Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ giáo viên về tầmquan trọng và tác dụng của sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học.. Cho đến nay, sinh hoạt tổ chuyên môn được tổ
Trang 12.3.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ giáo viên về tầm
quan trọng và tác dụng của sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng
nghiên cứu bài học
6
2.3.2 Biện pháp 2: Tập huấn cho tổ trưởng chuyên môn và giáo
viên xây dựng kế hoạch hoạt động trong năm học
7
2.3.3 Biện pháp 3: Tập huấn sinh hoạt chuyên môn theo hướng
nghiên cứu bài học cho cán bộ giáo viên
11
2.3.4 Biện pháp 4: Kết hợp với ban giám hiệu để tăng cường đầu tư
cơ sở vật chất cho sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài
học
15
2.3.5 Biện pháp 5: Đổi mới công tác kiểm tra đánh giá chất lượng
sinh hoạt chuyên môn của tổ chuyên môn
Trang 21.1 Lý do chọn đề tài
Đội ngũ giáo viên - những người trực tiếp tham gia giảng dạy giữ vị trí vôcùng quan trọng trong nhà trường vì ông cha ta vẫn thường nói “ Không có thầygiỏi thì tất sẽ không có trò thông” Giáo viên của các trường hiện nay được tiếpnhận từ nhiều nguồn đào tạo khác nhau vì vậy trình độ, năng lực sư phạm của giáoviên có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình đổi mới phương pháp dạy học Nhữnggiáo viên có năng lực chuyên môn, có kinh nghiệm thường là lớn tuổi nên hạn chế
về sức khỏe và sử dụng công nghệ thông tin, còn những giáo viên trẻ thì còn thiếuquá nhiều kinh nghiệm Nếu trong một tổ chuyên môn, các giáo viên biết chia sẻ
và hỗ trợ nhau cùng đổi mới phương pháp dạy học thì sẽ thu được kết quả vô cùng
to lớn Đổi mới phương pháp dạy học ta nên đổi mới từ khâu sinh hoạt chuyênmôn
Tổ chuyên môn là một bộ phận hết sức quan trọng trong tất cả các hoạt độngcủa trường học nói chung và trường mầm non nói riêng Tổ chuyên môn là đơn vị
cơ sở trong nhà trường, trực tiếp triển khai các hoạt động chuyên môn Tổ chuyênmôn còn là cầu nối giữa ban giám hiệu nhà trường và giáo viên, học sinh Tổchuyên môn quản lý giáo viên một cách cụ thể, đi sát các lớp, cập nhật tình hìnhchất lượng trẻ cũng như trình độ giáo viên từng ngày, từng tháng….Do đó hoạtđộng chuyên môn chung của một trường sẽ là cơ hội để giáo viên cùng trao đổi, hợptác, giúp đỡ nhau để nâng cao kiến thức, kĩ năng, thái độ và kinh nghiệm
Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn là một khâu quan trọng trong việc góp phầnđổi mới phương pháp dạy học Cho đến nay, sinh hoạt tổ chuyên môn được tổ chứcthường xuyên ở các trường với những hình thức và nội dung khác nhau: Các giáoviên cùng tham gia học các chuyên đề, tham dự các khoá tập huấn về chuyên môn, dựgiờ dạy và rút kinh nghiệm về quá trình lên lớp Đặc biệt, hình thức tổ chức để giáoviên dự giờ dạy của nhau và rút kinh nghiệm về giờ học là hình thức diễn ra phổ biến.Trong các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn, giáo viên được làm việc cùng với nhau,cùng học tập, trao đổi, phân tích, chia sẻ ý kiến với nhau về việc dạy những nội dunghọc tập cụ thể trong chương trình vì thế, sinh hoạt tổ chuyên môn được xem là mộthình thức tự bồi dưỡng, nâng cao năng lực của đội ngũ giáo viên tại trường Tuynhiên cần nhận thấy chất lượng của các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn ở các trườnghiện nay vẫn chưa cao, cụ thể là những hạn chế trong cách thức sinh hoạt, nội dungsinh hoạt chưa phong phú, hình thức còn đơn điệu, gò bó, chưa đi sâu vào các vấn
đề trọng tâm đổi mới phương pháp dạy học và tháo gỡ những khó khăn cho giáoviên trong tổ Các buổi dự giờ còn quá tập trung vào cách dạy của cô và nội dungkiến thức của bài dạy mà chưa chú ý đến hiệu quả thu nhận kiến thức của trẻ do đó
sự chủ động sáng tạo của học sinh ít được bồi dưỡng, năng lực thực hành còn yếu.Sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học được áp dụng trongnhà trường với mục đích: Không đánh giá xếp loại giờ dạy theo tiêu chí, quy định.Người dự giờ tập trung phân tích các hoạt động của học sinh để rút kinh nghiệm từ đótạo cơ hội cho giáo viên phát triển năng lực chuyên môn, tiềm năng sáng tạo củamình Bài dạy minh hoạ được các giáo viên trong tổ thiết kế chủ động linh hoạt khôngphụ thuộc máy móc vào quy trình, các bước dạy học trong sách giáo khoa, sách giáoviên tuy nhiên vẫn đảm bảo được mục tiêu bài học Sinh hoạt chuyên môn theo hướngnghiên cứu bài học hướng đến nâng cao trình độ, năng lực chuyên môn của giáo viên,
Trang 3tập trung cao độ vào sự nắm bắt, hiểu bài, thái độ học tập của học sinh do đó giúpgiáo viên có thể điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy phù hợp với từng đối tượng.Như vậy nếu sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học được các tổtrưởng chuyên môn quản lý một cách thường xuyên, nghiêm túc, huy động được sựtham gia của tất cả giáo viên trong trường sẽ là cơ hội bám sát chuyên môn, hiểu đượcnguyên nhân của những khó khăn trong quá trình dạy và học để có biện pháp hỗ trợkịp thời, tạo nên những buổi sinh hoạt tổ chuyên môn có chất lượng cao hơn nhiều sovới sinh hoạt tổ chuyên môn truyền thống trước đây.
Từ những lý do trên, tôi lựa chọn vấn đề “Quản lý sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học của Hiệu trưởng trường mầm non Điền Thượng huyện Bá Thước”
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Quản lý sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học của Hiệutrưởng trường mầm non Điền Thượng huyện Bá Thước
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu các tài liệu lý luận, các Văn kiện của Đảng, các chủ trương chínhsách của Nhà nước, của ngành, của địa phương có liên quan đến đề tài
Tìm hiểu khảo sát thu thập các dữ liệu có liên quan đến các đối tượng bằngphiếu điều tra, từ đó phân tích tổng hợp, đánh giá thực trạng vấn đề nghiên cứu.Phỏng vấn trực tiếp một số giáo viên, cán bộ quản lý có liên quan
Phương pháp thống kê toán học
2 Nội dung
2.1 Cơ sở lí luận
- Sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học (NCBH) cũng là hoạt động sinhhoạt chuyên môn nhưng ở đó giáo viên tập trung phân tích các vấn đề liên quan đếnngười học như: trẻ học như thế nào? Trẻ đang gặp khó khăn gì trong học tập? nộidung và phương pháp dạy học có phù hợp, có gây hứng thú cho trẻ không, kết quảhọc tập của trẻ có được cải thiện không? cần điều chỉnh điều gì và điều chỉnh như thếnào?
- Sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học không tập trung vào việcđánh giá giờ học, xếp loại giáo viên mà nhằm khuyến khích giáo viên tìm ranguyên nhân tại sao trẻ học chưa đạt kết quả như mong muốn và có biện pháp đểnâng cao chất lượng dạy học, tạo cơ hội cho mọi trẻ được tham gia vào quá trìnhhọc tập; giúp giáo viên có khả năng chủ động điều chỉnh nội dung, phương phápdạy học cho phù hợp với đối tượng trẻ của lớp, trường mình
2.2 Thực trạng của vấn đề.
2.2.1 Tình hình địa phương
Điền Thượng là một xã thuộc chương trình 135 của huyện Bá Thước PhíaĐông giáp xã Điền Hạ, phía Tây giáp xã Thiết ống, phía Bắc giáp xã Điền Quang
Trang 4Xã Điền Thượng có tổng dân số là 3496 người Trong đó 98% đồng bào dân tộcthiểu số và đa số là dân tộc Mường, ngoài ra còn có dân tộc Thái và dân tộc Kinhsinh sống trên địa bàn xã Địa bàn xã bị chia cắt bởi những đồi núi nên dân cưkhông tập trung mà được chia ra thành 6 thôn bản Kinh tế của nhân dân trongvùng rất khó khăn, nhiều gia đình chưa quan tâm đến việc học tập và sinh hoạt củatrẻ.
Thực trạng trường mầm non Điền Thượng.
Trường Mầm non Điền Thượng là một trường vùng sâu, vùng xa của huyện
Bá Thước Nhà trường đã nhận được sự quan tâm hỗ trợ chính quyền trong quyhoạch xây dựng cơ sở vật chất và nguồn lực con người trong quá trình xây dựngtrường chuẩn quốc gia Với trẻ mẫu giáo chủ yếu là con em các gia đình nông thônđồng bào dân tộc thiểu số, kinh tế còn gặp nhiều khó khăn
- Thống kê số lượng CBQL - GV- Nhân viên
Trình độ chuyên môn Chất lượng
Thạc sĩ Đại học Cao đẳng THSP Đạt chuẩn trởlên
loại giờ dạy của giáo
viên theo văn bản quy
Tạo cơ hội cho giáo
viên phát triển năng lực
chuyên môn, kỹ năng
và nghiệp vụ sư phạm.
Trang 5gia tích cực vào hoạt động
học.
5 Tăng cường mối quanhệ giữa CBQL, GV, trẻ. 3 15 4 20 6 30 7 35
6 Từng giáo viên tự thiếtkế bài học 1 5 4 20 5 25 10 50
7 GV trong nhóm chuyênmôn cùng kết hợp để
8 Nội dung bài dạy đượcthiết kế bám sát nội dung
9
Nội dung bài dạy được
thiết kế theo khả năng
13 Giáo viên tự nguyện
14
Giáo viên phân bố thời
gian cho mỗi hoạt động
trong giáo án theo dự
định.
15
Giáo viên điều chỉnh
thời gian các hoạt động
trong giáo án cho phù
hợp với từng đối tượng
Giáo viên tạo điều kiện cho
tất cả trẻ tham gia vào bài
Trang 6Giáo viên dự giờ đứng ở
đầu hoặc hai bên lớp để
quan sát hoạt động trong
giờ dạy.
21
Giáo viên dự giờ ghi
chép mọi hoạt động của
22
Giáo viên sử dụng các
phương tiện quan sát:
(Máy quay, máy ghi
âm…) để ghi lại các
hoạt động trong giờ
dạy
23
Sau giờ dạy có thảo
luận, đánh giá xếp loại
24
Sau giờ dạy phân tích
hành vi, tâm lý, thái độ
Tạo sự thân thiện giữa
trẻ giỏi với học sinh yếu
Qua những nhận xét được rút ra ở trên ta nhận thấy nhu cầu đổi mới sinh hoạt
tổ chuyên môn hướng đến nâng cao chất lượng dạy và học; tăng cường xây dựngnhà trường thân thiện học sinh tích cực Đặc biệt là việc sinh hoạt chuyên mônhướng đến đối tượng là trẻ, giảm bớt áp lực cho giáo viên mỗi khi lên lớp Làmđược những điều đó sẽ mang lại hiệu quả cao cho các buổi sinh hoạt của tổ chuyênmôn
Qua việc phân tích trên ta thấy rằng, bên cạnh những nội dung sinh hoạttruyền thống hiện đang được thực hiện tại các trường thì một số nội dung sinh hoạtchuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học đang được một số giáo viên áp dụngtuy nhiên do chưa hiểu biết về hình thức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên
Trang 7cứu bài học và do quy chế chính sách nên không được áp dụng rộng rãi Việc thựchiện những nội dung sinh hoạt trên đều có những điểm tốt và chưa tốt Do đó nếubiết phát huy những điểm mạnh của những nội dung sinh hoạt truyền thống
- Thực trạng cơ sở vật nhà trường phục vụ cho tổ chức sinh hoạt chuyên môn
- Thực trạng các biện pháp quản lý sinh hoạt của tổ trưởng chuyên môn
Các biện pháp quản lý của tổ trưởng chuyên môn vẫn đang được áp dụng tuynhiên vẫn chưa đạt hiệu quả cao do việc quản lý chưa chặt chẽ
Tổ trưởng chuyên môn quản lý việc sinh hoạt tổ chuyên môn thông qua việcghi chép sổ sách tuy nhiên việc kiểm tra tiến trình các buổi sinh hoạt của nhómchuyên môn chưa thường xuyên và chưa đầy đủ
Tổ trưởng chuyên môn lên kế hoạch thăm lớp dự giờ tuy nhiên chưa mang lạikết quả bởi việc lên kế hoạch bài dạy vẫn là của cá nhân giáo viên được dự giờ nên
có rất nhiều tình huống xảy ra trong tiến trình lên lớp
Sau mỗi tiết dạy tổ trưởng chuyên môn tổ chức các buổi thảo luận về tiết dạysong việc đóng góp ý kiến chưa được tích cực, đôi khi còn hời hợt
Tổ trưởng chuyên môn tiến hành đánh giá tiết dạy để xếp loại, tuy nhiên chỉđánh giá về cách dạy của giáo viên mà chưa tập trung vào chất lượng học trẻ nênchưa chính xác
Chính vì những biện pháp quản lý trên chưa tốt nên tổ trưởng chuyên môn
đã tiến hành các hình thức thi đua khen thưởng nhưng chưa thu hút được sự thamgia của giáo viên
2.3 Các biện pháp tổ chức thực hiện.
2.3.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ giáo viên về tầm quan trọng và tác dụng của sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học.
Nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng và tác dụng thiết thực của sinh hoạt tổchuyên môn sẽ giúp cho việc quản lý sinh hoạt chuyên môn của tổ trưởng có nhiềuthuận lợi Khi cán bộ và giáo viên có nhận thức đúng đắn thì sẽ xác định được mụctiêu, nội dung, phương hướng, biện pháp thực hiện các hoạt động sinh hoạt chuyênmôn đảm bảo tính hiệu quả
Sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài dạy là một quá trình các giáo viêntham gia vào các khâu từ chuẩn bị, thiết kế bài học sáng tạo, dạy thử nghiệm, dựgiờ, suy ngẫm và chia sẻ các ý kiến sâu sắc về những gì đã diễn ra trong việc họccủa học sinh Trong quá trình học tập đó, giáo viên sẽ học được nhiều điều để pháttriển năng lực chuyên môn, nghiệp vụ mới Để đảm bảo sinh hoạt chuyên môn hiệuquả, trước hết hiệu trưởng trường cần coi sinh hoạt hoạt chuyên môn là trụ cột, làchính sách quan trọng nhất để đổi mới nhà trường, nâng cao chất lượng việc học
Trang 8của trẻ Từ đó giúp giáo viên hiểu rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của sinh hoạt chuyênmôn và cùng nhau nhất trí quyết tâm thực hiện sinh hoạt chuyên môn mới
Hiểu rõ sinh hoạt chuyên môn theo hướng tiếp cận mới là trụ cột, là chínhsách quan trọng nhất để đổi mới nhà trường, cán bộ quản lý và giáo viên phải cóquyết tâm cao trong việc đổi mới nhà trường thông qua kiên trì thực hiện sinh hoạtchuyên môn mới Cần tránh để giáo viên có suy nghĩ coi đó chỉ là việc sinh hoạtchuyên môn truyền thống mà họ đã và đang thực hiện từ trước đến nay và khônghọc tập được nhiều Cần tạo cho họ có động lực tham gia sinh hoạt chuyên môntheo hướng tiếp cận mới để học tập lẫn nhau, nâng cao năng lực chuyên môn Cầncho giáo viên thấy được sinh hoạt chuyên môn theo hướng tiếp cận mới có mụcđích chính là nâng cao chất lượng các bài học của trẻ
Qua dự giờ mỗi giáo viên có cái nhìn và cách nhìn khác nhau, có suy nghĩcảm nhận khác nhau về học sinh và bài học của các em Khi các ý kiến khác nhau
đó được chia sẻ cho mọi người cùng thấy sẽ làm cho việc phân tích bài học trở nênphong phú, sâu sắc, đa chiều, đa dạng Từ đó, giáo viên có cái nhìn toàn cảnh,phong phú và rõ nét hơn về tất cả các vấn đề liên quan đến việc dạy và việc học vàcác cách giải quyết chúng
Đặc biệt, khi từ bỏ thói quen quan sát việc dạy của giáo viên, người dự vàngười dạy sẽ thấy tất cả cùng nhau hướng về một điểm chung là việc học của trẻ
Họ không còn để ý đến những khoảng cách về năng lực giữa các giáo viên, thoảimái hơn khi trao đổi và chia sẻ ý kiến Từ đó họ dễ dàng chấp nhận lẫn nhau và họ
sẽ chỉ quan tâm đến những khó khăn của người giáo viên trước sự thay đổi phứctạp trong học tập của trẻ
Tóm lại giáo viên dự giờ chỉ quan sát, suy ngẫm về việc học và các vấn đềliên quan đến việc học của trẻ Người dự giờ phải quan sát tỉ mỉ việc học của từngtrẻ để suy ngẫm và chuẩn bị chia sẻ ý kiến phong phú, sâu sắc Những dấu hiệu từtrẻ thể hiện rõ ở khuôn mặt, lời nói, điệu bộ Không nên chỉ quan sát việc dạy củagiáo viên, cần chú ý quan sát mối quan hệ phản ứng của trẻ trước nội dung bài học
và hành động của giáo viên Không coi trọng việc ghi chép tiến trình bài dạy giáoviên dự giờ thoải mái ghi chép trong sổ dự giờ Khi kiểm tra, nhà trường nên đánhgiá sổ dự giờ của giáo viên theo hướng này
Từ việc nhận thức đúng về tầm quan trọng của sinh hoạt chuyên môn thì cán bộgiáo viên sẽ nêu cao tinh thần trách nhiệm, có ý thức tự giác, tích cực đầu tư trí lựckhi tham gia các hoạt động của tổ chuyên môn
Nội dung và quy trình thực hiện gồm các bước.
Bước 1: Tổ chức một buổi chuyên đề về sinh hoạt chuyên môn theo hướngnghiên cứu bài học Trong buổi chuyên đề này sẽ giới thiệu cho các thành viên của
tổ cơ sở lý luận và thực tiễn của hình thức sinh hoạt chuyên môn mới, những thànhcông đã đạt được lấy từ thực tiễn, nêu mục đích chính khi tổ chức các buổi sinhhoạt mới, xóa bỏ những suy nghĩ định kiến về hình thức sinh hoạt chuyên môn cũ.Hướng dẫn các bước tiến hành cụ thể
Bước 2: Đưa ra các hình ảnh về sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứubài học đã áp dụng ở một số trưởng để để thành viên cùng thảo luận
Bước 3: Phát tài liệu về sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bàihọc đến từng thành viên trong nhà trường, có chỉ dẫn từng bước
Trang 92.3.2 Biện pháp 2: Tập huấn cho tổ trưởng chuyên môn và giáo viên xây dựng kế hoạch hoạt động trong năm học
a Tập huấn cho tổ trưởng chuyên môn xây dựng bản kế hoạch năm học
Quy trình xây dựng kế hoạch năm học
- Nội dung bản kế hoạch tổ chuyên môn
PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
-Hình thức trình bày bản kế hoạch tổ chuyên môn
Mẫu kế hoạch hoạt động năm học của tổ chuyên môn.
Trang 10TRƯỜNG MẦM NON …
KẾ HOẠCH HOẠT ĐỘNG NĂM HỌC 2017 - 2018
Căn cứ vào Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục mầm non năm học 2017 -2018 của Bộ GD-ĐT, của Sở GD-ĐT tỉnh (hoặc của Phòng GD-ĐT…);
Căn cứ vào phương hướng nhiệm vụ năm học của Trường mầm non……
Tổ …… xây dựng kế hoạch hoạt động năm học 2017-2018 như sau:
IV LỊCH TRÌNH THỰC HIỆN KẾ HOẠCH
Thời gian Nội dung công việc GV phụ trách Ghi chú
b Tập huấn một số kỹ thuật có thể áp dụng vào việc xây dựng kế hoạch
Điểm yếu (W)
Ảnh hưởng đến hoạt động TCM
- Trẻ (số lượng, chất lượng…)
- Đội ngũ GV (số lượng, chất lượng )
- CSVC, thiết bị, tài chính
Trang 11- Các hoạt động của TCM
Môi trường bên ngoài
Cơ hội /thuận lợi (O)
Tháchthức/
Khókhăn (T)
- Nhà trường, (cơ chế, chính sách; tiềm lực vật
Công việc diễn ra ở
đâu? Bố trì không gian
Tại sao lại chọn các
yếu tố: công việc/nơi
ấy/thời điểm ấy/người
làm ấy/cách thức
ấy/nguồn lực ấy?
Chọn các yếu tố: công việc/địa điểm, thờigian, người dạy, người dự, cách tiến hành,phương tiện như thế …bởi vì……
Như
thế
nào
Làm thế nào? TTCM phổ biến kế hoạch đầu tháng 10/2018;
- Cô cùng nhóm 5-6 tuổi xây dựng kế hoạchbài dạy
- Cô thực hiện chuyên đề qua bài dạy trên lớp
- Cả các cô phân tích, rút kinh nghiệm ngaytrong tiết vừa dạy
Bao
nhiêu
Bao nhiêu nguồn lực
(CSVC, kinh phí…)?
Máy chiếu Projecter
- Loa, mic không giây cho giáo viên
- In 2x40 phiếu học tập