04 các nguyên nhân gây mờ mắt BS đinh đăng tùng

1 SỐ KHÁI NIỆM THỊ LỰC Định nghĩa: Thị lực của một mắt là khả năng nhận thức rõ các chi tiết hoặc nói cách khác thị lực là khả năng của mắt phân biệt rõ 2điểm ở gần nhau Thấy được

CÁC NGUYÊN NHÂN GÂY MỜ MẮT

Ths.BS Đinh Đăng Tùng

BM Mắt

MỤC TIÊU

1 Phát hiện triệu chứng, nguyên nhân gây mờ mắt

2 Chẩn đoán bệnh lý gây mờ mắt

3 Điều trị bệnh lý, nguyên nhân gây mờ mắt

1 SỐ KHÁI NIỆM THỊ LỰC

 Định nghĩa: Thị lực của một mắt là khả năng nhận thức rõ các chi

tiết hoặc nói cách khác thị lực là khả năng của mắt phân biệt rõ 2điểm ở gần nhau (Thấy được khoảng cách nhỏ nhất giưã hai vật)

 Cách khám thị lực: Có thể đánh giá thị lực từng mắt của bệnh nhân

bằng bảng thị lực nhìn xa (đứng cách bảng 5m) hoặc bảng thị lựcnhìn gần (bảng cách mắt 33 cm)

 Thị lực nhìn xa: Đây là chỉ tiêu hay được dùng nhất để đánh giá

chức năng thị giác của mắt Trong điều kiện đủ độ sáng khoảng 100lux và ở cách xa bảng 5m, thị lực của từng mắt bình thường phải đạt

 10/10

 Nếu thị lực dưới 10/10 thì ghi kết quả theo dòng chữ cuối cùngđọc được.

 Nếu thị lực dưới 1/10 thì cho bệnh nhân đếm ngón tay (ví dụ:đếm ngón tay 0,5 m (ĐNT 0,5m), đếm ngón tay 1m, đếm ngóntay 3m

 Bệnh nhân không đếm được ngón tay thì thầy thuốc khua bàntay ở ngay sát trước mắt, nếu thấy được thì ghi kết quả bóngbàn tay (BBT)

 Trường hợp bệnh nhân không thấy được bóng bàn tay thì đánhgiá khả năng thị giác bằng sự nhận biết ánh sáng (có hay không

có ánh sáng của đèn pin, ngọn nến ở trước mắt chừng 20- 30

cm ) và vị trí của nguồn sáng (các phía mũi thái dương, trêndưới), kết quả sáng tối dương tính (ST(+))

 Khi không còn nhận biết được ánh sáng thì thị lực bằng 0, cònghi là sáng tối âm tính (ST(-))

1 SỐ KHÁI NIỆM THỊ LỰC

CÁC NHÓM NGUYÊN NHÂN GÂY NHÌN MỜ

 Liên quan đến vấn đề tật khúc xạ và ảnh tập trung trên võng mạc

- Các tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị)

- Các bệnh về lác (lác cơ năng, lác liệt)

- 1 số bệnh lý giác mạc (giác mạc chóp)

- Nhược thị

 Ảnh hưởng môi trường trong suốt

- Màng phim nước mắt (khô mắt, tắc lệ đạo)

- Giác mạc (viêm giác mạc, sẹo giác mạc, phù đục GM)

- Thuỷ dịch (XH tiền phòng,mủ tiền phòng)

- Thuỷ tinh thể (đục vỡ T3, lệch T3, đục vỏ-nhân T3)

- Dịch kính (XHDK, đục DK, thoái hoá DK)

Các nhóm nguyên nhân gây nhìn mờ

 Nhóm bệnh lý võng mạc và thần kinh

- Bệnh lý mạch máu VM ( VMĐTĐ, tắc ĐM-TM VM )

- Bệnh lý thị thần kinh (viêm TTK, glôcôm, teo gai thị)

- Bệnh lý VM (1 số bệnh di truyền, bệnh VM sắc tố)

- Bệnh lý về đường dẫn truyền thần kinh và trung khu thị giác

Các nhóm nguyên nhân gây nhìn mờ

A LIÊN QUAN ĐẾN VẤN ĐỀ TẬT KHÚC XẠ

VÀ ẢNH TẬP TRUNG TRÊN VÕNG MẠC

CẬN THỊ

 Cận thị là khi các tia sáng từ một vật ở xa hội tụ ở

trước võng mạc một mắt ở trạng thái nghỉ ngơi (khi

không đeo kính)

Cận thị có thể do:

này được gọi là cận thị do trục.

vồng quá, do đó công suất tăng lên Loại này được gọi là cận thị do khúc xạ.

CẬN THỊ

Cận thị cao – nhìn xa rất mờ Cận thị nhẹ – nhìn xa hơi mờ

Cận thị

CẬN THỊ

 Triệu chứng: nhìn xa kém, hay nheo mắt, nhức mỏi mắt

 Khám mắt, đo khúc xạ, soi đáy mắt, siêu âm …

 Điều trị: Đeo kính phân kỳ, phẫu thuật

 Biến chứng: thoái hóa võng mạc, bong VM …

VIỄN THỊ

 Viễn thị là khi các tia sáng từ một vật ở xa hội tụ ở sau

võng mạc ở một mắt không điều tiết

Viễn thị

VIỄN THỊ

 Triệu chứng: nếu viễn thị nặng cả nhìn xa và nhìn gần kém, nhức mỏi mắt, lác điều tiết

 Khám mắt: giác mạc nhỏ, tiền phòng nông…

 Điều trị: đeo kính cầu hội

tụ , phẫu thuật

LOẠN THỊ

 Trong loạn thị, các mặt khúc xạ của mắt không có cùng một độ cong

ở tất cả các kinh tuyến Các mặt khúc xạ của một mắt loạn thị giống như bề mặt của một quả bóng bầu dục (hoặc một quả trứng) Một bề mặt như vậy được gọi là bề mặt loạn thị

Loạn thị

LOẠN THỊ

 Nguyên nhân: do bán kính độ cong giác mạc không đều trên các kinh tuyến

 Triệu chứng: giảm thị lực,

nhìn hình méo mó, biến dạng

 Điều trị: Đeo kính trụ, phẫu

thuật

RỐI LOẠN ĐIỀU TIẾT (LÃO THỊ)

 Nguyên nhân: do thay đổi khúc xạ của thể thủy tinh

 Triệu chứng: nhìn gần không rõ

 Điều trị: đeo kính cầu hội tụ

B MỜ MẮT DO CÁC BỆNH Ở MẮT - TỔN THƯƠNG MÔI TRƯỜNG TRONG SUỐT

BỆNH PHẦN TRƯỚC NHÃN CẦU

 Các bệnh lý về giác mạc:

sẹo GM do chấn thương, viêm loét, thiếu

vitamin A …

- Điều trị: ghép GM

Bệnh lý khô mắt

PHÙ BIỂU MÔ

 Trong nhiều trường hợp, phù biểu mô giác mạc là một dấu hiệu của mất bù nội mô hoặc tăng nhãn áp cấp.

ÁP XE GIÁC MẠC, SẸO TÂN MẠCH, MÀNG MÁU

MỘNG

ĐỤC THỦY TINH THỂ

- Đục TTT già: mờ từ từ tăng dần, không đau đỏ

- Đục TTT bẩm sinh: do quá trình phát triển phôi thai, di truyền

- Đục TTT bệnh lý: các bệnh chuyển hóa

- Đục TTT thứ phát

→ Phẫu thuật

BỆNH PHẦN SAU NHÃN CẦU

 Vẩn đục dịch kính: do viêm,

xuất huyết, thoái hóa DK …

- BN có cảm giác sương mù,

ruồi bay, mạng nhện…

C NHÓM BỆNH VỀ VÕNG MẠC VÀ THẦN KINH

BỆNH GLÔCÔM GÓC MỞ:

- Triệu chứng: thu hẹp thị trường, lõm gai, giảm thị lực muộn

- Điều trị: thuốc hạ nhãn áp, laser, phẫu thuật

 Lác:

- Do trục thị giác bị lệch

- Điều trị: Đeo kính, tập nhược thị, phẫu thuật

BỆNH VÕNG MẠC VÀ THỊ THẦN KINH

 Viêm hắc võng mạc:

lan tỏa, thành ổ, có những đám xuất tiết,

bong võng mạc nội khoa…

- Điều trị theo nguyên nhân, chống viêm

 Bệnh toàn thân: cao huyết áp, đái tháo đường…

 Bệnh lý hoàng điểm: Phù HĐ, thoái hóa HĐ

 Bệnh thoái hóa sắc tố võng mạc: nhìn khó vào buổi tối, thu hẹp thị trường

 Viêm thị thần kinh

 Mờ mắt do vỏ não: mất thị lực, bán manh… do khối u, chấn thương vùng chẩm

 Mờ mắt do thiếu vitamin A

CÁC NGUYÊN NHÂN GÂY MỜ MẮT ĐỘT NGỘT

Tăng lưu lượng máu, giải phóng chỗ tắc,

điều trị nguyên nhân

- Soi đáy mắt: TM dãn to, ngoằn ngoèo, phình từng

đoạn, VM xuất huyết, xuất tiết cứng, nốt dạng bông, phù

VM, phù HĐ

- Biến chứng: tân mạch, xuất huyết DK, glôcôm tân mạch -Điều trị: laser VM, điều trị nội khoa, hạ nhãn áp, điều trị phù hoàng điểm

- Soi đáy mắt: phù đĩa thị bờ

mờ, xuất huyết, xuất tiết

- Điều trị: theo nguyên nhân,

chống viêm

- Điều trị: phẫu thuật bong VM

BỆNH EALES

- Viêm thành mạch xuất huyết ở người trẻ, có thể liên quan đến nhiễm lao.

- Biến chứng: tân mạch, XHDK, tăng sinh DK-VM…

- Điều trị: nguyên nhân phối hợp với tại mắt (laser, lạnh đông, phẫu thuật…)

MỜ MẮT DO CÁC TỔN HẠI KHÔNG THẤY ĐƯỢC ĐÁY MẮT

 Bệnh thị thần kinh hậu nhãn cầu cấp

- Nguyên nhân: do nhiễm độc (rượu, ethambutol…)

- Thị lực giảm nhanh, có ám điểm trung tâm

- Các XN bổ sung: thị trường, sắc giác, MRI, CT- Scanner

 Mù do hysteria:

- Thường gặp ở phụ nữ trẻ

- Thường mù cả hai bên, phản xạ đồng tử bình thường

- Chẩn đoán phải loại trừ các nguyên nhân khác

TIA THỊ GIÁC

Đường thị giác nhìn từ phía dưới, cho thấy các kiểu mất thị trường do tổn thương ở các vị trí khác nhau trên đường thị giác

 Mù vỏ não:

- Nguyên nhân: thường do chấn thương vùng chẩm

- Thị lực có thể hồi phục 1 phần hoặc tổn thương vĩnhviễn

 Các nguyên nhân khác