Một số biện pháp cải tạo, xây dựng cảnh quan sư phạm trường lớp xanh sạch đẹp

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓAPHÒNG GD & ĐT NGỌC LẶC SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ BIỆN PHÁP CẢI TẠO, XÂY DỰNG CẢNH QUAN SƯ PHẠM TRƯỜNG LỚP XANH - SẠCH - ĐẸP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC PHÙNG GIÁ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GD & ĐT NGỌC LẶC

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIỆN PHÁP CẢI TẠO, XÂY DỰNG CẢNH QUAN

SƯ PHẠM TRƯỜNG LỚP XANH - SẠCH - ĐẸP Ở TRƯỜNG

TIỂU HỌC PHÙNG GIÁO HUYỆN NGỌC LẶC

Người thực hiện: Lê Tiến Dũng Chức vụ: Hiệu Trưởng

Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Phùng Giáo SKKN thuộc lĩnh vực: Công tác quản lý

THANH HÓA NĂM 2016

MỤC LỤC

đội ngũ giáo viên và cha mẹ học sinh và học

sinh về vị trí và vai trò của công tác xây dựng

cảnh quan s phạm Xanh - Sạch - Đẹp trong nhà

trờng

5

b Biờn phỏp 2: Hiệu trưởng lập kế hoạch cải tạo xõy dựng

chỉnh trang cảnh quan sư phạm ngay từ đầu năm học

6

c Biờn phỏp 3 Hiệu Trưởng chỉ đạo tổ Tổ chức cải tạo

xõy dựng khuụng viờn trường lớp, thực hiện trồng,

chăm súc và giữ gỡn vệ sinh mụi trường

7

d Biện phỏp 4 Nõng cao vai trũ trỏch nhiệm của giỏo

viờn chủ nhiệm lớp và cỏn bộ nhà trường Xanh húa cỏc

lớp học và phũng làm việc

8

e Biện phỏp 5: Chỉ đạo giỏo dục kĩ năng sống cho học sinh

thuộc chủ đề bảo vệ và chăm súc cõy cụi, vệ sinh cỏ nhận,

vệ sinh trường lớp học Bảo vệ mụi trường xung quanh ta

9

g Biện phỏp 6: Tổ chức kiểm tra đỏnh giỏ việc thực hiện

xõy dựng chăm súc chỉnh trang khuụn viờn trường lớp

học theo từng giai đoạn

10

Tài liệu tham khảo - Phụ lục 1- Phụ lục 2 14,15,16

MỘT SỐ BIỆN PHÁP

CẢI TẠO XÂY DỰNG TRƯỜNG LỚP XANH - SẠCH - ĐẸP Ở TRƯỜNG

TIỂU HỌC PHÙNG GIÁO HUYỆN NGỌC LẶC

A PHẦN MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Trong giai đoạn hiện nay với điều kiện kinh tể còn nhiều khó khăn, kinh phí đầu tư cho xây dựng cơ sở vật chất nhà trường còn hạn chế đặc biệt là ở những trường thuộc địa bàn vùng sâu, vùng xa vùng khó khăn Theo tôi việc trước mắt quan trọng mà người quản lí trường tiểu học có thể làm được và nên làm đó là tổ chức cải tạo xây dựng khuôn viên trường lớp học Xanh - Sạch - Đẹp Thực hiện thành công nhiệm vụ này là đã góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục ở bậc tiểu học giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học ở các cấp trên Mục tiêu ấy đòi hỏi học sinh phải được học tập trong một môi trường thuận lợi mang tính sư phạm Nói khác đi là phải xây dựng môi trường cảnh quan sư phạm nhằm thực hiện tốt mục tiêu giáo dục về đạo đức , thể chất, thẩm mĩ cho học sinh ở nhà trường Trọng tâm giáo dục đạo đức cho học sinh ở bậc Tiểu học là học tập và thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy Thiếu Niên Nhi Đồng Trong đó điều 4 Bác có nhấn mạnh “ Giữ gìn vệ sinh thật tốt ”

Để thực hiện nhiệm vụ trọng tâm này, đòi hỏi ở trường Tiểu học cần phải xây dựng cảnh quan môi trường sư phạm tạo điều kiện hình thành thái độ tình cảm đúng đắn về thẩm mĩ và phát triển tốt về sức khỏe, thể chất cho học sinh, đồng thời giáo dục học sinh có ý thức yêu thích, giữ gìn vệ sinh cùng góp phần xây dựng và bảo vệ tốt môi trường cảnh quan sư phạm ở nhà trường, cũng như bảo

vệ môi trường xung quanh Cảnh quan môi trường bao gồm tất cả sự vật có quanh ta và có ảnh hưởng tác động rất nhiều đến hoạt động cũng như hiệu quả các công việc ta làm Nên yêu cầu xây dựng môi trường cảnh quan sư phạm trong một nhà trường hết sức là quan trọng và cần thiết Đó là công tác cần phải quan tâm nghiên cứu, học hỏi, triển khai thực hiện và đúc rút kinh nghiệm để ngày một hoàn chỉnh hơn.Trường Tiểu học Phùng Giáo được công nhận Chuẩn Quốc gia vào tháng 12 năm 2015 Sau khi xây dựng nhà trường đã được cấp phát và mua sắm trang thiết bị tương đối đầy đủ các tiện nghi Nếu nhà trường không có kế hoạch gìn giữ , bảo quản và xây dựng cảnh quan sư phạm thì đó là một điều thiếu sót rất lớn Vì vậy đòi hỏi mỗi nhà trường cần quan tâm tích cực hơn trong việc xây dựng môi trường cảnh quan sư phạm ở trường học cũng như khu vực xung quanh Từ những nhận thức như vừa nêu trên, bản thân tôi mạnh dạn chọn đề tài “Một số giải pháp cải tạo xây dựng trường lớp Xanh Sạch -Đẹp này để nghiên cứu và hy vọng có thể áp dụng cho trường của tôi hiện đang công tác và các đơn vị trường bạn có cùng hoàn cảnh

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

- Tìm ra được các cách làm hay hiệu quả áp dụng vào việc thực hiện cải tạo xây dựng môi trường Xanh - Sạch - Đẹp cho nhà trường nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường Tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 giai đoạn 2015 - 20120

III ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu công tác cải tạo xây dựng trường lớp Xanh - Sạch - Đẹp ở Trường Tiểu học Phùng Giáo

- Cách tổ chức thực hiện của Cán bộ, giáo viên và học sinh trường Tiểu học Phùng Giáo về vấn đề xây dựng và bảo vệ cảnh quan sư phạm của nhà trường Một đơn vị trường thuộc địa bàn vùng sâu, vùng xa trung tâm

- Nội dung này chỉ áp dụng cho Trường Tiểu học Phùng Giáo và các trường có cùng hoàn cảnh

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Để hoàn thành sáng kiến kinh nghiệm "Một số biện pháp cải tạo, xây dựng trường trường lớp Xanh - Sạch - Đẹp, tôi đã vận dụng các phương pháp sau:

1 Phương pháp nghiên cứu lý thuyết

2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

3 Phương pháp quan sát

4 Phương pháp đàm thoại

5 Phương pháp lấy ý kiến

6 Phương pháp thực hành sáng tạo

B NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

I CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ

Giáo dục môi trường là một quá trình thông qua các hoạt động giáo dục chính quy và không chính quy nhằm giúp con người có được sự hiểu biết, kỹ năng và giá trị tạo điều kiện cho họ tham gia vào phát triển xã hội bền vững về sinh thái Mục đích của giáo dục môi trường nhằm vận dụng những kiến thức và kỹ năng vào gìn giữ, bảo tồn, sử dụng môi trường theo cách thức bền vững cho cả thế hệ hiện tại và tương lai Nó cũng bao hàm cả việc học tập cách sử dụng những công nghệ mới nhằm tăng sản lượng và tránh những thảm họa môi trường, xóa nghèo đói tận dụng cơ hội và đưa ra những quyết định khôn khéo trong sử dụng tài nguyên Hơn nữa nó bao hàm cả việc đạt được những kỹ năng, có những động lực và cam kết hành động, dù với tư cách cá nhân hay tập thể, để giải quyết những vấn đề môi trường hiện tại và phòng ngừa những vấn đề mới nảy sinh Giáo dục môi trường trong trường phổ thông nhằm đạt đến mục đích cuối cùng

là mỗi học sinh được trang bị một ý thức trách nhiệm đối với sự phát triển bền vững của trái đất, một khả năng biết đánh giá vẻ đẹp của thiên nhiên và một giá trị nhân cách khắc sâu bởi một nền tảng đạo lý môi trường Là một chủ thể mang tính xuyên suốt trong sự hòa nhập với các môn học khác, giáo dục môi trường

mang lại cho học sinh cơ hội hiểu biết về môi trường, hiểu biết các quyết định

về môi trường của con người Giáo dục môi trường cũng tạo ra cơ hội để sử dụng tất cả các kỹ năng liên quan tới cuộc sống hôm nay và ngày mai của các

em Tất cả những điều này đưa chúng ta đến một hy vọng học sinh có nhiều ý kiến sáng tạo và tham gia tích cực cho sự lành mạnh của thế giới

Nguyên tắc thực hiện giáo dục môi trường:

Thực hiện giáo dục môi trường cần đảm bảo nguyên tắc đồng bộ phối hợp và tiến hành thường xuyên:

- Các cấp các ngành cần phải quan tâm đến vấn đề giáo dục bảo vệ môi trường

- Phối hợp giữa các đoàn thể, giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm, giáo dục thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

-Tiến hành thường xuyên, liên tục tránh thời vụ, tránh đối phó

II.THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC MÔI TRƯỜNG CẢNH QUAN SƯ PHẠM

Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC PHÙNG GIÁO

* Đặc điểm tình hình nhà trường

- Tổng số học sinh 291 em , đa số là cha mẹ làm nông hoặc đi làm ăn xa

- Tổng số lớp là 12 lớp

- Tổng số cán bộ giáo viên và công nhân viên là 19

- Tổng diện tích mặt bằng cuả trường 6014 m 2 Trong đó có 12 phòng học 10 điểm chính và 2 phòng học điểm lẻ

* Điểm mạnh Luôn được sự quan tâm hướng dẫn giúp đỡ tận tình của Phòng

GD&ĐT Ngọc Lặc, của các cấp chính quyền địa phương xã Phùng Giáo, cũng như sự kết hợp tích cực và đồng bộ của Ban Đại diện cha mẹ học sinh, Phần đa phụ huynh học sinh rất nhiệt tình và có trách nhiệm trước việc học tập của con cái

- Đã có nhân viên bảo vệ và phục vụ lo việc giữ gìn vệ sinh, cảnh quan của nhà trường Ngoài ra được sự phân công của nhà trường, phân công bên Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh, phân công cho học sinh ở khối 4&5 hỗ trợ cho việc chăm sóc cây, hoa của nhà trường

- Trường có không gian thoáng mát, đóng trên khu vực có phong cảnh sơn thủy hữu tình Phía trước là hồ cá rộng lớn, nước trong vắt, tươi mát quan năm, phía sau tựa lưng vào quả đồi với thế vững chắc

* Tồn tại:

Đối với cán bộ quản lí

- Chưa thực sự coi trong nhiệm vụ xây dựng cảnh quan sư phạm nhà trường là nhiệm vụ quan trọng, then chốt, chưa có kế hoạch và cụ thể hóa kế hoạch, chưa phân công nhiệm vụ rõ ràng cho các tập thể, cá nhân trong nhà trường để thực hiện nhiệm vụ xây dưng, tôn tạo, bảo vệ cảnh quan sư phạm nhà trường Phát huy chư hết vai trò của chỉ thị số 29 - TV/HU của Thường vụ Huyện ủy về vấn

đề giữ vệ sinh môi trương và cải tạo vườn tạp, còn sơ sài chung chung đại khái, hoặc làm cho có, đối phó cho xong

Đối với giáo viên

- Phần đa giáo viên chưa có trách nhiệm cao trong việc chăm sóc bảo vệ cảnh quan sư phạm nhà trường, các thầy các cô trong những năm gần đây chỉ chú trọng việc giáo dục học sinh trên lớp, nghiêng mạnh về dạy các môn học văn hóa, ít quan tâm đến giáo dục kĩ năng sống cho các em Hầu như ai cũng có suy nghĩ việc xây dựng cơ sở vật chất, cảnh quan sư phạm, bồn hoa cây cảnh là việc của nhà trường ,của ban giám hiệu

Đối với học sinh:

- Ý thức của học sinh chưa cao, chưa được giáo dục sâu sắc về vấn đề xây dựng

và bảo vệ cảnh quan sư phạm, chưa được tổ chức tham gia các hoạt động của lớp làm cho trường lớp đẹp hơn

- Thói quen của học sinh vùng nông thôn là đồ dùng còn đơn sơ, tiện đâu để đó, rác thải tùy tiện Khi các em đến trường muốn thay đổi được thói quen cũng phải

có thời gian hướng dẫn để các em nhận thức và tập luyện dần thì mới có kết quả

- Tình trạng học sinh mua quà từ bên ngoài đem vào trường ăn, nếu chúng ta không có nhắc nhở các em học sinh, thì đây cũng là những nguyên nhân làm cho trường lớp mất vệ sinh

- Tổng số học sinh của nhà trường tương đối đông, nếu không tổ chức sắp xếp trang thiết bị, qui hoạch trồng cây, xây dựng cảnh quan sư phạm hợp lý và có biện pháp duy trì tốt việc giữ vệ sinh trường lớp thì dể tạo ra một môi trường bề bộn ngổn ngang không có lợi cho giáo dục

Đối với phụ huynh:

Là một xã vùng kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn, đa số phụ huynh làm nông nghiệp hoặc đi làm ăn xa, thu nhập thấp không ổn định nên việc dành thời gian hầu như không có dẫn đến việc phối hợp cùng nhà trường là rất ít, phần lớn

là ông hoặc bà các em tham gia cùng nhà trường, hiệu xuất và công xuất lao động thấp

Đối với thực trạng về cơ sở vật chất:

- Khuôn viên nhà trường chưa được quy hoạch, thiếu cây bóng mát, thiếu bồn hoa cây cảnh, nhiều khu đất đang bỏ không để cỏ mọc tự do, cây cối không được chặt phát thường xuyên Thiếu sự quan tâm của cán bộ quản lí và giáo viên, chưa có người đảm nhiệm các công việc này

- Khu vệ sinh học sinh hết sức mất vệ sinh, còn dùng chung giữa giáo viên và học sinh

- Các phòng học thiếu ánh sáng, thiếu quạt mát cho giáo viên và học sinh vào mùa hè Sân trường điểm chính được cán bê tông nhưng không theo quy hoạch công trình ở mức cơ bản sơ sài, thiếu sự tinh vi, độ nét độ đẹp, xung quanh nhà trường chưa được xây dựng tường rào đầy đủ và kiên cố

Nhìn chung các phòng học xuống cấp, bề mặt tường lớp học thủng sứt có nhiều chỗ hồ rơi rất xấu, hệ thống cửa, kính vênh, vỡ hỏng hầu như gần hết Nhà trường thiếu các phòng chức năng nghiêm trọng, bàn ghế hư hỏng nặng, số lượng bàn nghế chủ yếu là được mượn từ các trường bạn dư thừa nên chất lượng cũng đã xuống cấp

* Đỏnh giỏ chung

Những năm qua cụng tỏc giỏo dục mụi trường trong nhà trường đó được ban giỏm hiệu quan tõm nội dung giỏo dục được tớch hợp rất phong phỳ trong cỏc tiết học Nhất là từ khi Bộ Giỏo dục và Đào tạo phỏt động phong trào thi đua “ Xõy dựng trường học thõn thiện, học sinh tớch cực” Trong những năm gần đõy việc giỏo dục mụi trường, xõy dựng cảnh quan mụi trường Xanh- Sạch - Đẹp được nhà trường chỳ trọng, tổ chức trồng cõy xanh trờn sõn trường, lao động làm

vệ sinh trường lớp, phõn cụng học sinh cỏc lớp làm vệ sinh hàng tuần Tuy nhiờn

do ý thức của học sinh và một số CBVC chưa thật sự quan tõm đến vấn đề mụi trường nờn ý thức xõy dựng bảo vệ mụi trường Xanh - Sạch - Đẹp vẫn cũn nhiều hạn chế, giỏo viờn chủ nhiệm chỉ nhắc nhở học sinh làm vệ sinh lớp học hàng ngày chưa để ý đến khu vực xung quanh Mặt khỏc do trường là đơn vị xa trung tõm cũn gặp rất nhiều khú khăn Chớnh vỡ vậy trong những năm qua cụng tỏc chỉ đạo xõy dựng cảnh quan mụi trường Xanh - Sạch - Đẹp chưa mang lại hiệu quả, khuụn viờn nhà trường thiếu búng mỏt của cõy xanh, cụng tỏc vệ sinh trường lớp nhiều lỳc khụng đảm bảo nhất là trong thời gian thi học kỳ và cuối năm, khu xử

lý rỏc chưa đảm bảo Cụng tỏc kiểm tra việc làm vệ sinh của cỏc lớp học chưa thường xuyờn, cú nhiều lớp sau khi làm vệ sinh xong chưa tập kết rỏc về hố rỏc Qua thực trạng cụng tỏc giỏo dục mụi trường ở trường Tiểu học Phựng Giỏo Tụi nhận thấy rằng cụng tỏc này được đưa vào trường phổ thụng là một việc làm rất cần thiết, trường đó cú nhiều cố gắng trong việc triển khai kế hoạch và quản lý chỉ đạo cụ thể song chưa quỏn triệt được tất cả những yờu cầu của nội dung xõy dựng trường học thõn thiện, học sinh tớch cực do Bộ GD-ĐT phỏt động, do ảnh hưởng nhiều nguyờn nhõn khỏch quan và chủ quan nờn đó cú một số tồn tại đỏng

kể Vỡ vậy để cú một mụi trường tốt cho thầy cụ và cỏc em học tập trong những

năm tiếp theo, tụi mạnh dạn nờu lờn Một số biện phỏp cải tại xõy dựng trường

lớp Xanh - Sạch - Đẹp trong chớnh đơn vị mỡnh quản lớ Hy vọng hiệu quả đem

lại sẽ đạt như mong muốn

III MỘT SỐ BIỆN PHÁP CẢI TẠO, XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TRƯỜNG LỚP XANH - SẠCH - ĐẸP

a Biện Pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ, đội ngũ giáo viên và cha mẹ học sinh và học sinh về vị trí và vai trò của công tác xây dựng cảnh quan s phạm Xanh - Sạch

- Đẹp trong nhà trờng

* Đối với cỏn bộ quản lý

Cỏn bộ quản lý là lực lượng nũng cốt quyết định sự thành cụng của cụng tỏc cải tạo xõy dựng và bảo vệ mụi trường cho học sinh vỡ vậy nõng cao nhận thức

là một việc làm cần thiết Trước hết là đối với Hiệu trưởng, người cỏn bộ quản lý trường học phải nhận thức được tầm quan trọng của cụng tỏc cải tạo, xõy dựng

và bảo vệ mụi trường ở trường tiểu học, triển khai cụ thể đến từng giỏo viờn yờu cầu, tiờu chớ trường học Xanh - Sạch- Đẹp, an toàn cuối năm học tự đỏnh giỏ theo kế hoạch của trường đó đề ra Phải nhận thức được sự chỉ đạo, tổ chức cỏc

hoạt động, các phong trào là nhiệm vụ của Hiệu trưởng và Hội đồng Giáo dục Thấy được tầm quan trọng của công tác giáo dục trong trường Tiểu học, giúp học sinh rèn luyện kỹ năng sống, ý thức bảo vệ môi trường xung quanh nâng cao kết quả học tập và rèn luyện Phấn đấu để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà cấp trên đã tin tưởng giao phó Không phụ lòng tin, của đồng nghiệp và phụ huynh học sinh Quyết tâm từng bước đưa nhà trường phát triển

* §èi víi gi¸o viªn.

- Tổ chức cho cán bộ giáo viên tham gia hội thảo công tác xây dựng cảnh quan

sư phạm Xanh - Sạch - Đẹp trong nhà trường Mời chuyên gia phòng nói chuyện

về ý nghĩa của hoat động này Ý nghĩa của việc được sống và làm việc trong một ngôi trường có cảnh quan tươi đẹp an toàn

- Qu¸n triÖt s©u s¾c vai trß vµ nhiÖm vô cña ngõ¬i gi¸o viªn còng nh tr¸ch nhiÖm tríc viÖc x©y dõng vµ b¶o vÖ m«i trêng Xanh - S¹ch - Ñp trong nhµ trêng

- Thông qua các phiên họp hội đồng nhà trường để cung cấp các tài liệu và những kinh nghiệm cần thiết có liên quan đến việc xây dưng cảnh quan sư phạm

- Nêu gương một số trường có khuôn viên trường lớp đẹp, vệ sinh an toàn, chất lượng học sinh và phong trào hoạt động chăm sóc khuôn viên trường lớp điển hình, tổ chức tham quan học tập cho cán bộ giáo viên

*Đối với Cha mẹ học sinh.

+ Tổ chức họp ban đại diện cha mẹ học sinh, thông báo kế hoạch, quy hoạch của nhà trường, lấy ý kiến đóng góp của cấp trên, của những người có kinh nghiệm

và của hội cha me học sinh cho kế hoạch và quy hoạch xây dựng khuôn viên trường lớp và tổ chức cho ban đại diện cha mẹ học sinh tham gia công tác cùng tham gia và vận động học sinh tham gia hoạt động chung sức làm cho trường lớp Xanh - Sạch - Đẹp

+ Họp phụ huynh học sinh (Có sự tham gia của lãnh đạo xã, làng, cán bộ văn hoá, Đoàn xã, phụ nữ) thông báo kế hoạch và quy hoạch xây dựng khuôn viên nhà trường Xanh - Sanh - Đẹp Phân tích lợi ích và ý nghĩa của việc làm cho trường lớp đẹp, sạch sẽ, môi trường an toàn Thống nhất số lượng ngày công lao động trong năm phù hợp với dự kiến khối công việc cần làm

* Đối với học sinh.

- Giáo viên quán triệt nội dung kế hoạch và phần nhiệm vụ được phân công của lớp trong việc xây dựng khuôn viên trường lớp học Xanh - Sạch - Đẹp đến từng học sinh, đề ra chỉ tiêu phấn đấu danh hiệu của lớp trong năm học

b Biên pháp 2: Hiệu trưởng lập kế hoạch cải tạo xây dựng chỉnh trang cảnh quan sư phạm ngay từ đầu năm học

Trước tiên, Hiệu trưởng lên sơ đồ qui hoạch trồng cây, bồn hoa trong khuôn viên nhà trường Đưa ra những quy định chung về trang trí trường lớp Có sơ đồ quy hoạch tổng thể khoa học hợp lý bao gồm: khuôn viên nhà trường, vườn rau Công đoàn , sân chơi bãi tập, cây xanh bóng mát, cây cảnh, công trình vệ sinh và nơi xử lý rác thải, nước thải (phụ lục 1) Chọn cây thích hợp với đặc điểm của trường học và khoảng cách trồng cây sao cho hợp lý Tạo những thảm cỏ, thảm