Rèn luyện kỹ năng gõ phím mười ngón cho học sinh lớp 6

Đề tài có giải

PHỊNG GD-ĐT TX TÂN CHÂU CỘNG HỊA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG:THCS VĨNH XƯƠNG Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

Vĩnh Xương, ngày 3 tháng 12 năm 2018

BÁO CÁO SÁNG KIẾN RÈN LUYỆN KỸ NĂNG GÕ PHÍM MƯỜI NGÓN CHO HỌC SINH LỚP 6

I SƠ LƯỢC LÝ LỊCH TÁC GIẢ

 Họ và tên: Nam, nữ: Nam

 Ngày tháng năm sinh:

 Nơi thường trú:

 Đơn vị cơng tác:

 Chức vụ hiện nay: Giáo viên

 Trình độ chuyên mơn:

 Lĩnh vực cơng tác: Giáo viên Tin học

II SƠ LƯỢC ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH ĐƠN VỊ:

Trường THCS Vĩnh Xương được nằm trên địa bàn vùng biên của Thị xã Tân Châu Nên đời sống của người dân cịn gặp nhiều khĩ khăn đã phần nào ảnh hưởng đến việc học tập của các em học sinh

1 Thuận lợi

- BGH tạo điều kiện thuận lợi cho bộ mơn giảng dạy

- Số lượng máy tương đối hồn chỉnh, đáp ứng nhu cầu giảng dạy

- Đa số học sinh thích học bộ mơn tin học

2 Khĩ khăn

Việc lựa chọn giải pháp:“ Rèn luyện kỹ năng gõ phím mười ngĩn cho học

sinh lớp 6” Bản thân mong các em gõ nhanh hơn và gõ chính xác hơn, hình thành

tác phong làm việc chuyên nghiệp với máy tính

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU

1 Thực trạng ban đầu trước khi áp dụng sáng kiến

Qua thời gian công tác ở trường Trung học cơ sở, nhận thấy rằng hiện nay

việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học ngày càng mạnh mẽ Đa phần giáo

viên có điều kiện tiếp xúc với công nghệ thông tin, biết sử dụng máy tính hỗ trợ công việc giảng dạy nhưng kỹ năng gõ văn bản vẫn còn nhiều hạn chế

Bên cạnh đó, khi giảng dạy bộ môn tin học cho học sinh lớp 6 tôi nhận thấy phần lớn các em đều gõ văn bản chỉ bằng một hoặc hai ngón tay, mà khi gõ như thế thì mắt các em phải nhìn xuống bàn phím dẫn đến nhiều lỗi sai chính tả không được các em xử lý ngay, tốc độ gõ rất chậm chất lượng các giờ thực hành trong phần soạn thảo văn bản thấp do các em mất rất nhiều thời gian cho việc gõ văn bản

Mặt khác, rất nhiều người khi đã đi làm việc nhưng với thói quen gõ văn bản

theo kiểu “nhất dương chỉ” đã được hình thành từ rất lâu thì việc họ muốn rèn

luyện để có thể gõ mười ngón tay trên bàn phím cũng rất khó khăn Vì thế, khi thói quen đã hình thành thì thay đổi nó cũng là cả một quá trình rất dài

Xuất phát từ những lý do trên nên tôi chọn đề tài sáng kiến: “Rèn kỹ năng gõ mười ngón cho học sinh lớp 6” Nhằm mục đích hình thành cho các em kỹ năng rất

quan trọng này, uốn nắn sửa chữa những thói quen không tốt khi làm việc với máy tính ngay từ khi các em bước đầu làm quen với nó

2 Sự cần thiết phải áp dụng sáng kiến

Ngày nay, với cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật phát triển mạnh mẽ và sự bùng nổ thông tin trên nhiều lĩnh vực, công nghệ thông tin là một trong những phương tiện quan trọng nhất của sự phát triển, nó đang làm biến đổi sâu sắc đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục của thế giới hiện đại, trong đó có Việt Nam Theo

xu hướng ngày nay, kiến thức, kỹ năng công nghệ thông tin là một trong những văn hóa thiết yếu mà học sinh cần được trang bị cho học tập và cho cuộc sống sau này

Bộ môn Tin học đã được đưa vào dạy học ở các trường phổ thông từ những năm 90 của thế kỷ XX Như vậy, đối với học sinh chiếc máy tính là công cụ học tập, giải trí và là người bạn gắn bó trong suốt cuộc đời của các em Chính vì thế, ngay từ khi các em làm quen với máy tính chúng ta phải rèn luyện cho các em kỹ năng và tư

thế làm việc với máy tính một cách đúng đắn Một trong những kỹ năng cần rèn

luyện trong giai đoạn này là kỹ năng gõ bàn phím bằng “mười ngón tay”

3 Nội dung

3.1 Biện pháp tổ chức và tiến trình thực hiện

a Hướng dẫn học sinh làm quen với bàn phím máy tính

Học sinh bắt đầu làm quen với bàn phím máy tính thông qua bài 6: Học gõ mười ngón Trong bài này các em được học trực tiếp trên phòng máy Các em được quan sát trực tiếp bàn phím máy tính và ghi nhớ tên của các hàng phím trong khu vực chính của bàn phím, các hàng phím từ trên xuống dưới lần lượt là: Các phím

điều khiển, phím đặc biệt như: Spacebar, Ctrl, Alt, Shift, Caps Lock, Tab, Enter

và Backspace.

- Hướng dẫn các em phân biệt hàng phím cơ sở với các hàng phím khác ở

chỗ: hàng phím cơ sở nằm ở vị trí trung tâm của bàn phím, chứa hai phím có gai F

và J, là hai phím làm vị trí đặt hai ngón tay trỏ Tám phím trên hàng phím cơ sở A,

S, D, F, J, K, L, còn được gọi là tám phím xuất phát Khi soạn thảo văn bản các

ngón tay luôn đặt lên tám phím này

b Học sinh hiểu được lợi ích của việc gõ bàn phím bằng mười ngón

Đó là tốc độ gõ nhanh hơn và gõ chính xác hơn, hình thành tác phong làm việc chuyên nghiệp với máy tính Kỹ năng gõ mười ngón sẽ giúp con người khi làm

việc với máy tính “thoát ly” khỏi việc gõ, cho phép tập trung tư duy vào nội dung

gõ, tránh phân tán làm ảnh hưởng đến chất lượng của văn bản

c Học sinh hiểu được lợi ích ngồi đúng tư thế

Ở phần này giáo viên đưa ra một số ví dụ về việc ngồi sai tư thế dẫn đến lồng ngực thu hẹp dần thành phẳng đều, các góc xương bả vai cách xa cột xương sống và bắt đầu nhô lên, lưng gù và bụng phình ra phía trước Nếu không kịp thời điều chỉnh thì cột sống bị cong vẹo, xuất hiện đường uốn nghiêng làm lưng gù rõ rệt tạo nên

hình dáng rất xấu Trước khi học bài 6: Học gõ mười ngón, khi thực hành trên máy

tính, phần nhiều học sinh có tư thế ngồi chưa đúng Nêu cách ngồi đúng và yêu cầu học sinh thực hiện ngay: thẳng lưng, đầu thẳng không ngửa ra sau cũng như không cúi về phía trước Mắt nhìn thẳng vào màn hình, có thể nhìn chếch xuống nhưng không được hướng lên trên Bàn phím ở vị trí trung tâm, hai tay để thả lỏng trên bàn phím Trong tiết dạy, giáo viên cho học sinh quan sát hình tư thế ngồi trong sách giáo khoa, để các em tự sửa tư thế ngồi của mình

Sau khi quan sát hình tư thế ngồi đúng trong sách giáo khoa và các em đã có được tư thế ngồi đúng vào các tiết thực hành tiếp theo

d Hướng dẫn học sinh luyện gõ mười ngón

Trước hết hướng dẫn học sinh mở phần mềm soạn thảo văn bản Word để luyện tập gõ phím Nêu nguyên tắc khi luyện tập để học sinh có thể tự rèn luyện ở nhà hoặc tự giác kết hợp rèn luyện trong các bài thực hành khác:

+ Đặt các ngón tay lên hàng phím cơ sở

+ Nhìn thẳng vào màn hình và không nhìn xuống bàn phím

+ Gõ phím nhẹ nhưng dứt khoát

+ Mỗi ngón tay chỉ gõ một số phím nhất định

- Hướng dẫn cách đặt tay và thao tác gõ phím, thu tay về vị trí ban đầu trên hàng phím cơ sở sau khi gõ xong các phím ở hàng phím khác

- Cho học sinh quan sát các hình ảnh trang 28, 29,30/SGK – Quyển 1 để nhận biết các ngón tay sẽ phụ trách các phím sau đó gõ theo mẫu, đồng thời tôi chiếu một hình tổng hợp khác lên màn hình để học sinh có thể quan sát và nhận biết

- Sau khi học sinh luyện tập đầy đủ các phím ở tất cả các hàng phím yêu cầu học sinh thống kê theo mẫu sau để ghi nhớ các ngón tay sẽ phụ trách các phím trên bàn phím

CÁCH GÕ MƯỜI NGÓN Bàn tay trái Các phím cần gõ Bàn tay phải Các phím cần gõ

Ngón trỏ Số 4, R, F, V

Số 5, T, G, B

Ngón trỏ Số 6, Y, H, N

Số 7, U, J, M.

Ngón giữa Số 3, E, D, C Ngón giữa Số 8, I, K, dấu phẩy (,) Ngón áp út Số 2, W, S, X Ngón áp út Số 9, O, L, dấu chấm (.) Ngón út Số 1, Q, A, Z

Các phím: `, Tab, Caps Lock, Shift

Ngón út Số 0, P, dấu chấm phấy

(;), dấu / Các dấu: - + { } “ ” \, Enter, Backspace

Ngón cái Phím cách Ngón cái Phím cách

- Cho học sinh quan sát lại bàn phím và phát hiện ra điểm đặc biệt giữa các phím cần gõ và các ngón tay từ đó học sinh dễ nhớ nhất Điểm đó là: mỗi ngón tay sẽ phụ trách một đường chéo trên bàn phím Riêng ngón tay trỏ thì phụ trách hai đường chéo của bàn phím

- Lưu ý đối với các phím chứa hai ký hiệu ta sẽ giữ phím Shift để gõ ký hiệu trên Nếu phím đó thuộc về phía tay phải thì ngón út tay trái ta sẽ giữ phím Shift và tay phải gõ phím đó và ngược lại để cả hai tay đều làm việc tránh tình trạng khi gõ

những phím này học sinh chỉ dùng một tay để gõ Ví dụ phím

<

muốn gõ dấu (<)

ta dùng ngón út tay trái giữ phím Shift ngón giữa tay phải gõ phím này hay phím

!

1

muốn gõ dấu (!) thì ngón út tay phải giữ phím Shift và ngón út tay trái gõ phím

e Hướng dẫn học sinh sử dụng phần mềm Mario để luyện gõ phím

- Phần mềm Mario được ưu tiên sử dụng cho học sinh lớp 6 vì giao diện của chương trình này rất đẹp mắt, hiệu ứng hình ảnh và âm thanh rất sinh động phù hợp với lứa tuổi Mặt khác phần mềm này các em cũng đã được làm quen khi học trong chương trình Tin học ở cấp Tiểu học vì vậy các em sẽ tập trung vào luyện tập gõ mười ngón mà không bị bỡ ngỡ, không mất nhiều thời gian làm quen với phần mềm

- Với bài: Sử dụng phần mềm Mario để luyện gõ phím chỉ được phân phối

trong 2 tiết học nên học sinh cũng không có nhiều thời gian để luyện tập mà chủ yếu

ta sẽ thao tác mẫu, hướng dẫn các em cách sử dụng chương trình này để về nhà tự tập luyện Khó khăn chung đối với việc sử dụng các phần mềm học tập ở chỗ nó đều

do người nước ngoài viết, ngôn ngữ là tiếng Anh mà vốn tiếng Anh của các em là rất

ít Vì vậy, tôi cho học sinh ghi vào vở rất chi tiết nghĩa của tất cả các lệnh trong các bảng chọn để các em có những lựa chọn đúng khi thực hiện thao tác

+ Các lệnh trên bảng chọn File:

 About: Thông tin về phần mềm Mario

 Help: Hiện thông tin trợ giúp trên một màn hình nhỏ

 Demo: Tự động giới thiệu và trình diễn phần mềm

 Keyboard: Hiển thị hình ảnh của bàn phím với các màu sắc mô tả các ngón tay và các phím được gõ tương ứng

 Music: Bật/tắt nhạc nền của phần mềm

 Sound F/X: Bật tắt âm thanh

 Speech: Bật/tắt tiếng nói thuyết minh

 Quit: Thoát khỏi phần mềm

+ Các lệnh trên bảng chọn Student:

 New: Khởi tạo một học sinh mới

 Load: Mở thông tin của một học sinh

 Edit: Nhập, điều chỉnh thông tin về bài học của học sinh

 Lesson Times: Đặt thời gian cho các mức bài học

 Certificates: Xem thông tin

+ Các lệnh trên bảng chọn Lessons:

 Home Row Only: Bài luyện tập các phím ở hàng cơ sở

 Add Top Row: Bài luyện thêm các phím ở hàng trên

 Add Bottom Row: Bài luyện thêm các phím ở hàng dưới

 Add Numbers: Bài luyện thêm các phím ở hàng phím số

 Add Symbols: Bài luyện thêm các phím kí hiệu

 All Keyboard: Bài luyện tập kết hợp toàn bộ các phím

- Từng bước hướng dẫn các em khởi động phần mềm, đăng ký người luyện tập ở lần đầu tiên chạy chương trình và cách nạp tên người luyện tập ở những lần sau đó

để phần mềm theo dõi, đánh giá kết quả luyện gõ phím của em trong quá trình học tập Tiếp đến là việc thiết đặt các lựa chọn để luyện tập, lựa chọn bài học và mức luyện gõ bàn phím, cách thoát khỏi phần mềm

- Một thực tế là học sinh tự hướng dẫn cho nhau rất nhanh nên tận dụng đặc điểm này, sau khi thao tác mẫu cho cả lớp cùng quan sát tôi đã phân nhóm học sinh sao cho trong nhóm các em có thể hướng dẫn, giúp đỡ lẫn nhau

- Hướng dẫn học sinh cách theo dõi, quan sát, đánh giá kết quả lẫn nhau giữa các nhóm hoặc giữa các học sinh trong nhóm tạo không khí thi đua học tập, lớp học sôi nổi, có hiệu quả Khuyến khích các em về nhà tự giác luyện tập các bài tập từ dễ đến khó trong phần mềm để chuẩn bị tốt cho việc học soạn thảo văn bản ở học kỳ II

f Củng cố việc tập luyện gõ mười ngón thông qua soạn thảo văn bản

Trong chương 4 (Học kỳ II): Soạn thảo văn bản - tất cả các bài thực hành đều

phải gõ văn bản đó là điều kiện tốt nhất để học sinh ôn luyện lại các thao tác gõ mười ngón, thấy được tác dụng thiết thực của việc gõ mười ngón Chỉ khi nào gõ được mười ngón thì mới hoàn thành bài thực hành một cách nhanh chóng, chính xác, có nhiều thời gian cho việc khám phá các công cụ, các cách làm khác nhau trong Word

Cũng với phương pháp thi đua thực hành theo nhóm (hoặc cá nhân) và thông báo ai hoàn thành trước sẽ có thưởng (có thể là hình thức thưởng điểm hoặc thay thế cho điểm đã có bằng điểm mới cao hơn) Tôi chia nội dung thực hành ở các bài ra

thành hai phần: Phần thứ nhất: gõ văn bản Phần thứ hai: định dạng văn bản, chèn

hình ảnh hay nội dung cụ thể trong bài Qua đó, thấy rằng học sinh rất hào hứng và thi đua nhau học tập

g Giới thiệu cho học sinh những phần mềm luyện gõ mười ngón khác

TypingMaster Pro: là một phần mềm rất hay giúp các em có thể luyện đánh chữ bằng 10 ngón rất hay, vừa kết hợp chơi và học

RapidTyping: là một phần mềm nâng cao kỹ năng luyện đánh máy thế

hệ mới RapidTyping sẽ giúp bạn học sử dụng bàn phím của bạn một cách hiệu quả hơn chỉ trong một vài bài học đơn giản

TypeFaster Typing Tutor: là một phần mềm miễn phí có thể giúp gia sư bạn

gõ nhanh hơn và hiệu quả hơn Chương trình này tập trung vào làm thế nào để dạy cho bạn để đánh máy cảm ứng có nghĩa rằng bạn không nhìn vào bàn phím khi bạn

gõ, thay vào đó bạn chỉ cần gõ và xem trên màn hình máy tính

h Giới thiệu cho học sinh những Website luyện gõ mười ngón trực tuyến hay những trò chơi vừa chơi vừa luyện gõ mười ngón.

- http://www.typingstudy.com/vi/ - là một trang web học tập thân thiện và miễn phí, được thiết kế để giúp bạn học, luyện và cải thiện tốc độ và độ chính xác Một khi bạn có thể gõ cảm ứng, bạn sẽ không cần phải nhìn vào bàn phím để tìm các chữ cái mà bạn muốn gõ và bạn có thể gõ với tốc độ nhanh hơn rất nhiều

- http://tapdanhmay.com/ - là một trang web luyện gõ mười ngón trực tuyến dưới hình thức là các trò chơi, từ bài tập cơ bản đến nâng cao

- http://play.typeracer.com/ - là một trang web vừa luyện gõ phím vừa chơi với hình thức là đua xe giữa các người chơi thành viên, tạo cho người chơi có cảm giác như đang đua xe tốc độ bằng cách người nào gõ nhanh, chính xác thì xe của thành viên đó thắng cuộc

3.2 Thời gian thực hiện

“Rèn kỹ năng gõ mười ngón cho học sinh lớp 6” đang được áp dụng tại đơn

vị từ năm học 2016 – 2017 đến nay Nó được diễn ra trong suốt quá trình dạy và học, không bị giới hạn về thời gian

II HIỆU QUẢ ĐẠT ĐƯỢC

1 Những điểm khác biệt trước và sau khi áp dụng sáng kiến

Qua một thời gian ứng dụng sáng kiến vào dạy học tin học 6 tôi nhận thấy Việc ứng dụng giúp giáo viên truyền thụ kiến thức cho học sinh một cách tích cực

và trực quan, giúp học sinh tiếp thu nội dung nhanh hơn, tiết kiệm được thời gian học lý thuyết, có thời gian thực hành nhiều hơn

Đối với học sinh tôi nhận thấy học sinh học tập tích cực hơn, hào hứng hơn, chú ý hơn, có tinh thần hăng hái thi đua giữa các nhóm

 Kết quả khảo sát trước khi áp dụng sáng kiến (năm học 2015 – 2016)

Lớp Số lượng học sinh Học sinh gõ được mười ngón Tỷ lệ %

6A4 33 9 27.27

 Kết quả khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (năm học 2016 – 2017)

Lớp Số lượng học sinh Học sinh gõ được mười ngón Tỷ lệ %

 K t qu kh o sát sau khi áp d ng sáng ki n (n m h c 2017 – 2018)ết quả khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (năm học 2017 – 2018) ả khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (năm học 2017 – 2018) ả khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (năm học 2017 – 2018) ụng sáng kiến (năm học 2017 – 2018) ết quả khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (năm học 2017 – 2018) ăm học 2017 – 2018) ọc 2017 – 2018)

Lớp Số lượng học sinh Học sinh gõ được mười ngón Tỷ lệ %

2 Lợi ích thu được khi áp dụng sáng kiến

- Với những giải pháp nêu trên, khi tôi vận dụng vào các lớp được phân công giảng dạy, kết quả cho thấy nhiều diễn biến tích cực:

+ Học sinh ngồi đúng tư thế khi làm việc với máy tính

+ Các em thực hiện đúng thao tác đặt các ngón tay lên hàng phím cơ sở

+ Thao tác gõ phím nhẹ nhàng nhưng dứt khoát

+ Các em thực hiện thao tác gõ văn bản với tốc độ nhanh và chính xác hơn trong các năm học tiếp theo

- Qua việc áp dụng sáng kiến kinh nghiệm trên vào dạy học đã giúp cho học sinh thích thú với môn học, tạo cho các em niềm hăng say học tập tự mình tìm tòi, khám phá và tiếp thu kiến thức, vận dụng kiến thức vào việc tạo ra cho mình các sản phẩm đơn giản phục vụ bản thân như viết nhật ký, có các bài báo tường hay tự tạo cho mình một thời khóa biểu học tập Nhiều em đã chủ động tìm tòi các phần mềm