Một số giải pháp chỉ đạo công tác giáo dục đạo đức nhằm hình thành và phát triển nhân cách cho học sinh ở trường tiểu học mai lâm tĩnh gia thanh hóa

Tuy nhiên trong các nhà trường Tiểu học hiện nay việc giáo dục đạo đứccho học sinh vẫn còn gặp phải những khó khăn đó là: Một số học sinh khôngchịu rèn luyện,chậm tiến bộ,thường có những

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TĨNH GIA

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO CÔNG TÁC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHẰM HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH CHO HỌC SINH Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC MAI LÂM

Người thực hiện: Nguyễn Thị Yến

Sự nghiệp giáo dục có vị trí rất quan trọng trong chiến lược xây dựng conngười, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của mỗi Quốc gia Đảng ta đã xácđịnh: “Cùng với khoa học và công nghệ, Giáo dục và Đào tạo là quốc sách hàng

đầu nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài” Nghị quyếtĐại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX của Đảng cũng đã nhấn mạnh: “Phát triểnGiáo dục - Đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệpcông nghiệp hóa,hiện đại hóa,là điều kiện để phát huy nguồn lực con người -yếu tố cơ bản để phát triển xã hội,tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững”.

Bậc Tiểu học là bậc học nền tảng,đặt nền móng vững chắc cho Giáo dục Đào tạo và toàn bộ hệ thống Giáo dục quốc dân, đặt cơ sở ban đầu cho việchình thành và phát triển nhân cách con người, là nơi phát triển những đức tínhtốt đẹp nhất của trẻ em,hình thành ở học sinh lòng ham hiểu biết và những kỹnăng cơ bản đầu tiên để tạo hứng thú cho các em trong học tập.Bậc học tiểu học

có nhiệm vụ giáo dục,đào tạo học sinh phát triển toàn diện về Đạo đức Trí tuệ Thể chất - Thẩm mỹ và Lao động.Trong đó giáo dục đạo đức được xem là nềntảng,gốc rễ tạo ra nội lực tiềm tàng vững chắc cho các mặt giáo dục khác

-Lúc sinh thời Bác Hồ kính yêu đã từng nói: “Đạo đức cách mạng không từtrên trời rơi xuống mà được hình thành từ trong đấu tranh thực tiễn” Rèn luyệnđạo đức là cả một quá trình công phu và liên tục chứ không phải ngày một ngàyhai có thể làm được Vì thế đòi hỏi phải kiên nhẫn bền bỉ, phải có sự phốihợp,tác động từ nhiều phía,nhiều lực lượng tham gia như: Nhà trường - Gia đình

- Cộng đồng và bản thân người được giáo dục

Đối với học sinh tiểu học,đây là lứa tuổi đang được hình thành nhân cách,nếu được định hướng các chuẩn mực đạo đức ngay từ ban đầu thì nhân cách củacác em sẽ được hình thành và phát triển đúng đắn,lành mạnh.Nếu không việcuốn nắn,sửa chữa lại rất khó khăn

Tuy nhiên trong các nhà trường Tiểu học hiện nay việc giáo dục đạo đứccho học sinh vẫn còn gặp phải những khó khăn đó là: Một số học sinh khôngchịu rèn luyện,chậm tiến bộ,thường có những biểu hiện như: Vi phạm nội quynền nếp học tập của trường,của lớp;hay đi học muộn,đi học không chuyên cần;trong lớp không tập trung,hay bỏ quên đồ dùng học tập,hay trêu chọc bạn bè,hay nói tục,

Vậy, làm thế nào để chúng ta nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức chohọc sinh? Tôi nghĩ có nhiều biện pháp, nhiều cách thức để thực hiện việc này.Đứng trước đường hướng chỉ đạo của ngành và thực hiện theo tinh thần chỉ đạo,

căn cứ vào tình hình thực tế của nhà trường nên bản thân mạnh dạn đưa ra “Một

số giải pháp chỉ đạo công tác giáo dục đạo đức nhằm hình thành và phát triển nhân cách cho học sinh ở trường tiểu học Mai Lâm Tĩnh Gia Thanh

Hóa” qua 2 năm thực hiện nghiên cứu và đã mang lại kết quả rất đáng khích lệ,

nên muốn chia sẻ cùng với anh chị em đồng nghiệp

II- Mục đích nghiên cứu: Một số giải pháp chỉ đạo công tác giáo dục đạo đức

nhằm hình thành và phát triển nhân cách cho học sinh ở trường tiểu học Mai

Lâm, để cho học sinh trong nhà trường phát triển một cách toàn diện, trang bị

cho các em có vốn sống cần thiết để các em có kỹ năng sống học tập và rènluyện tốt hơn

III- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh khối 1 đến khối 5 của nhà trường qua 2

Giáo dục đạo đức là một trong những hoạt động giáo dục trong nhà trườngnhằm mục tiêu hình thành ở trẻ các giá trị đạo đức ứng với các nguyên tắc đạođức, xây dựng cho trẻ những tính cách nhất định, giúp cho các em có nhận thứckhoa học và hành vi ứng xử đúng mực trong các mối quan hệ với tự nhiên, xãhội, với mọi người xung quanh, với cộng đồng và với chính mình

Quản lí giáo dục đạo đức học sinh là nhiệm vụ hết sức quan trọng,vì giáodục đạo đức học sinh ở trường Tiểu học có ý nghĩa then chốt trong quá trìnhhình thành nhân cách cho học sinh trong xã hội,nhiệm vụ giáo dục đạo đức phảiđược quan tâm đầu tư nhiều công sức,với tất cả những phương pháp giáo dục tốtnhất.Đối với bậc Tiểu học là bậc học nền tảng,công tác giáo dục đạo đức là mộttrong những nhiệm vụ rất quan trọng.Nó đòi hỏi người Hiệu trưởng trường tiểuhọc phải thực sự quan tâm,trực tiếp quản lí,chỉ đạo,phải có kế hoạch cụ thể vàthường xuyên theo dõi,kiểm tra,thực hiện đầy đủ những biện pháp để đảm bảo

hiệu quả giáo dục đào tạo cao,góp phần hoàn thành mục tiêu giáo dục,đào tạonhững con người mới Xã hội chủ nghĩa có đức,có tài phù hợp với tình hình xãhội hiện nay.

Quản lý,chỉ đạo công tác giáo dục đạo đức cho học sinh Tiểu học là quátrình tác động có mục đích,có kế hoạch của chủ thể quản lý (Hiệu Trưởng) đểphát huy cao nhất sức mạnh của những điều kiện khách quan cũng như nhữngđiều kiện chủ quan nhằm đạt được mục tiêu giáo dục đạo đức cho học sinh ởTiểu học

Giáo dục đạo đức mang một số đặc điểm sau:

- Giáo dục đạo đức cho học sinh phải được tiến hành thường xuyên và liêntục trong suốt quá trình giảng dạy ở nhà trường.Giáo dục đạo đức là làm chonhân cách của học sinh phát triển về mặt đạo đức, tạo cơ sở để các em ứng xửđúng đắn các mối quan hệ của bản thân, với gia đình bạn bè thầy cô giáo,vớingười xung quanh … thể hiện ở những mối quan hệ của các em với bổn phậncủa mình ở trường,ở lớp,ở gia đình và ở nơi công cộng

- Quá trình giáo dục đạo đức cho học sinh không chỉ bó hẹp trong các giờlên lớp mà còn được thể hiện thông qua tất cả các hoạt động giáo dục Ngoài giờlên lớp trong nhà trường

- Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh chỉ đạt kết quả tốt khi có sự tácđộng đồng thời của các lực lượng giáo dục: Nhà trường, gia đình và xã hội

- Kết quả giáo dục đạo đức phải được thể hiện bằng tình cảm, niềm tin,bằng hành động thực tế của học sinh để từ đó hình thành thói quen hành vi đạođức ở các em

II - Thực trạng :

1. Thuận lợi, khó khăn:

Trong những năm qua, Trường Tiểu học Mai Lâm luôn nhận được sự quantâm của cấp ủy Đảng chính quyền, đang dần đầu tư về cơ sở vật chất để đáp ứngcho công tác dạy và học hiện nay Nhà trường có đội ngũ CBGV luôn nhiệttình, năng động, có năng lực sư phạm tốt, trình độ chuyên môn đạt chuẩn với tỉ

lệ 100%, trên chuẩn đạt 86%

Học sinh trường Tiểu học Mai Lâm phần lớn chăm ngoan và hiếu học, chấtlượng dạy học ngày một nâng lên, phụ huynh đại đa số rất quan tâm đến việc

học tập của con em và luôn sát cánh cùng nhà trường xây dựng cơ sở vật chất,khuôn viên ngày một khang trang hơn.

Tuy nhiên, vẫn có một số mặt còn hạn chế như sau:

Về phía Ban giám hiệu: Trong công tác quản lý đã quan tâm đến việc

chỉ đạo giáo dục đạo đức cho học sinh nhưng việc kiểm tra đôn đốc chưa thườngxuyên,đã có lúc chỉ chú trọng đến việc dạy văn hóa nên phần lớn đều tập trungvào kiểm tra,khảo sát chất lượng các môn văn hóa mà chưa quan tâm nhiều đếnkiểm tra chất lượng giáo dục đạo đức và rèn kỹ năng sống cho học sinh

Đối với giáo viên:

Một số giáo viên chưa thật sự quan tâm đến chất lượng đạo đức thật sựcủa học sinh mà vẫn còn chạy theo số lượng.Trong giờ học,có giáo viên còn sửdụng phương pháp thuyết trình,giảng giải nhiều Hình thức tổ chức dạy học ởmột số tiết có phần đơn điệu,gò bó.Học sinh chưa được luyện tập nhiều về cách

xử lý các tình huống trong cuộc sống

Việc giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường thông qua các hoạt độngngoài giờ lên lớp rất hạn chế,chủ yếu chỉ thông qua các buổi lao động và sinhhoạt tập thể,sinh hoạt Đội Không có những loại hình hoạt động đa dạng như:Tham quan du lịch,câu lạc bộ ngoài trời các hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp chỉ mang tính thời điểm

Đối với học sinh:

Đối với học sinh đa số các em đều ngoan,chăm học.Tuy nhiên vẫn cònmột số ít học sinh do điều kiện hoàn cảnh gia đình, thiếu sự quan tâm kèm cặpcủa gia đình,có em trở nên không ham học,đi học chưa chuyên cần,đồ dùng họctập thường là thiếu hoặc bỏ quên,đến lớp không tập trung học tập mà thậm chícòn hay gây gổ với bạn bè Mặt khác do điều kiện kinh tế gia đình còn nhiều khókhăn nên có nhiều em không được tiếp cận với những phương tiện nghe,nhìn,ít

va chạm xã hội.Các em thường hay rụt rè,nhút nhát,kỹ năng trong giao tiếp củacòn rất hạn chế

2 Thưc trạng của chất lượng giáo dục đạo đức học sinh trường Tiểu học Mai Lâm :

Đối với môn học Đạo đức:

III Các giải pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh:

1 Tuyên truyền nâng cao nhận thức đối với sự nghiệp phát triển Giáo dục cho đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên và các tầng lớp nhân dân.

Ngay từ đầu năm học, trong buổi tựu trường, ngày khai giảng năm họcmới và trong các buổi họp phụ huynh tôi đã lồng ghép các nội dung tuyên truyền

về Nghị quyết Trung ương II (Khóa VIII) về Giáo dục - Đào tạo; tuyên truyền,phổ biến nội dung Luật Giáo dục, Luật Phổ cập Giáo dục tiểu học đến các cấplãnh đạo, chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể và nhân dân để mọingười hiểu được “Sự nghiệp Giáo dục là của toàn dân” và thực sự coi “Giáodục - Đào tạo là quốc sách hàng đầu”, đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho pháttriển

Tuyên truyền cho mọi người dân đặc biệt là phụ huynh học sinh có nhữnghiểu biết về mục đích, yêu cầu và phương pháp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dụctrẻ em Biết kết hợp giáo dục nhà trường, giáo dục gia đình và giáo dục xã hộitạo nên môi trường Giáo dục lành mạnh Giúp các em nắm được những điều sơđẳng trong việc ứng xử hàng ngày, nắm được các chuẩn mực hành vi đạo đức

và biết phân biệt thế nào là: tốt, xấu, đúng, sai Từ đó mà các em xác địnhđược thái độ, động cơ trong học tập cũng như trong ứng xử hàng ngày

Trong các buổi họp Hội đồng sư phạm, các buổi sinh hoạt chuyên môn tôikhông ngừng tuyên truyền, giáo dục cho cán bộ giáo viên thấy được trách nhiệmcủa mình trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh Giao nhiệm vụ cho giáoviên không những chỉ thực hiện đầy đủ nội dung bài giảng mà còn phải rèn chohọc sinh biết áp dụng kiến thức đã học vào thực tế Học sinh tiểu học rất biếtnghe lời thầy cô giáo Các em coi thầy cô giáo là thần tượng và luôn đúng.Chính vì vậy mỗi giáo viên phải là tấm gương sáng cho học sinh học tập và noitheo Là tấm gương cả trong lời nói, trong cách cư xử và trong công việc; thái

độ trong giao tiếp giữa giáo viên với giáo viên, giáo viên với học sinh, giáo viênvới các tầng lớp nhân dân cũng luôn phải chuẩn mực Mỗi giáo viên cần có thái

độ kiên quyết với những học sinh có biểu hiện hành vi thiếu văn hoá và cùng cótrách nhiệm phối kết hợp với phụ huynh, với cộng đồng trong việc giáo dục đạođức cho học sinh

2 Xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp.

Trong các buổi họp Hội đồng, các cuộc họp giao ban hàng tuần tôi luônnhấn mạnh vị trí, vai trò và tầm quan trọng của công tác chủ nhiệm lớp đối vớiviệc quan tâm giáo dục đạo đức, rèn kỹ năng sống cho học sinh Phân côngnhững giáo viên có nhiều kinh nghiệm kèm cặp, giúp đỡ những giáo viên trẻ còn

ít kinh nghiệm Chú trọng việc bồi dưỡng nghiệp vụ công tác chủ nhiệm lớp.Mỗi giáo viên phải là một tấm gương sáng, mẫu mực, công bằng trong đối

xử với học sinh và phải có đầy đủ hồ sơ sổ sách theo dõi, nắm bắt tình hình họcsinh một cách đầy đủ và cụ thể như: Địa chỉ học sinh, hoàn cảnh gia đình, nhữngnăng khiếu, cá tính của từng học sinh Từ đó có những biện pháp giáo dục riêngđối với từng học sinh trong việc rèn luyện đạo đức Giáo viên chủ nhiệm có thểthông qua các tiết học chính khóa, các tiết sinh hoạt lớp, các buổi lao động, cáctiết học ngoài giờ lên lớp để giáo dục đạo đức cho học sinh Giáo dục học sinhbiết yêu quý, kính trọng ông bà, cha mẹ, anh, chị, em những người thân thiếttrong gia đình, họ hàng, thầy cô giáo, bạn bè và những người xung quanh, biếtthông cảm, quan tâm và giúp đỡ mọi người, biết đem lại niềm vui cho ngườikhác, biết hy sinh quyền lợi cá nhân, biết ứng xử lễ phép, tế nhị, lịch sự

Tôi đã chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm thường xuyên liên hệ với với gia đìnhhọc sinh, duy trì mối liên hệ giữa nhà trường với gia đình thông qua Sổ liên lạc,hoặc dành thời gian đến gia đình thăm hỏi, nắm bắt tình hình học sinh để tìmhiểu nguyên nhân vì sao các em có những biểu hiện chưa ngoan, chưa thực hiện

đầy đủ nhiệm vụ của học sinh tiểu học, cùng với gia đình động viên, thông cảm,chia sẻ và giúp đỡ để các em cùng tiến bộ

3 Chỉ đạo nâng cao chất lượng giảng dạy môn đạo đức:

3.1 Chỉ đạo việc thực hiện nội dung chương trình môn Đạo đức:

Chỉ đạo thực hiện đúng, đủ nội dung chương trình sách giáo khoa mônĐạo đức ở từng khối lớp Thông qua các bài học đạo đức hình thành cho các emnhững chuẩn mực ban đầu về đạo đức Từ đó các em có thể thực hành thông quacác hoạt động giao tiếp, sinh hoạt hàng ngày Ban giám hiệu thường xuyên dựgiờ để đánh giá việc giảng dạy của giáo viên và việc học tập của học sinh và đề

ra những quy định cụ thể:

* Đối với giáo viên:

Tôi đã xây dựng quy chế hoạt chuyên môn với những nội dung quy định:

Về soạn bài: Giáo viên phải soạn bài lên lớp trước 1 tuần, Ban giám hiệu

và tổ trưởng chuyên môn ký duyệt vào thứ sáu hàng tuần Bài soạn phải chi tiếtthể hiện rõ mục đích yêu cầu của bài, phải nêu rõ được công việc của thầy - tròtrên lớp, thể hiện được đơn vị kiến thức phù hợp với yêu cầu nội dung của từngbài

Căn cứ vào nội dung bài học chuẩn bị đồ dùng, tranh ảnh, sách báo và các

đồ dùng phụ trợ khác như trang phục để chơi trò chơi, đóng tiểu phẩm… phục

vụ cho tiết học đạt hiệu quả

Giáo viên phải tham khảo, tìm đọc thêm truyện, sách báo, truy cập tìmhiểu các thông tin hoặc có thể sưu tầm những câu chuyện về gương người tốt,việc tốt kể cho học sinh nghe để qua đó cung cấp thêm những hiểu biết bênngoài cuộc sống và giáo dục cho các em theo nội dung, chủ đề của bài học.Lồng ghép việc giáo dục đạo đức, giáo dục bảo vệ môi trường, thực hiện ATGT,phòng chống ma túy HIV/AIDS, phòng chống bạo lực học đường trong từng bàihọc một cách hợp lí nhằm từng ngày, từng giờ đần dần tác động đến nhận thức

và rèn cho học sinh ý thức xác định và thực hiện theo những hành vi đạo đức tốt,chuẩn mực trong cuộc sống

Về giảng dạy trên lớp: Giáo viên phải dạy đúng nội dung, chương trình;đảm bảo đủ thời gian trong 1 tiết; Tuỳ từng nội dung bài học, từng đối tượnghọc sinh, tuỳ thuộc vào điều kiện về cơ sở vật chất của lớp, của trường để lựachọn và sử dụng linh hoạt các phương pháp cũng như các hình thức dạy học phù

hợp, luôn chú trọng đến việc luyện tập, thực hành các hành vi đạo đức để giờdạy đạt kết quả cao nhất Ngoài ra còn giáo dục cho học sinh biết tham gia tíchcực vào các hoạt đông tập thể, văn nghệ, thể thao, lao động chăm sóc bồn hoa,cây cảnh, chăm sóc Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ… tham gia vào cáchoạt động xã hội từ thiện như: giúp đỡ các Bà mẹ Việt Nam anh hùng, các giađình thương binh liệt sĩ, giúp đỡ học sinh có hoàn cảnh khó khăn, ủng hộ đồngbào bị thiên tai bão, lụt v.v.

* Đối với học sinh:

Ngay từ đầu năm học nhà trường tổ chức cho học sinh học Nội qui, quiđịnh của trường Xây dựng cho học sinh nền nếp, thói quen trong học tập, trongcác hoạt động Đội - Sao nhi đồng

Yêu cầu học sinh phải có đầy đủ sách, vở, đồ dùng học tập Giáo dục chohọc sinh ý thức học tập, thể hiện ở thái độ học tập đúng đắn, tự giác ở lớp cũngnhư ở nhà

Rèn cho học sinh tính tích cực, tự giác tham gia vào các hoạt động họctập và đặc biệt là sự mạnh dạn đề xuất những ý kiến cá nhân trước tập thể, ýthức hợp tác nhóm cùng bạn bè Xây dựng cho các em ý thức học tập nghiêmtúc, đi học đúng giờ

3.2 Chỉ đạo việc đổi mới phương pháp dạy học môn đạo đức

Chỉ đạo đổi mới nội dung và hình thức sinh hoạt các tổ chuyên môn, nângcao chất lượng các buổi sinh hoạt chuyên môn bằng nhiều hình thức như: Thảoluận về cách đổi mới phương pháp dạy học, về việc sử dụng giáo án điện tử, sửdụng đồ dùng dạy học có hiệu quả trong các tiết học và về việc tìm ra các biệnpháp thiết thực để kèm cặp học sinh yếu, giáo dục học sinh chưa ngoan

Chỉ đạo việc đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong dạy học Việc sử dụng giáo

án điện tử trong các tiết học đạo đức sẽ giúp giáo viên chuyển tải tới học sinhđược nhiều tư liệu, hình ảnh sống động, chân thực và gần gũi về những mảnhđời, những hoàn cảnh khó khăn cần được giúp đỡ, những tấm gương giàu nghịlực biết vượt khó vươn lên học giỏi, hay những con người không tiếc mạng sốngcủa mình lao vào dòng nước lũ để cứu bạn Từ đó sẽ giúp nuôi dưỡng tâm hồncao đẹp, hun đúc ý chí và nghị lực vượt khó, biết đoàn kết, giúp đỡ mọi người,biết cảm thông chia sẻ với những hoàn cảnh khó khăn

Tổ chức các buổi chuyên đề về dạy học theo chuẩn kiến thức kỹ năng vàdạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh Quacác giờ dạy chuyên đề tổ chuyên môn thảo luận thống nhất được phương phápdạy học các môn học đặc biệt là phương pháp dạy học môn đạo đức để từ đógiáo viên áp dụng vào việc giảng dạy trên lớp đạt hiệu quả.

3 Rèn đạo đức cho học sinh thông qua các môn học - quá trình dạy học.

Trước hết phải nói tới quá trình dạy học môn đạo đức ở trường Thôngqua môn học này mà học sinh có được một hệ thống khái niệm,tri thức đạo đức.nhờ đó học sinh có thể hiểu được mục đích hành động,biết được cần phải làm gì,phân biệt được” Cái tốt cái xấu”, “ cái đạo đức và cái vô đạo đức”v.v….Trên cơ

sở đó các hiện tượng phong phú và phức tạp ở quanh mình và có được tính tựgiác trong quá trình học tập.Ở bậc tiểu học việc dạy và học môn Đạo Đức với tưcách là môn học cũng có tác dụng đặc biệt;thông qua việc dạy học môn đạo đứcnhằm thực hiện các nhiệm vụ:

Cung cấp cho học sinh các tri thức sơ đắng các chuẩn mực đạo đức vớikinh nghiệm sống, giúp học sinh hình thành,định hướng về giá trị đạo đức,biếtcác nghĩa vụ,trách nhiệm và phân biệt cái đúng cái sai,cái thiện cái ác Từ đó cónguyện vọng thông qua chuẩn mực mà đưa các chuẩn mực,các quan niệm hành

vi đạo đức đang hình thành ở các em

Trên cơ sở đó giúp các em tập luyện trong đời sống thực tế,hình thành các hành vi,tập quán hành vi lành mạnh, góp phần tạo nên lối sống phù hợp với các chuẩn mực đạo đức văn hóa

Nếu thực hiện tốt các nhiệm vụ trên chúng ta đã và sẽ đặt được những viên gạch hồng đầu tiên trong quá trình giáo dục,bồi dưỡng hình thành cơ sở ban đầu của tư cách đạo đức người công dân,người chiến sĩ,những người chủ tương lai của đất nước,của dân tộc Các em cũng hiểu bổn phận,nghĩa vụ, trách nhiệm củamình trong các mối quan hệ xã hội,đòi hỏi trong giao lưu, giao tiếp ứng xử phải tuân theo các chuẩn mực đạo đức,nhất là trong điều kiện xã hội phát triển nhanh chóng,mạnh mẽ và phức tạp trong cơ chế thị trường.Cụ thể là;

+Các quan hệ với gia đình ( cha mẹ, ông bà, anh chị em)

+Quan hệ với nhà trường ( thầy cô giáo, bạn bè )

+ Quan hệ với cộng đồng ( làng xóm, đoàn thể, xã hội )

+Thái độ và quan hệ với lao động,với công việc hàng ngày

+Thái độ quan hệ với tài sản công cộng,với môi trường,với các disản văn hóa,với thiên nhiên,…