TÍCH hợp PHỔ BIẾN GIÁO dục PHÁP LUẬT để GIẢNG dạy bài THỰC HIỆN PHÁP LUẬT – GDCD 12

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA TRƯỜNG THPT HẬU LỘC 3 ---o0o---SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “TÍCH HỢP PHỔ BIẾN GIÁO DỤC PHÁP LUẬT ĐỂ GIẢNG DẠY BÀI: THỰC HIỆN PHÁP LUẬT – GDCD 12”.. Mặc dù v

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

TRƯỜNG THPT HẬU LỘC 3

-o0o -SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

“TÍCH HỢP PHỔ BIẾN GIÁO DỤC PHÁP LUẬT ĐỂ GIẢNG

DẠY BÀI: THỰC HIỆN PHÁP LUẬT – GDCD 12”.

Người thực hiện: Mai Thị Giang.

Chức vụ: Giáo viên.

SKKN thuộc môn: GDCD.

THANH HÓA, NĂM 2019

2 Nội dung SKKN

2.2 Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng SKKN 52.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 62.4 Hiệu quả của SKKN đối với hoạt động giáo dục của bản thân, đồng

1 LỜI MỞ ĐẦU.

1.1 Lý do chọn đề tài:

Thứ nhất: Điều 2 luật giáo dục khẳng định: Mục tiêu của giáo dục là đào tạo

con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ

và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng đọc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội: hìnhthành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực của công dân, đáp ứng yêucầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Do đó ngành giáo dục có nhiệm vụ quan trọng với sự phát triển toàn diện của conngười Việt Nam trong đó có việc hình thành ý thức pháp luật, văn hóa pháp lýtrong nhân dân Hoạt động giáo dục pháp luật là một hoạt động giáo dục cụ thể gắn

bó hữu cơ với hoạt động giáo dục nói chung Nội dung giáo dục pháp luật là mộtphần của nội dung chương trình giáo dục ở các cấp học Nói cách khác, giáo dụcpháp luật là một hoạt động tự thân, thường xuyên của ngành giáo dục Giáo dụcpháp luật không chỉ góp phần ổn định hoạt động của ngành mà còn góp phần trựctiếp vào việc nâng cao chất lượng giáo dục Trước yêu cầu của sự nghiệp côngnghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủnghĩa và hội nhập quốc tế, công tác phổ biến giáo dục pháp luật của ngành cầnđược tăng cường thường xuyên, liên tục, ở tầm cao hơn nhằm nâng cao chất lượngnguồn nhân lực của đất nước

Thứ hai: Xu hướng những kẻ phạm tội ở tuổi vị thành niên ngày càng nhiều

làm dấy lên những lo lắng, quan ngại trong dư luận xã hội Có thể nhận thấy, ngoàinhững nhân tố như: hoàn cảnh, môi trường sống, phương pháp giáo dục của giađình, một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn tới tình trạng trên là nhữngkhoảng trống chưa được khỏa lấp trong công tác giáo dục pháp luật cho họcsinh Trong chương trình GDCD ở bậc học phổ thông, những kiến thức cơ bản vềpháp luật đã được đưa vào giảng dạy hoặc được lồng ghép tích hợp Mặc dù vậy,

do hạn chế về thời lượng, cùng với đó là phương pháp truyền thụ của giáo viênchưa thực sự sinh động, hấp dẫn, những kiến thức pháp luật cần thiết thì còn phổbiến chung chung nên học sinh thường có suy nghĩ rằng lứa tuổi các em chưa phảichịu trách nhiệm pháp lý hoặc có chăng thì chỉ là cảnh cáo Chính những nhậnthức, hiểu biết về pháp luật còn hạn chế, mơ hồ đã dẫn đến ý thức chấp hành phápluật chưa tốt, thậm chí là có những hành vi coi thường pháp luật Chỉ đến khi bị các

cơ quan chức năng phát hiện, xử lý thì mọi sự đã muộn, những hậu quả đáng tiếc đãxảy ra

Không ít học sinh khi được hỏi về độ tuổi phải chịu trách nhiệm pháp lý chohành vi vi phạm pháp luật thì các em trả lời rằng “đủ 18 tuổi trở lên” Hiểu như vậy

là hết sức nhầm lẫn, bởi vì theo Điều 18 Bộ luật Dân sự năm 2005 quyđịnh: “Người từ đủ mười tám tuổi trở lên là người thành niên Người chưa đủ mườitám tuổi là người chưa thành niên” Cũng tại điểm a, khoản 1, điều 5 Luật xử lý viphạm hành chính năm 2012 quy định: “Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi bị xửphạt vi phạm hành chính về vi phạm hành chính do cố ý; người từ đủ 16 tuổi trở lên

mọi tội phạm; Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu tráchnhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêmtrọng”…

Như vậy, theo quy định của pháp luật hiện hành thì lứa tuổi vị thành niên nóichung và lứa tuổi học sinh THPT nói riêng vẫn phải chịu trách nhiệm hành chính,trách nhiệm hình sự Do đó, việc trang bị những kiến thức, hiểu biết pháp luật chohọc sinh ở bậc học này vì thế là rất cần thiết

Tuy nhiên, trên thực tế, công tác giáo dục pháp luật cho học sinh ở bậc THPTvẫn chưa mang lại những kết quả như mong muốn Nhiều kiến thức pháp luật quantrọng, gần gũi với cuộc sống đã được đưa vào chương trình môn Giáo dục công dânlớp 12 Mặc dù vậy, trong suy nghĩ của không ít học sinh hiện nay, Giáo dục côngdân vẫn được xem là một “môn phụ” nên không mấy quan tâm, mặn mà

Đã có không ít học sinh phải bỏ dở chuyện học hành, thậm chí bị xử lý trướcpháp luật bởi những hành vi bột phát, nông nổi bắt nguồn từ sự thiếu hiểu biết vềkiến thức pháp luật, thiếu sự quan tâm giáo dục từ gia đình và những tác động xấu

từ xã hội

Do đó, giáo dục pháp luật cho học sinh đang là điều rất cần thiết Việc làmnày nhất thiết phải có sự đồng thuận, thống nhất từ gia đình, nhà trường đến cộngđồng nhằm xây dựng môi trường xã hội lành mạnh, từ đó, ảnh hưởng tích cực tới

sự phát triển và hoàn thiện nhân cách của mỗi học sinh

Chính vì hai lí dotrên nên tôi mạnh dạn đưa nội tích hợp phổ biến pháp luật vàotrong các bài học pháp luật nhằm mục đích tăng cường ý thức pháp luật của cán bộ,công nhân viên, học sinh trong nhà trường đảm bảo để mọi thành viên “ Sống và làmviệc theo Hiến pháp và pháp luật”

Qua đó tôi khẳng định lý do lựa chọn vấn đề “ Tích hợp phổ biến giáo dục pháp luật vào giảng dạy bài: Thực hiện pháp luật – GDCD 12” Để viết sáng kiến

kinh nghiệm là cần thiết

1.2 Mục đích nghiên cứu đề tài:

Tích hợp văn bản pháp luật vào bài Thực hiện pháp luật – GDCD 12 nhằm:

+ Góp phần trang bị cho học sinh những hiểu biết cần thiết, cơ bản về các văn bảnluật.

+ Giáo dục ý thức pháp luật cho học sinh, để học sinh trách hoặc là kiềm chếnhững việc làm trái pháp luật, giáo dục ý thức tôn trọng pháp luật, củng cố niềm tin

ở tính nghiêm minh của pháp luật

+ Phát triển cho học sinh các kĩ năng thực hành, kĩ năng phát hiện và xử lí tíchcực trong cuộc sống

+ Kích thích sự hứng thú học tập của học sinh, giúp học sinh nhận thức bài họcnhanh hơn, góp phần nâng cao hiệu quả bài học

1.3 Đối tượng nghiên cứu của đề tài: Bài Thực hiện pháp luật - GDCD 12

Sáng kiến tập trung nghiên cứu vấn đề lý luận và thực tiễn về giáo dục phổ biến

pháp luật cho học sinh Thông qua bài : Thực hiện pháp luật - GDCD 12

1.4 Phương pháp nghiên cứu của đề tài: Để thực hiện đề tài này tôi đã sử dụng

một số phương pháp nghiên cứu sau đây:

+ Phương pháp thảo luận lớp, nhóm

+ Phương pháp xử lí tình huống

+ Phương pháp thuyết trình, giảng giãi

1.5 Những điểm mới của sáng kiến.

- Đề tài có ba cái hay và mới như sau:

+Vấn đề tích hợp trong giáo dục là vấn đề đang được quan tâm, nhưng nhiềungười đang lúng túng trong việc tìm cách tích hợp, thiếu kỹ năng và kiến thức thựctiễn nên hiệu quả chưa cao

+Vấn đề phổ biến giáo dục pháp luật trong trường học đang là vấn đề cần đượcquan tâm sâu sắc, đặc biệt trường THPT Hậu Lộc 3 lại đang đóng trên địa phươngthực trạng vi phạm pháp luật đang diễn ra nghiêm trọng là xã Thành Lộc (nơi đượcxem là đại bản danh buôn bán chó nổi tiếng cả nước) với nhiều tệ nạn như trộmcắp, ma túy, bài bạc…và các xã lân cận quanh khu vực quốc lộ 1A

Vì vậy với mục đích vừa cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ bản của mụctiêu bài học, vừa giáo dục cho các em các quy định của Pháp luật trong các lĩnh vựccủa đời sống xã hội Giúp các em biết phân biệt cái đúng cái sai, hành xử văn minh

để không vi phạm pháp luật Đồng thời đấu tranh, phê phán, tố cáo những hành vi

vi phạm pháp luật , biết bảo vệ cái đúng, cái tốt trong xã hội

+ Việc sử dụng việc giáo dục phổ biến pháp luật sẽ giúp học sinh liên hệ líthuyết với thực tiễn tránh được sự nhàm chán, nặng nề của môn học Giúp bài họctrở nên sinh động hơn và học sinh học tập tích cực chủ động tham gia vào vào quá

trình học tập, có cơ hội phát hiện những vi phạm pháp luật trong đời sống và tìmcách giải quyết vấn đề một cách đọc lập.

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

2.1 Cơ sở lý luận:

Cơ sở lý luận của sáng kiến đó là:

1 Chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về công tác phổ biến, giáo dụcpháp luật trong nhà trường Xuất phát từ mục tiêu giáo dục và đào tạo toàn diện củacác nhà trường, từ yêu cầu tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, ngay từ đầunhững năm 80, Đảng và Nhà nước ta đã chủ trương đưa giáo dục pháp luật vào nhàtrường Các Nghị quyết quan trọng của Đảng từ Nghị quyết số 14/TU ngày11/01/1979 về cải cách giáo dục đến các nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứV,VI,VII đều đã thể hiện nhất quán chủ trương đó và nhấn mạnh vai trò của phổbiến giáo dục pháp luật trong quá trình xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩaViệt Nam Đại hội Đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ V, khẳng định: “ Các cấp uỷĐảng, các cơ quan Nhà nước và các đoàn thể phải thường xuyên giải thích phápluật trong các tầng lớp nhân dân, đưa việc giáo dục pháp luật vào các trường học,các cấp học, xây dựng ý thức sống có pháp luật và tôn trọng pháp luật”

Văn kiện Đại hội Đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ VII nhấn mạnh : “Coi trọngcông tác giáo dục tuyên truyền, giải thích pháp luật, đưa việc dạy pháp luật vào hệthống các trường của đảng, của Nhà nước (kể cả các trường phổ thông, đại học) củacác đoàn thể nhân dân Cán bộ quản lý các cấp từ trung ương đến đơn vị cơ sở phải

có kiến thức về quản lý hành chính và hiểu biết về pháp luật, cần sử dụng nhiềuhình thức và biện pháp để giáo dục, nâng cao ý thức pháp luật và làm tư vấn phápluật cho nhân dân”

Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ hai (khoá VIII) về “về định hướngchiến lược phát triển giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá

và nhiệm vụ đến năm 2000” đã xác định mục tiêu của giáo dục trong giai đoạn hiệnnay là “xây dựng những con người và thế hệ thiết tha gắn bó với lý tưởng độc lậpdân tộc và chủ nghĩa xã hội, có đạo đức trong sáng, có ý chí kiên cường xây dựng

và bảo vệ tổ quốc”; “coi trọng giáo dục chính trị, tư tưởng, nhân cách, khả nǎng tưduy sáng tạo và nǎng lực thực hành” Để thực hiện mục tiêu này, một trong nhữnggiải pháp được Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ hai (khoá VIII) đề ra là:

“Tǎng cường giáo dục công dân, giáo dục tư tưởng - đạo đức, lòng yêu nước, chủnghĩa Mác-Lênin, đưa việc giảng dạy tư tưởng Hồ Chí Minh vào nhà trường phùhợp với lứa tuổi và với từng bậc học”

Với quan niệm phổ biến, giáo dục pháp luật, đặc biệt là giáo dục pháp luật chohọc sinh trong các nhà trường là giáo dục đạo đức, lối sống, giáo dục ý thức côngdân, ý thức làm người, Nhà nước ta đã ban hành nhiều văn bản pháp luật thể chếhoá các Nghị quyết của Đảng, khẳng định vai trò chiến lược của công tác giáo dục

pháp luật trong nhà trường, tạo cơ sở pháp lý cho việc triển khai thực hiện phổbiến, giáo dục pháp luật trong nhà trường.

Chỉ thị số 300/CT về một số công tác trước mắt nhằm tăng cường quản lý nhànước bằng pháp luật đã giao nhiệm vụ cho Bộ Tư pháp phối hợp với Bộ Giáo dục,

Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp đưa môn giáo dục pháp luật vào chươngtrình giảng dạy tại các trường phổ thông, đại học và trung học chuyên nghiệp trong

cả nước

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng SKKN.

- Môn GDCD là môn học đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nhâncách, lối sống của học sinh, giáo dục cho các em những phẩm chất và năng lựccần thiết để trở thành người công dân tốt có ích cho xã hội

Tuy nhiên hiện nay dưới tác động của cơ chế thị trường, những tư tưởng lệchlạc, lên lỏi và xâm nhập vào đại bộ phận thanh thiếu niên, một số học sinh tỏthái độ ngang ngược, hung hăng, có những hành vi không đúng pháp luật như:Bạo lực học đường, đánh người vì những lí do vụn vặt, vi phạm pháp luật giaothông đường bộ như chở 2, chở 3, phóng nhanh vượt ẩu, không đội mũ bảohiểm, quay cóp , gian lận trong thi cử, ngược đãi ông bà , cha mẹ Đặc biệtnghiêm trong hơn là những hành vi môi giới mại dâm, cướp của, giết người,buôn bán ma túy… gây ra nhiều hiểm họa cho gia đình- nhà trường- xã hội

Chính vì vậy để thay đổi cách sống, cách ứng xử, suy nghĩ của học sinh thìchúng ta cần phải giáo dục ý thức pháp luật cho các em Giáo dục cho các em cótrách nhiệm với gia đình, nhà trường và xã hội là rất cần thiết Đặc biệt là đốitượng học sinh lớp 12 lứa tuổi vừa trẻ con, vừa thể hiện mình là người lớn đểcác em nắm bắt và xử sự đúng pháp luật, biến các quy tắc xử sự trong cuộc sốngthành hành vi hợp pháp của mình, góp phần xây dựng xã hội ngày càng pháttriển văn minh

- Trường THPT Hậu Lộc 3 là một đơn vị nằm trên vùng Tây Bắc của Huyện HậuLộc, đây là vùng mà phần lớn nhân dân có điều kiện kinh tế còn rất khó khăn sovới điều kiện kinh tế của nhân dân các vùng khác trong huyện và trong tỉnh Do vậy

ý thức của các tầng lớp nhân dân trong vùng, của học sinh còn nhiều hạn chế đặcbiệt là ý thức về thực hiện pháp luật đang ở mức đáng báo động Địa bàn trường đang đóng là nơi có tình tình trật tự an ninh, an toàn xã hội hếtsức phức tạp tiêu biểu là xã Thành Lộc nơi được xem làm đại bản danh buôn chóxuyên quốc gia vì vậy mà tình trạng vi phạm pháp luật cũng diễn ra rất nghiêmtrọng Ở đây có rất nhiều trường hợp vi phạm về trộm cắp tài sản, buôn ma túy, sửdụng ma túy, đánh bạc… Chính vì vậy mà nó là vấn đề cần được nghiên cứu để tạohiệu ứng tốt cho học sinh trong việc thực hiện pháp luật

Ngày nay xã hội càng phát triển thì nhu cầu của con người cũng thay đổi và pháttriển Vì vậy yêu cầu xã hội cũng đặt ra cho con người ngày càng tăng cao, bêncạnh năng lực về trí tuệ, tư duy, con người cũng phải có đạo đức Đặc biệt là việc

sống và làm việc theo Hiến pháp và Pháp luật trong Nhà nước pháp quyền xã hộichủ nghĩa là rất quan trọng Vì vậy các em cần phải được giáo dục về pháp luật đểtrở thành những công dân mới vừa hồng vừa chuyên.

Xuất phát từ nhận thức về vai trò, vị trí môn GDCD trong việc thực hiện mục tiêuphát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp CNH-HĐH đất nước;Trên cơ sở nhận thức lí luận khoa học cũng như quá trình tích luỹ kinh nghiệm dạy

học bộ môn GDCD ở trường THPT, tôi mạnh dạn thực hiện đề tài: “ Tích hợp giáo

dục phổ biến pháp luật thông nội dung bài: Thực hiện pháp luật – GDCD 12”

Từ thực tế đó cho chúng ta thấy rằng trong những năm qua việc giảng dạyphần công dân với pháp luật ở lớp 12 trong các trường THPT là chưa cao Cụ thể là

năm học 2017 – 2018 khi chưa đưa sáng kiến “Tích hợp phổ biến giáo dục pháp luật qua bài Thực hiện pháp luật – GDCD 12”.

không đúng

Xác định không rõ

bằng việc : “ Tích hợp phổ biến giáo dục pháp luật thông qua bài: Thực hiện

pháp luật - GDCD 12”.

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:

Bài 2: THỰC HIỆN PHÁP LUẬT

- Nhận biết được hành vi vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí đối vớihành vi vi phạm

- Biết cách thực hiện pháp luật phù hợp với lứa tuổi

- Năng lực hợp tác, năng lực tư duy phê phán, năng lực nhận thức thực tiễn…

III CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG.

- Thảo luận lớp, nhóm

- Xử lí tình huống…

IV TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:

- Sgk lớp 12.

- Hiến pháp năm 2013 Luật phòng chống ma túy Bộ luật hình sự…

- Truyện đọc, tình huống pháp luật liên quan đến bài học

- Máy chiếu projecter,Giấy A0, A4, bút dạ, băng dính…

V TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Giới thiệu bài: Giáo viên chiếu 1 vài hiện tượng vi phạm pháp luật về bảo vệ

môi trường, buôn bán ma túy

Nước thải chưa qua xử lí gây ô nhimễ môi trường.

Bộ công an phá đường dây 300 kg ma túy từ tam giác vàng vào Việt Nam

Sau đó GV đặt câu hỏi cho học sinh:

1, Em hãy phân tích tác hại, hậu quả của các vi phạm đó

2, Hành vi vi phạm đó được xử lí như thế nào? Kết quả của việc xử lí đó có tácdụng gì?

=> Từ đó dẫn dắt học sinh thấy được sự cần thiết phải tìm hiểu một số nộidung Thực hiện pháp luật trong lĩnh vực buôn bán ma túy và bảo vệ môi trườngtương ứng với nội dung bài

2 Dạy bài mới.

Hoạt động 1 : Thảo luận lớp để tìm hiểu khái niệm thực hiện pháp luật.

* Mục tiêu: Giúp học sinh nêu được khái niệm thực hiện pháp luật.

* Cách tiến hành:

Bước 1: Giáo viên sử dụng máy chiếu Projector cho học sinh xem một số hình

ảnh về việc cá nhân, tổ chức không thực hiện pháp luật về Luật phòng chống buônlậu, Luật giao thông đường bộ