Lí do chọn đề tài Việt Nam - đất nước chúng ta nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa,lại nằm gần trong 5 ổ bão lớn của thế giới, là một nước đứng trong tốp đầutrên thế giới phải gánh
Trang 1I MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài
Việt Nam - đất nước chúng ta nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa,lại nằm gần trong 5 ổ bão lớn của thế giới, là một nước đứng trong tốp đầutrên thế giới phải gánh chịu trực tiếp những thiệt hại do thiên tai mang đếnnhư: lũ lụt, sạt lỡ đất, lốc, giông, sét, hạn hán, ngập úng, nước biển xâm nhập
và nước bị nhiễm phèn, cháy rừng Thiên tai không những gây tổn thất vềkinh tế, cơ sở vật chất, giảm tăng trưởng kinh tế mà còn trực tiếp cướp đisinh mạng của nhiều người dân khiến cho bao gia đình tan nát: vợ mất chồng,con không cha, bà thiếu cháu, mẹ vắng bóng con yêu, đưa nhiều gia đìnhđến bên bờ vực thẳm và đến với ranh giới của sự nghèo đói.Vì vậy vấn đềgiáo dục học sinh ý thức phòng chống thiên tai; cung cấp kiến thức; hìnhthành kỹ năng, năng lực ứng phó với thảm họa thiên tai có thể sảy ra vàchung sống với thiên tai là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và cấp thiết củangành Giáo dục nước ta hiện nay
Chính vì thế mà trong chương trình Giáo dục kỹ năng sống cho học sinhlớp 5, ngành Giáo dục đã xây dựng và tổ chức thực hiện các kế hoạch hànhđộng phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu, nhằm nâng caonhận thức, trang bị kiến thức, kỹ năng về phòng, chống thiên tai và ứng phóvới biến đổi khí hậu đến từng cán bộ giáo viên, học sinh và sinh viên trêntoàn nước (chiếm 25% số dân trên toàn nước), từng bước xây dựng trườnghọc an toàn
Dưới sự ảnh hưởng trực tiếp của bão tố, lũ lụt, hạn hán sảy ra thường xuyêntrong năm ở hầu hết các vùng trong cả nước Ngành giáo dục phải gánh chịunhững hậu quả vô cùng to lớn do thiên tai gây ra như: cô mất trò, thầy mấtlớp, học sinh mất nơi học tập thân yêu ảnh hưởng trực tiếp đến các hoạtđộng dạy và học của giáo viên và học sinh
Vậy muốn “Tổ chức thực hiện các kế hoạch hành động phòng, chống thiêntai và ứng phó với biến đổi khí hậu”trước hết tôi thiết nghĩ việc đầu tiên
Trang 2người giáo viên phải làm là biến những kiến thức trong sách vở thành các kỹnăng, hành vi thực hành cụ thể cho các em Để làm được việc này tráchnhiệm thuộc về giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn Tuy nhiên lâu naychúng ta giáo dục cho học sinh ý thức phòng chống thiên tai; cung cấp kiếnthức chỉ dưới hình thức: sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt tập thể, hay dạy lồngghép với các tiết học như Hoạt động Giáo dục Đạo đức, khoa học, Địa lí thìkhông thể hình thành được kỹ năng, năng lực ứng phó với thảm họa thiên tai.
Vì vậy hiện nay phòng giáo dục đã chỉ đạo Rèn kỹ năng sống cho học sinhtrong Hoạt động Giáo dục NGLL, qua quá trình tìm tòi, nghiên cứu, thựchiện bản thân tôi đã thu được những kết quả đáng mừng Bài viết này tôi
muốn chia sẻ cùng quí đồng nghiệp “Một số kinh nghiệm Rèn kỹ năng sống: phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu cho học sinh lớp 5 thông qua HĐGDNGLL theo mô hình VNEN tại trường Tiểu học Tượng Lĩnh – Nông Cống- Thanh Hóa.”
2 Mục đích nghiên cứu.
Thanh Hóa là một tỉnh ven biển với vị trí địa lí và điều kiện tự nhiên vô cùng
khắc nhiệt bao gồm sự nóng lên của Trái Đất, nước biển dâng và các hiện tượng thời tiết cực đoan xuất hiện ngày càng nhiều Trong vòng 5 năm gần đây Thanh Hóa thường xuyên chịu ảnh hưởng của: sét, bão, lỡ đất ,lũ lụt, cháy rừng do thiên tai gây ra đã làm ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển chung của toàn tỉnh ước tính trung bình thiệt hại hằng năm đã làm thiệt hại lên đến 66,5 tỉ đồng và đặc biệt hằng năm còn cướp đi sinh mạng và làm bị thương nhiều người Tương
tự như vậy huyện Nông Cống chúng ta cũng bị thiệt hại do thiên tai đem lại không nhỏ khoảng 2,7 tỉ đồng và nhiều ha hoa màu bị phá hủy Đặc biệt đau xót
là vào năm học 2013-2014 ngay bên cạnh xã nhà là xã Tượng Sơn có ba học sinh là em Hoàng Thị Thanh con Ông Hoàng Văn Tú, em Nguyễn Thi Lan con
bà Năm và em Hoàng Thị Quỳnh con ông Kim bị nước lũ cuốn trôi khi trên đường đi học về Ngay trên địa bàn xã Tượng Lĩnh cũng có rất nhiều người bị thiệt mạng do sấm sét gây ra như bà Năm ở làng Phú Long, Ông Việt ở Vĩnh
Trang 3Lại Năm 2013- và năm 2015 đã xảy ra cháy rừng tại núi Cóc Tượng Văn làm thiệt hại hàng tỉ đồng và làm không khí bị ô nhiễm nặng nề Đặc biệt Tượng Lĩnh lại là xã có dòng sông Yên chảy qua, là nơi chịu ảnh hưởng trực tiếp của các đợt xã lũ đập sông Mực vào các mùa mưa lớn trong năm Nhiều ha ruộng đồng của người dân làng Vĩnh Lại và làng Quang Vinh vào vụ hè thu không được thu hoạch.
Vì thế đưa nội dung phòng chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu vào trường Tiểu học nhằm mục đích trang bị cho học sinh một số kiến thức cũng như kinh nghiệm cơ bản, giúp các em có kĩ năng ứng phó kịp thời với thiên tai
có thể xảy ra bất cứ lúc nào
Đặc biệt làm tốt công tác phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu trong nhà trường, trong ngành còn có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo sự lan tỏa mạnh mẽ đến cộng đồng dân cư trong cả nước, góp phần thực hiện các mục tiêu của Chính phủ trong công tác phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hâu
3 Đối tượng nghiên cứu
Học sinh lớp 5B trường Tiểu học Tượng Lĩnh- Nông Cống – Thanh Hóa
4 Phương pháp nghiên cứu
Để tiến hành nghiên cứu đề tài này tôi đã sử dụng các phương pháp sau:
*Nhóm phương pháp hình thành ý thức:
Kể truyện; trực quan; Đàm thoại; thảo luận nhóm; làm việc theo cặp, làm việc
cá nhân, làm việc tập thể, tham quan học hỏi
*Nhóm phương pháp rèn luyện hành vi, thói quen và cách ứng xử:
Ứng xử tình huống; Động não; trò chơi; đóng vai; thảo luận nhóm; Điều tra tìmhiểu các phong tục tập quán và các trò chơi dân gian
*Nhóm phương pháp điều chỉnh hành vi ứng xử:
Đánh giá và tự đánh giá; Nêu gương, kích thích lòng tự tin ở các em Giáo viên
cố gắng tìm xem những điểm gì tốt ở các em dù là nhỏ nhất để khơi dậy sự hammuốn khám phá những điều mới lạ ở học sinh
Trang 4II NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.
2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm.
Rèn kỹ năng sống cho học sinh là giúp học hình thành những kĩ năng xử
lí hành vi kiệp thời để cá nhân tồn tại và thích ứng trong cuộc sống, giúp cho cá
nhân vững vàng trước cuộc sống có nhiều thách thức nhưng cũng nhiều cơ hộitrong thực tại… Kĩ năng phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậunhư: phòng tránh sấm sét, tránh bão, tránh ngập lụt, tránh sạt lở đất, hạn hán,động đất khi tham gia giao thông hoặc là lúc ở nhà tất cả điều rất cần thiết màchúng ta phải biết để có được khả năng thích ứng với những thay đổi diễn rahằng ngày trong cuộc sống
Nghiên cứu gần đây về những thiệt hại do thiên tai gây ra như thiệt hại vềngười, gây thương vong và làm ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng( chết người,
bị thương, dịch bệnh) Thiệt hại về vật chất mất mát về tài sản, hư hỏng côngtrình, ngưng trệ giao thông, gián đoạn thông tin liên lạc, thiệt hại về sản xuất:mất mùa, làm chết gia súc, dịch bệnh, thiếu lương thực và nước sạch cho sinhhoạt Thiệt hại về môi trường: ô nhiễm môi trường,
Những kĩ năng cơ bản về phòng tránh thiên tai và ứng phó với biến đổikhí hậu của học sinh hầu như không có vì thế cần giaó dục cho học sinh kiếnthức cơ bản và các kỹ năng cần thiết về cách phòng tránh thiên tai và ứng phóvới biến đổi khí hậu, khả năng biết tự lập kế hoạch cho hoạt động để giải quyếtcác vấn đề cơ bản một cách tự lập có những ảnh hưởng rất quan trọng đối vớikết quả học tập của trẻ tại trường
2.2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
- Thực trạng.
Là một giáo viên Tiểu học Bản thân tôi đã trãi qua 4 năm được tham gia trực
tiếp giảng dạy theo dự án trường học mới Việt Nam VNEN cùng với 30 học sinh
đã được thụ hưởng dự án này từ lớp 2 đến lớp 5 Trước những kết quả vượt bậccủa dự án mang lại Tôi thiết nghĩ với khả năng giao tiếp, khả năng xử lí tìnhhuống, khả năng hợp tác cao trong nhóm, trong lớp như vậy mà vận dụng vào
Trang 5giảng dạy môn học Hoạt động Giáo dục Ngoài giờ lên lớp thì nhất định sẽ thànhcông Nhằm hỗ trợ cho những học sinh lớp khối 5 chưa có kỹ năng phòng chốngthiên tai như em Nguyễn Ngọc Tuấn, Lê Tiến Thành, Lê Thị Huyền Thương, LêCông Minh, Nguyễn Công Danh cung cấp cho các em một số kiến thức cơ bản
về thiên tai và trang bị một số kĩ năng ứng phó với thiên tai giúp phần nào giảmnhẹ rủi ro
Mong muốn của bản thân tôi là góp một phần sức lực nhỏ nhoi vào công cuộcgiáo dục các em trở thành những người chủ nhân tương lai của đất nước với đầy
đủ các phẩm chất của con người mới xã hội chủ nghĩa- Đưa đất nước trở thànhnước Công nghiệp hóa-Hiện đại hóa vào những năm sắp tới
Rèn kĩ năng sống là nhằm cung cấp cho học sinh những kĩ năng sống cơ bảngiúp cho học sinh thích ứng trong cuộc sống hiện tại và tương lai với nhiềuthách thức và cũng rất nhiều cơ hội Rèn kĩ năng sống đơn giản là tổ chức chocác em học mà chơi- chơi mà học một cách có hệ thống mà mang lại hiệu quả
giáo dục thiết thực Chính vì lẽ đó tôi mạnh dạn xây dựng “Kế hoạch dạy học Rèn kỹ năng sống phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu cho học sinh lớp 5 thông qua HĐGDNGLL theo mô hình VNEN tại trường Tiểu học Tượng Lĩnh – Nông Cống- Thanh Hóa.”để đưa vào dạy học ngay lớp tôi
chủ nhiệm
- Kết quả của thực trạng trên
Từ thực trạng trên tôi tiến hành soạn thảo ra một số câu hỏi để học sinh tìm hiểu
1 Nêu tên các loại thiên tai thường sảy ra ở nước ta?
2 Em làm gì để biết được thời tiết của ngày mai?
3 Em sẽ và đã làm gì để phòng chống bão?
4 Để phòng tránh lũ lụt theo em cần làm gì?
5 Khi gặp hỏa hoạn, theo em phải làm gì?
6 Em có biết bơi không?
Kết quả khảo sát 30 học sinh lớp 5B trường Tiểu học Tượng Lĩnh tôi đã thuđược kết quả như sau:
Trang 6Tìm hiểu nội dung chương trình môn HĐNGLL lớp 5.
Nội dung chương trình môn Hoạt động Giáo dục Ngoài giờ lên lớp 5 bao gồm 9chủ đề /9 tháng thực học Trong trường học VNEN thì HĐGDNGLL được gọi làcác HĐGD Thời gian để dạy các HĐGD cần đến sự sắp xếp linh động từchuyên môn nhà trường, tổ chuyên môn và giáo viên chủ nhiệm để làm sao choviệc tổ chức các HĐGD phù hợp với thời gian bài học, phù hợp với quy mô tổchức các bài học với mục đích hình thành cho học sinh các kiến thức kỹ năngcần thiết như:
Kiến thức về năng sống được lồng ghép trong các chủ đề : Trường em, chủ đề
vê bạn bè, chủ đề về thầy cô giáo, chủ đề về Uống nước nhớ nguồn; Anh bộ đội
cụ Hồ, chủ đề về Ngày tết quê em, chủ đề về em yêu Tổ quốc em, chủ đề về Bà,
mẹ và cô rồi các kiến thức về chủ đề Hòa bình và hữu nghị
Các kỹ năng như: Kỹ năng sống, Kỹ năng giao tiếp, kỹ năng xử lí tình huống, kỹnăng hợp tác để giải quyêt vấn đề, Kỹ năng diễn đạt trước tập thể, kỹ năng lắngnghe cảm nhận và thấu hiểu, và kỹ năng làm MC rồi kỹ năng tự hoàn thiệnbản thân Tất cả các kỹ năng đó được hình thành từ các chủ đề trên
Giải pháp 2:
Tìm hiểu cấu trúc một bài Hoạt động Giáo dục NGLL lớp 5:
Trong thực tế theo chương trình hiện hành, Mỗi khi có giờ HĐNGLL giáo viênghi tên chủ đề lên bảng và hướng dẫn học sinh tìm hiểu chủ đề đó một cách cụthể hóa qua các mẫu chuyện, bài thơ, câu vè, hành vi cụ thể
Nhưng nay dạy theo mô hình trường học mới Việt Nam VNEN, môn Hoạt độngGiáo NGLL được sắp xếp một cách linh hoạt với các môn giáo dục khác nhưmôn Hoạt động Giáo dục Kĩ thuật, Hoạt động Giáo dục Âm nhạc, Hoạt động
Trang 7Giáo dục Thể dục Thể chất để tuần này học liên tục 2 tiết của một môn này thìtuần sau học hai tiết của môn học khác để giúp học sinh hoàn thành được sảnphẩm ngay buổi học, tuần học đó.
- Các hoạt động dạy- học môn Hoạt động GDNGLL ở lớp 5 được giáo viênthiết kế rất phong phú đa dạng, bao gồm các hình thức:tiểu phẩm, xử lí tìnhhuống; kể chuyện; liên hệ, đóng vai; tự liên hệ; điều tra thực tiễn; lập kế hoạchhành động của học sinh; quan sát, tiểu phẩm, băng hình; múa, hát, đọc thơ, vẽtranh, tập làm phóng viên, triển lãm tranh, chơi các trò chơi có liên quan đến chủ
đề bài học, thi làm MC… được hình thành trên cơ sở từ một truyện kể về mộtviệc làm, một hành vi chuẩn mực nào đó sau đó rút ra bài học Từ bài học các
em liên hệ thực tế xung quanh, bản thân, gia đình, xã hội
Giải pháp 3:
Trang bị tài liệu cho học sinh tham khảo
Để trang bị cho học sinh những kiến thức cơ bản, nguyên nhân và cách phòngtránh thiên tai và ứng phó với thảm họa chúng ta phải dựa trên tài liệu chuẩn của
Bộ giáo dục và đào tạo Trong đề tài này, tôi đã tham khảo và chọn ra một sốkiến thức cơ bản và phù hợp với đối tượng học sinh Tiểu học trong cuốn Tài liệuhướng dẫn “Dạy và học về giảm nhẹ rủi ro thiên tai” của Bộ GD – ĐT đã banhành Tài liệu này tôi lựa chon và phát tay cho học sinh Ngoài nội dung về kháiniệm, nguyên nhân gây ra rủi ro, thiên tai, tôi xin được trình bày ở đây những kỹnăng cơ bản để phòng chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hâu
a)Lũ lụt
Trước khi lũ lụt Trong khi lũ lụt Sau khi lũ lụt
- Theo dõi thời tiết
- Phân công công
- Di chuyển đến nơicao và an toàn
- Không được lộixuống nước khikhông có sự cho
- Sử dụng màn khi ngủ
- Không được đến gần các khuvực: sông, ao, hồ, nơi không cóngười ở
-Không được vào bất cứ căn nhàvừa bị lụt nào khi chưa có ngườilớn kiểm tra
Trang 8ăn, nước uống,
quần áo, chăn màn
- Mặc áo phao hoặcbám vào các đồ vậtnhư lốp xe, can nhựarỗng, bè
- Không được uốngnước bẩn
- Không được ănthức ăn bị nhiễm bẩn
- Không được chạm vào bất cứ ổđiện nào cho đến khi khô hẳn vàphải được sự kiểm tra độ an toàncủa người lớn
- Không dùng thức ăn, nước uống
bị ngấm lụt
- Nhờ cán bộ y tế kiểm tra giếngnước, làm sạch nguồn nước trướckhi sử dụng
- Cùng bố mẹ và người dọn dẹpkhu nhà ở và môi trường xungquanh
- Kịp thời đi khám nếu bị ốm
b)Bão
- Theo dõi thời tiết
- Chặt hết các cành cây to và khô
quanh nhà
- Phân công công việc cụ thể cho
từng người những công việc cần
làm để phòng tránh lũ
- Bỏ đồ vật quan trọng, sách vở vào
túi ni lông rồi buộc kín lại
- Chuẩn bị đầy đủ: đèn pin, máy
lửa, thực phẩm kho, đồ ăn, nước
uống, quần áo, chăn màn và các loại
thuốc thường dùng
- Chuẩn bị vị trí tránh bão an toàn
- Giúp bố mẹ chống nhà cửa, buộc
chặt các cửa sổ, đậy kín vật chứa
- Ở trong nhà chắccắn, kiên cố Trông em
bé, không đi ra ngoài
- Nếu đang ở ngoàituyệt đối không đượctrú dưới gốc cây tohoặc cây cột điện
- phát hiệnnhững chỗ bị hưhỏng để kịp thờisửa chữa
- Kiểm tra nguồnnước, kiểm trasúc vật nếu có
- Giúp đỡ hànhxóm nếu cần
- Cùng với mọi
Trang 9- Đưa các con vật nuôi của gia đình
đến nơi an toàn
bằng kim loại
- Cắt các nguồn điện
người don vệsinh đường phố,nhà cửa,
pin, rađiô, bông băng,
thuốc chữa bệnh thông
được găn chật vào
tường để khi lung lay
cũng không rơi xuống
vào, các nơi không
thường lui tới để khi
để tránh các vật rơi trúng đầu vànếu nhà sập vẫn có không khí đểthở Nếu không có gầm giườnggầm bàn thì chạy lại góc phòngđứng, không chạy ra khỏi nhà khi
gối,cặp sách, cặp tài liệu che lênđầu
- Nếu động đất sảy ra khi đang ởngoài đường thì phải lánh nạn ởnhững bãi đất trống, chạy tránh
xa những tòa nhà cao ốc, tườngcao, cây to và đương dây điện đểtránh sập đổ
- Nếu động đất sảy ra khi đang ởgần bờ biển thì phải đề phòng
- Bạn tự kiểm traxem mình có bịthương ở đâukhông? Nếu bịthương cần nóingay với ngườilớn
- Nếu có bất cứchất lỏng nào đổ
ra hãy lau khôngay phòng chấtlỏng dễ gây cháynổ
- Hãy đừng đụngvào bình gas vađừng sử dụng bếpgas ngay sau khiđộng đất Hãy gọithợ đến kiểm trabình gas xem có bị
rò rỉ hoặc bị hưhại do động đấtkhông?
- Kiểm tra nhà củabạn xem có bị ran
Trang 10trong chung cư cần
nứt không Nếu cóhãy tạm thời tránh
xa và bảo bố mẹgọi thợ đến sửa
- Cập nhật thôngtin trên đài hoặc tivi
d) Sạt lở đất.
Trước khi không sạt lở Trong khi sạt lở Sau khi sạt lở-Trồng cây mới nơi cây
bị chết hoặc bị chặt
- Không chặt cây bừa bãi
hoặc dóc vỏ thân cây
- Tìm hiểu địa hình xung
quanh khu nhà ở
- Thường xuyên quan sát
xem có dấu hiệu sụt lún,
- Hãy tránh xa dòng chảy của sạt
lở đất Nếu không kịp thoát hãy tựbảo vệ mình bằng cách cuộn trònlại, hai tay ôm lấy đầu và lăn nhưmột quả bóng
- Tránh xa khuvực sạt vì nềnđất chưa ổnđịnh và có thểsạt lở nữa
- Không đượcvào bất cứ ngôinhà nào nếuchưa được kiểmtra an toàn
e) Hạn hán
hán
Sau khihạn hán
- Thường xuyên nghe dự báo thời tiết để có sự
chuẩn bị kịp thời
- Tiết kiệm nước trong khi sử dụng
- Không lãng phí nguồn nước, bảo vệ nguồn nước
- Có thể dùng lạinước đã dùng vàoviệc xối nhà vệsinh
- Giúp bố mẹ đi
- cùngvới bố
mẹ sửachữa, vệsinh hệthốngđườngnước
Trang 11- Thiết lập hệ thống thu gom và dự trữ nước mưa lấy nước ở nguồn
nước an toànnhất
tronggia đình
g)Các loại thiên tai thường sảy ra:
a) Áp thấp nhiệt đới, bão:
Áp thấp nhiệt đới và bão là một cơn gió xoáy có phạm vi rộng, có ảnh hưởngtới một vùng có bán kính từ 200-500 km Chúng thường gây ra gió lớn và mưarất to
Điều kiện hình thành: Áp thấp nhiệt đới, bão được hình thành ngoài biểnkhi không khí lạnh di chuyển về phía không khí ẩm hơn và gây ra gió với cường
Điều kiện hình thành: Do mưa lớn kéo dài, con người đã làm các công trìnhxây dựng làm lấp mất ao, hồ, làm hẹp dòng chảy của các con sông, đê, đập,kè bịvỡ; bão lớn làm nước biển dâng lên tiến sâu vào đất liền
c) Sạt, lở đất, đá: Là hiện tượng đất, đá từ các sườn dốc của đồi núi trượt từ trênxuống hoặc ở bên sông đất bị sụt, lún
Điều kiện hình thành: Sạt ,lở trên núi do nhũng chấn động tự nhiên của mặtđất( như động đất).Mưa to hoặc lũ lớn làm đất, đá trôi xuống
- con người khai thác đất, đá và chặt phá câycối trên đồi núi
- Sạt lở trên sông do nền đất yếu
d) Hạn hán: Là hiện tượng sảy ra khi thiếu nước trong một thời gian dài
Điều kiện hình thành: Không có mưa trong một thời gian dài
Trang 12Trên mặt đất không có cây cối ( vì con người đã chặt phá, đốt nương làm rẫy)khi mưa xuống, đất không có khả năng bám giữ nước, nước bị trôi đi nhanhchóng.
- Thiệt hại có thể gây ra:Thiệt hại về tính mạng con người, gây thương tích vàlàm ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng ( dịch bệnh)
- Thiệt hại về vật chất, mất mát về tài sản, hư hỏng các công trình, ngưng trệgiao thông, gián đoạn thông tin liên lạc
- Thiệt hại về sản xuất: Mất mùa, làm chết gia súc, dịch bệnh bùng phát, thiếulương thực.Ô nhiễm môi trường sống một cách nặng nề
Giải pháp 4: Điều tra thu thập thông tin:
Sau khi tìm hiểu về nội dung chương trình, hai tiết mẫu trong tài liệu hướng dẫnhọc, tôi thấy mấu chốt xây dựng bài học cần phải rõ ràng cụ thể
1 Lập kế hoạch phòng chống thiên tai
GV yêu cầu HS lập kể hoạch những việc cần làm trước, trong và sau khi cóthiên tai sảy ra phù hợp với loại thiên tai, địa hình nơi mình sinh sống và p hùhợp với gia đình, lứa tuổi cũng như là hoàn cảnh diễn ra thiên tai
2.Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến biến đổi khí hậu và thiên tai
Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến thiên tai như chủ yếu gồn có các nguyên nhân
cơ bản sau
- Do hiêu ứng nhà kính
- Dân cư đông đúc, trình độ dân trí nhiều nơi còn thấp
- Chặt phá cây xanh bừa bãi, phá hoại môi trường
- Nhiều nơi, nhiều đối tượng chưa có kiến thức và kỹ năng phòng chống thiên tai
và ứng phó với biến đổi khí hậu kịp thời,
+Về phía giáo viên;
1.Tôi tiến hành điều tra thu thập thông tin cần thiết phục vụ cho bài học Tôi gặp
gỡ trao đổi với các nhân chứng đã từng sống quản lí các thế hệ thanh thiếu niêntrên địa bàn nhiều năm như ông Nguyễn Văn Tứ nguyên Bí thư Đảng bộ xãnhiều khóa liên tục và ông Phạm Văn Tú nguyên là Chủ tịch UBND xã và hiệnnay là Bí thư Đảng bộ, ông Nguyễn Văn Dơn hiện là Chủ tịch UBND xã Gặpđược các nhân vật ấy tôi đã trao đổi thu thập được các thông tin như: Phần đông
Trang 13các thế hệ thanh thiếu niên xã Tượng Lĩnh đều có kỹ năng sống cơ bản và là conngoan trò giỏi và trở thành những người con có ích cho sự nghiệp xây dựng vàbảo vệ Tổ quốc Các hoạt động để hình thành kỹ năng sống cho học sinh ngàycàng được quan tâm và phát triển mạnh mẽ.
+ Về phía học sinh
Tôi giao việc cho các em tìm hiểu qua người thân, qua thực tế ở làng xã để biếtthêm các tác hại của thiên tai gây ra cho mọi người dân trên địa bàn như : người
bị sét đánh, nhà bị bão làm đổ hoặc lũ lụt gây ra những thiệt hại gì?
Về phía chuyên môn nhà trường
Tôi tham khảo ý kiến của tổ trưởng tổ chuyên môn dưới sự chỉ đạo của chuyênmôn nhà trường về xây dựng kế hoạch dạy học môn HĐGDNGLL để xây dựngnội dung bài học
Giải pháp 5: Trưng bày sơ đồ Ứng phó với biến đổi khí hậu tại lớp học( Sơ
đồ ở phần phụ lục)
Giải pháp 6: Tổ chức thực hiện:
Từ các giải pháp trên, tôi tiến hành thực hiện 2 tiết dạy cho hoạt động Rèn kỹnăng sống cho học sinh “phòng, chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khíhậu”như sau:
HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP (Tuần 31-32) CHỦ ĐIỂM: HÒA BÌNH- HỮU NGHỊ
RÈN KỸ NĂNG SỐNG: PHÒNG, CHỐNG THIÊN TAI VÀ ỨNG PHÓ
VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
I – Mục tiêu: Học sinh biết về cách phòng, chống thiên tai và ứng phó với biển đổi khí hậu Biết các thiên tai có thể sảy ra ở bất cứ lúc nào và ở bất cứ nơi đâu.
- Biết làm các công việc vừa sức khi có thiên tai sảy ra
- Học sinh biết sưu tầm các mẫu tin, các câu chuyện về thiên tai trên địa bàn
- Giáo dục học sinh hình thành ý thức, kỹ năng và hành vi cụ thể đê phòng,chống và ứng phó với biến đổi khí hậu có thể sảy ra bất cứ lúc nào
II Qui mô và thời điểm tổ chức:
- Tổ chức theo qui mô lớp Thời điểm: tổ chức vào giờ HĐNGLL
- Địa điểm tại lớp học