Lý do chọn chủ đề Theo thống kê của Công an tỉnh Hải Dương, năm 2016, trên địa bàn tỉnh này có trên 3 nghìn người nghiện ma tuý, tập trung chủ yếu tại: TP Hải Dương, Kinh Môn, Kim Thành, Gia Lộc...Tuy nhiên việc đưa các đối tượng nghiện ma túy vào cai nghiện bắt buộc tại các trung tâm đang gặp rất nhiều khó khăn.Mặc dù gặp không ít khó khăn trong công tác quản lý và cai nghiện cho đối tượng, nhưng ngành LĐTB XH và Cơ sở cai nghiện tỉnh đã tiến hành các hoạt động chữa bệnh, điều trị cắt cơn cho người nghiện ma túy . Trong suốt quá trình điều trị, cai nghiện ma túy cho các học viên tại Cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh, Cán bộ nhân viên luôn theo dõi sát sao và điều chỉnh cho kịp thời phù hợp kể từ khâu tiếp nhận đầu vào, khám sàng lọc, cắt cơn giải độc, giáo dục hành vi nhân cách và lao động trị liệu .Mỗi học viên khi vào cắt cơn giải độc, thời gian từ 10 đến 30 ngày tùy theo thể trạng từng người.Cán bộ đã liên tục quan tâm, trông nom, chăm sóc thuốc men, miếng ăn giấc ngủ. Thường trực 2424 không kể ngày đêm, luôn luôn không rời mắt các học trò của mình một tích tắc nào. Bởi thời gian cắt cơn là rất quan trọng, khi đó sức khỏe của học viên rất yếu, các biểu hiện của hội chứng cai xuất hiện, vậy nên chỉ cần lơ là một chút sẽ để lại hậu quả nghiêm trọng. Bên canh đó là tư vấn động viên khích lệ tinh thần cho người nghiện ma túy vui vẻ lạc quan vượt qua.
Trang 1Mục lục
Lý do chọn chủ đề 1
I Cơ sở lý luận 2
1 Những vấn đề chúng về Chất gây nghiện 2
1.1 Khái niệm " Chất gây nghiện " 2
1.2 Phân loại chất gây nghiện 2
1.3 Lịch sử chất gây nghiện 3
1.4 Tình hình sử dụng chất gây nghiện trên thế giới và Việt Nam 5
2 Những vấn đề liên quan đến nghiện ma túy 7
2.1 Khái niệm " Nghiện " 7
2.2 Khái niệm " Ma túy" 8
2.3 Các hình thái sử dụng chất gây nghiện 8
2.4 Mô hình trải nghiệm sử dụng chất gây nghiện 10
3 Những thay đổi quan trọng về quan điểm trong Đề án đổi mới công tác cai nghiện tại Việt Nam từ năm 2015 đến năm 2020 11
II Thực trạng triển khai hoạt động trợ giúp người nghiện ma túy tại cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh Hải Dương 11
1 Giới thiệu về cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh Hải Dương 11
2 Thực trạng triển khai hoạt động trợ giúp người nghiện ma túy tại cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh Hải Dương 12
III Đề xuất giải pháp 20
KẾT LUẬN 21
TÀI LIỆU THAM KHẢO 22
Trang 2Lý do chọn chủ đề
Theo thống kê của Công an tỉnh Hải Dương, năm 2016, trên địa bàn tỉnhnày có trên 3 nghìn người nghiện ma tuý, tập trung chủ yếu tại: TP Hải Dương,Kinh Môn, Kim Thành, Gia Lộc Tuy nhiên việc đưa các đối tượng nghiện matúy vào cai nghiện bắt buộc tại các trung tâm đang gặp rất nhiều khó khăn.Mặc
dù gặp không ít khó khăn trong công tác quản lý và cai nghiện cho đối tượng,nhưng ngành LĐTB - XH và Cơ sở cai nghiện tỉnh đã tiến hành các hoạt độngchữa bệnh, điều trị cắt cơn cho người nghiện ma túy
Trong suốt quá trình điều trị, cai nghiện ma túy cho các học viên tại Cơ sởcai nghiện ma túy tỉnh, Cán bộ nhân viên luôn theo dõi sát sao và điều chỉnh chokịp thời phù hợp kể từ khâu tiếp nhận đầu vào, khám sàng lọc, cắt cơn giải độc,giáo dục hành vi nhân cách và lao động trị liệu Mỗi học viên khi vào cắt cơngiải độc, thời gian từ 10 đến 30 ngày tùy theo thể trạng từng người.Cán bộ đãliên tục quan tâm, trông nom, chăm sóc thuốc men, miếng ăn giấc ngủ Thườngtrực 24/24 không kể ngày đêm, luôn luôn không rời mắt các học trò của mìnhmột tích tắc nào Bởi thời gian cắt cơn là rất quan trọng, khi đó sức khỏe của họcviên rất yếu, các biểu hiện của hội chứng cai xuất hiện, vậy nên chỉ cần lơ là mộtchút sẽ để lại hậu quả nghiêm trọng Bên canh đó là tư vấn động viên khích lệtinh thần cho người nghiện ma túy vui vẻ lạc quan vượt qua
Sau khi cắt cơn giải độc, học viên được đưa về lớp phân về các đội để rèn luyệnthể chất, giáo dục phục hồi hành vi nhân cách và lao động trị liệu Từ đây, cáchọc viên được đưa vào khuôn khổ quản lý, giáo dục, sinh hoạt và lao động mộtcách khoa học, nề nếp và bài bản Học viên nào khi tái hòa nhập cộng đồng sứckhỏe đều rất tốt cả về thể chất và tinh thần Bên cạnh những kết quả đạt được làkhông ít những khó khăn , trở ngại Để làm rõ hơn về điều này tôi xin chọn chủ
đề :"Thực trạng triển khai hoạt động trợ giúp người nghiện ma túy tại cơ sở cainghiện ma túy tỉnh Hải Dương." làm tiểu luận
Trang 3I Cơ sở lý luận.
1 Những vấn đề chúng về Chất gây nghiện.
1.1 Khái niệm " Chất gây nghiện ".
Theo Luật phòng, chống ma túy 23/2000/QH: Chất gây nghiện là chất kíchthích hoặc ức chế thần kinh dễ gây tình trạng nghiện đối với người sử dụng
1.2 Phân loại chất gây nghiện.
Chất gây nghiện được sử dụng theo các mục đích khác nhau, tùy theo mỗi conngười cụ thể sử dụng nó hoặc do văn hóa khác nhau, do hệ thống pháp luật ởmỗi quốc gia khác nhau cũng dẫn đến những khác biệt về cách nhìn nhận vềchất gây nghiện và người sử dụng những loại chất này Mặt khác, mỗi chất gâynghiện khác nhau tác động lên hệ thần kinh trung ương làm thay đổi trạng tháithực thể và tâm lý của người sử dụng một cách khác nhau Vì vậy, tùy theo mụcđích sử dụng thông tin, ta có thể phân loại chất gây nghiện theo nhóm tác độnglên hệ thần kinh hoặc phân theo mục đích sử dụng trong điều trị, theo tính hợppháp… Một số cách phân loại chất gây nghiện được liệt kê dưới đây:
Mức độ hợp pháp
Theo cách phân loại này, chất gây nghiện được chia làm 2 loại là chất gâynghiện được sử dụng một cách hợp pháp và chất gây nghiện được sử dụng bấthợp pháp (hay còn gọi là ma túy) Chất gây nghiện được sử dụng bất hợp pháp
là những chất gây nghiện đã bị cấm được quy định trong các danh mục do cácnước qui định thông qua những công ước quốc tế Theo luật pháp Việt Nam, cácloại chất gây nghiện được sử dụng bất hợp pháp có thể kể đến là heroin, thuốcphiện, cần sa, thuốc lắc, các loại chất gây nghiện kích thích dạng Amphetamins(ATS)…
Sử dụng trong y tế
Theo cách phân loại này, chất gây nghiện được phân ra làm 2 loại là thuốcgây nghiện hoặc không phải là thuốc Chất gây nghiện được sử dụng trong y tếvới mục đích để chữa bệnh, phòng bệnh, hoặc dùng để cải thiện chức năng thựcthể hoặc tâm thần của bệnh nhân (còn được gọi là thuốc gây nghiện)
Trang 4Phân loại theo nguồn gốc
Theo cách phân loại này, chất gây nghiện được phân thành 3 loại là chất gâynghiện có nguồn gốc tự nhiên, bán tổng hợp và tổng hợp
- Chất gây nghiện có nguồn gốc tự nhiên: Thuốc phiện, cần sa, nấm thần…
- Chất gây nghiện bán tổng hợp: Heroin (được tổng hợp từ dẫn chất thuốcphiện) hay Buprenorphine
- Chất gây nghiện tổng hợp hoàn toàn: Methamphetamine
Phân loại theo tác dụng chủ yếu của chất gây nghiện với hệ thần kinh trung ương
Theo cách phân loại này, chất gây nghiện được phân thành 3 loại chính là
- Nhóm an thần, ức chế hệ thần kinh trung ương Tác động chủ yếu khi sửdụng là buồn ngủ, an thần, yên dịu, giảm nhịp tim, giảm hô hấp
- Nhóm kích thích, kích thích hệ thần kinh trung ương: làm tăng sinh lực,phấn khích, nói nhiều hơn, tăng hoạt động của cơ thể, tăng nhịp tim, hô hấp
- Nhóm gây ảo giác: làm thay đổi nhận thức đến mức độ có thể nhìn thấy,nghe thấy, cảm giác thấy những sự việc không có thật (ảo thính, ảo thị) Nó làmthay đổi cảm nhận của người sử dụng về hiện tại, về môi trường xung quanh họ
1.3 Lịch sử chất gây nghiện.
Chất gây nghiện đã có lịch sử từ rất lâu đời, từ 5000 năm trước Côngnguyên người Sumer cổ đại đã miêu tả việc dùng cây anh túc để chữa bệnh đượckhắc trên đá 4000 năm trước công nguyên, người ta biết đến cây Thuốc Phiện (ảphù dung, anh tử túc, á phiện) hay cây Thẩu (Papaver Somniferum), họ cho rằngChâu Á là quê hương đầu tiên của cây thuốc phiện, còn I Ran, Thổ Nhĩ Kỳ lànhững quốc gia đầu tiên trồng cây thuốc phiện, sau đó cây thuốc phiện được đưavào trồng ở Ấn Độ, Apganíxtan, Miến Điện, Thái Lan, Trung Quốc, ViệtNam… nhưng mãi đến thế kỷ 17, người Châu Âu mới biết được tác dụng trịbệnh của thuốc phiện (giảm đau, giảm ho, cầm tiêu chảy )
Vào năm 1805, Một dược sỹ người Pháp Serterner đã chiết xuất được mộtchất màu trắng (Mooc phin) từ thuốc phiện
Trang 5Đối với cây cần sa thì quê hương ở một số quốc gia thuộc miền Tây Á vàĐông Nam Á (Miền Tây Trung quốc, Ấn Độ, Pakixtan, Campuchia, Lào,…).Người ta biết đến cây cần sa từ 6000 năm trước đây, nó được dùng để làm thuốchút, hít, nhai, lúc đầu chủ yếu là người Ấn Độ, Trung Quốc và các nước ĐôngNam Á sử dụng, sau đó cần sa được phổ biến ở các nước Ả Rập rồi lan sang cácnước châu Âu, châu Mỹ.
Cocain là hợp chất của lá cây coca, quê hương của coca là dãy núi Andet ởNam Mỹ, sau đó được trồng rộng rãi ở các nước Nam Mỹ và Trung Mỹ Ngàynay coca được sản xuất tại nhiều quốc gia trên thế giới Năm 1855 lần đầu tiêndược sỹ Gedecke đã chiết xuất được cocain từ lá coca Năm 1880, Anrep xácđịnh Cocain là hợp chất thiên nhiên đầu tiên phát hiện được tác dụng gây tê tạichỗ, có khả năng làm giảm hoặc làm liệt các đoạn cuối của các dây thần kinhcảm giác và ức chế sự dẫn truyền qua các sợi thần kinh, nó còn có tác động rõrệt lên hệ thần kinh trung ương
Ngoài một số chất gây nghiện kể trên, lịch sử sản xuất rượu cũng ghi chépbằng giấy cói Ai cập cách đây 3500 năm trước công nguyên Như vậy, lịch sửchất gây nghiện đã có nguồn gốc từ rất lâu Ngày nay, ngoài chất gây nghiện cónguồn gốc tự nhiên con người còn sử dụng nhiều loại chất ma túy tổng hợp Hầuhết các quốc gia đều sử dụng như một phần cuộc sống
Như vậy, chất gây nghiện có những tác động tích cực lẫn tiêu cực Cũng làmột chất gây nghiện nhưng nếu sử dụng có kiểm soát, có mục đích thì có tácdụng tốt đối với con người, nhưng nếu lạm dụng thì nó sẽ chuyển qua ranh giớitiêu cực Mỗi quốc gia có quy định về nghiêm cấm sử dụng chất gây nghiệnkhác nhau Mặt khác, với một quốc gia thì từng giai đoạn cụ thể cũng có nhữngquy định về chất gây nghiện có thể được sử dụng hợp pháp hay là bất hợp pháp,điều đó tùy thuộc vào bối cảnh văn hóa xã hội ngay thời điểm đó Ví dụ nhưHeroin lần đầu được giới thiệu và biết đến là thuốc chữa bệnh ho, do hãng dượcBayer sản xuất ở Mỹ vào những năm 1920
Ở cấp quốc gia, khu vực và thế giới đã hình thành luật pháp, nghị định,
Trang 6hiệp ước, trong đó phải kể đến các hiệp định của Liên Hợp Quốc qui định chínhsách quản lí chất gây nghiện, yêu cầu các chính phủ xây dựng các chính sáchnhằm kiểm soát vấn đề buôn bán và sử dụng chất gây nghiện: Hiệp định đơnphương về chất gây nghiện, 1961; Hiệp định về các chất hướng thần, 1971; Hiệpđịnh chống buôn bán bất hợp pháp các chất dạng thuốc phiện và các chất hướngthần, 1988, với mục tiêu gạt bỏ chất gây nghiện được sử dụng bất hợp pháp rakhỏi xã hội, nhưng hiệu quả không đạt được như mong muốn Tình hình sử dụng
và nghiện ma túy ngày càng diễn biến phức tạp bất chấp các nỗ lực kiểm soát
ma túy Vậy có thể chúng ta nhìn nhận với góc độ là chấp nhận sự tồn tại củaviệc sử dụng chất gây nghiện trong xã hội và mục tiêu lớn nhất cần hướng đến làkiểm soát nó trong giới hạn của tác động tích cực làm giảm đến mức tối đanhững tác động không mong muốn do chất gây nghiện gây ra
1.4 Tình hình sử dụng chất gây nghiện trên thế giới và Việt Nam.
Tình hình sử dụng chất gây nghiện trên thế giới và khu vực vẫn diễn biếnphức tạp đối với cả chất gây nghiện được sử dụng hợp pháp và bất hợp pháp
Tình hình sử dụng rượu
Việc sử dụng rượu ngày càng tăng ở nhiều khu vực trên thế giới đang tạo ramối quan tâm sâu sắc đến những hậu quả đối với sức khoẻ của cộng đồng Sửdụng rượu bia với mức độ hợp lý có thể đem lại cho con người cảm giác hưngphấn, khoan khoái, lưu thông khí huyết Song rượu là chất an thần, gây nghiện,
do vậy người sử dụng rất dễ bị lệ thuộc với mức độ dung nạp ngày càng nhiềudẫn đến tình trạng lạm dụng rượu bia Lạm dụng rượu bia gây ra những tổn thấtnghiêm trọng về kinh tế, xã hội, và đặc biệt là đối với sức khỏe của người sửdụng
Theo báo cáo của Tổ chức Y Tế Thế Giới năm 2011, dưới tác hại của việclạm dụng rượu, hàng năm có 2,5 triệu người chết vì rượu, trong đó có đến 1/3 sốngười là giới trẻ tử vong xuất phát từ những nguyên nhân liên quan đến rượu
Ở Việt Nam, theo con số thống kê của chuyên ngành tâm thần, hiện có 4%dân số nghiện rượu bia, trong đó tỷ lệ người nghiện rượu ở vùng đô thị gần 5%,
Trang 7vùng núi gần 3% và các vùng nông thôn gần 1% Tình trạng lạm dụng rượu biađáng báo động ở nước ta càng được chỉ rõ qua kết quả nghiên cứu “Đánh giátình hình lạm dụng rượu bia tại Việt Nam” của Viện Chiến lược và chính sách y
tế - Bộ Y tế công bố năm 2012: Bình quân một người đàn ông Việt Nam uống15,8 lít bia, 3,9 lít rượu một năm So với quy định về lạm dụng rượu, bia của Tổchức Y tế Thế giới thì tỷ lệ người Việt Nam đang lạm dụng rượu là 18%, bia là5% Con số lạm dụng rượu bia lớn dẫn tới gánh nặng điều trị tại các cơ sở y tếđang ngày càng tăng lên Lạm dụng rượu bia gây ra các hệ quả lâu dài về sứckhỏe, tinh thần và các vấn đề xã hội khác
Tình hình sử dụng thuốc lá
Theo báo cáo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 31/5/2012, hút thuốc là mộttrong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong Hút thuốc gây tửvong cho gần 6 triệu người mỗi năm Uớc tính số tử vong do thuốc lá sẽ tăng lênthành hơn 8 triệu ca vào năm 2030 và khoảng 2,5 triệu ca trong số này sẽ là nữgiới
Tại Việt Nam, theo Dự án Luật phòng chống tác hại thuốc lá dưới góc độ giớicủa Ủy ban thường vụ Quốc hội 9/2011: Việt Nam là một trong những nước có
tỷ lệ hút thuốc lá cao trên thế giới (56,1% ở nam giới và 1,8% ở nữ giới), 2/3 sốphụ nữ và 1/2 số trẻ em bị ảnh hưởng thụ động của khói thuốc lá Theo ước tínhcủa Bộ Y tế, ở Việt Nam hàng năm có khoảng 40.000 ca tử vong vì các bệnhliên quan đến thuốc lá, gần gấp 4 lần số ca tử vong vì tai nạn giao thông đường
bộ Khói thuốc lá chứa hơn 4.000 chất hóa học, trong đó có 43 chất gây ung thư,gây ra 25 căn bệnh nguy hiểm khác nhau như ung thư phổi, bệnh tim mạch, phổitắc nghẽn, vô sinh
Tình hình sử dụng ma túy
Tình hình sử dụng ma túy vẫn diễn biến phức tạp bất chấp các nỗ lực kiểmsoát ma túy Theo Báo cáo về tình hình ma túy thế giới năm 2012 của Chươngtrình kiểm soát tội phạm và ma túy của Liên hiệp quốc (UNODC), ước tính năm
2010 trên toàn cầu có 230 triệu người sử dụng ma túy, trong đó 27 triệu người
Trang 8có vấn đề nghiêm trọng do sử dụng ma túy; 200.000 người tử vong hàng năm do
sử dụng heroin, cocain và các loại ma túy khác Trong số người tiêm chích matúy, khoảng 20% nhiễm HIV, 46,7% mắc viêm gan C và 14,6% mắc viêm gan
B, tạo thêm gánh nặng về bệnh tật cho toàn cầu; khoảng 1/100 ca tử vong ởngười lớn là do sử dụng ma túy bất hợp pháp
Ở Việt Nam, theo số liệu từ Bộ Công An, tính tới cuối tháng 6 năm 2012,
cả nước có 171.400 người nghiện ma túy có hồ sơ quản lí So với cuối năm
1994, số người nghiện ma túy đã tăng gấp 3 lần (55.445 người nghiện năm1994) với mức tăng xấp xỉ 6.000 người nghiện mỗi năm Trước đây, số ngườinghiện ma túy chủ yếu là nam giới, nhưng những năm gần đây tỷ lệ ngườinghiện ma túy là nữ đã gia tăng đáng kể Trong số 171.400 người nghiện, namgiới chiếm 96%, nữ giới chiếm 4%
2 Những vấn đề liên quan đến nghiện ma túy.
2.1 Khái niệm " Nghiện ".
Tổ chức Y tế thế giới WHO: Nghiện ma túy là tình trạng nhiễm độc mãntính hay chu kỳ do sử dụng nhiều lần chất ma túy, với những đặc điểm cơ bản là:Không cưỡng lại được nhu cầu sử dụng ma túy và sẽ tìm mọi cách để có ma túy;Liều dùng tăng dần; Lệ thuộc chất ma tuý cả về thể chất và tâm thần (lệ thuộckép)
Hiệp hội Tâm lý học Hoa Kỳ (APA): Nghiện là các hội chứng gồm tăngliều ma túy để có tác dụng mong muốn, sử dụng ma túy để giảm hội chứng thiếuthuốc, không có khả năng giảm liều hoặc dừng ngừng sử dụng ma túy, và tiếptục sử dụng ma túy mặc dù biết nó có hại cho bản thân và những người khác.Viện nghiên cứu quốc gia Hoa Kỳ về lạm dụng ma túy (NIDA): Nghiện làmột bệnh não mạn tính, tái phát làm cho người nghiện buộc phải tìm và sử dụng
ma túy, bất chấp các hậu quả đối với họ và những người xung quanh
Như vậy, nghiện được coi là bệnh mạn tính tái phát của não bộ vì nó làmthay đổi cấu trúc, chức năng và cơ chế hoạt động của não Sự thay đổi ở não bộthường kéo dài làm người sử dụng không tự kiểm soát được bản thân, mất khả
Trang 9năng cưỡng lại sự thèm muốn sử dụng ma túy và có xu hướng tìm và sử dụngCGN bất chấp hậu quả đối với cá nhân và cộng đồng.
2.2 Khái niệm " Ma túy".
Có nhiều khái niệm khác nhau về ma túy :
Theo tổ chức WHO, ma tuý là bất cứ chất nào khi đưa vào cơ thể con người
có tác dụng làm thay đổi một số chức năng của cơ thể và làm cho con người lệthuộc vào nó
Theo tổ chức Liên Hợp Quốc ,ma tuý là các chất có nguồn gốc tự nhiênhoặc tổng hợp, khi đưa vào cơ thể con người nó có tác dụng làm thay đổi trạngthái, ý thức và sinh lý Nếu lạm dụng ma tuý con người sẽ phụ thuộc vào nó, khi
đó gây tổn thương, nguy hại cho người sử dụng và cộng đồng
Còn theo " Điều 2 Luật phòng chống ma tuý năm 2000 " cho biết :
Chất ma tuý là các chất gây nghiện, chất hướng thần dược quy định trong cácdanh mục do chính phủ ban hành
2.3 Các hình thái sử dụng chất gây nghiện.
Không phải bất cứ ai sử dụng chất gây nghiện đều có thể bị nghiện Đa sốnhững người bắt đầu sử dụng chất gây nghiện là để dùng thử, một phần trong số
họ sẽ tiếp tục sử dụng chất gây nghiện ở mức độ nhiều hơn Một nhóm nhỏtrong số những người này sẽ trở thành lạm dụng
Đa số người sử dụng ma túy là những người chỉ dùng ma túy với mục đíchdùng thử Họ sử dụng ma túy không thường xuyên nếu có dịp hoặc nếu có sẵn
ma túy Nhiều người trong số họ sẽ tự dừng lại không tiếp tục sử dụng nữa và sẽkhông chuyển sang hình thức dùng nhiều
Một số người sử dụng ma túy để giúp học đạt được mục đích như để tỉnh táohoặc để giảm đau Họ được gọi là người sử dụng có chủ đích Khi người sửdụng chuyển sang hình thức dùng nhiều và thường xuyên hơn thì việc sử dụng
ma túy được coi là một phần quan trọng hơn trong cuộc sống của họ, khả năngdung nạp bắt đầu xuất hiện cùng với những hậu quả của việc sử dụng nhiều như
đổ vỡ các mối quan hệ, khó khăn về tài chính và việc làm
Trang 10Tỉ lệ người sử dụng ma túy cuối cùng sẽ trở thành nghiện được quyết định bởinhiều yếu tố khác nhau Điều quan trọng là không phải bất cứ ai sử dụng ma túyđều bị nghiện.
Quá trình từ dùng thử rồi trở thành nghiện là một khoảng thời gian dài, cóthể tính bằng nhiều tháng hoặc năm Trong một nghiên cứu của Bennett (1986)nghiên cứu trên nhóm 135 người sử dụng thuốc phiện đã cho thấy rằng phải mấthơn một năm thì mới trở thành nghiện Một nghiên cứu khác của Coomber vàSutton (2006) trên 64 đối tượng cũng cho thấy trung bình cần tới 403 ngày đểchuyển sang sử dụng heroin hàng ngày Nguy cơ trở thành nghiện rất khác nhauđối với các loại CGN khác nhau và ở từng cá nhân khác nhau Tỉ lệ này còn phụthuộc vào văn hóa của từng vùng, miền Biểu đồ dưới đây của Anthony dựa trên
số liệu của Mỹ Tỉ lệ này sẽ khác nhau giữa các nền văn hóa và các môi trườngkhác nhau Đường dùng và dạng CGN sử dụng cũng ảnh hưởng đến nguy cơ lệthuộc Những đường dùng có tác dụng nhanh như tiêm hoặc hít khói (hút) cónguy cơ dẫn đến lệ thuộc cao hơn những đường dùng có tác dụng chậm nhưuống Dạng bào chế của CGN cũng có ảnh hưởng, dạng “đá” của cocain có khảnăng có nguy cơ cao hơn dạng muối hydrochloride Yếu tố môi trường, yếu tốliên quan đến CGN và yếu tố cá nhân, đều có ảnh hưởng đến nguy cơ này Vìtrải nghiệm sử dụng ma túy sẽ bị ảnh hưởng bởi sự tương tác giữa các yếu tốCGN, cá nhân và môi trường nên nguy cơ nghiện cũng sẽ bị ảnh hưởng bởitương tác giữa các yếu tố này
Các biện pháp xác định như xét nghiệm nước tiểu để tìm chất gây nghiện
và các sản phẩm chuyển hóa của chất gây nghiện chỉ chứng tỏ là một người có
sử dụng chất gây nghiện, nhưng người đó có thể ở hình thái sử dụng khác nhau,điều này chưa đủ khẳng định họ đã nghiện Do đó, cần các đáp ứng và can thiệpkhác nhau Những người đã chuyển sang hình thái nghiện hay lệ thuộc thì cầnđược điều trị chứ không phải tất cả những người có test nước tiểu dương tínhđều cần được điều trị nghiện cho loại chất gây nghiện đó
Trang 112.4 Mô hình trải nghiệm sử dụng chất gây nghiện.
Mô hình tương tác này cho thấy sự tương tác giữa chất gây nghiện, môitrường, và con người có tính chất quyết định đối với kinh nghiệm sử dụng matúy Mô hình này kết hợp mô hình tương tác của Zinberg về tác hại của chất gâynghiện với những nguyên tắc của Thuyết học hỏi xã hội Mô hình tương tác nàycho thấy rằng sự tương tác giữa chất gây nghiện, môi trường và cá nhân có ýnghĩa rất quan trọng đối với sự trải nghiệm về sử dụng chất gây nghiện Khôngthể chỉ xem xét từng yếu tố một cách riêng biệt, mỗi yếu tố đều có tầm quantrọng khác nhau đối với trải nghiệm của người sử dụng, trải nghiệm của ngườinày vì thế cũng sẽ có sự khác biệt với người khác, hoặc khác biệt trong các bốicảnh sử dụng khác nhau, ví dụ như cảm xúc, độ tuổi, giới tính, sức ép đồngđẳng, và hình thức sử dụng khác nhau sẽ dẫn tới những trải nghiệm khác nhau,
cụ thể như tiêm, chích heroin tạo cảm giác phê nhanh tức thì so với việc hútheroin
Một số yếu tố có thể lặp lại ở các yếu tố chính khác, ví dụ: tính sẵn có của
ma túy có thể là thuộc yếu tố về môi trường, và cũng có thể thuộc yếu tố về matúy trong ba đỉnh tam giác tương tác trải nghiệm sử dụng CGN Vì vậy, mỗi yếu
tố này đều phải được xem xét kỹ lưỡng bởi nó đều ảnh hưởng trực tiếp đến việc
sử dụng ma túy