Phát huy tích cực của học sinh trong dạy học bài 11 bản vẽ xây DỰNG công nghệ 11

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓATRƯỜNG THPT LÊ LỢI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA HỌC SINH TRONG DẠY HỌC BÀI 11-BẢN VẼ XÂY DỰNG -CÔNG NGHỆ 11 Nười thực hiện: Lê Thị Vă

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

TRƯỜNG THPT LÊ LỢI

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA HỌC SINH TRONG DẠY HỌC BÀI 11-BẢN VẼ XÂY DỰNG -CÔNG NGHỆ 11

Nười thực hiện: Lê Thị Văn Chức vụ: Giáo viên

SKKN thuộc lĩnh vực : Công nghệ.

THANH HÓA NĂM 2017

MỤC LỤC

Phần I: Phần mở đầu

2 Mục tiêu của đề tài Trang 3

3.Nhiệm vụ của đề tài Trang 3

Phần II: Nội dung của đề tài

1.Cơ sở lí luận của đề tài Trang 4

2 Cơ sở thực tiễn của đề tài Trang 4

3.Thực trạng của vẫn đề Trang 4

4.Giải pháp thực hiện Trang 5

Phần III: kết quả khảo nghiệm và những kiến nghị đề xuất

1.Kết quả khảo nghiệm Trang 16

2.Kiến nghị đề xuất Trang 16

Phần IV: Kết luận chung

PHẦN I:PHẦN MỞ ĐẦU 1.Lý do chọn đề tài

Mục tiêu của giáo dục trung học phổ thông nhằm giúp học sinh củng cố

và phát triển những kết quả của giáo dục trung học cơ sở,hoàn thiện học vấn phổthông và có những hiểu biết thông thường về kỹ thuật và hướng nghiệp,có điềukiện phát huy năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học đạihọc,cao đẳng,trung cấp,học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động

Ở chương trình giáo dục phổ thông, công nghệ là môn học ứngdụng,nhằm giúp cho học sinh nhận thức được các kiến thức khoa học cơ bản làthực tế và hữu ích cho cuộc sống, giúp cho các em có cơ hội tìm hiểu ,tiếpcận,thực hành và tự cảm nhận năng lực sở trường để định hướng nghề nghiệptương lai ,góp phần phát triển toàn diện cho họa sinh.Tuy nhiên, việc dạy vàhọc môn công nghệ ở các trường THPT hiện nay đang có rất nhiều bất cập, phầnlớn các em học sinh tiếp cận với môn học một cách thụ động và miễn cưỡng vớitâm lí công nghệ là môn phụ, học chỉ để có điểm và đủ điều kiện lên lớp, vàchính bản thân người thầy đứng lớp cũng gặp phải trạng thái tâm lí như vậy dẫnđến tình trạng dạy và học kiểu đối phó

Thọ Xuân là vùng đất địa linh nhân kiệt, tiếp bước cho truyền thống hiếuhọc của cha ông, bên cạnh đó là sự quan tâm chỉ đạo sát sao của các cấp banngành cho công cuộc đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, pháthuy tính tích cực chủ động sáng tạo của người dạy và học, bộ môn công nghệ sẽđược các em đón nhận với niềm say mê ham hểu biết nếu như người thầy giúpcác em nhận thức được tầm quan trọng của môn học với thực tiễn,với cuộcsông ,phát huy được tính tích cực,tự giác chủ động,sáng tạo của học sinh trongmỗi tiết học, rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn,tác động đếntình cảm ,đem lại niềm vui, hứng thú học tập của học sinh với bộ môn Vì vậy

tôi lựa chọn đề tài “ Phát huy tính tích cực của học sinh trong dạy học bài 11-BẢN VẼ XÂY DỰNG- Công nghệ 11”

2 Mục tiêu của đề tài:

Qua nhiều năm giảng dạy tôi nhận thấy bài 11 Bản vẽ xây dựng , là kiếnthức mới và khó dù nó có gắn liền với cuộc sống của các em sau này thì các emcũng tiếp cận bài học một cách thụ động và máy móc, bài học với các em rất khôkhan và cứng nhắc Nhiệm vụ của người thầy phải phát huy được tính tích cực ,chủ động sáng tạo của học sinh, ghi nhớ khắc sâu và vận dụng kiến thức vàothực tiễn để các em thấy được nội dung môn học rất gần gũi, hữu ích cho bảnthân và định hướng nghề nghiệp cho tương lai

3.Nhiệm vụ của đề tài:

Nghiên cứu phát huy tính tích cực của học sinh trong dạy học bài

11-BẢN VẼ XÂY DỰNG - chương trình công nghệ 11 Qua đó các em thấy yêu

thích môn học và có định hướng nghề nghiệp tương lai

PHẦN II: NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI

1.Cơ sở lý luận của đề tài

Hội nghị TƯ 8 khóa XI đã thông qua Nghị quyết “về đổi mới căn bản,toàndiện giáo dục và đào tạo,đáo ứng yêu cầu công nghiệp hóa,hiện đại hóa trongđiều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”.Nghị quyết nêu rõ quan điểm chỉ đạo,mục tiêu và các nhiệm vụ giải pháp thựchiện đổi mới căn bản,toàn diện giáo dục và đào tạo Để đáp ứng mục tiêu đó,người dạy phải phát huy tính tích cực,tự giác,chủ động,sáng tạo của họcsinh.Mỗi PPDH đưa ra phải phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học,rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn,tác động đến tình cảm ,đemlại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh

2.Cơ sở thực tiễn của đề tài

Bản vẽ kỹ thuật là các thông tin kỹ thuật được trình bày dưới dạng đồ họatheo các quy tắc thống nhất Trong sản xuất có nhiều loại bản vẽ kỹ thuật , song

có 2 loại bản vẽ kỹ thuật thuộc hai lĩnh vực quan trọng là bản vẽ cơ khí và bản

vẽ xây dựng Dù ở giai đoạn nào của công cuộc kiến thiết và xây dựng đất nướcthì bản vẽ kỹ thuật cũng đóng vai trò rất quan trọng Hơn nữa Việt Nam là đấtnước có xuất phát điểm là thuần nông,dân số lớn, đa phần ít quan tâm đến sựphát triển của khoa học công nghệ , cụ thể với vai trò của các bản vẽ với sự pháttriển kinh tế, phát triển các hạng mục công trình Gần gũi hơn với cuộc sốngngười dân là bản vẽ nhà Bản vẽ nhà rất quan trọng trong xây dựng nhà ở nhưng

ở các làng quê Việt Nam còn đang rất xa lạ và chưa hiểu được tầm quan trọngcủa nó

Là thế hệ tương lai của đất nước,dù bản thân mỗi học sinh sau này có địnhhướng nghề nghiệp như thế nào nhưng vẫn trang bị cho mình vốn hiểu biết nhấtđịnh về bản vẽ kĩ thuật nói chung, cụ thể là bản vẽ xây dựng ngay trên ghế nhàtrường phổ thông là rất quan trọng

3.Thực trạng của vấn đề:

-Biết các loại hình biểu diễn cơ bản trong bản vẽ nhà.

-Đọc được bản vẽ mặt bằng tổng thể, bản vẽ nhà

Khi lên lớp người giáo viên sẽ lần lượt đưa ra các nội dung và một sốcâu hỏi gợi mở.Học sinh trả lời và ghi nội dung vào vở Như vậy các em đã rấtthụ động nghe và chép Nhất là khi các em phải làm quen và ghi nhớ các thuậtngữ kỹ thuật xa lạ và khó hiểu, các em sẽ bị nhầm lẫn và rất khó khắc sâu kiếnthức

Như vậy trong các giờ học trên lớp giáo viên sẽ phát huy năng lựcthuyết trình truyền thụ kiến thức cho học sinh Và mức độ tiếp nhận của các e sẽhạn chế và không khắc sâu được nội dung bài học

4.Giải pháp thực hiện

Nội dung bài 11 Bản vẽ xây dựng là phần kiến thức mới và khó với họcsinh,các em phải làm quen với các thuật ngữ chuyên ngành, nên ở mỗi tiết họcgiáo viên đưa ra các tình huống có vấn đề,các hình ảnh mang tính minh họa, môhình ,tranh ảnh, vật thật ( nếu có), kết hợp với công nghệ thông tin,và nhất lànhững kinh nghiệm thực tiễn, học sinh được quan sát, so sánh và rút ra kết luận.Qua đó bài học sẽ sinh động và ý nghĩa hơn, các em sẽ khắc sâu kiến thức củamình ,đồng thời ứng dụng kiến thức vào thực tiễn

Với phương pháp dạy học mới giáo viên không còn đóng vai trò đơn thuần

là người truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người thiết kế, tổ chức, hướngdẫn các hoạt động độc lập hoặc theo nhóm nhỏ để học sinh tự lực chiếm lĩnh nộidung học tập, chủ động đạt các mục tiêu kiến thức, kĩ năng, thái độ theo yêu cầucủa chương trình

VẬN DỤNG CỤ THỂ BÀI 11: BẢN VẼ XÂY DỰNG Tạo ra tình huống có vấn đề: Giáo viên đưa ra một số hình ảnh các công trình

kiến trúc và xây dựng

? Các e quan sát và nhận xét các hình ảnh trên thể hiện nội dung gì? Có điểm gìchung giữa các hình ảnh đó? Để trả lời các câu hỏi ta nghiên cứu bài 11 Bản vẽxây dựng

I. KHÁI NIỆM CHUNG

Học sinh quan sát các hình ảnh sau và nhận xét khái quát về bản vẽ xây

dựng

 Bản vẽ xây dựng bao gồm bản vẽ các công trình xây dựng như: nhà cửa ,cầu đường, bến cảng…

?Học sinh quan sát và nhận xét nội dung của bản vẽ nhà

 Bản vẽ nhà là bản vẽ thể hiện hình dạng, kích thước và cấu tạo của ngôinhà

 Công dụng bản vẽ nhà : Người thi công căn cứ vào bản vẽ để xây dựngngôi nhà

II BẢN VẼ MẶT BẰNG TỔNG THỂ

Hs quan sát và nhận xét nội dung của bản vẽ:

 Quan sát bản vẽ các em thấy được vị trí của các dãy nhà , các công trìnhxây dựng với hệ thống đường xá , cây xanh

*KL: bản vẽ mặt bằng tổng thể là bản vẽ hình chiếu bằng của các công trìnhtrên khu đất xây dựng Trên bản vẽ mặt bằng tổng thể thể hiện vị trí các côngtrình với hệ thống đường xá,cây xanh…hiện có hoặc dự định xây dựng và quyhoạch của khu đất

 HS quan sát và đọc bản vẽ mặt bằng tổng thể một trường trung học cơ sở

( GV có thể gợi ý: Ngôi trường này gồm mấy dãy nhà? Mỗi dãy nhà có mấytầng? có liên kết với nhau như thế nào? Chức năng mỗi dãy nhà? Vị trí các dãynhà với hệ thống đường xá xung quanh? Khu vực sân trường, vườn trường được

bố trí như thế nào? Các dãy nhà có hướng như thế nào? )

 Để trả lời được các câu hỏi học sinh phải nghiên cứu sách giáo khoa đểhiểu được các kí hiệu trong bản vẽ và kí hiệu mũi tên chỉ hướng Bắc đểđịnh hướng các công trình

 Sau khi tìm hiểu nội dung của bản vẽ mặt bằng tổng thể GV cho HS quansát bản vẽ hình chiếu phối cảnh của toàn bộ công trình

* HS sẽ quan sát và ghi nhớ nội dung của bản vẽ mặt bằng tổng thể

* GV yêu cầu học sinh làm bài thực hành sau:

Đề bài: Em hãy vẽ bản vẽ mặt bằng tổng thể trường THPT Lê Lợi

Lưu ý: Ban đầu học sinh sẽ cảm thấy quá sức khi tự mình phải xây dựng bản vẽmặt bằng tổng thể của một ngôi trường có diện tích tương đối lớn, nhưng sau khihoàn thành bản vẽ thì các em sẽ khắc sâu nội dung của bài học và cảm nhận sâusắc tình cảm với ngôi trường mình đang học

 Bản vẽ mặt bằng tổng thể trường THPT Lê Lợi

Lưu ý: giáo viên gợi ý cho học sinh:

- Trường học gồm có mấy dãy nhà, mỗi dãy nhà có bao nhiêu tầng?Liên kết với nhau như thế nào? Các dãy nhà có hướng như thế nào?Cách bố trí vườn hoa cây cảnh, sân trường,vườn trường, sân thểdục, sân bóng đá được bố trí ra sao?

- Sau gợi ý của giáo viên học sinh rất hứng thú với bài tập, qua bàitập này một lần nữa các em ghi nhớ sâu đậm hình ảnh mái trườngTHPT Lê Lợi mà các em cảm thấy rất gần gũi thân quen

 Giáo viên nhận xét kết quả bài thực hành

III CÁC HÌNH BIỂU DIỄN NGÔI NHÀ

 Học sinh quan sát và nhận xét các hình biểu diễn chính của ngôi nhà KL: Các hình biểu diễn chính của một ngôi nhà gồm có: các mặt bằng,mặt đứng

và mặt cắt

1 Mặt bằng:

 Yêu cầu học sinh quan sát nhận biết đâu là mặt bằng, đọc các thông tinđược thể hiện trên bản vẽ mặt bằng tầng 1 và tầng 2

-GV gợi ý: Ngôi nhà này có mấy tầng? Mỗi tầng có bao nhiêu phòng? Cácphòng được bố trí như thế nào? Vị trí cửa ra vào, cửa sổ, cầu thang? Vị trí đồđạc trong các phòng? Kích thước theo chiều dài và rộng của các phòng vàkích thước cửa sổ, cửa ra, cầu thang?

? Đặc điểm để phân biệt mặt bằng tầng 1 và mặt bằng tầng 2? Nhìn vào vị trícầu thang Mặt bằng tầng 1 là 1 cánh thang bị cắt lìa, mặt bằng tầng 2 là 2cánh thang

?Với kích thước của ngôi nhà như vậy thì vị trí các phòng , cách bố trí đồ đạctrong các phòng đã hợp lí chưa? Nếu thấy chưa hợp lí thì nêu phương án bốtrí cho hợp lí hơn

- Mỗi tầng đều có bản vẽ mặt bằng riêng

Chú ý kí hiệu cầu thang của mặt bằng tầng 1 và tầng 2

? Vì sao mặt bằng là hình biểu diễn quan trọng nhất của ngôi nhà?

2 Mặt đứng

 HS quan sát và nhận xét bản vẽ mặt đứng thể hiện nội dung gì? Chú ýnhận biết vị trí của ban công tầng 2.

 GV yêu cầu học sinh liên hệ thực tế các phương pháp làm móng nhà theo

E hãy vẽ bản vẽ mặt bằng của ngôi nhà em đang ở hoặc sẽ ở trong tươnglai.

* Học sinh rất hứng thú với đề bài tập này và qua đó các e sẽ một lần nữakhắc sâu kiến thức về bản vẽ nhà

* Qua nhiều lần thử nghiệm cho các em làm bài thực hành này, đa số các emvẫn thể hiện mặt bằng tổng thể của ngôi nhà các em đang ở Qua đó giáo viêncùng các em sẽ phân tích bản vẽ và có một số nhận xét về cách bố trí các phòng

Qua bài thực hành này giáo viên cũng giúp các em có cách nhìn nhận đúngđắn hơn về môn học, sẽ giúp ích cho các em rất nhiều trong tương lai và các em

sẽ yêu thích môn học hơn

Giáo viên giao nhiệm vụ về nhà cho học sinh

Trong quá trình chuẩn bị đồ dùng dạy học , giáo án, và khi giảng bài, giáoviên phải hiểu rõ đối tượng học sinh của mình, để đưa ra phương pháp cho phùhợp, đừng đưa quá nhiều giáo cụ trực quan một lúc các em sẽ bị rối

Phần III : KẾT QUẢ KHẢO NGHIỆM VÀ NHỮNG KIẾN NGHỊ ĐỀ XUẤT 1/ Kết quả khảo nghiệm

So sánh kết quả với những năm trước , tôi thấy năm nay các

em đã hứng thú , hăng say hơn với môn học , thể hiện qua kết quả đạt được củatiết dạy Các em hiểu sâu sắc được vấn đề Sau giờ học các em cảm thấy mônhọc thật gần gũi với cuộc sống và thêm yêu môn học hơn

Lớp 11A2:khi dạy học theo phuong pháp truyền thống,dù ứngdụng CNTT vào bài giảng nhưng các em vẫn cảm thấy bài học cứng nhắc và ít

có sự liên hệ thực tế.( 11A2 là lớp mũi nhọn)

Lớp 11A5:Tôi đã cố gắng phát huy tính tích cực của HS và các

em rất hứng thú vói môn học và có sự liên hệ bài học với thục tiễn Các em ghinhớ bài học rất chủ động.(11A5 là lớp đại trà)

Khi day xong bài này, tiến hành kiểm tra 5 phút đối với cả 2 lớp

Thu được kết quả như sau

8 (18,6%)

0

(34,1%)

23 (52,27%)

6 (13,63%)

0

Nhìn vào bảng kết quả ta thấy khi phát huy tính sáng tạo ,tự giác của học sinh Thì có kết quả cao hơn, mặc dù năng lực của lớp 11A2tốt hơn 11A5

2.Những kiến nghị đề xuất

a) Đối với người dạy và người học

Để đạt được kết quả tốt phải có sụ cố gắng của cả thầy và trò

Đối với học sinh

-Phải chuẩn bị bài thật kỹ theo yêu cầu của giáo viên

-Phải đầu tư thời gian nhất định trau dồi kiến thức qua các tư liệu tham khảo-Chủ động trong giờ học, phát huy tính tích cực, sáng tạo trong tư duy của mìnhdưới sự hướng dẫn của thầy

-Liên hệ thực tế, áp dụng kiến thức đã học vào thựa tiễn đời sống, nâng cao tinhthần trách nhiệm của bản thân với các vấn đề của đời sống

Đối với giáo viên

- Phải đầu tư, soạn giáo án cẩn thận,chu đáo

- Phải có hướng khai thác hợp lý,phát huy trí lực của học sinh

- Trau dồi kiến thức tin học, kiến thức thực tiễn của bộ môn

- Yêu nghề, phát huy hết năng lực vào với nghề để thu kết quả tốt nhất

b) Ý kiến với các cấp lãnh đạo bộ môn

Dạy học công nghệ là một việc khó khăn để học sinh thấy được bản chất vấn đề

và để áp dụng kiến thức đó vào thực tiễn còn khó hơn Để thực hiện được điềunày cần rất nhiều nhân tố Trong đó có yếu tố quan trọng là sự quan tâm chỉ đạokịp thời,sát sao về chuyên môn của ngành giáo dục Chúng tôi là những ngườitrực tiếp làm công tác giảng dạy công ngệ ở các trường phổ thông , từ thực tế đãnêu xin kiến nghị như sau:

- Tăng cường các phòng thực hành, thí nghiệm, mô hình

- Giúp đỡ nhà trường bổ sung các tài liệu tham khảo

- Cần có các đợt bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên ngoài các đợt họcchuyên đề

- Cho giáo viên đi thực tế học tập kinh nghiệm ở các trường điểm trong vàngoài tỉnh

Phần IV

KẾT LUẬN CHUNG Qua nhiều năm công tác giảng dạy ,với niềm say mê nghề nghiệp

, tinh thần trách nhiệm , tình hình thực tế ở địa phương và nỗi trăn trở với nhậnthức còn non yếu của học sinh tôi nhận thấy cần phải cải tiến phương pháp giảngdạy, tìm ra hướng tiếp cận và lưu giữ kiến thức được tốt nhất

Sau một thời gian tìm tòi, học hỏi và nghiên cứu tài liệu, tham khảo

Trên đây chỉ là ý kiến của cá nhân tôi qua công tác giảng dạy và tìnhhình thực tế của địa phương Với mong muốn học sinh say mê với môn học hơn

và góp phần nhỏ bé của các em vào việc tuyên truyền sử dụng NLTK&HQ, bảo

vệ môi trường, nâng cao chất lượng cuộc sống

Trong khuôn khổ của đề tài có gì còn thiếu sót rất mong có sự giúp đỡ, trao đổi

ý kiến của các bạn đồng nghiệp

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG

ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 20 tháng 5 năm 2017

Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mìnhviết, không sao chép nội dung của ngườikhác