Trong quá trình hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học với kinh nghiệm củabản thân tôi đưa ra các bước cụ thể để hướng dẫn học sinh nghiên cứu khoa học đạthiệu quả và từ đó lôi cuốn
Trang 1CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
: Các bước hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học môn sinh học đạt hiệu quả.
Lĩnh vực áp dụng: Nghiên cứu khoa học
2 Nội dung sáng kiến
b Giải pháp mới cải tiến
Nghiên cứu khoa học kỹ thuật (NCKH) là một hoạt động trải nghiệm bổ ích, thiếtthực, gắn liền giữa lý thuyết với thực hành và thực tiễn lao động sản xuất Hoạt độngnày giúp phát huy, khích lệ, định hướng, tiếp lửa, khơi dậy niềm đam mê nghiên cứu,sáng tạo của các em học sinh Đặc biệt, hoạt động nghiên cứu khoa học - kỹ thuật cònrèn luyện cho các em kĩ năng tự học, tự nghiên cứu, tự kiểm chứng kết quả bằng thựcnghiệm Mặt khác qua việc định hướng, hướng dẫn cho học sinh nghiên cứu, giáoviên được nâng cao năng lực của bản thân về những kiến thức có liên quan đến các đềtài nghiên cứu khoa học
Trang 2Thực tế cho thấy, cuộc thi KHKT (được Bộ GD&ĐT phát động từ năm 2012) đãkhuyến khích học sinh trung học nghiên cứu, sáng tạo khoa học, công nghệ, kỹ thuật
và vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết những vấn đề thực tiễn cuộc sống Đồngthời, góp phần thúc đẩy đổi mới hình thức tổ chức và phương pháp dạy học, kiểm trađánh giá kết quả học tập; nâng cao chất lượng dạy học trong các cơ sở giáo dục trunghọc; tăng cường giáo dục về khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học (STEM) tronggiáo dục phổ thông Cuộc thi KHKT là tiền đề quan trọng góp phần tích cực đổi mớigiáo dục phổ thông theo định hướng phát triển năng lực học sinh theo đúng tinh thầnNghị Quyết 29/NQ-TW
NCKH tạo cơ hội để học sinh trung học giới thiệu kết quả nghiên cứu KHKT củamình; tăng cường trao đổi, giao lưu văn hóa, giáo dục giữa các địa phương và hộinhập quốc tế
Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động này, tôi luôn trăn trở làm sao
để kích thích học sinh đưa ra ý tưởng, làm sao để học sinh hiểu được các bước tiếnhành khi làm một dự án khoa học kĩ thuật và tiếp cận được hoạt động nghiên cứukhoa học - kỹ thuật dành riêng cho các em một cách hiệu quả
Trong quá trình hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học với kinh nghiệm củabản thân tôi đưa ra các bước cụ thể để hướng dẫn học sinh nghiên cứu khoa học đạthiệu quả và từ đó lôi cuốn được các em tham gia làm nghiên cứu, phát huy được tínhsáng tạo của học sinh
Là một giáo viên dạy môn sinh học trong quá trình giảng dạy tôi luôn giáo dục các
em ý thức bảo vệ môi trường sống và luôn hướng các em nghiên cứu tìm tòi, làm racác sản phẩm có tính ứng dụng thực tế cao mà nguyên liệu hoàn toàn từ thiên nhiênthân thiện với môi trường không ảnh hưởng đến sức khỏe của người sử dụng
c Tính mới tính sáng tạo.
- Đưa ra được các bước cụ thể hướng dẫn học sinh làm một dự án khoa học
- Hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học trong hai năm học đạt hiệu quả với 3
Trang 3- Các sản phẩm từ dự án dự thi đều mang tính ứng dụng cao trong thực tiễn, dễ làm,chi phí thấp, đem lại hiệu quả cao và nhận được phản hồi tích cực từ người tiêu dùng.
3 Hiệu quả kinh tế, xã hội dự kiến đạt được
a Hiệu quả kinh tế.
- Với các bước hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học giúp các em đạt đượchiệu quả cao trong dự án dự thi của mình, sản phẩm của dự án với chi phí thấp, hiệuquả kinh tế cao
- Các sản phẩm được tạo ra từ các dự án nghiên cứu khoa học liên quan đến môn sinhhọc với các sản phẩm chi phí thấp nhưng hiệu quả lại rất cao và học sinh có thể sảnxuất với quy mô lớn để bán ra ngoài thị trường, tăng thu nhập
- Hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu tạo ra các sản phẩm với nguyên liệu hoàn toàn
từ thiên nhiên, sản phẩm rất thân thiện với môi trường và tốt cho người sử dụng
b Hiệu quả xã hội.
Từ những cố gắng nghiên cứu tài liệu, kinh nghiệm của bản thân, sự quan tâm củaBan giám hiệu giúp tôi đạt được một số kết quả trong việc hướng dẫn học sinh thamgia NCKH thể hiện ở các kết quả sau:
- Năm học 2016-2017 nhà trường có 3 dự án dự thi cấp tỉnh, tôi đã hướng dẫn họcsinh làm 2 dự án thuộc môn sinh học:
Dự án 1: Sản xuất và sử dụng các sản phẩm từ tinh dầu dừa trong chăm sóc sức khỏe và làm đẹp
Lĩnh vực: Hóa sinh
Dự án 2: Thiết kế vườn treo trồng rau thủy canh trên sân thượng với các cải tiến
về vật liệu, giá thể và dung dịch tự pha chế.
Lĩnh vực: Khoa học thực vật
Cả 2 dự án dự thi đều đạt giải khuyến khích cấp tỉnh và giúp cho trường xếp thứ 4 vềkết quả nghiên cứu khoa học cấp tỉnh dành cho học sinh trung học năm học 2016-
2017 Sản phẩm được người tiêu dùng phản hồi tích cực
- Năm học 2018-2019 tôi đã hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học với dự án:Sản xuất nước tẩy rửa sinh học đa năng hương quế Dự án đạt giải khuyến khích cấptỉnh và sản phẩm được giới thiệu lên sóng truyền hình Ninh Bình trong chương trình
vì chất lượng cuộc sống được phát sóng ngày 22/2/2019 Sản phẩm được đánh giácao về sự thân thiện với môi trường và tốt cho người sử dụng
Trang 4Một số hình ảnh trong chương trình vì chất lượng cuộc sống phát sóng trên kênh truyền hình Ninh Bình ngày 22/2/2019.
- Giúp học sinh hiểu được mục đích, vai trò của của cuộc thi Lôi cuốn được các emhọc sinh quan tâm mong muốn được tham gia nghiên cứu và giáo viên tham giahướng dẫn Học sinh đã hiểu, nắm được các nội dung cơ bản khi tham gia cuộc thitác động tích cực của cuộc thi đến cả học sinh và giáo viên trong việc dạy và học
Thông qua hoạt động NCKHKT sẽ khuyến khích học sinh nghiên cứu khoa học,
sáng tạo kĩ thuật, công nghệ và vận dụng kiến thức các môn học vào giải quyết nhữngvấn đề thực tiễn Mặt khác, giải pháp còn góp phần đổi mới hình thức tổ chức dạyhọc; đổi mới hình thức và phương pháp đánh giá kết quả học tập, phát triển năng lực
và phẩm chất của học sinh; thúc đẩy giáo viên tự bồi dưỡng nâng cao năng lựcchuyên môn, nghiệp vụ, nâng cao chất lượng dạy học Không những thế thông quahoạt động NCKHKT còn phát triển văn hóa đọc trong nhà trường trung học gắn vớiđổi mới nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động giáo dục trải
Trang 5nghiệm sáng tạo theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất của học sinh Tạo
cơ hội để học sinh giới thiệu kết quả nghiên cứu KHKT của mình, tăng cường traođổi, giao lưu giáo dục giữa các trường
4 Điều kiện và khả năng áp dụng
- Áp dụng cho học sinh tham gia nghiên cứu khoa học và giáo viên hướng dẫn
- Là tài liệu tham khảo cho giáo viên và học sinh
Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật và hoàntoàn chịu trách nhiệm trước pháp luật
XÁC NHẬN CỦA BGH Nho Quan, ngày 25 tháng 04 năm 2019
Người nộp đơn
Nguyễn Thị Sen
PHỤ LỤC 1 NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN
I Các bước cơ bản để hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học đạt hiệu quả.
1 Lựa chọn đề tài ( Lựa chọn ý tưởng)
- Muốn lựa chọn được một đề tài cần phải có ý tưởng tốt Giáo viên đưa ra một số gợi
ý, định hướng cho học sinh về các lĩnh vực nghiên cứu phù hợp với điều kiện, hoàncảnh kinh tế, xã hội của gia đình và địa phương; gợi ý cho học sinh phát triển ý tưởng
từ một số dự án đã được thực hiện trước đó hoặc làm mới hoàn toàn dự án Trên cơ sởnhững định hướng từ giáo viên, học sinh sẽ tư duy và tìm tòi những ý tưởng, giảipháp mới, gắn liền với thực tiễn cuộc sống, từ đó hình thành nên dự án khoa học, kỹthuật
Trang 6- Ý tưởng có thể xuất phát từ một sở thích có thể nảy sinh một cái gì đó để tìm hiểu,điều tra; cung cấp ý tưởng cho dự án khoa học.
– Sự quan tâm cũng có thể bắt nguồn từ tạp chí, phương tiện truyền thông hoặc bàibáo viết về các sự kiện liên quan đến khoa học hoặc một đề tài/dự án khoa học
Sau khi thu thập các ý tưởng của học sinh, giáo viên sẽ nghiên cứu và lựa chọn những
dự án có tính mới, tính khả thi để triển khai hướng dẫn học sinh nghiên cứu
Giáo viên cho học sinh tìm hiểu các lĩnh vực của dự án Các dự án dự thi ở 22 lĩnhvực trong bảng dưới đây:
Vật liệu Y Sinh; Cơ chế Sinh học; Thiết bị Y sinh; Kỹ thuật
tế bào và mô; Sinh học tổng hợp;…
7 Hóa học Hóa phân tích; Hóa học trên máy tính; Hóa môi trường; Hóa
vô cơ; Hóa vật liệu; Hóa hữu cơ; Hóa Lý;…
Trang 7nhúng biến; Gia công tín hiệu;…
14 Kĩ thuật môi
trường
Xử lí môi trường bằng phương pháp sinh học; Khai thác đất;Kiểm soát ô nhiễm; Quản lí chất thải và tái sử dụng; Quản línguồn nước;…
15 Khoa học
vật liệu
Vật liệu sinh học; Gốm và Thủy tinh; Vật liệu composite; Líthuyết và tính toán; Vật liệu điện tử, quang và từ; Vật liệunano; Pô-li-me;…
16 Toán học Đại số; Phân tích; Rời rạc; Lý thuyết Game và Graph; Hình
học và Tô pô; Lý thuyết số; Xác suất và thống kê;…
17 Vi Sinh Vi trùng và kháng sinh; Vi sinh ứng dụng; Vi khuẩn; Vi sinh
môi trường; Kháng sinh tổng hợp; Vi-rút;…
18 Vật lí và
Thiên văn
Thiên văn học và Vũ trụ học; Vật lí nguyên tử, phân tử vàquang học; Lý - Sinh; Vật lí trên máy tính; Vật lí thiên văn; Vậtliệu đo; Từ, Điện từ và Plasma; Cơ học; Vật lí hạt cơ bản vàhạt nhân; Quang học; La-de; Thu phát sóng điện từ; Lượng tửmáy tính; Vật lí lí thuyết;…
19 Khoa học
Thực vật
Nông nghiệp; Mối liên hệ và tương tác với môi trường tựnhiên; Gen và sinh sản; Tăng trưởng và phát triển; Bệnh líthực vật; Sinh lí thực vật; Hệ thống và tiến hóa;…
Trang 8Hóa Sinh Hóa-Sinh phân tích; Hóa-Sinh tổng hợp; Hóa-Sinh-Y; Hóa-Sinh cấu
vật liệu
Vật liệu sinh học; Gốm và Thủy tinh; Vật liệu composite; Lí thuyết vàtính toán; Vật liệu điện tử, quang và từ; Vật liệu nano; Pô-li-me;…
Vi Sinh Vi trùng và kháng sinh; Vi sinh ứng dụng; Vi khuẩn; Vi sinh môi
trường; Kháng sinh tổng hợp; Vi-rút;…
Khoa học
Thực vật
Nông nghiệp; Mối liên hệ và tương tác với môi trường tự nhiên;Gen và sinh sản; Tăng trưởng và phát triển; Bệnh lí thực vật; Sinh líthực vật; Hệ thống và tiến hóa;…
Trang 9Lĩnh vực Lĩnh vực chuyên sâu
Hóa Sinh Hóa-Sinh phân tích; Hóa-Sinh tổng hợp; Hóa-Sinh-Y; Hóa-Sinh cấu
trúc;…
Hóa học Hóa phân tích; Hóa học trên máy tính; Hóa môi trường; Hóa vô cơ;
Hóa vật liệu; Hóa hữu cơ; Hóa Lý;…
Xử lí môi trường bằng phương pháp sinh học; Khai thác đất; Kiểm soát
ô nhiễm; Quản lí chất thải và tái sử dụng; Quản lí nguồn nước;…
Thiên văn học và Vũ trụ học; Vật lí nguyên tử, phân tử và quang học;
Lý - Sinh; Vật lí trên máy tính; Vật lí thiên văn; Vật liệu đo; Từ, Điện từ
và Plasma; Cơ học; Vật lí hạt cơ bản và hạt nhân; Quang học; La-de;Thu phát sóng điện từ; Lượng tử máy tính; Vật lí lí thuyết;…
Trang 10Môn toán – Tin học
Khoa học
vật liệu
Vật liệu sinh học; Gốm và Thủy tinh; Vật liệu composite; Lí thuyết vàtính toán; Vật liệu điện tử, quang và từ; Vật liệu nano; Pô-li-me;…
Toán học Đại số; Phân tích; Rời rạc; Lý thuyết Game và Graph; Hình học và
Tô pô; Lý thuyết số; Xác suất và thống kê;…
Trang 11mà sử dụng các nguồn nguyên liệu lấy từ thiên nhiên từ địa phương nơi các em sinhsống.
2 Lập kế hoạch thực hiện
Việc lập kế hoạch nghiên cứu nhằm quản lí tốt quỹ thời gian cũng như kiểm soátđược tiến độ thực hiện một cách khoa học Độ dài ngắn của từng giai đoạn còn phụthuộc vào điều kiện, hoàn cảnh thực tế của mỗi người và thời hạn kết thúc đề tài
3 Lập sổ tay khoa học
Khi bắt đầu một dự án là lập một cuốn sổ tay khoa học Cuốn sổ sẽ ghi lại tuần tự suynghĩ, việc làm và sự phát triển của vấn đề trong suốt quá trình thực hiện dự án Sổ taykhoa học là một minh chứng đảm bảo rằng học sinh là người thực làm (không giảmạo) Cuốn sổ ghi lại nhật kí làm việc một cách khoa học trong đó các trang giấy cómối quan hệ chặt chẽ với nhau
- Cuốn sổ tay phải ghi lại tất cả các bước nghiên cứu một cách khoa học, khi khởi đầuđến khi hoàn thành dự án Cuốn sổ tay khoa học bao gồm nghiên cứu tổng quan vàthực nghiệm; sự phát triển của ý tưởng hoặc sản phẩm và các đánh giá riêng của mìnhcũng như tất cả các tính toán trong suốt quá trình làm việc Cần dành một mục trongcuốn sổ tay khoa học để ghi lại các công việc được thực hiện bởi những người kháctrong nhóm Chú ý ghi ngày tháng và lấy chữ kí của tất cả các thành viên trong nhóm
đã thực hiện công việc đó
Khi chuẩn bị sổ tay khoa học, học sinh cần:
– Viết tên của mình lên trang bìa
– Mỗi trang trong cuốn sổ phải được đánh số
– Chia cuốn sổ thành các phần khác nhau và đặt mục lục ở trang đầu tiên Thôngthường, chia cuốn sổ tay khoa học thành ít nhất bốn phần:
Phần 1: Liệt kê các chủ đề hoặc vấn đề mà học sinh có thể điều tra, suy nghĩ về từngthể loại
Phần 2: Nhật kí nghiên cứu tổng quan về chủ đề Đối với mỗi lần thực hiện nghiêncứu tổng quan, viết tên của thư viện, ngày giờ ở đầu một trang mới; danh sách cácnguồn tư liệu đã kiểm tra; ghi chú tất cả các thông tin cần thiết để thực hiện một tríchdẫn mà học sinh cần khi viết bài báo cáo toàn văn
Phần 3: Ghi chép về thí nghiệm hoặc thiết kế kỹ thuật, các kế hoạch nghiên cứu, thuthập dữ liệu và phân tích dữ liệu
Trang 12Phần 4: Ghi chép các hoạt động hàng ngày, ghi nhận lại những kết quả thu được liênquan đến dự án nghiên cứu Sau khi ghi lại kết quả, học sinh cần viết thêm “thảoluận” hoặc “giải thích” trước khi viết kết luận riêng của mình.
- Khi tạo thêm một mục mới trong cuốn sổ tay khoa học, nên bắt đầu vào một trangmới và làm theo hướng dẫn sau:
+ Viết thêm một mục mới ngay sau khi công việc đã được thực hiện
+ Nên thống nhất cách ghi tên mục trên mỗi trang của cuốn sổ tay khoa học đểđảm bảo tính thống nhất
+ Ký và ghi rõ ngày tháng ở tất cả các mục trong cuốn sổ
+ Đánh dấu và đặt tiêu đề từng phần một cách rõ ràng
+ Viết rõ ràng và sạch sẽ, ngôn ngữ dễ hiểu
+ Minh họa bằng hình ảnh khi cần thiết (Một hình ảnh có thể giá trị hơn ngànchữ)
+ Ghi lại tất cả mọi thứ một cách chi tiết nhất có thể
+ Gán tiêu đề, nhãn và ngày tháng vào tất cả các biểu đồ và bảng
+ Buộc, kẹp các hình ảnh in ra từ máy tính, hình chụp vào nhật ký
+ Ghi tên bất cứ người nào đã chứng kiến công việc nghiên cứu
+ Không được loại bỏ hoặc xé bỏ một mục nào từ cuốn sổ tay khoa học
4 Nghiên cứu tài liệu, xây dựng giả thuyết
Việc đầu tiên cần phải làm tốt trong một đề tài nghiên cứu là tìm kiếm tài liệu Để họcsinh làm tốt công việc này, giáo viên định hướng cho học sinh tìm những tài liệu gì,tìm ở đâu và sắp xếp chúng như thế nào Giáo viên cũng có thể cung cấp tài liệu vàyêu cầu học sinh nghiên cứu, sắp xếp những thông tin có được một cách khoa học.Giáo viên cũng lưu ý cho học sinh những thông tin tìm kiếm được phải xuất phát từcác nguồn tin chính thống (các bài báo, sách, tạp chí ) có tác giả rõ ràng Khi muốnlấy thông tin từ tài liệu nào, học sinh cần lưu tên tác giả, tên bài (báo, sách), nơi xuấtbản, năm xuất bản, số thứ tự trang tài liệu, …
Việc xây dựng giả thuyết khoa học là rất quan trọng, nó thể hiện mong muốn của họcsinh về những thành quả sẽ đạt được từ dự án, thể hiện mức độ, phạm vi nghiên cứucủa dự án Sau khi nghiên cứu tài liệu và xây dựng giả thuyết, học sinh sẽ tiến hànhviết đề cương nghiên cứu (tổng quan tài liệu) dưới sự hướng dẫn của giáo viên
5 Thu thập số liệu, xử lí thông tin
Trang 13Đây là công việc trọng tâm của một dự án khoa học kỹ thuật Từ kế hoạch nghiên cứu
đã lập ra, học sinh bắt đầu tiến hành các giai đoạn thực nghiệm, thử nghiệm
Để học sinh làm tốt công việc này, giáo viên hướng dẫn đề ra các bước làm cụ thể,hướng dẫn học sinh cách thu thập số liệu thực nghiệm, cách xử lí số liệu và phải yêucầu học sinh ghi chép kết quả thực nghiệm một cách chi tiết, tỉ mỉ và cẩn thận vàocuốn sổ tay khoa học Việc thu thập số liệu thực nghiệm cần có hệ thống, có quy luậtchặt chẽ, nêu ra các yếu tố ảnh hưởng giá trị của số liệu thực nghiệm
Từ tập hợp số liệu thu thập được, giáo viên hướng dẫn học sinh phân tích bằng toánhọc thống kê dựa trên cơ sở của lý thuyết xác suất để tìm ra quy luật, công thứcchung hoặc tìm ra giá trị thực nghiệm tốt nhất
6 Chế tạo sản phẩm ( Tiến hành thí nghiệm)
- Từ nguyên vật liệu thu thập được học sinh tiến hành làm thí nghiệm để tạo ra sản
phẩm
– Tiến hành thí nghiệm Ghi lại các dữ liệu định lượng và định tính
– Phân tích dữ liệu, áp dụng các phương pháp thống kê thích hợp
– Lặp lại thí nghiệm, khi cần thiết, nhằm triệt để khám phá những vấn đề
– Đưa ra một kết luận
* Lưu ý:
Trong quá trình tiến hành thí nghiệm cần phải thường xuyên ghi chú và lưu trữ mọidiễn biến và kết quả trong quá trình thí nghiệm trong sổ tay khoa học
– Thực hiện các phép đo định kỳ và ghi kết quả vào cuốn sổ tay khoa học
– Lặp lại thí nghiệm, nếu cần thiết để kiểm tra tính chính xác của kết quả
– Dựa vào kết quả đo, có thể cần phải làm rõ hoặc thậm chí làm thay đổi giả thuyết,thiết kế lại các thí nghiệm và thực hiện lại quy trình từ đầu
+ Không nên loại bỏ bất cứ dữ liệu nào trong cuốn sổ tay khoa học
+ Thảo luận với giáo viên hướng dẫn về những cải tiến thí nghiệm và nếu cần thiết,bắt đầu lại quá trình thực nghiệm một lần nữa
7 Kiểm chứng đề tài, tìm ra quy luật và đưa ra kết luận
Sau khi tiến hành chế tạo sản phẩm ( tiến hành thí nghiệm) , hoàn thiện dự án, giáoviên cần kiểm tra lại các yêu cầu kỹ thuật, an toàn sản phẩm trước khi vận hành chạythử, dùng thử sau khi đã đảm bảo các điều kiện an toàn, nhóm nghiên cứu tiến hànhkiểm chứng thực nghiệm, kiểm tra các thông số kỹ thuật, các tiêu chí đáp ứng yêu cầucủa sản phẩm và ghi chép vào nhật ký Trong bước này nếu sản phẩm có các thông số
Trang 14không đáp ứng, hoặc sản phẩm không đáp ứng được các yêu cầu nghiên cứu cần tiếptục điều chỉnh, tìm kiếm lỗi mới và chỉnh sửa, hoàn thiện.
Lưu ý: Sau khi đã phân tích dữ liệu thí nghiệm là thời điểm xem xét và phân tích cáckết quả thu được Quá trình xem xét, phân tích để tìm ra quy luật và đưa ra các kếtluận cần trả lời được các câu hỏi sau:
– Dữ liệu đã được thu thập đầy đủ chưa?
– Có cần phải thu thập thêm dữ liệu không?
– Liệu các kết quả thu được có hợp lý?
– Có cần làm thực nghiệm nhiều hơn nữa hay không?
– Liệu kết quả này có cho phép khẳng định giả thuyết khoa học? Nếu không thì tạisao không? Chúng ta đã kiểm nghiệm được giả thuyết chưa?
Cần phải tự đặt ra và trả lời nhiều nhất có thể các câu hỏi về dự án Điều này xẽ giúpcho việc định hướng suy nghĩ và quyết định có phần phải sửa đổi, hoặc làm lại, hoặckết thúc dự án
Không được tự thay đổi kết quả thực nghiệm để trùng với những gì chúng ta cho là
chính xác hoặc trùng với một lý thuyết đã biết
8 Viết báo cáo kết quả nghiên cứu
Đây là công việc cuối cùng để hoàn thiện một dự án khoa học kỹ thuật trước khi dự
án được gửi để tham gia cuộc thi Một báo cáo tốt sẽ thể hiện được những kết quả đãđạt được của dự án, mức độ, phạm vi của dự án và sự cố gắng của những người thựchiện dự án Đa số học sinh sẽ gặp khó khăn trong việc viết báo cáo kết quả nghiêncứu, vì vậy cần có sự hướng dẫn chi tiết của giáo viên
Báo cáo sẽ cung cấp một cái nhìn toàn diện về chủ đề cho độc giả quan tâm Báo cáonên chứa đựng mọi thông tin thu thập được trong quá trình nghiên cứu cũng như mô
tả đầy đủ về quá trình thực nghiệm, dữ liệu thu được và kết luận
– Báo cáo nghiên cứu mô tả dự án thực nghiệm cụ thể mà học sinh đã hoàn thành.Báo cáo cần có phần tóm tắt, giả thuyết khoa học, thiết kế thí nghiệm, kết quả thựcnghiệm Dữ liệu tóm tắt cần ngắn gọn, những thảo luận và phân tích các kết quả vàtài liệu tham khảo cần rõ ràng mạch lạc và đầy đủ
Một bản tóm tắt bao gồm:
(1) Câu hỏi đặt ra/Giả thuyết khoa học
(2) Thiết kế thí nghiệm, phác thảo mô tả các phương pháp
Trang 15(3) Một bản tóm tắt kết quả.
(4) Kết luận
9 Chuẩn bị poster và các hình ảnh giới thiệu dự án.
Các hình ảnh hiển thị trên poster có nghĩa quan trọng thu hút sự chú ý và cung cấpthông tin cho người xem Hình ảnh hiện thị nên kích thích người xem muốn biết thêm
về dự án Poster cần phối hợp đồng thời hình ảnh, đồ họa và bảng biểu, cùng vớidòng văn bản súc tích Tiêu đề thú vị cũng có thể thu hút sự chú ý của khán giả Kích thước của poster trong cuộc thi khoa học kĩ thuật dành cho học sinh năm học2018-2019 theo công văn hướng dẫn số:931/SGDĐT-GDTrH:V/v hướng dẫn triểnkhai hoạt động NCKH và tổ chức cuộc thi KHKT cho học sinh trung học năm học2018-2019 của sở giáo dục Ninh Bình
- Kích thước: 60 cm chiều sâu, 120 cm chiều rộng, 160 cm chiều cao (tính từ mặt bàntrưng bày)
120cm
160 cm
60 cm
12
Trang 16
Hình ảnh và kích thước của poster
Poster gồm
+ 1 tấm poster ở trung tâm
+ 2 tấm poster ở hai bên có kích thước như nhau
- Một poster bắt mắt sẽ giúp người xem tập trung vào dự án Tuy nhiên, dù là dự ánkhoa học hay dự án kỹ thuật, trên poster cần thể hiện được các nội dung sau:
+ Tên dự án, tên lĩnh vực
+ Mục tiêu của dự án
+ Phương pháp, cách tiến hành thực nghiệm
+ Kết quả thực nghiệm (bảng số liệu, biểu đồ, hình ảnh quá trình thực nghiệm củahọc sinh, …)
+ Kết luận
+ Hướng phát triển của dự án
Poster nên có những nội dung.
Trang 17*Lưu ý: Trên Poster không in tên tác giả, mã số dự thi, người hướng dẫn và trường học.
10 Báo cáo và trưng bày sản phẩm
Một dự án khi được tham gia cuộc thi cấp tỉnh trở lên cần có:
- Sản phẩm hoàn chỉnh
- Tóm tắt báo cáo dự án: được viết sau khi dự án hoàn thành Đó là một bản tóm tắtngắn gọn để thông báo cho người đọc những gì dự án đã thực hiện được Cấu trúc củatóm tắt dự án gồm:
+ Giả thuyết khoa học
+ Thiết kế thí nghiệm, phác thảo mô tả các phương pháp tiến hành thực nghiệm
+ Tóm tắt kết quả thu được
+ Kết luận
11 Thuyết trình
- Bài thuyết trình về dự án: Việc học sinh thuyết trình về quá trình thực hiện và kếtquả của dự án là rất quan trọng, một bài thuyết trình tốt là cách nhanh nhất để đưangười xem đến gần hơn với dự án của tác giả Sau đây là một số điểm chính để cómột bài thuyết trình tốt:
+ Chuẩn bị tâm lí tích cực và tự tin trước khi thuyết trình
+ Hiểu rõ và sâu sắc về dự án của mình hoặc nhóm mình thực hiện
Trang 18+ Luyện tập thuyết trình nhiều lần trước cuộc thi, đặc biệt người hướng dẫn phải làngười trực tiếp chỉnh sửa nội dung thuyết trình cho học sinh, đặt ra một số câu hỏitình huống để học sinh tập trả lời.
+ Cố gắng thoát li kịch bản
+ Thuyết trình có ngữ điệu, có trọng tâm, tránh dàn trải
+ Giữ liên lạc bằng mắt với người nghe trong suốt thời gian trình bày
+ Trả lời tất cả các câu hỏi từ giám khảo nếu có thể, nếu không chắc chắn về một câutrả lời nào đó, giáo viên có thể hướng dẫn cho học sinh cách trả lời, ví dụ như: “Mặc
dù không chắc chắn, nhưng chúng em nghĩ có thể là…” Nếu không trả lời được câuhỏi cũng không nên mất bình tĩnh, bởi vì mỗi lần tham gia cuộc thi là một lần họcsinh được trải nghiệm, được học hỏi và đó là những gì quý báu nhất mà học sinh vàgiáo viên có được sau mỗi cuộc thi
–Học hỏi từ ban giám khảo bằng cách hỏi BGK những câu hỏi nếu họ có thêm thôngtin hoặc gợi ý mà ta có thể tham khảo Hãy ghi lại bất cứ đề nghị nào của ban giámkhảo
Bên cạnh đó trong quá trình thực hiện dự án giáo viên bám sát vào các tiêu chí đánhgiá dự án, hoàn thành các mẫu phiếu dành cho cuộc thi
Mỗi dự án được đánh giá qua hai phần thi độc lập
* Đánh giá thông qua hồ sơ dự án dự thi với tiêu chí:
- Câu hỏi nghiên cứu/Vấn đề nghiên cứu: 10 điểm;
- Kế hoạch nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu: 15 điểm;
- Tiến hành nghiên cứu (thu thập, phân tích và sử dụng dữ liệu): 20 điểm;
* Đánh giá thông qua poster và phỏng vấn đối với các tiêu chí:
- Tính sáng tạo: 20 điểm;
- Trình bày poster và trả lời phỏng vấn 35 điểm
* Các mẫu phiếu dùng cho cuộc thi
- Đối với dự án dự thi cấp tỉnh:
- Phiếu học sinh (phiếu 1A);
- Hướng dẫn đề cương ngiên cứu
- Báo cáo kết quả nghiên cứu
- Đối với dự án dự thi cấp QG:
- Phiếu học sinh (phiếu 1A);
- Hướng dẫn đề cương ngiên cứu
Trang 19- Phiếu phê duyệt dự án (Phiếu 1B);
- Phiếu người hướng dẫn/bảo trợ (phiếu 1);
- Đề cương nghiên cứu (theo mẫu hướng dẫn kèm theo phiếu 1A);
- Báo cáo kết quả nghiên cứu không qúa 15 trang đánh máy trên giấy A4;
- Phiếu xác nhận của cơ quan nghiên cứu (nếu có);
- Phiếu xác nhận của nhà khoa học chuyên ngành (nếu có);
- Phiếu đánh giá rủi ro (nếu có);
- Phiếu dự án tiếp tục (nếu có);
- Phiếu tham gia của con người (nếu có);
- Phiếu cho phép thông tin (nếu có);
- Phiếu nghiên cứu động vật có xương sống (nếu có);
- Phiếu đánh giá rủi ro chất nguy hiểm (nếu có);
- Phiếu sử dụng mô người và động vật (nếu có)
II Ví dụ minh họa cụ thể về các bước hướng dẫn học sinh làm nghiên cứu khoa học.
Dự án: Sản xuất nước tẩy rửa sinh học đa năng hương quế
Lĩnh vực : Hóa sinh
Bước 1: Lựa chọn đề tài ( Lựa chọn ý tưởng)
Giáo viên đưa ra một số gợi ý, định hướng cho học sinh về các lĩnh vực nghiên cứucủa môn sinh phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh kinh tế, xã hội của gia đình và địaphương; gợi ý cho học sinh phát triển ý tưởng từ một số dự án đã được thực hiệntrước đó hoặc làm mới hoàn toàn dự án
Giáo viên đưa ra các lĩnh vực liên quan đến môn sinh học để học sinh tham khảo
Chẩn đoán; Điều trị; Phát triển và thử nghiệm dược liệu;
Dịch tễ học; Dinh dưỡng; Sinh lí học và Bệnh lí học;…
Kĩ thuật Y
Sinh
Vật liệu Y Sinh; Cơ chế Sinh học; Thiết bị Y sinh; Kỹ thuật
tế bào và mô; Sinh học tổng hợp;…
Trang 20Xử lí môi trường bằng phương pháp sinh học; Khai thác đất;
Kiểm soát ô nhiễm; Quản lí chất thải và tái sử dụng; Quản línguồn nước;…
Khoa học
vật liệu
Vật liệu sinh học; Gốm và Thủy tinh; Vật liệu composite; Líthuyết và tính toán; Vật liệu điện tử, quang và từ; Vật liệunano; Pô-li-me;…
Vi Sinh Vi trùng và kháng sinh; Vi sinh ứng dụng; Vi khuẩn; Vi sinh
môi trường; Kháng sinh tổng hợp; Vi-rút;…
Khoa học
Thực vật
Nông nghiệp; Mối liên hệ và tương tác với môi trường tựnhiên; Gen và sinh sản; Tăng trưởng và phát triển; Bệnh líthực vật; Sinh lí thực vật; Hệ thống và tiến hóa;…
Trên cơ sở những định hướng từ giáo viên về sản xuất nước tẩy rửa sinh học, họcsinh tư duy và tìm tòi những ý tưởng, giải pháp mới, gắn liền với thực tiễn cuộc sống
từ đó hình thành nên các ý tưởng sau:
- Sản xuất nước tẩy rửa từ xođa
- Sản xuất nước tẩy rửa từ vỏ bưởi, chanh
- Sản xuất nước tẩy rửa từ cám gạo
- Sản xuất nước tẩy rửa sinh học hương quế
Sau khi thu thập các ý tưởng của học sinh, giáo viên đã lựa chọn dự án có tính mới,tính khả thi để triển khai hướng dẫn học sinh nghiên cứu đó là dự án: Sản xuất nước
Trang 21tẩy rửa sinh học đa năng hương quế với các nguyên liệu từ thiên nhiên: Sả, găng, quế,chanh, bồ kết, bưởi.
2 Lập kế hoạch thực hiện
Học sinh lập ra kế hoạch thực hiện
- Thời gian thực hiện
- Địa điểm
- Thu thập nguyên liệu
- Tài liệu liên quan
- Viết tên của mình lên cuốn số
- Đánh thứ tự số trang
- Chia cuốn sổ thành các phần
4 Nghiên cứu tài liệu, xây dựng giả thuyết
- Giáo viên định hướng cho học sinh tìm những tài liệu ở trên sách, báo, tạp chí,thông tin trên mạng và sắp xếp chúng sao cho khoa học hợp lí Giáo viên cung cấptài liệu và yêu cầu học sinh nghiên cứu, sắp xếp những thông tin có được một cáchkhoa học
- Các tài liệu liên quan:
1 https://icarevietnam.com/nuoc-rua-chen-hoa-hoc-tac-hai-nhieu-hon-loi-ich
2 https://thegioidiengiai.com/tac-dung-cua-que
3 20150905180417589.htm
http://soha.vn/song-khoe/nhung-sai-lam-chet-nguoi-khi-rua-bat-can-phai-bo-ngay-4 http://kenh1http://soha.vn/song-khoe/nhung-sai-lam-chet-nguoi-khi-rua-bat-can-phai-bo-ngay-4.vn/13-cong-dung-vi-dieu-cua-qua-chanh-voi-cong-viec-don-dep-ma-ban-can-biet-20180226001619413.chn
http://kenh14.vn/13-cong-dung-vi-dieu-cua-qua-chanh-voi-cong-viec-don-dep-ma-
5.http://soha.vn/nhung-tac-dung-dat-gia-cua-cay-sa-neu-chua-biet-se-rat-tiec-2017051007314701.htm
6 Cây thuốc và vị thuốc Việt Nam - GS.TS: Đỗ Tất Lợi
7 Từ điển cây thuốc Việt Nam - Võ Văn Chi (Nhà xuất bản y học)
Trang 22- Xây dựng giả thuyết khoa học: Nước tẩy rửa sinh học đa năng đảm bảo độ sạch, antoàn, thân thiện với môi trường, tạo bọt và có mùi thơm.
5 Thu thập số liệu, xử lí thông tin.
+ Học sinh tiến hành thu thập số liệu ở ngoài thực địa: Tìm kiếm chất tạo bọt từ quảgăng, bồ kết, chất khử mùi tanh, tẩy vết bẩn từ quả chanh, sả và tạo mùi thơm lâu từquế
- Thu hái quả găng: Tại các bờ rào của nhà dân hoặc trong rừng Cúc Phương
- Bồ kết, quế: Mua ở chợ
- Sả, chanh, vỏ bưởi: Tại gia đình học sinh
+ Sau khi thu thập thông tin sẽ tìm kiếm thành phần hóa học, công dụng của từngnguyên liệu liên quan qua sách, báo, qua internet qua đó xử lí các thông tin thu đượcliên quan đến dự án
6 Chế tạo sản phẩm ( Tiến hành thí nghiệm)
– Tiến hành thí nghiệm với các nguyên liệu: Quế, găng, sả, chanh, bồ kết và một sốnguyên liệu khác và rút ra công thức hiệu quả nhất
– Lặp lại thí nghiệm nhiều lần để rút ra kết luận và công thức tối ưu, sau đây là một
số lần tiến hành thí nghiệm tiêu biểu:
+ Bước 4: Đổ vào chai (lọ) đã qua lọc để bảo quản và sử dụng
Trang 23- Thành phẩm: Dung dịch thu được trung hòa giữa mùi quế và mùi bưởi không cònmùi thơm hơi hắc, nước có màu vàng nâu đậm, ít bọt độ tẩy rửa không cao.
+ Bước 2 : Đổ hỗn hợp (trừ lõi quả găng) theo tỉ lệ vào ấm đun nước
+ Bước 3: Đổ nước vào và đun
+ Bước 4 : Sau khi chờ nước sôi 5 phút thì rót hỗn hợp để nguội sau đó pha phần lõiquả găng hòa chung để 1 thời gian sau đó sử dụng
+ Bước 5: Đổ vào chai (lọ) để bảo quản và sử dụng
- Thành phẩm sau khi hoàn thành: Có mùi thơm đặc trưng của quế, dung dịch màuvàng nâu đậm, lắc lên có nhiều bọt, rửa có độ sạch rất cao
+ Bước 1: bóc sả rửa sả và cắt phần thừa cắt chanh thành các lát và rửa quế
+ Bước 2: cho hỗn hợp trên vào ấm đun đổ 1l nước vào đợi nước sôi 5 phút
+ Bước 3: Trong khi chờ nước thì bổ găng lấy phần lõi sau đó xay nhuyễn đợi nướcsôi đổ chung
Trang 24+ Bước 4: Đổ vào chai (lọ) để bảo quản và sử dụng.
- Thành phẩm : khi xay nhuyễn quả găng thì tạo rất nhiều bọt nhưng khi đổ chungvới hỗn hợp nước đã đun sôi thì lượng bọt tan hết Đến khi rửa tay thì hầu như không
có bọt, sản phẩm có mùi thơm hương quế, rửa có độ sạch cao nhưng mùi hươngkhông giữ lâu như lần 2
+ Bước 2 : Cho hỗn hợp (trừ quả găng) theo tỉ lệ trên vào ấm đun nước
+ Bước 3 : Cho ấm lên bếp đun, sau khi chờ nước sôi 5 phút thì rót hỗn hợp để nguộisau đó pha phần lõi quả găng hòa chung để 1 thời gian sau đó sử dụng
+ Bước 4: Đổ vào chai (lọ) để bảo quản và sử dụng
- Thành phẩm : màu đậm hơn, mùi thơm, độ sạch không bằng mẫu ở lần 2
–> Rút ra kết luận: Sau các lần thử nghiệm học sinh đưa ra kết luận: Cho vỏ bưởivào không đạt yêu cầu của sản phẩm vì vậy công thức thử nghiệm lần thứ 2 là hiệuquả và đạt yêu cầu nhất Quyết định sử dụng công thức ở lần thí nhiệm thứ 2 để sảnxuất ra sản phẩm, lượng nguyên liệu giữ nguyên Nguyên liệu để sản xuất là: Găng,
sả, chanh, quế, bồ kết và đặt tên chính thức cho dự án: Sản xuất nước tẩy rửa sinh học
đa năng hương quế
7 Kiểm chứng đề tài, tìm ra quy luật và đưa ra kết luận
- Để chứng minh khả năng an toàn của loại nước rửa thân thiện môi trường này, họcsinh đem nước rửa đổ vào gốc cây hoa Kết quả cho thấy các cây hoa không bị héo
úa, hay thiếu sức sống mà phát triển tốt
- Nuôi cá trong bể rồi đổ nước tẩy rửa sinh học đa năng hương quế vào bể nuôi cáthấy các con cá sinh trưởng bình thường
Trang 25- Tiến hành thử nghiệm ở 30 người dùng ( Dùng để rửa tay dính luyn, dính dầu mỡ,dính vết bẩn, dùng để rửa chén, rửa bát, lau nhà, lau bếp….) và kết quả cho phản hồirất tốt về mùi thơm, độ sạch và độ an toàn đồng thời không làm hại da tay mà cònlàm cho da tay mềm mại.
-> Kết luận: Sau một thời gian dùng thử dùng để rửa tay, rửa bát đĩa, rửa chén, launhà …Học sinh đưa ra được các công dụng và ưu điểm của sản phẩm “Nước tẩy rửasinh học đa năng hương quế ”
8 Viết báo cáo kết quả nghiên cứu ( Nội dung báo cáo kết quả nghiên cứu ở phần
phụ lục)
9 Chuẩn bị poster và các hình ảnh giới thiệu dự án.
Kích thước của poster theo công văn hướng dẫn Số:931/SGDĐT-GDTrH:V/v hướngdẫn triển khai hoạt động NCKH và tổ chức cuộc thi KHKT cho học sinh trung họcnăm học 2018-2019 của sở giáo dục Ninh Bình
- Kích thước: 60 cm chiều sâu, 120 cm chiều rộng, 160 cm chiều cao (tính từ mặt bàntrưng bày)
Poster gồm
+ 1 tấm poster ở trung tâm ( Cánh giữa)
+ 2 tấm poster ở hai bên có kích thước như nhau (Cánh 1, cánh 2)
Trang 26Hình ảnh poster dự án
10 Báo cáo và trưng bày sản phẩm
- Báo cáo tóm tắt của dự án ( Ở phần phụ lục)
- Tạo logô cho sản phẩm và dán nhãn tạo sản phẩm hoàn chỉnh
11 Thuyết trình.
- Học sinh tập thuyết trình trước giáo viên và các bạn trong lớp
- Giáo viên hướng dẫn cho học sinh cách trình bày lôi cuốn người nghe và cách trảlời các câu hỏi của ban giám khảo
- Giáo viên hướng dẫn và các học sinh trong lớp đặt các câu hỏi cho tác giả của dự ántrả lời
- Giáo viên hướng dẫn đặt ra các tình huống giả định mà ban giám khảo có thể hỏi đểhọc sinh tập duyệt
Bên cạnh đó giáo viên hướng dẫn yêu cầu học sinh hoàn thành các mẫu phiếu dànhcho cuộc thi
* Các mẫu phiếu dùng cho cuộc thi cấp tỉnh:
- Phiếu học sinh (phiếu 1A)
- Hướng dẫn đề cương ngiên cứu
- Báo cáo kết quả nghiên cứu
Trang 27PHỤ LỤC 2 BÁO CÁO KHOA HỌC MỘT SỐ DỰ ÁN DỰ THI CẤP TỈNH CỦA HỌC SINH
Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới cô giáo Nguyễn Thị Sen và các thày
cô trường THPT Nho Quan B đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo, động viên và tạomọi điều kiện giúp đỡ em hoàn thành dự án này
Em xin cảm ơn sự động viên, khích lệ và giúp đỡ của gia đình và bạn bètrong suốt thời gian làm dự án
Trong quá trình thực hiện do thời gian có hạn và bước đầu làm quen vớinhững phương pháp nghiên cứu khoa học nên không tránh khỏi những thiếu sót,rất mong nhận được sự góp ý kiến của các thầy cô giáo và các bạn
Em xin chân thành cảm ơn!
Nhóm tác giả
Đặng Diệu Linh
Trần Anh Tuấn
Trang 28Phần 2: Nội dung dự án
- Giới thiệu tổng quan về tinh dầu dừa: là một loại dầu được triết xuất từ quả dừa
và có công dụng rất tốt đối với sức khỏe và được ứng dụng trong việc làm đẹp
- Thành phần hóa học của tinh dầu dừa
- Mục đích nghiên cứu tình dầu dừa:
+ Sản xuất được tinh dầu dừa,sáp tại nhà
+ Đưa ra những công dụng của dầu dừa
+ Phổ biết rộng rãi việc sử dụng dầu dừa đến mọi người
- Phương pháp nghiên cứu
- Các số liệu, kết quả rút ra được sau quá trình nghiên cứu
- Kết luận:
+ Tổng hợp các kết quả nghiên cứu
+ Các vấn đề còn tồn đọng, vướng mắc, các vấn đề nảy sinh trong quá trìnhnghiên cứu
- Một số tài liệu tham khảo cho người đọc
Phần 3 : Giới thiệu tổng quan về vấn đề nghiên cứu.
3.1/ Giải pháp cũ
- Theo phương pháp sản xuất trên thị trường thì dầu dừa được sản xuất bằng 2
phương pháp chính đó là phướng pháp nóng và phướng pháp lạnh
+ Phương pháp nóng: Với phương pháp này thì việc sản xuất sẽ tốn nhiều thờigian chưng cất nên chi phí cao (thời gian chưng cất cho một mẻ dầu dừa làkhoảng từ 4-5 tiếng)
+ Phương pháp sản xuất lạnh: Với phương pháp này dầu dừa thu được sẽ khôngtinh khiết do còn lẫn hơi nước và dễ bị nhiễm khuẩn đồng thời dầu dừa không cómùi thơm đặc trưng
- Trên thị trường dầu dừa được bán ra chỉ ở dạng lỏng chưa có dạng sáp dừa nêntính thẩm mĩ chưa cao
3.2/ Giải pháp mới
- Trong dự án nghiên cứu việc sản xuất dầu dừa được kết hợp cả hai phươngpháp đó là phương pháp nóng và phương pháp lạnh Với phương pháp này sẽ rútngắn được thời gian chưng cất (thời gian chưng cất cho một mẻ dầu dừa chỉ
Trang 29khoảng từ 10 -15 phút) do đó giảm chi phí giá thành và dầu dừa có mùi thơmđặc trưng.
- Kết hợp dầu dừa dạng lỏng và sáp ong cùng với dầu oliu để tạo ra sáp dạng rắnthuận tiện cho việc sử dụng và tình thẩm mĩ cao hơn
Mặt khác hiện nay, nhu cầu sử dụng mĩ phẩm của phụ nữ ngày càng tăng, việcquá lạm dụng mĩ phẩm để làm đẹp cùng với việc sử dụng chúng chưa hợp lý,không biết lựa chọn sản phẩm tốt, phù hợp đã làm ảnh hưởng rất lớn đến sứckhỏe của người dùng Dầu dừa – một loại tinh dầu được chiết xuất từ thiên nhiênvới công dụng làm đẹp tuyệt vời, không độc hại có thể thay thế cho rất nhiều cácloại mĩ phẩm và nó còn có tác dụng rất tốt đối với sức khỏe mà ngày nay nhiềungười lại chưa biết đến
Qua việc nghiên cứu, tham khảo, thử nghiệm nhiều lần về thành phần, côngdụng chúng em đã đưa ra được sản phẩm từ dầu dừa có tác dụng cho việc làmđẹp và cho sức khỏe của con người Chúng em mong muốn qua đây công dụngcủa dầu dừa có thể được phổ biến đến nhiều người hơn và ngày càng được xuấthiện nhiều hơn trong cuộc sống hằng ngày, thay thế cho các loại hóa chất độchại có trong mĩ phẩm Đồng thời đưa sản phẩm ứng dụng từ dầu dừa (sáp dừa)vào trong đời sống
Phần 4: Giả thiết khoa học và mục đích nghiên cứu.4.1/ Giả thiết khoa học.
Một số thành phần hóa học chính của dầu dừa và tác dụng của thành phần đóđối với sức khỏe và làm đẹp
+ Dầu dừa chứa các axit béo bão hòa đã số là chuỗi trung bình gọi làTriglyceride: có khả năng cung cấp năng lượng cho cơ thể một cách nhanhchóng và có khả năng kháng khuẩn rất mạnh mẽ
+ Dầu dừa chứa Axit Lauric (chiếm tỷ lệ cao nhất: 47,5%): có đặc tình khángkhuẩn cao
+ Dầu dừa chứa Axit Linoleic (chiếm tỷ lệ 1,6%) là axit béo chưa bão hòa mộtnối đôi: có đặc tính giảm viêm; tăng cường hoạt động của não bộ, quá trình traođổi chất, quá trình sinh sản và xương
+ Dầu dừa chứa axit myristic (chiếm tỷ lệ 18,1%): có chức năng sản xuất cácchất nội tiết tố, điều chỉnh áp lực máu đông, hàm lượng mỡ trong máu, các phản
Trang 30+ Dầu dừa chứa Vitamin E: là chất giúp chống lão hóa; Vitamin K và cáckhoáng chất ( Sắt, Canxi,…) giúp điều chỉnh nhịp tim, tăng cường răng và hệxương.
+ Dầu dừa chứa các Polyphenol - Axit galic: có tác dụng trong việc tạo mùi đặctrưng của dừa trong các sảm phẩm chưa tinh luyện
4.2/ Mục đích nghiên cứu.
Qua thành phần của tinh dầu dừa ta có thể thấy rằng dầu dừa là 1 loại sản phẩm
tự nhiên có công dụng vô cùng tốt cho sức khỏe và việc làm đẹp Thông quaviệc nghiên cứu, chúng em muốn phổ biến rộng rãi hơn về tinh dầu dừa đến mọingười, từ đó có thể biết đến sâu hơn về nó, về công dụng tuyệt vời mà nó manglại và qua đây sẽ sử dụng nó thay thế cho các loại mỹ phẩm chứa hóa chất hiệnnay
Đồng thời qua nghiên cứu này chúng em muốn đưa ra hướng dẫn cho mọi người
về việc sản xuất dầu dừa tại nhà an toàn Mặc dù hiện nay trên thị trường sảnphẩm tinh dầu dừa nguyên chất được bày bán rất nhiều nhưng giá thành lại đắt
đỏ và một số sản phẩm không đảm bảo được chất lượng vì thế nên chúng emđưa ra hướng dẫn về cách sản xuất, khuyến khích mọi người có thể tự điều chếcho mình sản phẩm dầu dừa để sử dụng
Phần 5: Phương pháp nghiên cứu5.1/Tìm kiếm tài liệu.
- Tìm hiểu các thành phần hóa học có trong dầu dừa, từ đó rút ra được chứcnăng của các thành phần đó
- Tham khảo tác dụng của dầu dừa trên các kênh thông tin
- Tham khảo quy trình các bước để sản xuất dầu dừa
5.2/ Khảo sát độ phổ biến của dầu dừa ở địa phương
Qua việc khảo sát ngẫu nhiên một vài hộ gia đình trong địa phương hầu hết mọingười đều biết đến dầu dừa nhưng chỉ nắm được về một vài công dụng và việc
sử dụng dầu dừa còn chưa phổ biến
Trang 31- Dụng cụ, nguyên liệu:
+ Dừa già
+ Máy xay, nạo
+ Túi lọc hoặc khăn khô
+ Chảo hoặc nồi để chưng cất
Cùi dừa
Trang 32Nạo dừa tại nhà
Dừa sau khi nạo
Dừa sau khi đã xay (Cơm dừa)
Trang 33+ Bước 2: Xay cơm dừa với nước nóng với tỷ lệ 1 kg dừa : 400ml nước.Hoặcngâm toàn bộ số cơm dừa vừa xay vào nước ấm với tỷ lệ như trên trong khoảng
từ 20 đến 25 phút
+Bước 3: Sử dụng túi lọc hoặc khăn khô vắt lấy nước cốt từ cơm dừa vừa ngâm.+Bước 4: Để nước cốt dừa vào các khay rồi cho vào ngăn mát tủ lạnh khoảng 2-
3 tiếng hoặc để ở nhiệt độ phòng
+Bước 5: Lấy thìa hớt lấy phần đông ở phía lớp trên cho vào chảo đun sôi Đếnkhi nước cốt sôi thì vặn nhỏ lửa, kết hợp dùng đũa khuấy đều, liên tục để hỗnhợp không bị cháy Khi lớp cặn ở phía dưới đáy chuyển sang màu vàng nâu nhẹ,phía trên trở nên trong suốt, ta kiểm tra hỗn hợp bằng cách đặt lòng bàn tay lênphía trên nồi (chảo) nếu thấy bàn tay không bị ướt thì không còn hơi nước bốclên nữa là tinh dầu dừa đã hoàn thành
Cuối cùng là tắt bếp và đợi cho tinh dầu nguội rồi chắtt lấy tinh dầu bằng túi lọcrồi đổ vào lọ, hoặc chai để sử dụng
Trang 34+ Dầu dừa (chế biến ở trên).
+ Sáp ong
+ Túi lọc hoặc khăn khô
+ Chảo hoặc nồi, khuôn
-Quy trình thực hiện:
+ Nấu sáp ong cho chảy thành dạng lỏng sau đó cho dầu dừa và dầu ô liu vào.Khuấy đều hỗn hợp dùng thìa, muỗng múc hỗn hợp đổ vào khuôn và chờ hỗnhợp đông
+Ta có thể trộn hỗn hợp dầu dừa: sáp ong: dầu ô liu với tỷ lệ = 3 muỗng : 1muỗng (sáp ong ở dạng lỏng): 1 hoặc nửa muỗng dầu ô liu
+Ngoài ra có thể tùy theo nhu cầu sử dụng của từng người mà trộn với từng tỷ lệkhác nhau
Lưu ý:
- Sáp ong nhanh đông vì thế nên quá trình đổ hỗn hợp vào khuôn phải tiến hành
1 cách nhanh chóng hoặc trong quá trình lấy từ nồi (chảo) để cho vào khuôn ta
để nồi (chảo) ở trên bếp bật lửa nhỏ
- Bảo quản sáp dừa ở trong tủ lạnh sẽ tăng thời gian sử dụng lên lâu hơn
- Tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng
Ảnh sản phẩm: sáp dừa
Trang 35Ảnh sản phẩm: Sáp dừa
Phần VI: Số liệu/ kết quả nghiên cứu
Những công dụng của dầu dừa và sản phẩm ứng dụng của dầu dừa (sáp dừa)trong sức khỏe và làm đẹp
Trang 36Bôi dầu dừa vào khu vực da có mụn cơm hoặc nốt ruồi, sau đó băng lại Thaybăng và bôi dầu dừa mỗi ngày.
11 Giảm cơn thèm ăn và giảm cân.
Dùng 1 thìa dầu dừa trước khi ăn sẽ giúp bạn kiềm chế cơn thèm ăn
Dầu dừa là một chất bôi trơn tự nhiên, không hóa chất
18 Loại bỏ bã kẹo cao su
Dầu dừa sẽ giúp lấy bã kẹo cao su khỏi tóc hay quần áo dễ dàng hơn
19 Tăng cường sức khỏe cho vật nuôi
Bộ lông của vật nuôi sẽ trở nên bóng mượt hơn với dầu dừa, diệt sạch bọ chét
20 Lẹo mắt/ Đau mắt đỏ
Xoa một ít dầu dừa vào chỗ lên lẹo hoặc xung quanh mặt để tránh các bệnhnhiễm trùng mắt và giảm khó chịu một cách nhanh chóng
Trang 3721 Đau tai
Đau tai, viêm tai hoặc nhiễm trùng tai có thể sẽ khỏi rất nhanh chỉ với một vàigiọt dầu dừa trộn với dầu tỏi
22 Viêm da tiết bã ở trẻ sơ sinh
Dầu dừa rất an toàn cho trẻ sơ sinh, giúp giảm ngứa, đau hay bong da ở trẻ sơsinh
23 Vết hăm tã
Bôi dầu dừa lên vết hăm tã ở trẻ sẽ làm giảm các vết hăm rất hiệu quả
24 Vết bầm tím
Chà dầu dừa lên vùng da bị thâm tím để làm tan vết máu bầm
25 Đồi mồi ở người cao tuổi
Dầu dừa có tác dụng trên bất kỳ làn da có tỳ vết Nó làm mờ đi các chấm đồimồi và có tác dụng chống oxy hóa mạnh mẽ
26 Kem cạo râu
Dùng dầu dừa khi cạo râu sẽ giúp bạn có làn da mịn màng và mềm mại
27 Vết xước sau khi cạo râu
Sau mỗi lần cạo râu, ta thấy da mặt hơi căng, khô, thậm chị có những vết xước.Dầu dừa sẽ giúp da mềm hơn, và chữa lành các vết xước
28 Kem đánh răng
Trộn một phần dầu dừa với một phần nước soda (viên sủi NaHCO3) và thêm vàigiọt tinh dầu bạc hà Hỗn hợp tạo ra kem đánh răng tự nhiên làm sạch và trắngrăng mà không hề có chất bảo quản
Trang 38Dầu dừa sẽ giúp tóc chắc khỏe và chăm sóc tóc bị hư tổn Mát xa dầu dừa lên
da đầu, sau 10 phút gội lại bằng nước sạch
33 Đánh bóng đồ gỗ
Dầu dừa cũng được sử dụng sơn bóng một số loại đồ gỗ Nó cũng cấp một lớpbảo vệ chống bụi bẩn
34 Cung cấp nguồn năng lượng
Chất béo đặc biệt có trong dầu dừa là nguồn năng lượng tuyệt vời để cải thiệnsức khỏe, tăng khả năng miễn dịch cho cơ thể
35 Khử mùi
36 Xóa tan quầng thâm mắt
Trước khi đi ngủ, thoa dầu dừa lên vùng mắt bị thâm hoặc sưng, để qua đêm,sáng dậy rửa bằng nước sạch Trong dầu dừa chứa nhiều chất chống oxy hóa,vitamin làm tăng độ đàn hồi cho da
Dầu dừa sẽ làm giảm đau và khó chịu mà bệnh trĩ gây nên
40 Chảy máu cam
Nếu bạn thường xuyên chảy máu cam, xoa một ít dầu dừa vào trong lỗ mũi
41 Nhiệt miệng
Thoa dầu dừa lên vết loét miệng để làm giảm đau và ngăn nhiễm trùng
42 Bệnh trào ngược dạ dày
Ăn một thìa dầu dừa trong bữa ăn để tránh ợ chua và ợ nóng
43 Đau răng
Dầu dừa giúp bạn giảm đau nhức và tăng cường chắc khỏe cho hàm răng
44 Nhiễm trùng đường tiết niệu
Dầu dừa sẽ giúp điều trị bệnh nhiễm trùng đường tiểu hoặc giảm đau ở bệnh sỏithận
45 Dưỡng da
Trang 39Dầu dừa là một nguyên liệu tự nhiên chống khô da, nứt nẻ Các bà mẹ cũng cóthể dùng dầu dừa xoa lên núm vú để tránh đau khi cho các bé bú.
Phần 7: Kết luận
Qua việc nghiên cứu ta thấy được tinh dầu dừa là một sản phẩm tự nhiên có rấtnhiều những công dụng có lợi đối với nhu cầu làm đẹp và sức khỏe của chúng
ta
Tinh dầu dừa với quy trình sản xuất đơn giản và nguyên liệu dễ kiếm ta chỉ cần
bỏ ra chút ít thời gian, công sức là đã có thể tự mình làm ra được 1 lọ dầu dừanguyên chất, đảm bảo chất lượng Vì thế nên trong thời gian rảnh rỗi hãy tự taylàm ngay cho mình 1 lọ dầu dừa để sử dụng thay cho các sản phẩm chứa hóachất
Sử dụng dầu dừa và sản phẩm ứng dụng từ dầu dừa sẽ mang lại cho ta một sứckhỏe dồi dào cùng với một nhan sắc đẹp tự nhiên không kém gì so với việc dùngcác loại mỹ phẩm
Trang 40Phần 8: Tài liệu tham khảo
biet-23-695.html
1.http://tin12h.net/nhung-tac-dung-cua-dau-dua-rat-tot-cho-suc-khoe-it-nguoi-2.http://wikicachlam.com/cach-nau-dau-dua-don-gian-tai-nha/
3.http://cocobentre.com/thanh-phan-hoa-hoc-cua-dau-dua-nguyen-chat.html4.http://tinhdauthiennhien.net.vn/tinh-dau/dau-dua/tinh-dau-dua-co-tac-dung-gi-voi-suc-khoe-va-lam-dep.html
dua.html