Biện pháp 2: : Xây dựng kế hoạch giảng dạy kỹ năng phòng chống xâm hại tình dục trong các hoạt động 10 3.. Trong đó phải kể đến các vụ xâm hại trẻ mầmnon bởi ở lứa tuổi này vốn hiểu biết
Trang 1MỤC LỤC
PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ
PHẦN II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
III Một số biện pháp dạy kỹ năng phòng và chống xâm hại tình dục
cho trẻ mầm non 4-5 tuổi
1 Biện pháp 1 Khảo sát thực tế nhận thức của trẻ và cha mẹ về nguy
2 Biện pháp 2: : Xây dựng kế hoạch giảng dạy kỹ năng phòng chống
xâm hại tình dục trong các hoạt động
10
3 Biện pháp 3: Tổ chức các giờ học dạy trẻ phòng chống nguy cơ bị
xâm hại tình dục
11-15
5 Biện pháp 5: Tuyên truyền, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng về phòng
chống nguy cơ xâm hại tình dục trẻ em tới phụ huynh và cộng đồng
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Trang 2I Lý do chọn đề tài
“ Trẻ em như búp trên cànhBiết ăn ngủ, biết học hành là ngoan”
Đây là hai câu thơ chứa chan tình yêu thương của Bác Hồ dành cho trẻ emnhững mầm non tương lai của đất nước Gia đình và xã hội luôn muốn dànhnhững điều tốt đẹp nhất cho trẻ tiếc thay, môi trường sống của các em không chỉ
có sự yêu thương, đùm bọc, chở che mà còn có những nguy hiểm có thể xảy rabất cứ lúc nào: lợi dụng, đe dọa, bắt cóc hay thậm chí là xâm hại tình dục… gâyảnh hưởng đến quá trình phát triển của trẻ em
Thời gian gần đây, liên tục xảy ra các vụ án xâm hại tình dục trẻ em cótính chất đặc biệt nghiêm trọng và hết sức phức tạp Xâm hại tình dục không chỉgây tổn thương thể chất mà còn gây nên những tổn thương về tinh thần Nhữngtổn thương này không chỉ liên quan đến sức khỏe sinh sản mà còn liên quan đếnkhả năng học tập, khả năng hòa nhập cũng như đối với sức khỏe tâm thần củatrẻ Vậy phải làm gì để bảo vệ trẻ và phải làm gì để trẻ biết tự bảo vệ mình?
Theo Tổng cục Cảnh sát, trung bình hàng năm ở Việt Nam xảy ra khoảng
800 vụ xâm hại tình dục trẻ em Trong đó phải kể đến các vụ xâm hại trẻ mầmnon bởi ở lứa tuổi này vốn hiểu biết về thế giới xung quanh của trẻ còn nhiềuhạn chế, trẻ thụ động, không biết ứng phó với các tình huống nguy cấp, khôngbiết tự bảo vệ mình trước nguy hiểm hoặc tìm kiếm sự giúp đỡ từ người khác…
Đây là vấn đề khiến phụ huynh rất lo sợ, một số phụ huynh cũng đã cónhững hiểu biết về vấn đề xâm hại tình dục trẻ em song để hiểu đúng và cungcấp kiến thức đầy đủ cho trẻ thì phụ huynh vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn
Năm học 2012 - 2013, Bộ GD- ĐT đưa nội dung giáo dục kĩ năng sốnglồng ghép vào các môn học ở bậc mầm non Đây là một chủ trương cần thiết vàđúng đắn Cũng theo công văn số 645/LĐTBXH-TE ngày 27/02/2017 về việctriển khai tháng hành động vì trẻ em năm 2017 với chủ đề “Phòng, chống bạolực, xâm hại trẻ em”
Nội dung giáo dục này cũng chính là nội dung trọng tâm của nhà trườngtrong năm học 2017-2018 này Bản thân là 1 giáo viên trẻ, thời gian công tác tạitrường chưa lâu Tuy nhiên trong năm học vừa qua tôi nhận thấy việc nhận thứccủa trẻ về giới tính và xâm hại tình dục còn quá ít ỏi, nghèo nàn, giáo viên chưa
có nhiều cơ hội tham gia các lớp tập huấn về kỹ năng phòng và chống xâm hạitình dục trẻ em Vì vậy việc cung cấp kiến thức và lồng ghép những kỹ năng vềxâm hại tình dục cho trẻ vào các hoạt động còn hạn chế
Từ những lý do trên tôi quyết định chọn đề tài “Một số biện pháp dạy
Trang 3kỹ năng phòng và chống nguy cơ xâm hại tình dục cho trẻ mầm non 4-5 tuổi” làm SKKN trong năm học 2017-2018 này.
II Mục đích nghiên cứu.
Nhằm phát huy, nâng cao tính tích cực, năng động, mạnh dạn, tự tin củatrẻ trong mọi hoạt động, và mọi hoàn cảnh nhằm củng cố, rèn luyện cho trẻnhững kỹ năng phòng và chống nguy cơ xâm hại tình dục cơ bản thông qua cáchoạt động học, chơi, ăn, ngủ nhằm thúc đẩy, nâng cao hiêụ quả giáo dục trongnhà trường mầm non
Đánh giá việc dạy kỹ năng sống đặc biệt là dạy trẻ phòng và chống nguy
cơ bị XHTD cho trẻ ở trường mầm non Trên cơ sở đó đề xuất một số biện phápnâng cao hiệu quả giáo dục kỹ năng phòng và chống nguy cơ bị xâm hại tìnhdục cho trẻ mầm non, giúp trẻ có những kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ mình khỏinhững nguycơ bị xâm hại tình dục
III Đối tượng, thời gian nghiên cứu.
Đối tượng: Trẻ 4-5 tuổi lớp mẫu giáo nhỡ
+ Phương pháp tuyên truyền
+ Phương pháp tổng kết, đúc kết kinh nghiệm
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Trang 4I Cơ sở lý luận.
Xâm hại tình dục trẻ em là quá trình trong đó một người trưởng thành lợidụng vị thế của mình nhằm dụ dỗ hay cưỡng ép trẻ em tham gia vào hoạt độngtình dục Hành vi xâm hại tình dục có thể thay đổi từ việc sờ mó bộ phận sinhdục của trẻ, thủ dâm, tiếp xúc miệng với bộ phận sinh dục, giao hợp bằng ngóntay, giao hợp qua đường sinh dục hoặc hậu môn Lạm dụng tình dục ở trẻ emkhông chỉ giới hạn vào các tiếp xúc cơ thể mà còn bao gồm cả những hành vikhông tiếp xúc như khoe bộ phận sinh dục cho trẻ thấy, kể cho trẻ nghe về tìnhdục, cho xem phim…
Xâm hại tình dục không chỉ gây tổn thương thể chất mà còn liên quan đếnkhả năng học tập, khả năng hòa nhập cũng như đối với sức khỏe tâm thần củatrẻ
Luật trẻ em năm 2016 quy định rõ cơ quan, tổ chức, cơ sở giáo dục, giađình và các cá nhân có trách nhiệm thực hiện các biện pháp phù hợp để bảo đảmtrẻ em được sống an toàn, lành mạnh; phòng ngừa, ngăn chặn và xử lý các hành
vi xâm hại trẻ em
Thông báo số 2325a/VPCP-KGVX ngày 14/3/2017 của Văn phòng Chínhphủ về công tác bảo vệ, phòng ngừa, xử lý các vụ việc xâm hại trẻ em, đặc biệtxâm hại tình dục trẻ em Cũng trong công văn số 645/LĐTBXH-TE ngày27/02/2017 về việc triển khai tháng hành động vì trẻ em năm 2017 với chủ đề
“Phòng, chống bạo lực, xâm hại trẻ em”
Cách tốt nhất để giúp trẻ tránh bị xâm hại tình dục là dạy trẻ những kỹnăng cơ bản để bảo vệ bản thân: Dạy trẻ các kiến thức về giới tính: Biết mình làtrai hay gái, qui tắc 5 ngón tay Dạy trẻ các kỹ năng đơn giản để ứng phó trướccác tình huống nguy hiểm có thể xảy ra trong cuộc sống: Kỹ năng tránh xanhững nơi nguy hiểm, nói không trong mọi tình huống, kêu to, hất tay, bỏ chạy,thông báo với người thân khi có người sờ, chạm vào cơ thể trẻ mà khiến trẻ khóchịu
Giáo dục kỹ năng phòng và chống xâm hại tình dục cho trẻ mầm non làgiúp trẻ có những kiến thức cơ bản về xâm hại trẻ em như: Cách nhận biếtnhững hành vi mang tính chất xâm hại của những người xung quanh; cách phảnkháng đúng khi bị người khác đụng chạm trên các “khu vực cấm” của mình Từ
đó, các bé sẽ biết chủ động bảo vệ bản thân, tránh khỏi các nguy cơ bị xâm hạitình dục
II Cơ sở thực tiễn.
Trang 51 Đặc điểm tình hình nhà trường.
Trường mầm non Ninh hiệp là trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia thuộcmột xã ngoại thành Hà Nội, nằm ở phía Bắc sông Đuống của huyện Gia Lâm.Trường được xây dựng với tổng diện tích sử dụng là 10.200 m2, không gianthoáng mát
Trong những năm gần đây được sự quan tâm của PGD huyện, sự quantâm ủng hộ của phụ huynh học sinh, nhà trường đã đầu tư một số trang thiết bịphục vụ cho công tác giáo dục trẻ đặc biệt là giáo dục kỹ năng sống cho trẻ
Năm học này nhà trường có hơn 874 học sinh được chia thành 22 nhómlớp theo các độ tuổi, trong đó khối mẫu giáo nhỡ 4 - 5 tuổi gồm có 7 lớp Sốgiáo viên, nhân viên trong trường hiện nay gồm 74 đồng chí Tất cả các cán bộ,giáo viên, công nhân viên đều đạt trình độ chuẩn, nhiều đồng chí có trình độ caođẳng, đại học
Dưới sự hướng dẫn, chỉ đạo của phòng giáo dục đào tạo huyện Gia Lâm,hàng năm nhà trường thường xuyên tổ chức các cuộc thi giáo viên giỏi các cấp.Bên cạnh đó trường cũng đã tổ chức thành công nhiều buổi kiến tập Huyện doPGD và cụm tổ chức
Trong quá trình giáo dục kỹ năng sống cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi tạitrường mầm non Tôi gặp những khó khăn và thuận lợi như sau:
2 Thuận lợi:
Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của phòng giáo dục huyện Gia Lâm,ban giám hiệu nhà trường, giáo viên thường xuyên được bồi dưỡng nâng caochuyên môn thông qua các buổi kiến tập do phòng, cụm, trường tổ chức về cácchuyên đề qua các buổi sinh hoạt chuyên môn của trường, của tổ, qua các lớpbồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn
Trong năm học 2017-2018 này nhà trường chọn nội dung “Dạy trẻ kỹnăng tự bảo vệ bản thân và phòng chống xâm hại tình dục trẻ mầm non” là nộidung giáo dục trọng tâm của nhà trường
Giáo viên đã tích cực tuyên truyền tới các bậc phụ huynh phối kết hợpcùng giáo viên dạy trẻ kỹ năng tự bảo vệ mình qua các câu truyện bài báo giúptrẻ hiểu rõ hơn về các nguy cơ có thể xảy ra xâm hại tình dục trẻ em và cáchphòng chống
Đội ngũ giáo viên trong nhà trường tuổi đời tuy còn trẻ song rất nhiệthuyết vơi nghề, luôn tìm tòi cái mới, ứng dụng CNTT trong giảng dạy, đưa ranhững cách dạy mới, tạo hứng thú cho trẻ trong học tập
Bản thân là giáo viên có kinh nghiệm nhiều năm giảng dạy lớp mẫu giáonhỡ, hiểu được tâm sinh lý của trẻ 4 tuổi, có tâm huyết với nghề, nhiệt tình trongcông tác chăm sóc, giáo dục trẻ, có nhiều tìm tòi, học hỏi, sáng tạo trong cáchoạt động giáo dục trẻ
Trang 6Một số phụ huynh nhiệt tình chia sẻ với giáo viên ở lớp về tình hình củatrẻ khi ở nhà, thường xuyên dành thời gian trao đổi với cô để cùng chăm sóc vàgiáo dục trẻ.
Năm học 2016-2017 tôi được phân công dạy nhóm lớp 4-5 tuổi Lớp cótổng số cháu là 35 trẻ, tất cả đều đã qua lớp mẫu giáo bé nên đã có một số kỹnăng cơ bản Đa số trẻ ngoan ngoãn, mạnh dạn, hồn nhiên, đạt yêu cầu về pháttriển thể chất, phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, và tình cảm xã hội, biếtcảm thụ cái hay cái đẹp trong cuộc sống xung quanh trẻ
cơ xâm hại tình dục còn hạn chế
Cơ sở vật chất, đồ dùng phục vụ cho nội dung giáo dục kỹ năng phòng vàchống nguy cơ bị xâm hại tình dục chưa phù hợp Những buổi tham quan dãngoại cho trẻ trải nghiệm còn ít
Đa số các bậc phu huynh mải buôn bán làm kinh tế nên ít có thời gianquan tâm chăm sóc con cái Một số phụ huynh còn chủ quan, còn nhận thức sailệch về XHTD trẻ em Hầu hết các gia đình phó mặc con cái cho ông bà hayngười giúp việc, nên việc để gặp gỡ tuyên truyền đến các bậc phụ huynh còn hạnchế
Bản thân tôi chưa có nhiều cơ hội được tham gia các lớp tập huấn về dạy trẻ kỹ năng phòng và chống xâm hại tình dục trẻ em nên việc tổ chức các giờ học và truyền đạt kiến thức tới trẻ còn gặp khó khăn
Trình độ nhận thức của trẻ không đồng đều, do đó cùng một thời gian và biện pháp dạy trẻ nhưng kết quả trên trẻ đạt chưa tương đương với nhau Một số trẻ nhút nhát nên không tự tin khi tham gia vào các hoạt động, một số trẻ lại quá hiếu động nên khi hoạt động chưa chú ý vào sự hướng dẫn của cô
Trước những thuận lợi và khó khăn trên tôi mạnh dạn đề xuất “Một số
biện pháp dạy trẻ kỹ năng phòng và chống nguy cơ bị xâm hại tình dục cho trẻ mầm non 4-5 tuổi” như sau.
III Một số biện pháp dạy kỹ năng phòng và chống nguy cơ bị xâm hại tình dục cho trẻ mầm non 4-5 tuổi:
Trang 71 Biện pháp 1: Khảo sát thực tế nhận thức của trẻ và phụ huynh học sinh
về nguy cơ và cách phòng chống xâm hại tình dục trẻ em.
Việc thực hiện khảo sát giúp cho giáo viên nắm rõ tình hình nhận thức củatrẻ cũng như hiểu biết của phụ huynh về xâm hại tình dục trẻ em
Đây cũng là cơ sở để giáo viên có biên pháp tuyên truyền cũng như xâydựng kế hoạch và nội dung dạy học hợp lý, phù hợp vói trẻ lớp mình
a Khảo sát nhận thức của phụ huynh học sinh:
Ngay từ đầu năm học trong buổi họp phụ huynh đầu năm , ngoài viêcthông báo trao đổi vơi phụ huynh về nội quy trường, các môn học tôi cũng đãtiến hành phát phiếu điều tra nhận thức của phụ huynh về về xâm hại tình dục trẻ
em tới phụ huynh của lớp
Tổng số phiếu phát ra: 35 phiếu
Tổng số phiếu thu về: 32 phiếu
Dưới đây là mẫu phiếu khảo sát mà tôi đã xây dựng và phát tới phụ huynhcủa lớp tôi
Mẫu phiếu khảo sát phụ huynh học sinh
Trang 8PHIẾU CÂU HỎI ĐIỀU TRA NHẬN THỨC CỦA PHỤ HUYNH VỀ VẤN
ĐỀ XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM.
Họ và tên:………Giới tính: Nam( Nữ)…… Nghề nghiệp:……… Năm sinh:……… Phụ huynh em: ………Lớp: ……… Câu 1: Anh( chị ) có hiểu thế nào là xâm hại tình dục trẻ em?
XHTD là cố tình động chạm đến vùng riêng tư của trẻ em
XHTD là những hành vi dụ dỗ trẻ xem tranh ảnh, nhìn, sờ các vùng kín củatrẻ
Cả 2 ý trên
Câu 2: Anh ( chị) đã từng nói chuyện với trẻ về giới tính và các vấn đề có liên
quan đến xâm hai tình dục trẻ em chưa?
Chưa từng nói
Thỉnh thoảng có trò chuyện
Thường xuyên trò chuyện tâm sự cùng trẻ
Câu 3: Anh ( chị ) có biết cách để bảo vệ con em mình khỏi nguy cơ bị xâm hại
Câu 5: Theo anh ( chị) trẻ có cần học những kỹ năng để bảo vệ bản thân khỏi
những nguy cơ bị xâm hại tình dục không? Trẻ nên học những kỹ năng gì?
Trang 9STT Nội dung khảo sát Số lượng Tỷ lệ Kết quả
1 Phụ huynh có hiểu biết về xâm hại tình
2
Phụ huynh biết cách bảo vệ con em mình
3 Phụ huynh biết những kỹ năng trẻ cần
Từ kết quả khảo sát trên, tôi thấy nhận thức của phụ huynh về xâm hạitình dục trẻ em còn hạn chế, thiếu chính xác, thậm chí có nhiều phụ huynh còncoi nhẹ vấn đề này
b Khảo sát nhận thức của học sinh:
Tôi cũng tiến hành khảo sát về kiến thức của trẻ tại lớp Tổng số trẻ đượcđiều tra khảo sát là 35 trẻ Kết quả như sau:
Số trẻ Tỷ lệ Số trẻ Tỷ lệ
2 Trẻ biết tên các vùng riêng tư trên cơ
5 Biết nói không trong các tình huống
7 Biết thông báo cho cha mẹ nếu cảm
Nhìn vào kết quả khảo sát trên, tôi thấy trẻ em mầm non hầu như khôngnhận thức được thế nào là xâm hại tình dục trẻ em Có nhiều trẻ còn không nhậnthức được các vùng riêng tư trên cơ thể mình và của người khác Có những trẻnhận thức được sơ qua về các nguy cơ bị xâm hại tình dục nhưng còn sai lệchchưa chính xác
Đặc biệt là trẻ mẫu giáo nhỡ còn rất nhút nhát khi kể về những việc mìnhtừng gặp phải hay được nhìn thấy Trẻ chưa nhận thức đúng về những vùng riêng
tư trên cơ thể, mà vô tư chơi đùa hay thậm chí là sờ mó hay nhìn vào vùng riêng
tư của bạn
Trang 102 Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch giảng dạy kỹ năng chống xâm hại tình dục cho trẻ trong các hoạt động.
Ngay từ đầu năm học nhà trường đã triển khai nội dung dạy trẻ “ phòng
và chống nguy cơ bị xâm hại tình dục” vào chương trình dạy học của từng khối.Từng khối lại triển khai tới từng lớp, tùy vào đặc điểm tình hình cụ thể của từnglớp mà đưa ra các nội dung, hình thức phù hợp với lớp mình
Giáo viên xác định rõ đặc điểm tâm sinh lí của trẻ ở từng độ tuổi khácnhau, từng giai đoạn nhận thức của trẻ để xây dựng kế hoạch hợp lý, phù hợp cóđịnh hướng rõ ràng trong từng tiết dạy Việc xác định được các kỹ năng cơ bảnphù hợp với lứa tuổi sẽ giúp giáo viên lựa chọn đúng những nội dung trọng tâm
-Hoạt động ngoàitrời
- Dạy trẻ về giới tính và các vùng riêng tư trên cơ thể của mình, củangười khác
- Nói không trong mọi tình huống
- Hoạt động chung
- Hoạt động chiều
Tháng 12
Nói không trong mọi tình huống
- Hoạt động chiều
Tháng 1-Tuần 1 Bé đón năm mới - Dạy cho trẻ biết - Hoạt động
Trang 11đâu là những nơi nguy hiểm và không đến nhữngnơi nguy hiểm
chung
Tháng 2-Tuần 2 Bé đón tết NĐ - Ôn lại kỹ năng:
tránh xa những nơi nguy hiểm
- Hoạt động chiều
Tháng 3 -Tuần 3 - Lễ hội chùa
Nành
Dạy trẻ 1 số kỹ năng thoát thân cần thiết: hất tay, chạy nhanh
- Hoạt động ngoài trời
Tháng 4- Tuần 3 - Mùa hè sôi
động
- Ôn lại kỹ năng thoát thân: hất tay và chạy nhanh
- Hoạt đông chiều
Tháng 5- Tuần 2 - Bác Hồ với các
cháu thiếu nhi
- Dạy trẻ kỹ năngthông báo
- Hoạt động ngoài trời
Qua việc xây dựng kế hoạch ngay từ đầu năm học giúp tôi xác định rõràng những nội dung cần dạy trẻ, hệ thống các kiến thức, kỹ năng từ dễ đến khótránh lan man chồng chéo kiến thức
3 Biện pháp 3: Tổ chức các giờ học dạy trẻ phòng chống nguy cơ bị xâm hại tình dục.
Dạy kỹ năng cho trẻ thông qua các giờ học sẽ giúp trẻ hệ thống hóa vàchính xác hóa những kiến thức mà giáo viên muốn truyền tải tới trẻ Dạy trẻnhững kiến thức, kỹ năng từ dễ đến khó, từ đơ giản đến phức tạp Từ đó nângcao kết quả giảng dạy
Xâm hại tình dục là 1 khái niệm mới đối với trẻ vì vậy tôi tiến hành chọnlọc những video, hình ảnh, những câu truyện hay những phóng sự về xâm hạitình dục đơn giản nhất để trẻ có thể hiểu và nhận thức được bài học
Dưới đây là một số kỹ năng tôi đã dạy trẻ của lớp mình thông qua các giờhọc và trẻ rất tích cực khi tham gia vào các hoạt động:
* Kỹ năng 1: Dạy trẻ về giới tính và các vùng riêng tư trên cơ thể của mình, của người khác
Ví dụ: Cô chuẩn bị các câu hỏi để trẻ nhận thức được về giới tính của mình:
+ Con tên là gì? Con mấy tuổi?
+ Vì sao con lại có tên là Hồng ( Hoa, Mai…) mà không phải tên là Nam,( Long, Bảo…)?
Trang 12- Cô giải thích cho trẻ hiểu vì con là con gái nên bố mẹ sẽ đặt cho mình nhữngcái tên nhẹ nhàng phù hợp với tính cách của các bạn gái là nhẹ nhàng,…
+ Bạn trai và các bạn gái khác nhau ở những gì? ( Bạn trai cắt tóc ngắn, cách nóithì mạnh mẽ, quần áo không nhiều màu sắc…Bạn gái thì nữ tính, nhẹ nhàng,mặc váy để tóc dài…)
+ Trên cơ thể con có những vùng riêng tư hay còn gọi là những vùng nhạy cảm
là những vùng nào?( trẻ kể)
(Hình minh họa 1: Các vùng riêng tư trên cơ thể.)
- Cô chính xác lại bốn vùng riêng tư: vùng miệng, vùng ngực, vùng giữahai đùi
và vùng mông Yêu cầu trẻ cùng cô dùng tay chỉ vào những vùng riêng tư củamình
(Hình minh họa 2: Giờ học kỹ năng nhận biết các vùng riêng tư)
Nhiều trường hợp các bé bị xâm hại mà không thể tự nhận biết được sựnghiêm trọng của vấn đề do còn quá non nớt và thiếu hiểu biết
Cần dạy cho trẻ nhận biết rằng các vùng nhạy cảm trên cơ thể chỉ là củariêng các bé và dạy cho trẻ biết cách bảo vệ cơ thể trước sự động chạm củangười khác nếu trẻ không thích
* Kỹ năng 2: Dạy trẻ biết bảo vệ vùng riêng tư: không ai có quyền sờ hoặc chạm vào vùng riêng tư trên cơ thể của mình nếu không được sự đồng
ý
Dạy cho trẻ cách bảo vệ cơ thể, không cho bất kỳ ai nhìn, nói chuyện haychạm vào vùng riêng tư trên cơ thể cũng như có những hành động ôm ấp, vuốt
ve nếu trẻ không thích
(Hình minh họa 3: Không ai được chạm vào vùng riêng tư của mình)
Ví dụ: Cô đặt câu hỏi:
+ Thế nào là cố tình sờ chạm vào vùng riêng tư của người khác?
+ Khi bị người khác cố tình nhìn, sờ, chạm vào vùng riêng tư của mình con sẽlàm như thế nào? ( chạy nhanh, hét to…)
+ Những ai được nhìn và chạm vào vùng riêng tư của con?
( Bố, mẹ hay người chăm sóc Nếu đi khám thì bác sĩ cũng được nhìn và chạmvào những phải có sự giám sát của bố mẹ)
Vùng nhạy cảm là của riêng bé, không ai được chạm vào nếu không có sựđồng ý của mình Trẻ phải luôn ghi nhớ rằng không ai có quyền nhìn, sờ, chạmvào những vùng đó trừ những người đáng tin cậy nhất như bố, mẹ khi chăm sóccho các con, hoặc bác sĩ cũng có thể động vào vùng riêng tư của con nếu conphải khám bệnh và có mặt của bố mẹ ở đó
(Hình minh họa 4: Bé đi khám bệnh)
Trang 13Giống như việc dạy trẻ tự bảo vệ cơ thể của mình thì cũng cần dạy trẻ chú
ý không chạm vào vùng nhạy cảm của người khác, nhất là người khác giới Đặcbiệt không nên tò mò về cơ thể người khác để tránh bị lợi dụng, dụ dỗ hay vôtình kích thích thú tính của những kẻ xấu
* Kỹ năng 3: Dạy trẻ quy tắc 5 ngón tay.
Ví dụ:
- Cho trẻ đếm ngón tay của mình và hỏi trẻ về quy tắc 5 ngó tay
- Cho trẻ xem hình ảnh về quy tắc 5 ngón tay
- Cô nói cho trẻ nghe về quy tắc 5 ngón tay
+ Ngón cái: Ôm hôn, chỉ dùng với những người thân ruột thịt trong nhà như: anhchị em ruột, bố mẹ, ông bà
+ Ngón trỏ: Khoác tay, nắm tay với họ hàng, thầy cô, bạn bè
+ Ngón giữa: Bắt tay khi gặp người quen biết
+ Ngón áp út: Vẫy tay nếu gặp người lạ
+ Ngón út: Xua tay để phòng tránh xâm hại trẻ em, hãy dạy trẻ phải biết xua taykhông tiếp xúc hoặc nếu cần, phải biết hét to để cầu cứu, báo động và bỏ chạynếu những người xa lạ tiến lại gần và có những cử chỉ thân mật khiến trẻ bất an,khó chịu
(Hình minh họa 5: Quy tắc 5 ngón tay)
* Kỹ năng 4: Dạy cho trẻ biết đâu là những nơi nguy hiểm và không đến những nơi nguy hiểm Không tiếp xúc với người lạ
- Thế nào là những nơi nguy hiểm?
- Thế nào là người lạ, người xấu?
Ví dụ:
+ Đoạn phóng sự nói về điều gì?
+ Theo con đâu là những nơi nguy hiểm? ( ở nhà một mình, những nơi vắng vẻ,siêu thị…)
+ Chúng ta có nên đến những nơi nguy hiểm không? Vì sao?
Nói cho trẻ hiểu nơi nguy hiểm là những nơi vắng vẻ, cũng có thể lànhững nơi đông người mà các con đi 1 mình, chơi một mình, ở nhà một mình Ởnhững nơi này thì người xấu rất dễ có những hành động xâm hại, gây nguy hiểmcho mình Đồng thời dạy cho trẻ những nguy hiểm có thể gặp phải khi bé đi chơimột mình với người lạ mặt hoặc đi đến những nơi vắng vẻ, những nơi tối tăm,kín đáo
(Hình minh họa 6: Bé đi 1 mình nơi vắng vẻ)
Dạy cho trẻ cách tránh xa người lạ mặt, không bắt chuyện hay làm quenvới bất kỳ ai mà bé gặp trên đường nếu không có sự đồng ý của cha mẹ
Trang 14(Hình minh họa 7: Bé đi 1 mình trong siêu thị)
Khi trẻ ở nhà một mình tuyệt đối không được cho bất kỳ người lạ mặt nàovào nhà Cũng nên dạy cho trẻ không đi chơi một mình sang nhà hàng xóm, đếnnhà người quen, tới những nơi đông người hay những nơi vắng vẻ mà không có
sự theo dõi của bố mẹ
* Kỹ năng 5: Dạy trẻ nói không với mọi tình huống.
Không phải lúc nào người lớn chúng ta cũng có thể ở bên để bảo vệ trẻ,vậy trẻ phải làm gì để bảo vệ mình? Trẻ con với bản tính ham chơi và thích đồ
ăn, đồ chơi nên trẻ rất dễ bị dụ dỗ, lợi dụng Chính vì vậy việc dạy trẻ xác địnhnhững tình huống có thể nguy hiểm và nói “ Không ” trong các tình huống đócũng là 1 cách để trẻ tự bảo vệ mình
(Hình minh họa 8: Không nhận quà, bim bim khi bố mẹ chưa cho phép) (Hình minh họa 9: Không ngồi gần người lạ)
Trẻ mầm non “học bằng chơi, chơi mà học” vì vây giáo viên có thể đưa racác tình huống giả định thông qua các trò chơi để trẻ suy nghĩ và tìm ra cácphương án mà trẻ cho là đúng nhất từ đó khắc sâu kỹ năng cho trẻ
(Hình minh họa 10: Trò chơi ôn luyện)
* Kỹ năng 6: Dạy trẻ cách chạy thật nhanh hoặc nhờ sự giúp đỡ của người khác.
Để đề phòng trường hợp không may trẻ bị tấn công, giáo viên nên đưa racác giả thiết và hướng dẫn trẻ cách chạy trốn Giáo viên nên dạy trẻ tìm cơ hộilúc kẻ xấu sơ hở để chạy thật nhanh hoặc la hét thật lớn, cầu cứu người xungquanh
(Hình minh họa 11: Hét to kêu cứu khi có người động chạm vào cơ thể)
Nên biết rằng do sự chênh lệch về sức khỏe, chiều cao nên mọi sự phảnkháng của trẻ gần như không đem lại kết quả, thậm chí còn khiến kẻ xấu sửdụng những biện pháp bạo lực hơn Vì vậy, chỉ có thể dùng sự thông minh vànhững kỹ năng mới có thể giúp trẻ thoát thân an toàn: Đánh mạnh vào mặtngười xấu, hất tay, chạy nhanh…
(Hình minh họa 12: Hất tay và chạy thật nhanh)
Ngoài ra, giáo viên cũng nên dạy cho trẻ ghi nhớ số điện thoại của cha
mẹ, số điện thoại khẩn cấp để trẻ có thể sử dụng trong trường hợp khẩn cấp
* Kỹ năng 7: Báo ngay cho cha mẹ khi trẻ bị đe dọa hoặc không thích bất kỳ người nào.
Cần dạy cho trẻ rằng các bé không phải cần sợ hãi hay lo lắng khi có bất
kỳ kẻ nào đe dọa hoặc làm tổn thương đến trẻ Trong trường hợp có kẻ xấu đedọa trẻ phải giữ bí mật thì trẻ nên thông báo cho cha mẹ và người thân biết
Trang 15Giáo viên hãy giải thích cho trẻ về sự khác biệt giữa những bí mật "tốt" và
"xấu" Những câu như “Đây là bí mật của riêng hai chú cháu mình" thường củanhững kẻ lạm dụng khiến trẻ con cảm thấy lo lắng và sợ không dám kể cho aikhác nghe
Những bí mật "tốt" có thể là món quà hay bữa tiệc Những bí mật "xấu" làcái khiến con cảm thấy buồn, lo lắng, sợ hãi và con cần nói ra Hãy nói với trẻkhi nào bé cảm thấy buồn, lo lắng, sợ hãi, bé nên nói với người bé tin tưởng, cóthể nói với bố mẹ, hay anh chị, cô giáo
Hay khi các bé không thích tiếp xúc với bất kỳ người nào, bé cũng nênchia sẻ cho cha mẹ biết và tránh xa những người mà bé không thích, nhữngngười có những hành vi đụng chạm vào vùng riêng tư của bé hay thậm chí làyêu cầu bé nhìn, sờ vùng riêng tư của họ
Qua việc dạy trẻ trên các giờ hoạt động chung tôi nhận thấy trẻ lớp tôi đãmạnh dạn hơn, hứng thú hơn và tiếp thu tốt hơn những kiến thức mà cô truyềntải
4 Biện pháp 4: Dạy trẻ trong các hoạt động khác.
* Trong giờ hoạt động góc:
Hoạt động vui chơi có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của trẻ mẫu giáo Chơi là phương tiện học tập của trẻ, là con đường để tăng trưởng và phát triển
Hoạt động góc là một xã hội thu nhỏ nơi trẻ tái hiện lại cuộc sống của người lớn, ở đây trẻ được tự do thể hiện các vai chơi khác nhau, qua việc vui chơi này trẻ cũng học và áp dụng những gì được học vào vai chơi của mình Từ
đó kiến thức mà trẻ được học một lần nữa được khắc sâu hơn
(Hình minh họa 13: Trẻ tham gia hoạt động góc)
Qua hoạt động này tôi thấy trẻ đã biết vận dụng linh hoạt những kiến thứcđươc học vào đúng vai của mình
Ví dụ: Trẻ chơi ở góc bác sĩ biết rằng khi khám bệnh thì phải có bố mẹ đicùng…
* Trong khi đi vệ sinh:
Trường học là ngôi nhà thứ hai của trẻ, ở đây trẻ cũng tham gia vào cácsinh hoạt thường ngày: ăn- ngủ- vệ sinh Thông qua việc đi vệ sinh tôi cũng lồngghép việc dạy trẻ đi vệ sinh đúng nơi dành cho mình Dạy trẻ không được nhìnhay chạm vào vùng riêng tư của bạn
* Trong giờ ngủ:
Trang 16Việc tổ chức giấc ngủ trưa cho trẻ trong trường mầm non là nhằm đáp ứngnhu cầu hết sức tự nhiên và cần thiết đối với trẻ Giấc ngủ trưa có tác dụng làmgiảm bớt sự mệt mỏi do hoạt động, khôi phục lại tinh thần sức lực của trẻ.Thông qua giời ngủ trưa tôi cũng giáo dục trẻ về giới tính: bé trai và bé gái ngủriêng.
(Hình minh họa 14: Giờ ngủ trưa của trẻ)
Qua đây tôi nhận thấy trẻ đã ý thức được giới tính của mình, ít nói chuyện
hơn, ngủ sâu giấc hơn, không còn gác chân hay động chạm vào vung riêng tư
của bạn
* Khi trẻ thay quần áo:
Đôi khi trẻ không tránh khỏi những lúc phải thay quần áo do tè dầm, rửatay bị ướt áo…nhưng thay ở đâu cho đúng Tôi luôn dạy trẻ hãy vào nơi kín đáo,không nên để người khác nhìn con thay quần áo
(Hình minh họa 15: Trẻ vào nơi kín đáo để thay quần áo)
Thông qua hoạt động này trẻ lớp tôi đã có ý thức hơn, biết tự giác đi vàonơi kín đáo để thay quần áo
* Hoạt động chiều:
Đây là một hoạt động rất có ý nghĩa đối với trẻ vì: Sau khi ngủ dậy trẻ lạiđược thực hiện 1 loạt các công việc đơn giản: Vận động nhẹ nhàng, rửa mặt mũichân tay, chải đầu tóc gọn gàng, ăn quà chiều, ôn bài cũ hoặc tìm hiểu bàimới……Sinh hoạt chiều là hoạt động diễn ra thường xuyên vào mỗi buổi chiều
ở lớp học của trẻ Hoạt động chiều thường là hoạt động phụ huynh có thể quansát được con mình đến lớp học như nào, vui chơi ra sao, tạo được niềm tin chophụ huynh, niềm vui cho trẻ, yêu bạn, yêu cô, thích đến lớp học Vì vậy tôi đưa
ra nhiều hình thức tổ chức phong phú, đa dạng: Trò chuyện, chơi các trò chơi,dựng tình huống…
(Hình minh họa 16: Trò chuyện với trẻ về các tình huống có thể dẫn đến xâm hại tình dục)
Từ hoạt động này tôi nhận thấy trẻ nắm chắc kiến thức, kỹ năng hơn vàtrở thành những tuyên truyền viên nhí trong việc tuyên truyền về XHTD tới cha
mẹ, người thân trong gia đình
* Hoạt động ngoài trời:
Hoạt động vui chơi ngoài trời là khoảng thời gian vô cùng quý giá đốivới sự phát triển của trẻ mà ít thời điểm sinh hoạt nào khác có thể so sánh được.Không gian chơi ngoài trời có rất nhiều lợi thế cho việc tổ chức các hoạt động
đa dạng, tích cực của trẻ mà điều kiện trong phòng không thể đáp ứng được
Giáo viên xây dựng 1 vài tình huống để trẻ thực hành