NHTM cũng có nhiều cách tiếp cận khác nhau theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp tuỳ theo mục đích nghiên cứu Trong phạm vi luận án, “hoạt động đầu tư của NHTM được

hiểu là việc NHTM trực tiếp bỏ vốn, tài sản nhằm góp vốn thành lập doanh nghiệp, mua bán các công cụ đầu tư như cổ phiếu, trái phiếu và các loại chứng khoán khác hoặc uỷ thác cho bên thứ ba thực hiện các hoạt động đầu tư nhằm tìm kiếm lợi nhuận ”

Dưới cách tiếp cận này, luận án cũng xác định giới hạn nghiên cứu về pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM bao gồm nội dung pháp luật điều về các nhóm hoạt động cụ thể, gồm hoạt động góp vốn, mua cổ phần; hoạt động đầu

tư chứng khoán và hoạt động uỷ thác đầu tư Các nhóm hoạt động đầu tư này của

NHTM cũng là vấn đề được quan tâm trong nghiên cứu pháp luật và thực tiễn tại nhiều quốc gia trên thế giới và cũng là vấn đề còn tồn tại nhiều bấp cập tại

Việt Nam

1.1.2 Đặc điểm hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Hoạt động đầu tư của NHTM có đặc trưng nhất định, cụ thể (i) tính chất rủi ro; (ii) không phải là hoạt động ngân hàng cơ bản song có vai trò ngày càng quan trọng trong cơ cấu hoạt động của NHTM; (iii) nguồn vốn thực hiện hoạt động đầu tư của NHTM có tính đặc thù và thường phải đảm bảo giới hạn nhất định; (iv) thường phải tuân thủ các giới hạn và biện pháp bảo đảm an toàn trong quá trình thực hiện; (v) chịu sự quản lí chặt chẽ từ phía Nhà nước

Việc xác định và nắm rõ các đặc trưng của hoạt động đầu tư do NHTM thực hiện có ý nghĩa lớn trong đánh giá đầy đủ, toàn diện và khách quan pháp luật điều chỉnh hoạt động này, từ đó đưa ra giải pháp hoàn thiện pháp luật phù hợp và có tính thực tiễn

1.1.3 Phân loại hoạt động đầu tư của NHTM

Hoạt động đầu tư của NHTM dựa trên các tiêu chí khác nhau có thể phân thành nhiều nhóm hoạt động:

Căn cứ thời hạn hoạt động, gồm hoạt động đầu tư trung và dài hạn (thành lập công ti trực thuộc, góp vốn, mua cổ phần khác); hoạt động đầu tư ngắn hạn (đầu tư có thời hạn dưới 01 năm); hoạt động đầu tư không xác định thời hạn

Căn cứ theo phương thức thực hiện hoạt động đầu tư, hoạt động đầu tư của NHTM bao gồm hoạt động góp vốn, mua cổ phần; hoạt động đầu tư chứng khoán (không bao gồm chứng khoán vốn được xem xét trong góp vốn, mua cổ phần); hoạt động uỷ thác đầu tư

1.1.4 Vai trò hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

- Thực hiện hoạt động đầu tư giúp NHTM có thể da dạng hoá danh mục đầu tư, góp phần tạo lập và ổn định thu nhập

- Thực hiện hoạt động đầu tư góp phần cân bằng rủi ro tín dụng của NHTM

- Hoạt động đầu tư góp phần tăng cường hiệu quả hoạt động ngân hàng

1.2 Quan niệm và cấu trúc pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

1.2.1 Quan niệm về pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM là hệ thống các quy tắc

xử sự, do Nhà nước ban hành hoặc thừa nhận, điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình NHTM thực hiện, sử dụng nguồn vốn, tài sản thực hiện các hoạt động đầu tư bao gồm hoạt động góp vốn, mua cổ phần, hoạt động đầu tư chứng khoán và hoạt động uỷ thác đầu tư

1.2.2 Cấu trúc pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Việc xác định cấu trúc pháp luật có thể dựa trên cơ sở từ các quan hệ xã hội cơ bản phát sinh trong quá trình chủ thể thực hiện hoạt động mà pháp luật đó điều chỉnh, đồng thời xuất phát từ đặc trưng và yêu cầu đặc thù đối với nội dung pháp luật đó

Trong quá trình NHTM thực hiện hoạt động đầu tư sẽ phát sinh các nhóm quan hệ xã hội giữa ba bên: NHTM (với vai trò là nhà đầu tư); chủ thể tiếp nhận nguồn vốn đầu tư và chủ thể quản lí Sự điều chỉnh các nhóm quan hệ này, phải đặt trong yêu cầu đặc thù của hoạt động đầu tư do NHTM thực hiện, đó là đảm bảo sự quản lí, giám sát của Nhà nước đối với hoạt động đầu tư theo đúng định hướng, trong phạm vi được xác lập hướng đến an toàn hệ thống, giảm thiểu rủi

ro hoạt động đối với NHTM, đồng thời đảm bảo quyền tự do kinh doanh và phát huy được tính chủ động của NHTM

Từ việc xem xét nội dung nhóm quan hệ và yêu cầu điều chỉnh đặc thù của pháp luật đối với hoạt động đầu tư của NHTM, cấu trúc pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM được xác định gồm :

(i) Nhóm quy định pháp luật về phương thức thực hiện hoạt động đầu tư của

NHTM

(ii) Nhóm quy định pháp luật về điều kiện và trình tự thực hiện hoạt động đầu

tư của NHTM

(iii) Nhóm quy định pháp luật về các biện pháp nhằm đảm bảo an toàn trong

hoạt động đầu tư của NHTM

(iv) Quy định pháp luật về quản lí nhà nước đối với hoạt động đầu tư của

NHTM

1.3 Khái quát về hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

1.3.1 Quan niệm về hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của

ngân hàng thương mại

Hoàn thiện pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM là việc sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật ngân hàng và lĩnh vực liên quan, điều chỉnh quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình NHTM thực hiện hoạt động đầu tư nhằm đảm an toàn hệ thống tài chính, nền kinh tế cũng như quyền tự do kinh doanh của ngân hàng

1.3.2 Nguyên tắc cơ bản của việc hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

Trong lĩnh vực ngân hàng, sự an toàn của hệ thống được coi là mục tiêu rất quan trọng trong điều hành và quản lí, bởi vậy, trong hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của NHTM phải đảm bảo đồng thời và cân đối hai nguyên tắc cơ bản: (i) nguyên tắc đảm bảo quyền tự do kinh doanh; (ii) nguyên tắc bảo đảm an toàn hệ thống

1.3.3 Tiêu chí hoàn thiện pháp luật điều chỉnh hoạt động đầu tư của ngân hàng thương mại

- Nội dung pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM phải phù hợp với quan điểm, đường lối, chính sách phát triển nền kinh tế của quốc gia và trình độ phát triển kinh tế - xã hội của chính quốc gia đó

- Nội dung pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM phải dựa trên các đặc thù của hoạt động đầu tư do NHTM thực hiện

- Nội dung pháp luật về hoạt động đầu tư của NHTM phải đảm bảo tính hợp lí, khả thi, tính toàn diện và tính thống nhất