Lý do chọn đề tài: Như chúng ta đã biết giáo dục lễ giáo có ý nghĩa quyết định đến sự hìnhthành nhân cách, các phẩm chất đạo đức, thẩm mỹ của trẻ, như ông cha ta đãtừng dạy: “Uốn cây từ
Trang 12.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 4
2.3 Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp 4-5 tuổi A trường
mần non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc
2.3.5 Giáo viên luôn gương mẫu, yêu thương và khích lệ nêu gương
để giáo dục lễ giáo cho trẻ
16
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo
dục,với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
Trang 21 Mở đầu:
1.1 Lý do chọn đề tài:
Như chúng ta đã biết giáo dục lễ giáo có ý nghĩa quyết định đến sự hìnhthành nhân cách, các phẩm chất đạo đức, thẩm mỹ của trẻ, như ông cha ta đãtừng dạy:
“Uốn cây từ thủa còn nonDạy con từ thuở con còn ngây thơ’’[1]
Từ đó có thể khẳng định rằng một đứa trẻ nếu không được chăm sóc, giáodục, không được uốn nắn ngay từ nhỏ sẽ không phát triển thành con người toàn
diện theo đúng nghĩa của nó và như cách nói của nhà giáo dục Makarencô “nó
tựa như một lâu đài xây trên cát”[2] Hiện nay đất nước ta đang trên đà phát
triển, hội nhập trên toàn thế giới, do đó sẽ là điều kiện để chúng ta được giao lưuvới nhiều nền văn hoá khác nhau, nhưng vẫn giữ được những gì gọi là vốn vănhoá của dân tộc Việt Trong thời đại mới thì việc giáo dục cho trẻ phát triển vềtrí tuệ thôi không đủ mà phải giáo dục trẻ biết giữ được truyền thống văn hoávốn có của cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần thiết trong các mục tiêu phát
triển con người toàn diện hiện nay vì “Trẻ em hôm nay - Thế giới ngày mai”[3]
Trẻ em là hạnh phúc của mỗi gia đình và là tương lai của đất nước Trongmỗi đứa trẻ luôn có những tài năng tiềm ẩn và sự chuẩn bị kỹ càng ngay từ lúcđầu đời là chìa khóa thành công cho tương lai sau này Trẻ sinh ra có quyền đượcchăm sóc, bảo vệ và được giáo dục một cách toàn diện Đối với một đứa trẻnhững năm đầu đời đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thành nhâncách và phát triển năng lực của trẻ, từ khi mới sinh trẻ đã có khả năng tiếp thuhọc tập, não bộ đã được lập trình để tiếp nhận các thông tin cảm quan và sửdụng để hình thành hiểu biết và giao tiếp với thế giới Để góp phần tạo nềnmóng vững chắc cho sự phát triển trong tương lai của trẻ thì việc được hưởng sựchăm sóc và phát triển tốt từ bé rất quan trọng Trong đó giáo dục lễ giáo là mộtphần quan trọng không thể thiếu được bởi giáo dục lễ giáo có ảnh hưởng đến sựphát triển toàn diện của trẻ
Ngày nay giữa cuộc sống bộn bề lo toan và ngày càng phức tạp Nhiều tệnạn xã hội, và những hành vi, vi phạm pháp luật của các em nhỏ chưa đủ tuổi vịthành niên đã làm không ít cha mẹ, người thân phải đau lòng Trong xã hội hiệnnay ta không khó để bắt gặp những hình ảnh trẻ đã lớn vẫn chưa biết tự chào hỏi
mà phải để bố mẹ hay người lớn nhắc nhở, các em học sinh khi ra trường gặp lạithầy cô giáo thì lại làm ngơ, khi gặp người bị hoạn nạn không giúp đỡ, còn đâuđây những gia đình con cái ngược đải cha mẹ, ông bà…Phải chăng lễ giáo vàđạo đức của các em chưa được quan tâm giáo dục đúng mức và đúng cách? Vấn
đề này không phải là của riêng mỗi cá nhân ai hay tập thể nào mà nó là vấn đềcủa toàn xã hội, xã hội cần chung tay nhằm cung cấp cho trẻ vốn hiểu biết, mốiquan hệ trong giao tiếp với cộng đồng, đưa trẻ vào môi trường sống thật lànhmạnh, trong sáng, giúp trẻ phát triển toàn diện về nhân cách
Là một giáo viên được phân công trực tiếp giảng dạy lớp Mẫu giáo 4- 5tuổi A trường Mầm non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc Tôi thấy phụ huynh củalớp đa phần là những gia đình nông dân hoàn cảnh khó khăn đi làm ăn xa nênkhông có nhiều thời gian quan tâm đến đời sống tình cảm, tâm lý và giáo dục lễ
Trang 3giáo cho trẻ Hầu hết trẻ đến lớp vẫn còn chưa biết tự chào hỏi cô giáo, các bạn vàngười lớn đặc biệt là người lạ, chưa biết xin lỗi khi mắc lỗi và cảm ơn ơn khi đượcngười khác giúp đỡ Chưa có nề nếp tốt, chưa chú ý học bài, trả lời câu hỏi khôngđầy đủ câu, chưa biết chơi với bạn, chưa biết quan tâm đến bạn và mọi người xungquanh, đặc biệt là trẻ chưa có nề nếp trong sinh hoạt tự phục vụ.
Chính vì vậy bản thân luôn trăn trở và tìm ra những biện pháp giúp trẻ cóđược những tri thức và tâm hồn trong sáng và hướng thiện Khi trẻ có được lễ giáotốt đó chính là một nền tảng vững chắc giúp trẻ trở thành một con người có đầy đủ
đức và tài Do đó tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp 4-5 tuổi A trường mần non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc”
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Tìm hiểu về thực trạng và tác dụng của lễ giáo đối với trẻ mẫu giáo từ đó đề ramột số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo tại lớp mẫu giáo 4-5 tuổi Atrường mầm non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc
1.3 Đối tượng nghiên cứu:
Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp 4-5 tuổi A trường mần nonNgọc Liên, huyện Ngọc Lặc
1.4 Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin
- Phương pháp thống kê, sử lý số liệu
- Phương pháp trực quan, đàm thoại
Trang 4
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm:
Giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân,chịu trách nhiệm chăm sóc - giáo dục trẻ từ 0- 6 tuổi Đây là giai đoạn đặt nềnmóng đầu tiên quan trọng của nhân cách con người và là quãng thời gian có tầmquan trọng đặc biệt trong quá trình phát triển chung của trẻ em, là thời kỳ pháttriển tâm sinh lý với tốc độ nhanh, cường độ mạnh ở trẻ Nếu không làm tốt việcchăm sóc - giáo dục trẻ trong những năm đầu cuộc đời thì việc giáo dục lại hếtsức khó khăn, phức tạp đúng như LN Tonxtôi đã nhận định khi nhấn mạnh đến ý
nghĩa của thời kỳ này Ông nói rằng:Tất cả những cái gì mà đứa trẻ sẽ có sau này khi trở thành người lớn đều thu nhận được trong thời thơ ấu Trong quảng đời còn lại những cái mà nó thu nhận được chỉ đáng một phần trăm những cái
đó mà thôi”.[4]
Chủ tịch Hồ Chi Minh lúc sinh thời cũng luôn quan tâm, giành tình cảmđặc biệt và nhắc nhở mọi người chăm lo cho thế hệ tương lai, Bác viết:
“Hiền dữ phải đâu là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên”[5]
Điều đó khẳng định mọi đứa trẻ sinh ra đều giống nhau về sự phát triểnthể chất và tâm sinh lý Nhưng để trở thành một con người có đạo đức tốt,ngoan ngoãn lễ phép, biết quan tâm giúp đỡ mọi người là phần nhiều do giáodục và sự rèn luyện của bản thân
Kinh nghiệm đã được cha ông ta đúc kết từ ngàn xưa về giáo dục lễ giáo
rằng: "Tiên học lễ, hậu học văn"[6] Lễ phép là nét đẹp văn hoá được đặt lên hàng
đầu khi nhìn nhận đánh giá phẩm chất của một người dân Việt Nam
Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng mạnh đến sự hình thành tính chủ định và quátrình tâm lí của trẻ Bắt đầu hình thành cho trẻ những biểu tượng, sự chú ý, ghinhớ và cách giao tiếp có chủ định khi tiếp xúc với bài thơ, câu chuyện, hay giaotiếp hàng ngày trẻ sẽ in sâu kiến thức và hiểu biết của mình với mọi người, mọivật xung quanh, trẻ luôn hành động đúng và tập trung ghi nhớ một cách có chủ
định Khi giao tiếp trẻ sẽ nói năng nhẹ nhàng, mạch lạc, có văn hóa trong các
câu nói, cử chỉ, hành động của trẻ đối với mọi người Trẻ có sự giao tiếp mạnhdạn trẻ ngoan ngoãn vâng lời người lớn biết kính trên nhường dưới biết thưa gửi
lễ phép, biết quan tâm chia sẻ, tất cả đều có sự giáo dục của cô giáo và mọingười xung quanh Giáo dục lễ giáo có tác động rất lớn đến sự phát triển đờisống tình cảm của trẻ đối với mọi người, đặc
biệt là đối với cô giáo và bạn bè trong lớp
Trong mục tiêu giáo dục đào tạo ghi rõ phải hình thành và phát triển cho
trẻ hài hòa, cân đối, biết giàu lòng yêu thương biết quan tâm, nhường nhịn giúp
đỡ mọi người, biết yêu thích và giữ gìn cái đẹp, thông minh, ham hiểu biết, thíchkhám phá và tìm tòi một số kỹ năng cơ bản như: Nhẹ nhàng, khéo léo, biết chàohỏi lễ phép, biết xin lỗi và nhận lỗi khi mình có lỗi Chính vì vậy mà từ lâu giáodục lễ giáo cho trẻ đã cuốn hút sự quan tâm của các nhà giáo dục và các bậc phu
Trang 5huynh, nó chiếm một vị trí quan trọng trong đời sống sinh hoạt hàng ngày củatrẻ và là nền văn hóa đặc biệt đối với trẻ
Giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo là sự hình thành, phát triển nhân cách,cũng như ảnh hưởng rất lớn đến sự nhận thức và phát triển ngôn ngữ của trẻ.Nếu được giáo dục tốt, khi giao tiếp trẻ sẽ nói năng nhẹ nhàng, mạch lạc, có vănhóa trong các câu nói, cử chỉ, hành động của trẻ đối với mọi người xung quanh,kính trọng lễ phép với người lớn tuổi
Giáo dục lễ giáo là nhiệm vụ hết sức quan trọng đối với người giáo viênmầm non, vì hàng ngày cô trực tiếp chăm sóc giáo dục các cháu Phải làm tốtgiáo dục lễ giáo thì sẽ giúp trẻ không ngừng phát triển tư duy, trí tuệ, thể chấtlẫn tinh thần hay nói một cách chung nhất đó chính là phát triển một cách toàndiện Từ đó giúp cho quá trình chăm sóc và giáo dục trẻ sẽ đạt được kết quả nhưmong muốn
2.2 Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Trong qua trình nghiên cứu “Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp 4-5
tuổi A trường mần non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc” Bản thân đã gặp những thuận lợi
và khó khăn sau:
2.2.1 Thuận lợi:
- Trường có bề dày thành tích, có đội ngũ quản lý dày dặn kinh nghiệm.Ban giám hiệu có trình độ chuyên môn cao, kinh nghiệm tổ chức quản lý giỏi
- Lớp được sự quan tâm giúp đỡ của ban giám hiệu nhà trường về mọi mặt
- Trẻ lớp tôi trong cùng độ tuổi nên cũng thuận lợi cho công tác chăm sóc giáo dục trẻ
- Lớp được phân công 2 giáo viên phụ trách có trình độ chuẩn và trênchuẩn, nhiệt tình yêu nghề, mến trẻ luôn gương mẫu trong cách giao tiếp, ứng
xử hàng ngày đối với trẻ và được phụ huynh tin tưởng
2.2.2 Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi trên thì bản thân còn gặp không ít những khókhăn trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ và đặc biệt là công tác giáo dục lễgiáo cho trẻ cụ thể như sau:
Cơ sở vật chất, đồ dùng, đồ chơi trang thiết bị dạy còn đơn điệu, sơ sài chưathực sự thu hút được cảm hứng từ trẻ Chính vì thế mà chưa đáp ứng được yêu cầuchăm sóc giáo dục trẻ ở giai đoạn hiện nay
Do đặc thù công việc giáo viên phải thực hiện đúng các thời điểm trongngày theo quy định để nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ nên còn rất ítthời gian để làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo
Trẻ đa phần là con em dân tộc Phụ huynh đa số là những gia đình nôngdân hoàn cảnh khó khăn nên không có nhiều thời gian quan tâm đến đời sống tìnhcảm, tâm lý của trẻ Một số gia đình thì quá nuông chiều con nên việc giáo dục lễgiáo cho trẻ còn chưa được thực hiện đúng mức Để thực hiện tốt việc giúp trẻ cónhững thói quen chào hỏi lễ phép, hành vi văn minh, có nề nếp tốt trong sinh hoạthàng ngày, đòi hỏi giáo viên phải linh hoạt trong cách chăm sóc giáo dục trẻ
Trang 62.2.3 Kết quả khảo sát ban đầu:
Qua qua trình điều tra, khảo sát thực trạng về giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp4-5 tuổi A tôi đã nhận thấy kết quả thực trạng qua bảng khảo sát sau:
TT Lĩnh vực khảo sát
Tổng
số trẻ trong lớp
Mức độ % trên trẻ
Số lượng
Tỉ lệ
%
Số lượng
Tỉ lệ
%
1 Trẻ mạnh dạn tự tin, lễ phép
khi giao tiếp với mọi người 30 13 43,3 17 56,7
2 Trẻ biết cảm ơn, xin lỗi, vâng
lời và làm theo yêu cầu của cô
3 Trẻ biết nhường nhịn, hòa
thuận, giúp đỡ bạn khi chơi 30 12 40 18 60
2.3 Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp 4-5 tuổi A trường mần non Ngọc Liên, huyện Ngọc Lặc:
2.3.1 Biện pháp 1: Xây dựng môi trường lớp học phù hợp để giáo dục lễ giáo cho trẻ:
Môi trường lớp học có ý nghĩa rất quan trọng để khuyến kích các bé đến
lớp, lớp có đẹp, nhiều đồ chơi thú vị, nhiều hoạt động để trải nghiệm để khámphá thì bé sẽ chăm chỉ đến lớp cũng như mong muốn: Mỗi ngày đến lớp là mộtngày vui Hiểu được điều đó tôi đã suy nghĩ và trang trí lớp, tạo một môi trường
lễ giáo một cách gần gũi, hài hòa, đẹp mắt Cùng với toàn ngành thực hiện chủ
đề “xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” thì việc tạo cảnhquan sư phạm trong phòng học, môi trường xung quanh cũng là một chuyên
đề mà tôi chú trọng trong năm học này
Tôi luôn chú ý tạo cảnh quan sự phạm trong phòng học, đồ dùng đồchơi được sắp xếp, gọn gàng, ngăn nắp, từng góc riêng biệt mỗi kệ góc tôi đềulàm mới, để hấp dẫn trẻ, tạo cảm giác thích thú luôn mong muốn được sắp xếpngăn nắp Đặc biệt là góc thiên nhiên được trang trí và trồng nhiều cây cảnh đểtạo cho trẻ một không gian xanh, để mỗi ngày trẻ có thể tự mình chăm sóc cây
Trang 7xanh, giáo dục trẻ biết yêu cái đẹp, yêu lao động, tạo tình cảm của trẻ với thếgiới tự nhiên, gần gũi và thân mật, đã trở thành thói quen ở trẻ.
Khu vực tuyên truyền tôi đưa nội dung tuyên truyền về giáo dục lễ giáomột cách rõ nét, trang trí hấp dẫn, sưu tầm những tranh ảnh có nội dung giáo dục
lễ giáo cho trẻ xem, kèm theo một bài thơ hay nội dung phù hợp với hình ảnh,trước khi vào lớp sau khi thể dục sáng tôi thường dành thời gian ngắn để tròchuyện về góc lễ giáo trước lớp để trẻ có thể biết được những lời nói hay, nhữnghành động đẹp qua các hình ảnh mà cô sưu tầm Các hình ảnh được thay đổithường xuyên từng chủ đề Ở các khu vực chơi trong lớp tôi cũng rất chú trọngtrang trí hấp dẫn, ở mỗi khu vực chơi tôi trang trí một góc nhỏ để kết hợp cácnội dung giáo dục lễ giáo, bằng các hình được cắt dán nghộ nghĩnh, có thể gắncác hình ảnh lên một cách dễ dàng
Ví dụ: Với khu xây dựng tôi chọn và dán thành một ngôi nhà và bạn nhỏ
đang xây, ngôi nhà tôi chọn hình ảnh bé đang cất đồ chơi, có các miếng dán đểtrẻ sẽ chọn các hình ảnh các bạn biết cất và dọn đồ chơi gọn gàng dán phù hợpvới hình ảnh, còn hình ảnh bé đang xây thì cho trẻ sẽ chọn các hình ảnh các bạnđang chơi cùng nhau, đang thảo luận cùng nhau, đang giúp nhau khi chơi đểtrẻ chọn và dán vào đúng vị trí Với khu vực này tôi sẽ tổ chức cho trẻ quan sát,thực hiện trước khi trẻ bắt đầu chuẩn bị vào họat động chơi ở các góc
Mỗi khu vực chơi đều được trang trí bằng các hình ảnh phù hợp, các góc
đồ chơi được xắp xếp ngăn nắp, dễ lấy, dễ cất khi chơi, các hình ảnh được côgiáo thay đổi thường xuyên theo từng chủ đề Các khu vực chơi tôi sẽ tổ chứclồng ghép cho trẻ chọn hình ảnh và gắn vào các nội dung phù hợp Mỗi ngày tôi
sẽ tổ chức lồng ghép một khu vực chơi để tránh sự nhàm chán, cho cả lớp ngồicùng trò chuyện và yêu cầu trẻ sẽ chọn hình ảnh phù hợp và gắn, cả lớp sẽ đượcthảo luận về hình ảnh mà bạn đã thực hiện Qua đó trẻ sẽ nhận thức một cách rõràng những hành động nào là đúng cần học tập, những hành động nào là sai đểkhông vi phạm
Ví dụ: Với khu chơi phân vai tôi cho trẻ ngồi xúm xít cô gợi ý hỏi trẻ:
Các con nhìn xem đây là hình ảnh gì? (Bạn đang thu dọn đồ chơi) Các con thấybạn nhỏ sau khi chơi như thế nào? (Biết cất đồ chơi gọn gàng) Còn đây các bạnnhỏ đang làm gì vậy? (Đang chơi nấu ăn) Các con thấy các bạn chơi với nhauthế nào? (Chơi cùng nhau, không tranh dành đồ chơi của nhau ) Vậy khi chúngmình chơi thì các các con sẽ chơi như thế nào? (Cho trẻ trả lời theo ý của trẻ )
Qua buổi thảo luận đó cô giáo lồng giáo dục các nề nếp cho trẻ một cáchrất nhẹ nhàng, qua đó trẻ sẽ có ý thức tốt hơn khi chơi, cách tổ chức như vậy tôiduy trì thường xuyên và thay đổi hình ảnh phù hợp, sau một quá trình tôi nhậnthấy trẻ biết chấp hành nội quy của lớp, biết cất dọn đồ chơi gọn gàng, biết đoànkết khi chơi, biết quan tâm đến bạn
Ở khu vệ sinh của lớp tôi đã lựa chọn những hình ảnh to, rõ ràng, màu sắcnổi bật về nội dung tuyên truyền cách rửa tay, rửa mặt, đánh răng đúng cách, vàmột số hình ảnh các bạn nhỏ đang vệ sinh rửa tay, rửa mặt để kết hợp giáo dụctrẻ mỗi khi cho trẻ vệ sinh cá nhân
Trang 8Với cách kết hợp giáo dục rất gần gũi và nhẹ nhàng được duy trì
thường xuyên tôi nhận thấy trẻ lớp tôi có ý thức rất tốt khi vệ sinh cá nhân, một
số trẻ còn có ý thức tốt như: Biết nhắc bạn hoặc hướng dẫn bạn rửa tay hay rửamặt khi thấy bạn khác chưa làm được
Với mảng trang trí chủ đề tôi cũng kết hợp gắn một số bài thơ giáo dục lễgiáo để lồng kết hợp giáo dục trẻ Chủ đề bản thân tôi chọn bài thơ : “Buổisáng” cùng với hình ảnh minh họa bé đang quét nhà và chăm sóc các con vật.Thông qua hình ảnh đó trẻ biết được mình cũng có thể giúp đỡ mọi người nhữngcông việc nhỏ vừa với sức mình để thể hiện tình yêu thương, kính trọng vớinhững người xung quanh
Như bài thơ: Xưng hô - Thưa gửi -
Cô giáo gọi bằng cô Là bé ngoan
Khách thăm thưa chú bác Nói bảo thì vâng
Cùng tuổi gọi bằng bạn Với khách lạ
Không xưng hô tao, mày Với người thân
Ai nghe cũng mến ngay Phải thưa
Đều như vậy
Hoặc bài thơ: “Không vứt rác ra đường” cùng với hình ảnh minh họa một
bạn nhỏ đang bỏ rác vào thùng Thông qua hình ảnh đó trẻ biết những hành vi bảo vệ môi trường và bỏ rác đúng nơi quy định
Không vứt rác ra đường
Cái bánh có lá gai
Quả chuối vỏ rất trơn
Giẫm phải là ngã luôn
Nhớ bỏ vào thùng rác
Việc lồng ghép nội dung giáo dục lễ giáo vào chủ đề chính của lớp trẻ rấtthích thú và thường xuyên đến xem
Bên cạnh đó tôi còn sưu tầm tranh truyện sách báo nhi đồng có
hình ảnh và nội dung về lễ giáo, vào các thời điểm buổi chiều cô cùng trẻ lựachọn sách báo cũ để cắt những hình ảnh về giáo dục lễ giáo và dán tạo thànhnhững quyển sách đáng yêu trưng bày trong khu vực sách truyện của bé, khi
Trang 9được làm thành sản phẩm bằng công sức của mình sẽ gúp trẻ bết trân trọng nữngsản phẩm của mình làm ra, biết giữ gìn sách, biết yêu quý lao động.
(Hình ảnh cô cùng trẻ đang ngồi cắt dán thành sách)
Bản thân khi xây dựng môi trường lớp học phù hợp để giáo dục lễ giáocho trẻ tôi đã nhìn thấy các bé ngày càng có sự tiến bộ rõ rệt về khả năng tựphục vụ, biết dọn dẹp gọn gàng ngăn nắp khi chơi, có ý thức giữ gìn đồ dùng đồchơi, lại biết quan tâm đến bạn, đến mọi người xung quanh, đã làm tôi rất vui vàxúc động, chỉ những hành động nhỏ của các con như vậy thôi nhưng đó cũng làmột quả ngọt mà cô đã ngày ngày vun đắp
2.3.2 Biện pháp 2: Biện pháp ứng dụng công nghệ thông tin vào giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua các hoạt động học:
Mỗi phương pháp hay biện pháp mà giáo viên sử dụng trong giảng dạy
đều hướng đến mục đích: Góp phần phát triển toàn diện nhân cách trẻ và ứngdụng công nghệ thông tin vào trong giảng dạy là một trong những biện pháp đó
Để việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy đòi hỏi người giáo viênmầm non không chỉ có năng lực sư phạm mà còn cần có những kinh nghiệmtrong việc phối kết hợp giữa giáo án điện tử và phần giảng dạy của cô để việcứng dụng tin học thực sự đem lại hiệu quả giáo dục cao Đặc biệt là đưa côngnghệ thông tin vào các giờ hoạt động học
Trong các tiết học lồng ghép với công nghệ thông tin được tổ chức thườngxuyên và thu hút được sự chú ý, thích thú của trẻ Vì vậy lồng ghép nội dunggiáo dục lễ giáo vào các môn học có nhiều ưu thế nhằm hình thành cho trẻnhững thói quen, hành vi có văn hoá
Trang 10Ví dụ: Trong giờ hoạt động khám phá xã hội: “Tìm hiểu về một số nghề
dịch vụ” Như nghề vệ sinh môi trường với phần kết hợp lồng ghép giáo dục lễgiáo tôi đã áp dụng cho trẻ xem hình ảnh các bạn nhỏ đang làm vệ sinh môitrường nhặt rác ở sân trường, bỏ rác đúng nơi quy định ở những nơi công cộng
để giữ gìn vệ sinh chung, những hình ảnh về các hành vi văn minh, lễ phép, trẻrất thích thú quan sát, khi xem xong cô có thể gợi mở để trẻ có những nhận xét
về những hành động bảo vệ môi trường của các bạn, đồng thời kết hợp giáo dụctrẻ một cách nhẹ nhàng
Hay cô có thể đưa ra những clip về các hành vi đúng, sai về việc bảo vệ môitrường và tham gia giao thông Yêu cầu trẻ lên chọn cho cô các hành vi đúng và chỉ
ra các hành vi sai Nếu trẻ chọn đúng sẽ được cộng điểm hoặc tặng quà
Ví dụ : Giờ hoạt động khám phá khoa học.
Đề tài: “Quan sát, trò chuyện về một số loại rau, quả quen thuộc”
Sau khi cho trẻ quan sát trên màn hình, cô đàm thoại với trẻ về đặc điểm củacác loại rau, quả Ăn quả cung cấp chất gì cho cơ thể? Ai là người trồng cây để cónhiều loại quả cho các con ăn ( Cho 3- 4 trẻ trả lời) Trước khi sử dụng hoa quả cáccon phải làm gì? ( Rửa sạch, gọt bỏ vỏ) Trước khi ăn thì các con phải làm gì? ( Mờingười lớn trước ạ) Khi mời các con phải làm gì? ( Đưa bằng hai tay và nói con mờiông, bà, bố, mẹ mời quả ạ) Hình thành ở trẻ sự biết ơn “ Ăn quả nhớ kẻ trồng cây’’.Biết rửa sạch hoa quả hay phải gọt bỏ vỏ trước khi ăn Khi ăn xong vỏ các con phải
bỏ vào đâu? ( Cho 2- 3 trẻ trả lời) Từ đó giúp trẻ biết giữ gìn vệ sinh, bỏ rác đúngnơi quy định Đây là hành vi có văn hóa ở trẻ
Đề tài " Trò chuyện về sự phát triển của cây từ hạt”
Sau khi cho trẻ quan sát trên màn hình, đàm thoại về sự phát triển của cây,lợi ích của cây và các bạn nhỏ đang chăm sóc cho cây cô hỏi trẻ: Con có biết cácbạn đang làm gì không? Các bạn có đáng khen không? Muốn được khen như cácbạn thì con phải làm gì? Qua đó giáo dục cho trẻ biết bảo vệ chăm sóc cây xanh đểcây cho ta nhiều lợi ích bằng cách tưới nước cho cây, không ngắt lá bẻ cành… Cóthể cho trẻ trực tiếp được tưới cây, nhổ cỏ cho cây, nhắc trẻ về nhà giúp đỡ bố mẹchăm sóc cây trong vườn
Hoặc trong giờ làm quen văn học, âm nhạc, thế giới thơ ca có vô số các bàithơ, câu chuyện, bài hát nhằm giáo dục lễ giáo cho trẻ Sau một thời gian thực hiệnnhững thói quen về lễ giáo, chất lượng trẻ lớp tôi tăng lên rõ rệt, trẻ biết chào hỏi côgiáo và khách đến lớp, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi, trẻ đã biết muốn phát biểu thìphải giơ tay, muốn đi vệ sinh thì phải xin phép, trong giao tiếp với bạn cùng lớp trẻbiết nói nhẹ nhàng, khi chơi đồ chơi không được chanh giành đồ chơi của nhau…
Ví dụ: Hoạt động làm quen với tác phẩm văn học.
Khi dạy bài thơ ‘‘Lấy tăm cho bà’’
Sau khi cho trẻ đọc bài thơ và đàm thoại về nội dung bài thơ tôi lồng giáodục lễ giáo cho trẻ một cách khéo léo bằng các câu hỏi:
+ Bạn nhỏ trong bài thơ có ngoan và lễ phép không?
+ Vì sao con biết ?(Cho 4-5 trẻ trả lời theo ý)
Trang 11+ Để ngoan ngoãn lễ phép giống bạn chúng mình phải như thế nào nhỉ?(5- 6 trẻ trả lời theo ý của trẻ) Bằng những câu trả lời của trẻ cô giáo giúp trẻphải biết mời trước khi ăn và khi ăn xong, biết lấy tăm và rót nước mời ông bà
bố mẹ sau khi ăn Khi mời thì phải đưa bằng hai tay mới là ngoan Hình thành ởtrẻ sự biết ơn, kính trên nhường dưới, lễ phép với người bề trên kính trọng yêuthương mọi người trong gia đình
Vào hoạt động chiều ôn luyện bài cũ bài thơ: Lấy tăm cho bà tôi đã dàndựng một hoạt cảnh cho 1 trẻ đóng bà, hai trẻ đóng vai cháu, khi bà ốm các bạn
sẽ chăm sóc bà như thế nào, trẻ đóng vai cháu và bà cùng kết hợp để diễn hoạtcảnh dưới sự giúp đỡ gợi ý của cô
Hai bạn nhỏ phải tự nghĩ ra những công việc để giúp bà như: Mang nướccho bà uống, quạt cho bà,nắn chân bóp tay cho bà,…Cả lớp cùng xem các bạndiễn, khi các bạn diễn xong cả lớp sẽ cùng nhau thảo luận về tình huống mà cácbạn vừa diễn
Các con có nhận xét gì về các cháu của bà? Các bạn nhỏ đã làm gì khi bà củamình bị ốm? (4-5 trẻ trả lời theo sự gợi ý của cô và đưa ra ý kiến của mình….) Mỗimột nội dung bài học khác nhau tôi sẽ vận dụng phù hợp để tất cả trẻ được tham giavào các vai diễn, một phần qua đó giúp trẻ mạnh dạn tự tin hơn, một phần kết hợplồng ghép giáo dục lễ giáo một cách gần gũi nhẹ nhàng nhất
(Hình ảnh trẻ đang chăm sóc Bà bị ốm)
Ví dụ: Hoạt động âm nhạc.
Hoạt động dạy hát: “Đi học về’’: Sau khi dạy trẻ hát cô trò chuyện về nội dungbài hát bằng cách cho trẻ xem clip bạn nhỏ đi học về biết chào cô giáo, chào các bạn,