SKKN nghiên cứu lựa chọn và ứng dụng trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 trường THPT phan đình phùng quảng bình

SỞ GIÁO DỤC &ĐÀO TẠO QUẢNG BÌNH TRƯỜNG THPT PHAN ĐÌNH PHÙNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: NGHIÊN CỨU LỰA CHỌN VÀ ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI VẬN ĐỘNG NHẰM PHÁT TRIỂN TỐ CHẤT NHANH NHẸN, KHÉO LÉO CHO HỌC

SỞ GIÁO DỤC &ĐÀO TẠO QUẢNG BÌNH TRƯỜNG THPT PHAN ĐÌNH PHÙNG

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

NGHIÊN CỨU LỰA CHỌN VÀ ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI VẬN ĐỘNG NHẰM PHÁT TRIỂN TỐ CHẤT NHANH NHẸN, KHÉO LÉO CHO HỌC SINH LỚP 10 TRƯỜNG THPT PHAN ĐÌNH PHÙNG - QUẢNG BÌNH

Quảng Bình, tháng 01 năm 2019

SỞ GIÁO DỤC &ĐÀO TẠO QUẢNG BÌNH

TRƯỜNG THPT PHAN ĐÌNH PHÙNG

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

NGHIÊN CỨU LỰA CHỌN VÀ ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI VẬN ĐỘNG NHẰM PHÁT TRIỂN TỐ CHẤT NHANH NHẸN, KHÉO LÉO CHO HỌC SINH LỚP 10 TRƯỜNG THPT PHAN ĐÌNH PHÙNG - QUẢNG BÌNH

Họ và tên: Bùi Thái Tuấn

Chức vụ: TTCM tổ TD - GDQP AN

Đơn vị: Trường THPT Phan Đình Phùng

Quảng Bình, tháng 01 năm 2019

MỤC LỤC Phần mở đầu……… Trang 1

1 Đặt vấn đề……… Trang 1

2 Mục đích và mục tiêu nghiên cứu ……… Trang 3

3 Phương pháp nghiên cứu ……… Trang 3

4 Kế hoạch và tổ chức nghiên cứu Trang 3

Kết quả nghiên cứu……… Trang 5

1 Nghiên cứu thực trạng tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của

học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình Trang 5

2

Nghiên cứu lựa chọn một số trò chơi vận động và đánh giá hiệu

quả các trò chơi vận động đã được lựa chọn nhằm phát triển tố

chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 Trường THPT

Phan Đình Phùng- Quảng Bình

Trang 6

2.1 Nghiên cứu lựa chọn một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố

chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 tại trường……… Trang 6 2.2

Kết quả phỏng vấn các giáo viên, các nhà chuyên môn về việc áp dụng

trò chơi vận động vào chương trình học cho các em lớp 10 có thể phát

triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo (n = 20)

Trang 6

2.3

Kết quả phỏng vấn lựa chọn trò chơi vận động phát triển tố chất

nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Trường trung học phổ

thông Phan Đình Phùng– Quảng Bình (n=20)

Trang 7

2.4

Một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo

léo cho học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng – Quảng

Bình (n=12)

Trang 9

3 Ứng dụng và đánh giá hiệu quả các trò chơi vận động Trang 10

3.1 Ứng dụng các trò chơi vận động Trang 10 3.2 Đánh giá hiệu quả các trò chơi vận động Trang 15

III Kết luận, Kiến nghị……… Trang 20

1 Kết luận……… Trang 20

2 Kiến nghị……… Trang 20 Tài liệu tham khảo……… ……… Trang 21

MỞ ĐẦU

1 Đặt vấn đề

Thể dục thể thao là biện pháp nhằm tăng cường sức khoẻ và hoàn thiện thể chất con người Bất cứ một quốc gia nào đều muốn thể chất công dân của nước mình ngày một tiến triển, làm tiền đề cho sự phát triển của xã hội Vì thế thể dục thể thao

là một bộ phận quan trọng trong chính sách kinh tế, xã hội của đất nước

Chính vì vậy công tác giáo dục cho tất cả mọi người đặc biệt là học sinh – sinh viên ở nước ta được Đảng và Nhà nước hết sức coi trọng.Sự quan tâm đó đã được thực hiện qua các chính sách, các giải pháp, các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Chính phủ và các Bộ, Ngành có liên quan đến giáo dục thể chất Biểu hiện rõ nhất là chúng ta đã có các chương trình giáo dục thể chất trong các trường học từ bậc tiểu học đến bậc đại học

Thông tư liên Bộ số 493/GD – ĐT/TDTH của Bộ giáo dục đào tạo và Uỷ ban thể dục thể thao về việc đẩy mạnh và nâng cao chất lượng giáo dục thể chất, thông tư

nêu rõ: “Trong quá trình phát triển và đào tạo giáo dục thể chất là nội dung và giải

pháp quan trọng góp phần đào tạo thanh thiếu niên Việt Nam phát triển hài hoà về trí tuệ, thể chất, tinh thần và đạo đức Đồng thời xây dựng nhà trường thành những

cơ sở phong trào thể dục thể thao quần chúng của học sinh”

Mặc dù vậy, trong chương trình giáo dục thể chất ở trường học các cấp, nhất là bậc phổ thông trung học vẫn còn gặp nhiều khó khăn Hiện nay trong chương trình học môn thể dục của các em lớp 10 được giảng dạy với các nội dung: chạy 100m, nhảy cao, nhảy xa, đá cầu, cầu lông, bóng chuyền nhưng nhìn chung nhận thức của các em còn hạn chế Các em chưa nhận thức hết vai trò của việc tập luyện thể dục thể thao đối với sức khoẻ, bên cạnh đó do điều kiện cơ sở vật chất, sân bãi, dụng cụ tập luyện cho các em con thiếu cùng với sự tác động của các bậc phụ huynh làm cho các em quá chú tâm vào việc học các môn văn hoá mà không quan tâm nhiều lắm đến việc tập luyên thể dục thể thao Chính việc này kéo theo hệ quả là sự phát triển các tố chất thể lực đặc biệt là tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của các em học sinh nói chung và với học sinh lớp 10 nói riêng còn hạn chế

Với việc đưa trò chơi vận động vào hệ thống của môn học thể dục như một chương trình ngoại khoá một mặt tác động hoàn thiện các kỹ năng vận động đã học

và khả năng điều khiển động tác trong các tình huống thay đổi, mặt khác có tác dụng tổng hợp đối với người tập nâng cao các tố chất nhanh nhẹn khéo léo, tạo điều kiện thuận lợi để rèn luyện các phẩm chất ý chí, góp phần thúc đẩy sự phát triển chung của cơ quan vận động cũng như hệ tuần hoàn, hệ hô hấp

Ở các em lớp 10, hệ thần kinh từng bước được phát triển và đi đến hoàn thiện nhưng đối với các bài tập mang tính đơn giản, không hấp dẫn sẽ làm cho các em nhanh chóng mệt mỏi Chính vì thế, việc ứng dụng một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho các em là rất hiệu quả, thu hút được các

em tham gia tập luyện tích cực, giúp các em tăng thêm hứng thú tập luyện và quên

đi mệt mỏi

Trong những năm qua cũng đã có nhiều công trình nghiên cứu về việc đưa trò chơi vận động vào môn học thể dục, song kết quả đạt được chưa thực sự hiệu quả hoặc chưa phù hợp với mọi nơi, mọi đối tượng học sinh Xuất phát từ thực tiễn và với mong muốn áp dụng các phương pháp đã được học nhằm nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho các em học sinh, chúng tôi tiến hành nghiên cứu vấn đề:

“ NGHIÊN CỨU LỰA CHỌN VÀ ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI VẬN ĐỘNG

NHẰM PHÁT TRIỂN TỐ CHẤT NHANH NHẸN, KHÉO LÉO CHO HỌC SINH LỚP 10 TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG PHAN ĐÌNH PHÙNG-

QUẢNG BÌNH”

2 Mục đích và mục tiêu nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Mục đích của đề tài là tìm hiểu lựa chọn một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng - Quảng Bình

2.2 Để đạt được mục đích trên, chúng tôi xác định hai mục tiêu nghiên cứu sau:

2.2.1 Mục tiêu 1: Nghiên cứu thực trạng tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học

sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình

2.2.2 Mục tiêu 2: Nghiên cứu lựa chọn một số trò chơi vận động và đánh giá hiệu

quả các trò chơi vận động đã được lựa chọn nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình

3 Phương pháp nghiên cứu

Để giải quyết các nhiệm vụ đặt ra, trong quá trình nghiên cứu chung tôi đã sử dụng các phương pháp sau:

3.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

3.2 Phương pháp phỏng vấn tọa đàm

3.3 Phương pháp quan sát sư phạm

3.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm

3.5 Phương pháp kiểm tra sư phạm

3.6 Phương pháp toán học thống kê

4 Kế hoạch và tổ chức nghiên cứu

4.1 Thời gian nghiên cứu

Đề tài được tiến hành nghiên cứu từ tháng 09/2018 đến tháng 12/2018

4.2 Đối tượng nghiên cứu

90 học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng - Quảng Bình

4.3 Địa điểm nghiên cứu

- Trường THPT Phan Đình Phùng - Quảng Bình

4.4 Trang thiết bị nghiên cứu

- Sân tập, Thước dây, Còi, Cờ, Bóng

- Đồng hồ bấm giờ

Và các vật dụng khác…

KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

1 Nghiên cứu thực trạng tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình

Hiện nay trong chương trình học môn thể dục của các em lớp 10 được giảng dạy

với các nội dung: chạy 100m, nhảy cao, nhảy xa, đá cầu, cầu lông, bóng chuyền va

để đánh giá được tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh chúng tôi tiến hành kiểm tra đánh giá về tố chất nhanh nhẹn, khéo léo theo tiêu chuẩn của Bộ GD – ĐT với test chạy con thoi 4x10m (giây) và test chạy 30m xuất phát cao cho 80 học sinh lớp 10 (40 nam và 40 nữ) được thể hiện ở bảng 1

Bảng 1 Kết quả đánh giá tiêu chuẩn phát triển tố chất nhanh nhẹn và khéo

léo cho 80 học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình (n=

80, 40 nam, 40 nữ)

TT Test đánh giá

Mức tiêu chuẩn (lớp 10) của Bộ GD - ĐT Mức

12”29

11”13 Trung bình 33 30 66% 59%

>6”66 >5”53 Yếu 6 5 12% 10% Qua bảng 1 ta có thể thấy: Tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng– Quảng Bình theo tiêu chuẩn đánh giá của Bộ GD – ĐT mà tỷ lệ yếu trong 40 em học sinh (ở mỗi test) mà chiếm trên 10% là không đạt Đây là thực trạng mà chúng tôi cần quan tâm để lựa chọn một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho các em

2 Nghiên cứu lựa chọn một số trò chơi vận động và đánh giá hiệu quả các trò chơi vận động đã được lựa chọn nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình

2.1 Nghiên cứu lựa chọn một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo của học sinh lớp 10 tại trường:

Căn cứ vào cơ sở lý luận cũng như tâm lý lứa tuổi, đặc điểm phân loại trò chơi vận động đã được trình bày ở trên Để đảm bảo các trò chơi vận động được lựa chọn

có hiệu quả cao, trong quá trình nghiên cứu chúng tôi tiến hành tham khảo ý kiến của các thầy cô giáo trong bộ môn Trò chơi vận động, bộ môn điền kinh của Trường Đại học thể dục thể thao Đà Nẵng, các thầy cô giáo dạy bộ môn thể dục ở Trường THPT Phan Đình Phùng- Quảng Bình và các nhà chuyên môn gồm : 4 giáo viên bộ môn Trò chơi vận động, 6 giáo viên Điền kinh của Trường Đại học thể dục thể thao

Đà Nẵng, 6 giáo viên đang giảng dạy tại Trường trung học phổ thông Phan Đình

Phùng- Quảng Bình

Trong đó :

- 4 người có trình độ đại học có thâm niên công tác 10 năm chiếm 23%

- 6 người có trình độ đại học có thâm niên công tác 10 – 15 năm chiếm 36%

- 6 người có trình độ đại học có thâm niên công tác trên 15 năm chiếm 41%

Nhằm đưa ra những trò chơi vận động có tác dụng nhất áp dụng vào hệ thống bài tập mới để phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Qua phỏng vấn 20 người thu được kết quả được trình bày ở bảng 2.2

2.2 Kết quả phỏng vấn các giáo viên, các nhà chuyên môn về việc áp dụng trò chơi vận động vào chương trình học cho các em lớp 10 có thể phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo (n = 20)

TT Câu hỏi phỏng vấn

Trả lời Rất cần

thiết Cần thiết Ít cần thiết

Không cần thiết

Qua nghiên cứu và kết quả phỏng vấn ở bảng 2.2 chúng tôi lựa chọn ra 20 trò

chơi vận động để phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng - Quảng Bình

20 trò chơi vận động được lựa chọn chúng tôi tiếp tục tiến hành phỏng vấn để lựa chọn ra những trò chơi phù hợp nhằm phát triển tố chất nhanh nhen, khéo léo cho các em học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng– Quảng Bình kết quả được trình bày ở bảng 2.3

2.3 Kết quả phỏng vấn lựa chọn trò chơi vận động phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Trường trung học phổ thông Phan Đình Phùng– Quảng Bình (n=20):

TT

Mức độ ưu tiên

tính điểm Nội dung

trò chơi

3 điểm 2 điểm 1 điểm

Tổng điểm

Số người %

Số người %

Số người %

Thông qua kết quả phỏng vấn ở bảng 2.3, chúng ta thấy mỗi trò chơi khác nhau

được các thầy cô giáo và các nhà chuyên môn đánh giá một cách khác nhau về tác dụng của chúng nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Mặc dù tất cả các trò chơi đưa ra đều có tác dụng, song căn cứ vào các số điểm mà các giáo viên và các nhà chuyên môn lớn hơn 50%, cùng với thời gian thực nghiệm

và thông qua phân tích mục đích, tác dụng cụ thể của mỗi trò chơi Chúng tôi đã lựa

chọn 12 trò chơi chủ yếu áp dụng quãng nghĩ đầy đủ nhằm phát triển tố chất nhanh

nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 để đưa vào quá trình thực nghiệm như sau :

12 Tiếp sức con thoi

2.4 Một số trò chơi vận động nhằm phát triển tố chất nhanh nhẹn, khéo léo cho học sinh lớp 10 Trường THPT Phan Đình Phùng – Quảng Bình (n=12):

TT Trò chơi Thời gian

(phút)

Quãng nghĩ

(phút)

Số

1 Cướp cờ 10’ 2’ 2’ Phát triển khả năng phối hợp

khéo léo, sự nhanh nhẹn

Nhanh nhẹn, chính xác

2 Nhảy cừu 10’ 5’ 2’

Rèn luyện khả năng chạy kết hợp với khả năng nhảy, phát triển sức nhanh sự phối hợp khéo léo

Thực hiện với tốc độ nhanh

4 Mèo đuổi

Rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, thông minh sáng tạo

Tập trung tự giác, thực hiện động tác

nhanh

5 Chọi gà 10’ 5’ 2’ Rèn luyện khả năng khéo léo Thực trò chơi

7 Người cuối

Rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh và sự khéo léo, nhanh nhẹn

Tự giác thực hiện với cường độ nhanh

8 Ai nhanh hơn 10’ 1’

Rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, phản ứng nhanh, khả năng tập trung chú ý cao

Tự giác thực hiện với cường độ nhanh

9 Lăn bóng

bằng tay 10’ ’ Phát triển sức nhanh, khả năng phối hợp khéo léo

Tự giác thực hiện với cường

độ nhanh

10 Dẫn bóng 10’ 2’ 2’

Rèn luyện sự khéo léo, nhanh nhẹn, phát triển sức mạnh

Thực hiện với cường độ trung bình

11 Bóng

chuyền sáu 10’ 5’ 2’ Rèn luyện sức nhanh, khả năng phối hợp khéo léo

Tập trung tự giác, thực hiện với cường độ nhanh

12 Tiếp sức

con thoi 10’ 5’ 2’

Phát triển khả năng chạy, phát triển sức nhanh và sự phối hợp

3.1 1 Trò chơi cướp cờ: Thời gian 10 phút

- Mục đích: Phát triển khả năng phối hợp khéo léo, sự nhanh nhẹn

- Chuẩn bị: Vẽ một vòng tròn, ở giữa cắm một lá cờ, chia lớp thành hai đội cách nhau 15 - 20m về hai bên, sau đó điểm số cho từng số nhận mặt nhau

- Cách chơi: Trọng tài hô số hai thì người mang số đó ở mỗi đội chạy lên cướp

cờ Đội nào cước được cờ mang về ranh giới của mình mà không bị đối phương chạm vào người thì đội đó thắng Có thể cùng một lúc hô nhiều số

3.1.2 Trò chơi nhảy cừu: Thời gian 10 phút

- Mục đích: Rèn luyện khả năng chạy kết hợp với khả năng nhảy, phát triển sức nhanh sự phối hợp khéo léo

- Chuẩn bị: Chọn nơi bằng phẳng, tập hợp các em thành hai hàng dọc, hai hàng cách nhau 2m Mỗi hàng chọn một em đóng vai cừu, em này đứng cách ban 3 - 4m

Có hai cách đứng với người làm cừu

+ Cách 1: Đứng hướng theo hướng chạy đà của các bạn

+ Cách 2: Đứng quay ngang thân người, vai hướng về các bạn, người đóng cừu đứng hai chân rộng bằng vai, đầu và thân hướng về trước, hai tay chống hông

- Cách chơi: Cừu đứng chuẩn bị theo hướng chạy đà của người nhảy Các em

đứng trong hàng lần lượt chạy đến cừu đặt hai tay lên lưng bạn, dang hai chân qua

người bạn Nhảy xong tập hợp về cuối hàng để chuẩn bị làm tiếp sau mỗi đợt nhảy thay cừu

3.1.3 Trò chơi đá cầu bằng đùi: Thời gian 10 phút

- Mục đích: Rèn luyện khả năng phối hợp khéo léo, sự nhanh nhẹn và tập trung chú ý

- Chuẩn bị: Mỗi em một quả cầu đặt trên mặt sân chơi

- Cách chơi: Các em đứng chân trước chân sau, tay cùng chiều với chân sau cầm cầu, khi bắt đầu đá tay cầm cầu tung lên 0,4 - 0,8m Khi cầu rơi xuống ở mức

độ phù hợp nâng chân lên đẻ đầu gối hoặc phần đùi chạm vào cầu rồi tâng lên, sau

đó di chuyển về phía trước để đón cầu và tâng tiếp Nếu ai tâng được nhiều thì người đó thắng

3.1.4 Trò chơi mèo đuổi chuột: Thời gian 5 phút

- Mục đích: Rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, thông minh sáng tạo

- Chuẩn bị: Một sân chơi rộng rãi, bằng phẳng và sạch sẽ

- Cách chơi: Cho lớp đứng thành vòng tròn cách nhau một sãi tay, cử hai người vào trong vòng tròn, một người làm mèo, một người làm chuột đứng quay lưng vào nhau Trọng tài đập vào vai ai thì người đó làm chuột còn người kia làm mèo, chuột

bị đập vào vai thì nhanh chóng chạy luồn lách trong phạm vi vòng tròn.Trong khi chạy chuột có thể làm mọi động tác gây cười để mèo phải làm theo Mèo đuổi thật nhanh để bắt lấy chuột theo đường đó (cũng có thể mèo đuối chặn đầu chuột)

3.1.5 Trò chơi chọi gà: Thời gian 10 phút