Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả các phong trào hoạt động của đoàn thanh niên ở trường THPT triệu sơn 6

Ở trường THPT Triệu Sơn 6, dưới sự chỉ đạo Cấp ủy Đảng, Ban giám hiệu và các tổ chức Đoàn thể trong nhà trường luôn coi trọng việc giáo dục con người phát triển toàn diện, sẵn sàng hội n

I MỞ ĐẦU:

1 LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Sự nghiệp Đổi mới đất nước đã và đang được tiến hành một cách toàn diện,sâu sắc với mục tiêu là xây dựng một nền kinh tế trí thức, có thể hội nhập với nềnkinh tế quốc tế Để đủ sức hội nhập, nhân tố con người được đặt vào vị trí trungtâm của chiến lược phát triển kinh tế xã hội và xây dựng đất nước Hội nghị lần thứ

7 BCH Trung ương khóa X đã khẳng định “Thanh niên được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người.”

Cuộc sống luôn vận động, phát triển không ngừng đòi hỏi nhiều khía cạnhkhác nhau ngoài kiến thức và tài năng Trong một xã hội cạnh tranh khốc liệt nhưhiện nay nếu không được trang bị kiến thức, rèn luyện kỹ năng, nâng cao vốnsống, bồi dưỡng nhân cách thì con người khó có thể ứng phó tích cực khi phảiđối mặt với những tình huống thử thách, những khó khăn trong cuộc sống Đặcbiệt là giới trẻ - những chủ nhân tương lai của đất nước

Ở trường THPT Triệu Sơn 6, dưới sự chỉ đạo Cấp ủy Đảng, Ban giám hiệu

và các tổ chức Đoàn thể trong nhà trường luôn coi trọng việc giáo dục con người

phát triển toàn diện, sẵn sàng hội nhập với bốn tiêu chí: “Tự tin, Năng động, Thông minh và Sáng tạo” Tuy nhiên, trong hai năm trở lại đây, chất lượng

hoạt động của Đoàn thanh niên nhà trường có nhiều hạn chế Nội dung, hìnhthức sinh hoạt và hoạt động đoàn thiếu hấp dẫn, ít sáng tạo và chưa theo kịp sựchuyển động của tình hình thanh niên cũng như yêu cầu của cuộc sống tronggiai đoạn hiện nay Một bộ phận đoàn viên còn thụ động, ngại hoạt động phongtrào, vô cảm và còn khuyết thiếu nhiều kĩ năng sống

Xuất phát từ những thực trạng, cũng như mục tiêu nêu trên, để hoạt độngĐoàn trong trường THPT Triệu Sơn 6 đạt kết quả cao, với cương vị là Bí thưĐoàn trường tôi đã lập kế hoạch và triển khai các hoạt động cho Đoàn thanhniên năm học 2017 – 2018 Sau một năm học thực hiện kế hoạch, kết quả thuđược rất khả quan nên tôi mạnh dạn viết thành sáng kiến kinh nghiệm trongnăm học này Rất mong nhận được sự đánh giá và góp ý của các bạn đồng

nghiệp để hoàn thiện hơn Tên đề tài sáng kiến kinh nghiệm: “Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả các phong trào hoạt động của Đoàn Thanh niên ở trường THPT Triệu Sơn 6”.

- Giáo dục các giá trị sống đích thực, hình thành lí tưởng sống đúng đắn và

phát triển nhân cách cao đẹp cho HS

- Rèn luyện, nâng cao một số kỹ năng sống cơ bản, cần thiết cho HS để các

em vững vàng ứng phó được với các vấn đề nảy sinh trong cuộc sống

3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:

Đối tượng nghiên cứu: 530 đoàn viên thuộc 3 khối lớp: 10,11,12 trườngTHPT Triệu Sơn 6

4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

Các phương pháp nghiên cứu sau đây được sử dụng:

- Phương pháp nghiên cứu lí luận:

Nghiên cứu tài liệu, sách, tạp chí, các công trình nghiên cứu… để hình thành

cơ sở lí luận cho đề tài

- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm:

Theo dõi hoạt động học tập, sinh hoạt, vui chơi của HS nhằm tìm hiểu kĩ vềđạo đức, lí tưởng và những kĩ năng sống được biểu hiện và vận dụng trong thực

tế giao tiếp ứng xử của các em

- Phương pháp thống kê toán học:

Lập bảng biểu, thống kê, phân tích, xử lí các số liệu của đề tài, giúp đánh giávấn đề chính xác, khoa học

5 NHỮNG ĐIỂM MỚI CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

Các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả các hoạt động phong trào

mà Đoàn TN nhà trường chịu trách nhiệm lập kế hoạch và tổ chức thực hiệnnhư:

- Lập kế hoạch cho các hoạt động ngay từ đầu năm học

- Tổ chức các hoạt động gắn kết tình thầy trò, nâng cao hiệu quả dạy học

- Tổ chức các hoạt động giúp HS nhận thức, phòng tránh được các nguy cơ

gây hại cho các em như: mất ATGT, nghiện hút, xâm hại tình dục, sứckhỏe sinh sản vị thành niên…

- Trải nghiệm khám phá và viết bài về quê hương Thanh Hóa

- Tư vấn nghề cho HS đặc biệt là HS khối 12

II NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

1 CƠ SỞ LÍ LUẬN:

1.1 Vai trò của tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh

Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là thành viên hệ thống chính trị, hoạt độngtrong khuôn khổ Hiến pháp và Pháp luật của nước CHXHCN Việt Nam Đoànphối hợp với các cơ quan nhà nước, các đoàn thể, các tổ chức xã hội, các tập thểlao động và gia đình để chăm lo giáo dục, đào tạo, bảo vệ thanh thiếu niên Tổchức động viên, khích lệ Đoàn viên, thanh niên tích cực học tập tiếp thu kiếnthức, rèn luyện thân thể, tu dưỡng đạo đức để trở thành chủ nhân tương lai củađất nước, có khả năng quản lý nhà nước và xã hội

Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong nhà trường THPT phát huy vai trò, tráchnhiệm nhằm xây dựng các thế hệ học sinh, sinh viên phát triển toàn diện, có đạođức tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và kỹ năng nghề nghiệp, giàu lòng yêu nước, cólối sống đẹp, có lý tưởng cách mạng và bản lĩnh văn hoá của con người Việt Nam Chi đoàn học sinh là tổ chức tế bào của Đoàn trường, là hạt nhân nòng cốtđoàn kết, tập hợp thanh niên Trong trường học, Chi đoàn học sinh thành lập từđầu năm học theo đơn vị lớp đứng đầu là bí thư chi đoàn Chi đoàn giáo viên làchi đoàn trung tâm làm nòng cốt hỗ trợ cho Đoàn trường, định hướng cho mọihoạt động Chi đoàn học sinh

Nhiệm vụ của Đoàn viên là luôn luôn phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng củaĐảng và Bác Hồ vĩ đại Tích cực học tập, lao động rèn luyện, tham gia các hoạtđộng xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Gương mẫu chấp hành và vận độngthanh niên, thực hiện đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước.Liên hệ mật thiết thanh niên, tích cực xây dựng Hội Liên hiệp Thanh niên ViệtNam, Hội Sinh viên Việt Nam, Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh; giúp

đỡ thanh niên và đội viên trở thành đoàn viên

1.2 Chức năng, nhiệm vụ của Bí thư Đoàn trường THPT.

Bí thư là người chỉ đạo trực tiếp và cao nhất của Đoàn trường, là cán bộquản lý có trách nhiệm giáo dục và tổ chức giáo dục thanh niên trong trườngthông qua các hoạt động sinh hoạt đoàn Do đó, Bí thư Đoàn trường phải xácđịnh chức năng nhiệm vụ của mình như sau:

- Quản lý, chỉ đạo tất cả các hoạt động của các Chi đoàn trong nhà trường.

- Lập kế hoạch chương trình hành động cả năm học về công tác thanh niên.

- Tham mưu cho cấp uỷ Đảng, Ban giám hiệu nhà trường.

- Phối hợp hoạt động cùng với các tổ chức đoàn thể khác trong và ngoài

nhà trường trong việc giáo dục và rèn luyện HS

- Đặc biệt Bí thư đoàn trường phải thật sự cầu nối giữa nhà trường, gia

đình, xã hội với các em HS; là người cố vấn hoạt động tự quản cho HS, là

người phối hợp các lực lượng xã hội nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục vàrèn luyện

Vậy, làm thế nào để thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của mình, và xâydựng được Đoàn trường vững mạnh xuất sắc?

2 THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ TRƯỚC KHI ÁP DỤNG SKKN:

Trong những năm qua, Đoàn trường THPT Triệu Sơn 6 đã tổ chức đượcnhiều phong trào, hoạt động và đã đạt được những kết quả rất đáng ghi nhận.Song nhìn chung hai năm trở lại đây, Đoàn trường đang gặp những khó khănnhất định, chưa đáp ứng được mục tiêu của nhà trường; với nhu cầu phát triểncủa xã hội Những khó khăn và hạn chế tập trung vào những yếu tố sau đây:

- Công tác rèn luyện Đoàn viên thanh niên chưa đồng đều, một số đoàn

viên còn chậm tiến, không tham gia vào các hoạt động phong trào

- Hình thức sinh hoạt đoàn chưa phong phú, thiếu sáng tạo chưa phù hợp

lứa tuổi các em nên không thu hút được HS tham gia

- Một số phong trào đã triển khai nhưng hoàn thành chưa tốt, hoạt động

chưa thường xuyên như: chương trình phát thanh, các CLB, các hoạt độngngoài giơ lên lớp, học hướng nghiệp…

- Trong công tác tuyên truyền, còn đơn điệu dè dặt chưa thuyết phục được

đoàn viên thanh niên

=> Những khó khăn của Đoàn trường hiện nay đã tác động không nhỏ đến côngtác Đoàn và phong trào thanh thiếu niên hiện nay

3 CÁC SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC SỬ DỤNG ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:

Để các em HS có thể phát triển một cách toàn diện cả về trí lực, thể lực vànhân cách, Đoàn TN có vai trò vô cùng quan trọng Chính Đoàn TN nhà trường

sẽ tổ chức các phong trào hoạt động sinh hoạt tập thể, hoạt động ngoài giờ lênlớp cho các em Thông qua các hoạt động này, HS sẽ được vui chơi, thư giãnlành mạnh, được rèn luyện thể chất, phát huy năng lực cá nhân, trải nghiệm cuộcsống… từ đó giúp cho việc học tập của HS ở trường thú vị hơn Vậy làm thế nào

để các hoạt động của Đoàn TN thực sự có chất lượng, hiệu quả? Với tư cách là

Bí thư Đoàn, tôi có một số giải pháp sau:

3.1 Lập kế hoạch triển khai nội dung các hoạt động đoàn ngay từ

đầu năm học

Trong một năm học, ngoài hoạt động học tập của HS sẽ có rất nhiều hoạtđộng khác diễn ra như sinh hoạt văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao, các hoạtđộng ngoài giờ lên lớp… do Đoàn trường tổ chức nhằm mục đích rèn luyện cho

HS Các hoạt động đó muốn tổ chức thành công cần phải có kế hoạch cụ thể

Kế hoạch hoạt động đoàn nên thay đổi theo từng năm học cho phù hợp với

kế hoạch giáo dục của nhà trường Năm học 2017 – 2018, tôi lập kế hoạch hoạtđộng đoàn như sau:

- Hát đơn ca, tốp ca

- Đối tượng: GV và HS

An toàn giao thông

- Nâng cao ý thức đảmbảo ATGT cho HS

- Đội mũ bảo hiểm khi đi

xe đạp điện, xe máy điệnBồi dưỡng các bộ đoàn

cốt cán khối 10

Chọn mỗi chi đoàn 2 HSlàm cốt cán để bồi dưỡng10

Chào mừng ngày

Phụ nữ Việt Nam

20/10

Thi tài nấu ăn

Mỗi chi đoàn phụ tráchhoàn thành 01 món ăn đãbốc thăm trong một thờigian quy định

11

Chào mừng ngày

Nhà giáo ViệtNam 20/11

Thi đua dành nhiềuhoa điểm 10

Trao thưởng cho mỗi chiđoàn 01 HS nhiều điểmgiỏi, không điểm yếutính từ đầu tháng 10Làm tập san

Mỗi chi đoàn làm 01 tập

san theo chủ đề “Người thầy”

- Sinh hoạt ngoại khóakết hợp tổ chức trò chơiđoán ô chữ, đoán tên đất,tên người…

- Tặng quà cựu chiếnbinh nhà trường

Tri ân, tặng quà cựu chiến binh trong trường

1

Rèn luyện kỹ năng

sống và giáo dục

Khám phá, trải nghiệm Tổ chức cho HS khối 11

tham quan Lam Kinh

giá trị sống cho

HS

sức khỏe sinh sản vịthành niên

viện huyện Triệu Sơn tổchức buổi tư vấn cho HS

- Mỗi chi đoàn hoànthành 02 sản phẩm dự thitheo chủ đề trong thờigian quy định

- Phát động phong trào:Thanh niên trường THPTTriệu Sơn 6 nói khôngvới thuốc lá và ma túy

5

Thanh niên với vấn đềnghiện hút thuốc lá Thanh niên với ma túy

3.2 Lựa chọn và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ đoàn cốt cán của các chi

sự lựa chọn và bồi dưỡng cho đội ngũ cốt cán này ngay từ khi mới vào lớp 10

 Cách lựa chọn cán bộ đoàn:

- Ứng cử:

Để thành lập BCH các Chi đoàn tôi khuyến khích các em tự ứng cử Cáchlàm này sẽ tạo điều kiện cho những HS thích hoạt động phong trào có điều kiện

để thể hiện năng lực của mình Tự ứng cử cũng cho thấy các em tự tin vào bảnthân, có nhu cầu tham gia vào các hoạt động đoàn thể để rèn luyện, tu dưỡng vàphát triển nhân cách của mình

 Nội dung tập huấn đội ngũ cán bộ đoàn cốt cán:

- Vai trò, nhiệm vụ của cán bộ đoàn thanh niên.

- Các giá trị sống mà nhân loại hướng tới.

- Các kỹ năng sống cần thiết đối với học sinh THPT

- Các bài tập tình huống về kỹ năng sống và cách giải quyết

- Kỹ năng tổ chức các trò chơi, tổ chức câu lạc bộ…

Với cách làm này tôi đã có được một đội ngũ cán bộ đoàn cốt cán năngđộng, nhiệt tình, có khả năng chỉ đạo, triển khai các hoạt động của chi đoàn mìnhphụ trách Mặt khác, qua tập huấn, các em được rèn luyện đức tính tự tin, tinh thầnđoàn kết, kỹ năng đảm nhận trách nhiệm, kỹ năng hợp tác vì mục tiêu chung củaĐoàn trường Hiểu rõ hơn về các giá trị sống và được dịp rèn KNS đã tạo điều kiệncho các em hoạt động đoàn hiệu quả hơn

3.3 Tổ chức các hoạt động đoàn gắn kết tình thầy trò, nâng cao

hiệu quả dạy học

Trong các ngày lễ lớn như 20/11, 8/3, 26/3… hằng năm, BCH đoàntrường luôn được giao nhiệm vụ tổ chức các hoạt động sinh hoạt tập thể với mụcđích ôn lại các giá trị truyền thống, tạo không khí sinh hoạt tập thể vui khỏe bổích cho HS Là bí thư đoàn trường, tôi được giao nhiệm vụ lập kế hoạch tổ chứccác buổi lễ kỷ niệm đó Đây cơ hội lớn để tôi thông qua các hoạt động tập thểgắn kết tình thầy trò; tạo ra mối quan hệ gần gũi, hiểu nhau hơn giữa GV và HS

Cụ thể:

Ví dụ 1: Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11

Đây là ngày hội của ngành Giáo dục nên được các tổ chức trong nhàtrường quan tâm, ủng hộ Các hoạt động chào mừng ngày 20/11 luôn được Đoàn

TN nhà trường tổ chức đa dạng, với quy mô lớn Trong ngày này tôi tập trungvào các hoạt động nhằm ôn lại truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, “kính thầy,

mến bạn”; giúp HS “tri ân thầy cô”, hiểu và gần gũi hơn với các thầy cô giáo để

từ đó góp phần cho việc dạy học của thầy và học tập của trò đạt kết quả tốt hơn

Hoạt động 1: Phát động cuộc thi sáng tác về người thầy trong toàn trường

- Yêu cầu mỗi chi đoàn hoàn thành 01 tập san (khoảng 15 – 20 trang) tập hợpcác sáng tác của các thành viên trong lớp về thầy trò, nhà trường

- Các bài viết được viết bằng tay hoặc đánh máy, có trang trí minh họa

- GVCN và GV Ngữ văn cố vấn cho HS hoàn thành tập san

Hoạt động 2: Phát động phong trào thi đua học tập dành nhiều điểm giỏi

dâng tặng thầy cô.

- Phát động phong trào trong toàn trường với cả 3 khối 10, 11, 12

- Sau khi kết thúc, mỗi lớp chọn ra 2 HS có nhiều điểm khá, giỏi nhất và không

có điểm nào dưới trung bình để trao thưởng

Hoạt động 3: Tổ chức cuộc thi văn nghệ với chủ đề về thầy cô, về quê hương đất nước

(Hoạt động này cần phối hợp với Công đoàn nhà trường và Chi đoàn giáo viên)

Yêu cầu của cuộc thi:

+ Đúng chủ đề

+ Phải là tiết mục tập thể

+ Thể loại: hát múa, diễn kịch…

+ Đặc biệt: các tiết mục có phải có sự tham gia biểu diễn của các giáo viên

và cán bộ nhân viên nhà trường

(ảnh minh họa)

Tiết mục của tập thể lớp 12A5 và cô giáo Lê Thị Nhàn

(ảnh minh họa)

Tiết mục lớp 12A3 và GVCN Lê Văn Lập cùng thầy Hưởng, cô Ngân

Ví dụ 2: Kỷ niệm ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3

Trong ngày lễ kỷ niệm này, tôi tổ chức cuộc thi cắm hoa nghệ thuật giữa

các chi đoàn HS theo chủ đề về “người phụ nữ Việt Nam” Mỗi lớp dự thi 02

sản phẩm Bao gồm cắm hoa và thuyết trình về sản phẩm

Các sản phẩm của HS dự thi sẽ là những món quà ý nghĩa, chân thành màcác em HS tự tay hoàn thành và dâng tặng cho các giáo viên của mình trongngày Quốc tế Phụ nữ 8/3

Ví dụ 3: Kỷ niệm ngày thành lập đoàn 26/3

Kỷ niệm ngày thành lập đoàn 26/3 thông thường Đoàn TN hay tổ chứccác cuộc thi thể thao cho các chi đoàn HS Trong dịp này, tôi lập kế hoạch tổchức các môn thi tập thể và cá nhân như: bóng đá nam, kéo co nữ, đi 2 người 3chân, đi xe đạp chậm… Để các cuộc thi này được diễn ra thành công tốt đẹp thìkhông thể thiếu vắng vai trò của GVCN lớp Chính GVCN cùng với cán bộ lớp,cán bộ đoàn sẽ tổ chức thành lập và quản lý đội tuyển TDTT lớp mình; cùngthảo luận, trao đổi phương pháp thi đấu cho các môn thi đồng thời tổ chức cổ vũcho các thành viên đội tuyển lớp mình Trong các ngày thi đấu diễn ra cũng có

(ảnh minh họa)

sự cổ vũ, động viên của BGH và các thầy cô trong nhà trường tạo nên mộtkhông khí sôi động, hào hứng.

Với các hoạt động trên tôi không chỉ giúp các em nhận thấy và phát huytruyền thống “tôn sư trọng đạo” mà đây còn là dịp tốt để gắn kết tình thầy trò.Thông qua các hoạt động này, GV và HS được dịp gần gũi và hiểu nhau hơn,khoảng cách giữa thầy và trò được rút ngắn sẽ tạo điều kiện cho việc giảng dạycủa thầy và học tập của trò đạt hiệu quả tốt hơn

3.4 Tổ chức hoạt động đoàn phải kết hợp với rèn luyện kỹ năng

sống, giáo dục giá trị sống cho học sinh.

Bên cạnh việc học tri thức, học cách làm việc để nhằm chuẩn bị cho cuộc

sống mưu sinh, HS cũng cần biết nên sống ra sao Theo Lewis L Dunnington “Ý nghĩa của cuộc sống không phải ở chỗ nó đem đến cho ta điều gì mà ở chỗ ta có thái

độ đối với nó ra sao; không phải ở chỗ điều gì xảy ra với ta mà ở chỗ ta phản ứng với những điều đó như thế nào” (2) Nghĩa là làm thế nào để ứng phó trước tình

huống, quản lý cảm xúc, học cách giao tiếp, ứng xử với mọi người xung quanh, làmthế nào để giải quyết mâu thuẫn trong mối quan hệ, làm thế nào để thể hiện bản thânmột cách tích cực, lành mạnh Nếu HS không có nền tảng giá trị sống (4) rõ ràng vàvững chắc, dù cho được học nhiều kỹ năng đến đâu, HS sẽ không biết cách sử dụngnguồn tri thức ấy sao cho hợp lý, mang lại lợi ích cho bản thân và cho xã hội

Chính vì thế, khi lập kế hoạch cho các hoạt động đoàn, tôi luôn chú trọngkết hợp để giáo dục giá trị sống và rèn luyện kỹ năng sống cho HS (3), (7)

Ví dụ 1: Hội diễn văn nghệ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11

Trong hội diễn lần này, tôi yêu cầu các chi đoàn chọn tiết mục văn nghệ códàn dựng tập thể, đặc biệt ưu tiên cho tiết mục có sự góp mặt của cán bộ giáo viênnhà trường Để dàn dựng được một tiết mục văn nghệ tập thể như thế, các em cần

phải học cách tôn trọng lẫn nhau; phải đoàn kết, hợp tác và có tinh thần trách nhiệm vì tập thể Đó là một số giá trị của cuộc sống mà các em phải hiểu được.

Cũng thông qua tập luyện và biểu diễn văn nghệ, HS cũng có dịp rèn

luyện các KNS như: KN giao tiếp, KN đảm nhân trách nhiệm, KN tư duy sáng tạo, KN hợp tác… Đây đều là những KNS rất cần thiết cho cuộc sống của các

em sau này

(ảnh minh họa)