08 tổng quan về bệnh học glôcôm BS hoàng thanh tùng

TỔNG QUAN VỀ BỆNH HỌC GLÔCÔM ThS.BSNT Hoàng Thanh Tùng Giảng viên Bộ môn Mắt Trường Đại học Y Hà Nội Đối tượng sinh viên Y5 BSĐK Y5 RHM... Định nghĩa  Glôcôm là bệnh lý của thị thần

TỔNG QUAN VỀ BỆNH HỌC GLÔCÔM

ThS.BSNT Hoàng Thanh Tùng

Giảng viên Bộ môn Mắt

Trường Đại học Y Hà Nội

Đối tượng sinh viên Y5 BSĐK

Y5 RHM

Định nghĩa

 Glôcôm là bệnh lý của thị thần kinh đặc trưng bởi

sự tổn hại tế bào hạch võng mạc

 Một trong ba nguyên nhân gây mù hàng đầu toàn

cầu (glôcôm, đục thủy tinh thể, tật khúc xạ)

 Xác định glôcôm khi có 2 trong 3 triệu chứng:

• Tăng nhãn áp

• Tổn hại đầu thị thần kinh

• Tổn hại thị trường

Yếu tố nguy cơ

Sinh lý bệnh

Thủy dịch

Phương trình Goldmann

• IOP: Áp lực nội nhãn

• AHF: Aqueous humor inflow (lưu lượng thủy dịch)

• Fu: Uveoscleral outflow (thủy dịch thoát qua bè màng bồ đào – củng mạc)

• C: outflow facility through the trabecular meshwork (thủy dịch thoát qua

bè củng – giác mạc)

Cơ chế cơ học

Cơ chế mạch máu

Sơ đồ cấp máu đầu TTK A, arachnoid (màng nhện); C, choroid (hắc mạc); CRA, central retinal artery (động mạch trung tâm VM), Col Br, collateral branches (nhánh phụ); CRV, central retinal vein (tĩnh mạch trung tâm VM), D, dura (màng cứng); LC, lamina cribrosa (lá sàng củng mạc); OD, optic disc (gai thị); ON, optic nerve (đầu TTK); PCA, posterior ciliary artery (động mạch mi sau); PR, prelaminar region (khu vực trước lá sàng); R, retina (VM); S, sclera (củng mạc); SAS, subarachnoid space (khoang dưới nhện)

Áp lực tưới máu nhãn cầu

 Áp lực tưới máu nhãn cầu ( Ocular Perfusion Pressure - OPP)

 OPP là một trong những yếu tố liên quan tới sinh bệnh học glôcôm ngoài cơ chế cơ học (nhãn áp) và cơ chế miễn dịch (hiện tượng chết theo chương trình)

động mạch trung bình đo ở động mạch cánh tay, IOP =

áp lực nội nhãn

 OPP < 55 mmHg làm tăng nguy cơ bị glôcôm do giảm tưới máu đầu thị thần kinh OPP càng thấp thì càng thúc đẩy tiến triển của bệnh

Cơ chế miễn dịch

Đầu thị thần kinh

Chẩn đoán xác định

• Tăng nhãn áp

• Tổn hại đầu thị thần kinh

• Tổn hại thị trường

Điều trị

IOP = (Fin – Fu) / C +Pv

↓IOP:

– ↓ Fin : giảm tiết TD

– ↑ Fu : tăng thoát TD qua MBĐ

– ↑ C : tăng lưu thông TD qua vùng bè C-GM – Pv : ~ 10- 12 mmHg

Lựa chọn điều trị

Thuốc Laser Phẫu thuật

Thuốc hạ nhãn áp

Laser

Selective laser

trabeculoplasty Iridotomy laser Peripheral

Phẫu thuật lỗ rò

Phẫu thuật vi xâm lấn

Dự phòng

• Bệnh không khỏi => Điều trị suốt đời

• Hướng tới giữ ổn định bệnh => Làm chậm thời gian xuất hiện/tiến triển bệnh

• Sàng lọc các đối tượng có nguy cơ

XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN !

• Email:

hoangthanhtung@hmu.edu.vn

thoa4485@uni.sydney.edu.au

• Phone: +84 794270890