Để đáp ứng với sự phát triển của phong trào Thể dục Thể thaoTDTT Tỉnh nhà nói chung và môn Cầu lông trong thi đấu Hội khỏe Phù đổngHKPĐ nói riêng cũng như phong trào trong học sinhHS, đò
Trang 11
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
LỰA CHỌN MỘT SỐ BÀI TẬP NHẰM PHÁT TRIỂN
KỸ THUẬT ĐÁNH CẦU CAO TRÁI TAY MÔN CẦU LÔNG CHO
Quảng Bình, tháng 12 năm 2018
Trang 21 Phần mở đầu
Trong những năm gần đây phong trào cầu lông trong tỉnh nhà phát triển rất mạnh mẽ, không chỉ ở các ban ngành, thành phố mà còn lan rộng ra các huyện thị
và các vùng nông thôn khác Nổi bật là các Câu lạc bộ(CLB) cầu lông ở Thành phố Đồng Hới, các CLB cầu lông ở huyện Tuyên Hóa với nhiều vận động viên thi đấu xuất sắc tại giải cầu lông toàn tỉnh tranh cúp Tấn Phát lần thứ I Bên cạnh đó thì môn Cầu lông cũng được các học sinh yêu thích hơn nhiều năm trước đây
Do đặc trưng của bộ môn Cầu lông là môn thể thao khá dễ chơi nên càng tăng được hứng thú tập luyện cho học sinh, tạo cho các em sự say mê học tập, kết quả tiến bộ rõ rệt
Để đáp ứng với sự phát triển của phong trào Thể dục Thể thao(TDTT) Tỉnh nhà nói chung và môn Cầu lông trong thi đấu Hội khỏe Phù đổng(HKPĐ) nói riêng cũng như phong trào trong học sinh(HS), đòi hỏi giáo viên môn giáo dục thể chất phải không ngừng trau dồi kiến thức, thường xuyên rèn luyện thể lực, kỹ chiến thuật của bộ môn để đáp ứng với những tiến bộ kĩ thuật của người học, đặt mục tiêu cho các em có thể thi đấu được ở giải Tỉnh
Quan sát ở một số trận đấu trong khuôn khổ quốc gia, HKPĐ cấp Tỉnh Qua tiếp xúc với các huấn luyện viên, các nhà chuyên môn thì tất cả đều thừa nhận
rằng: “Các VĐV, Học sinh của chúng ta thi đấu chưa đạt hiệu quả cao là do thể
lực còn yếu, kỹ chiến thuật còn chưa hợp lý, chưa đáp ứng được với những trận đấu kéo dài, căng thẳng tầm cỡ khu vực”
Mặt khác khi áp dụng những bài tập trong sách Giáo Khoa (SGK) với thời gian tập luyện ngắn chưa đem lại hiệu quả cao cho người học Yếu tố thể lực hay nói một cách khác đưa các bài tập bổ trợ phát triển thể lực vào trong giờ học môn Cầu lông từ lớp 10 đến lớp 12 là một yếu tố cần thiết và rất quan trọng trong việc nâng cao thể lực chuyên môn từ đó học sinh mới có thể đáp ứng được các yếu tố
kỹ chiến thuật mà chương trình SGK đã bắt buộc
1.1 Lý do chọn đề tài
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
LỰA CHỌN MỘT SỐ BÀI TẬP NHẰM PHÁT TRIỂN
KỸ THUẬT ĐÁNH CẦU CAO TRÁI TAY MÔN CẦU LÔNG CHO
Họ và tên: Phạm Hữu Hoa Vinh Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường THPT Đào Duy Từ
Quảng Bình, tháng 12 năm 2018
Trang 3Nhằm tìm được phương án tối ưu để mang lại hiệu quả tập luyện cho học sinh trong tập luyện môn cầu lông là một vấn đề cần làm và thiết thực Tìm ra được những nguyên nhân tồn tại, yếu kém để đưa các bài tập phù hợp nhằm giúp cho học sinh phát huy được hết khả năng kỹ thuật của mình Đây chính là lý do
tôi chọn đề tài: “Lựa chọn một số bài tập nhằm phát triển kỹ thuật đánh cầu cao
trái tay môn cầu lông cho học sinh khối 12 trường THPT Đào Duy Từ”
1.2 Điểm mới của sáng kiến:
- Lựa chọn được một số bài tập để phát triển thể lực chuyên môn phù hợp với lứa tuổi, đặc điểm của học sinh trường THPT Đào Duy Từ
- Lựa chọn được một số bài tập nâng cao kĩ thuật đánh cầu cao trái tay phù hợp với các đối tượng HS
- Khả năng áp dụng đề tài trong thực tế ở các trường THPT là rất khả quan
2 Phần nội dung
2.1 Thực trạng việc giảng dạy, học tập môn Cầu lông hiện nay
2.1.1 Cơ sở khoa học việc giảng dạy môn Cầu lông:
Nội dung môn Cầu lông là một trong những nội dung học được quy định bắt buộc trong chương trình môn Giáo dục thể chất thuộc bậc học THPT bao gồm 10 tiết từ tiết 38 đến tiết 48 theo phân phối chương trình ban hành theo QĐ số 1384/QĐ-SGDĐT-GDTrH ngày 29/9/2011 của Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Bình áp dụng từ năm học 2011-2012 cho đến nay Do vậy, việc tìm hiểu, lựa chọn phương pháp, bài tập để nâng cao chất lượng môn học học đó là điều cần thiết
Đặc điểm của môn cầu lông là người tập luôn phải di chuyển liên tục với tốc độ cao bằng các bước chạy, bật nhảy…Vì vậy cần phải tập luyện sức mạnh trong môn cầu lông được thể hiện ở các động tác xuất phát, các động tác bật nhảy, khả năng di chuyển nhanh, và các động tác đánh cầu… là rất quan trọng nhưng trên thực tế hiện nay đại đa số học sinh chưa thực hiện được theo yêu cầu
Bên cạnh đó, trong tập luyện và thi đấu cầu lông, yếu tố sức nhanh là một tố chất cơ bản Sức bền có những đặc trưng riêng Vì người tập phải thường xuyên di chuyển nhanh, phán đoán nhanh và họ phải thường xuyên bật nhảy đập và không
bị khống chế về thời gian trong mỗi trận thi đấu Do đó thời gian cho mỗi trận là không cố định Vì vậy, sức bền trong cầu lông cũng rất quan trọng, nó cũng góp phần quyết định đến kết quả trận đấu
2.1.2 Thực trạng học môn Cầu lông của học sinh ở trường THPT Đào Duy
Từ là:
- Trình độ học sinh học môn cầu lông không đồng đều
- Xét về đặc điểm giới tính cũng là một vấn đề lớn trong việc học tập và tiếp thu kỹ chiến thuật của môn cầu lông
- Thời lượng học tập theo chương còn ít nên số lần HS được tiếp xúc cầu, và nâng cao kĩ thuật còn hạn chế
Trang 4- Kỹ thuật một số động tác khó trong khi đó học sinh là đối tượng mới tập, mới học gây ra cho học sinh tiếp thu động tác một cách thụ động, không hứng thú tập luyện động tác
Đặc biệt là các pha đánh ép cầu về phía bên trái sẽ gây khó khăn cho đối phương, song ngược lại nó cũng làm cho mình mất lợi thế nếu bị đối phương đánh
trả lại bằng kĩ thuật đó
Tuy nhiên, với phong trào Cầu Lông phát triển rộng khắp như hiện nay thì việc tiếp thu một vài kỹ thuật khó, kỹ thuật di chuyển đối với các em học sinh lứa tuổi này không phải là vấn đề quá khó khăn Để các em phát triển thêm về thể lực, cũng như có điều kiện để phát triển kỷ thuật động tác đánh cầu, kỷ thuật di chuyển
từ kỹ năng đến kỹ xảo thì yêu cầu người giáo viên phải nghiên cứu, tìm tòi, đầu tư vào giờ dạy một cách công phu và đưa các bài tập mới cho các em tập luyện, tránh tập đi tập lại một vài động tác gây nhàm chán và gây mất hứng thú về môn cầu lông của các em Từ đó chúng ta thực hiện được mục đích cơ bản là giáo dục sức khoẻ cho học sinh, phát triển thể lực chuyên môn là nền tảng cho phát triển môn thể thao được nhiều người ưa thích có thành tích cao hơn
2.2 Nội dung đề tài, sáng kiến:
2.2.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng tôi chọn có 4 lớp khối 12 mà năm nay tôi trực tiếp giảng dạy với
số lượng 120 em học sinh Thể lực giữa các lớp lúc chọn vào là ngẫu nhiên gần như bằng nhau Được chia làm 2 nhóm; 1 nhóm làm thực nghiệm 60 HS và nhóm còn lại để đối chứng cũng với số lượng 60 em HS thực nghiệm
- Nhóm đối chứng:
Tập luyện bình thường theo hướng dẫn của Sách giáo viên bao gồm các lớp:12 A1, 12 A2
- Nhóm thực nghiệm:
Tập luyện theo phương pháp thực nghiệm áp dụng các bài tập bổ trợ phát triển thể lực chuyên môn và nâng cao kĩ thuật môn cầu lông vào giảng dạy gồm các lớp: 12 D1 và 12 D2
2.2.2 Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp tổng hợp phân tích tài liệu
- Phương pháp quan sát và thực nghiệm sư phạm
- Phương pháp kiểm tra đánh giá
- Phương pháp tính toán và xử lí số liệu
2.2.3 Thời gian, địa điểm, thiết bị nghiên cứu:
- Thời gian: Từ tiết 38 đầu học kỳ 2 đến tiết 49 theo phân phối chương trình
năm học 2017 -2018
Trang 5- Địa điểm: Trường THPT Đào Duy Từ
- Trang thiết bị: Vợt cầu lông, quả cầu lông Hải Yến, cột lưới, sân cầu lông,
đồng hồ bấm giây, còi
2.2.4 Mục đích nghiên cứu
- Nêu được thực trạng của môn Cầu lông trong nhà trường
- Nâng cao được thể lực chuyên môn cầu lông của học sinh nói chung và kỹ thuật đánh cầu cao trái tay nói riêng
2.2.5 Lựa chọn bài tập để phát triển thể lực chuyên môn và nâng cao kĩ thuật đánh cầu cao trái tay
Để góp phần nâng cao hiệu quả của tiết học cầu lông tôi đã nghiên cứu và vận dụng đưa vào giảng dạy các bài tập bổ trợ phát triển thể lực và các bài tập nâng cao kĩ thuật đánh cầu cao trái tay từ tiết thứ nhất cho đến tiết cuối cùng của chương trình của nội dung môn cầu lông
Như đã nêu ở trên với đặc điểm môn cầu lông là người chơi luôn phải di chuyển liên tục với tốc độ cao bằng các bước chạy, bật nhảy, cùng với đó là việc kết hợp các động tác đánh cầu hợp lý, nhanh, mạnh khéo léo để thực hiện được ý
đồ chiến thuật…Vì vậy sức mạnh trong cầu lông được thể hiện ở các động tác xuất phát, các động tác bật nhảy, khả năng di chuyển nhanh, và các động tác đánh cầu…
Trong tập luyện và thi đấu cầu lông, yếu tố sức nhanh là một tố chất cơ bản
Nó thể hiện ở những đường cầu với tốc độ nhanh biến hoá điểm rơi Đòi hỏi khi vận động phải có phản ứng nhanh
Bên cạnh đó sức bền có những đặc trưng riêng Hoạt động tập luyện và thi đấu cầu lông đòi hỏi người tập phải thường xuyên di chuyển nhanh, phán đoán nhanh và họ phải thường xuyên bật nhảy đập cầu Ngoài ra hoạt động thi đấu cầu lông được đánh theo hiệp không bị khống chế về thời gian Do đó thời gian cho mỗi trận là không cố định Vì vậy, sức bền trong cầu lông cũng rất quan trọng, nó cũng góp phần quyết định đến kết quả trận đấu
Năng lực phối hợp vận động trong cầu lông đòi hỏi phải kết hợp nhiều năng lực khác nhau Song tuỳ theo mục đích hành động với từng trường hợp cụ thể mà một năng lực nào đó sẽ cần được thể hiện trội hơn năng lực khác Đặc biệt là các năng lực liên kết, định hướng, phân biệt, phản ứng và thích ứng, ngoài ra còn có năng lực nhịp điệu và thăng bằng
Đặc biệt là các pha đánh ép cầu về phía bên trái sẽ gây khó khăn cho đối phương, song ngược lại nó cũng làm cho mình mất lợi thế nếu bị đối phương đánh trả lại bằng kĩ thuật đó
Từ cơ sở lý luận cũng như thực tiễn đó để phát triển sức bền chuyên môn và nâng cao kĩ thuật đánh cầu cao trái tay tôi đưa vào cho học sinh tập luyện các bài tập sau:
2.2.5.1 Bài tập 1: Lắc cổ tay
Trang 6- Mục đích : Phát triển sức mạnh của cổ tay và độ dẻo của cổ tay trong khi thực hiện kỷ thuật đánh cầu
- Chuẩn bị : Vợt cầu lông mỗi HS một chiếc
- Cách tập luyện : Tập đồng loạt hàng cách hàng 2m
- Động tác 1: Đưa tay cầm vợt về trước lắc cổ tay qua trái rồi qua phải liên tục trong thời gian 1phút
- Động tác 2: Đưa tay cầm vợt lên đầu xoay mạnh cổ tay hết biên độ theo vòng tròn thời gian 30s rồi đổi chiều tiếp tục 30s
2.2.5.2 Bài tập 2: Di chuyển ngang
- Mục đích: Phát triển sức nhanh di chuyển ngang
- Chuẩn bị: Sân cầu lông đơn
- Cách tập: Thực hiện từng hàng đứng dọc giữa sân cầu lông đơn Có hiệu lệnh còi tất cả di chuyển sang phải nhặt từng quả cầu ở đường dọc bên phải di chuyển sang trái bỏ vào giỏ ngoài đường dọc bên trái
- Thời gian: Nam thực hiện 3 tổ, nữ 2 tổ Mỗi tổ 1 phút, nghỉ giữa các tổ là 1 phút
- Đội hình tập luyện:
x x x x x x x x x x x x x x x x
x x x x x x x x x x x x x x x x
x x x x x x x x x x x x x x Người tập
Đừơng di chuyển
GV
2.2.5.3 Bài tập 3: Di chuyển lên xuống
- Mục đích: Nhằm phát triển sức nhanh di chuyển tiến và lùi cho người tập
- Chuẩn bị: Sân cầu lông, lưới cầu lông
- Cách tập: Tập từng hàng: 1/2 hàng ngang đứng ngang ở cuối sân bên phải 1/2 hàng ngang còn lại đứng ngang ở cuối sân bên trái
Nghe lệnh còi của giáo viên: Người tập lập tức chạy lên chạm tay vào lưới
và chạy lùi về phía cuối sân
Mỗi người chạy lên xuống 10 lần thì dừng tập
Đội hình tập luyện:
Trang 7x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x
x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x
x x
x x
Người tập x x
x x
x x
lưới GV 2.2.5.4 Bài tập 4: Di chuyển 4 góc sân - Mục đích: Phát triển sức bền nhanh Sức bền di chuyển phối hợp - Cách tập: Học sinh đứng ở góc sân phải khi có lệnh thực hiện chạy tiến đến góc sân trên thì di chuyển ngang đến góc sân trên bên trái sau đó di chuyển lùi đến góc sân trái thì di chuyển ngang đến góc sân phải và ngược lại Tập mỗi sân 2 HS, mỗi em chạy 1 vòng thuận, 1 vòng nghịch Tổ chức thực hiện trên 2 sân x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x
Người tập xuất phát
GV
2.2.5.5 Bài tập 5: Di chuyển đánh cầu thấp thuận tay và cao trái tay qua
lưới vào ô 1,98 m
- Mục đích: Phát triển phối hợp vận động kết hợp đánh cầu nhẹ tay ở 2 kỹ thuật đã học, kỹ thuật thấp thuận và cao trái tay
- Cách thực hiện: 2 người ở 2 góc lưới phục vụ tung cầu cho người thực hiện di chuyển bỏ nhỏ qua lưới vào ô 1,98m Mỗi sân thực hiện 2 người Mỗi người 5 quả cho mỗi bên
- Yêu cầu: Di chuyển nhanh, đánh cầu đúng vào ô
Đội hình:
Trang 8x x x x x x x x x x x x
x
GV x x
Người tập x Người phục vụ 2.2.5.6 Bài tập 6: Di chuyển đánh cầu thấp thuận và trái tay kết hợp kĩ thuật cao trái tay qua lưới về cuối sân - Mục đích: Phát triển phối hợp vận động kết hợp đánh cầu mạnh, sâu ở 3 kỹ thuật đã học, kỹ thuật thấp thuận, trái tay và cao trái tay - Cách thực hiện: Người phục vụ đứng ở giữa sân phát cầu sát gần lưới để thực hiện kĩ thuật thấp thuận và trái tay, kết hợp phát cầu sầu về cuối sân bên trái để người kiểm tra đánh cầu cao trái tay Mỗi người thực hiện 10 quả rồi đổi người tập - Yêu cầu: Di chuyển nhanh, đánh cầu đúng vào ô Đội hình: x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x
GV x x
Người tập
Trên đây là toàn bộ hệ thống các bài tập bổ trợ phát triển thể lực chuyên môn và nâng cao kĩ thuật đánh cầu cao trái tay mà tôi đưa vào giảng dạy cho học sinh trong thời gian các em học nội dung cầu lông
2.2.6 Kiểm tra đánh giá
Để đánh giá năng lực phát triển về thể lực chuyên môn cũng như kỹ thuật
mà các em đã được học tôi đã đưa 3 nội dung đặc trưng để kiểm tra cho cả 2 nhóm
2.2.6.1 Nội dung kiểm tra:
Trang 9- Di chuyển đánh cầu bỏ nhỏ 2 ô trên lưới
- Đánh cầu cao trái tay 5 quả
- Phát cầu trái tay cao sâu
2.2.6.2 Cách tiến hành kiểm tra và thang điểm
* Di chuyển đánh cầu bỏ nhỏ 2 ô trên lưới ( 1,98m) thực hiện 10 quả mỗi bên 5 quả, tính số quả vào ô
- Dụng cụ: + Sân cầu lông
+ Quả cầu lông Hải Yến
- Cách tiến hành: Người phục vụ phát cầu nhẹ phía trước gần lưới người kiểm tra Người kiểm tra di chuyển và thực hiện kỹ thuật đánh cầu bỏ nhỏ vào 2 ô trên lưới Mỗi ô thực hiện 5 quả liên tiếp Giáo viên đánh giá kỹ thuật di chuyển và
kỹ thuật đánh cầu theo 3 mức A, B, C
- Loại A: Di chuyển nhanh, đánh cầu thấp tay đúng, cảm giác với cầu tốt
- Loại B: Còn di chuyển chậm, kỹ thuật còn sai sót
- Loại C: Sai sót nhiều trong di chuyển, di chuyển chậm, kỹ thuật thực hành còn yếu, chưa có cảm giác với cầu
Cho điểm căn cứ vào bảng sau:
Số quả
vào
ô
Mức
kỷ thuật
9- 10 quả Điểm
7 -8 quả Điểm
5 – 6 quả Điểm
4 quả
Điểm
3 quả
Điểm
2 quả
Điểm
1 quả
Điểm
0 quả
Điểm
* Đánh cầu cao trái tay về cuối sân 5 quả
Từng học sinh kiểm tra vào sân, học sinh đứng giữa sân chuẩn bị thực hiện
kỹ thuật đánh cầu cao trái tay do người phục vụ phát cầu qua
Kết quả: tính số lần liên tục nhiều nhất kết hợp với đánh giá về kỹ thuật và
di chuyển theo 3 mức A, B, C
Loại A: Học sinh thực hiện đúng kỹ thuật và cầu rơi ở khu vực cuối sân Loại B: Còn có sai sót ở kỹ thuật và cầu rơi ở giữa sân
Trang 10Loại C: Sai sót nhiều ở kỹ thuật và cầu rơi gần lưới
Cho điểm căn cứ vào bảng sau:
Số quả đánh được
Chất lượng
kỹ thuật
5 quả
Điểm
4 quả
Điểm
3 quả
Điểm
2 quả
Điểm
1 quả
Điểm
* Phát cầu trái tay cao sâu 10 quả
Người kiểm tra đứng vào ô phát cầu, phát vào ô chéo bên sân còn lại 10 quả rơi đúng ô cao sâu về sau
Kết quả: Tính số quả rơi vào ô Kỹ thuật được đánh giá theo mức độ cao và điểm rơi của quả cầu theo mức độ A, B, C
Loại A: Cầu bay cao và rơi xa về phía sân, kỹ thuật phát tốt
Loại B: Cầu bay cao nhưng chưa xa hoặc xa nhưng chưa cao, kỹ thuật phát đúng
Loại C: Cầu bay điểm rơi gần, không cao, kỹ thuật phát chưa tốt
Cho điểm căn cứ vào bảng sau:
Số quả vào ô
Chất
lượng kỹ
thuật (điểm)
9- 10 quả
7 -8 quả
5 – 6 quả 4 quả 3 quả 2 quả 1 quả 0 quả
2.2.6.3 Kết quả thu được
Sau khi kiểm tra 3 nội dung trên cho 4 lớp thuộc ở cả 2 nhóm tính bình quân điểm kiểm tra của cả 3 nội dung theo từng nhóm có kết quả như sau: