• Phân biệt được năng lực, năng lực cốt lõi và lợi thế cạnh tranh.• Nắm được các nhân tố của các môi trường bên trong và bên ngoài tác động đến quản trị chiến lược cho tổ chức du lịch..
Trang 110/5/2016 TS Nguyễn Công Hoan 1
CHƯƠNG 2 CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐÊN QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC CHO TỔ CHỨC DU LỊCH
Trang 2• Phân biệt được năng lực, năng lực cốt lõi và lợi thế cạnh tranh.
• Nắm được các nhân tố của các môi trường bên trong
và bên ngoài tác động đến quản trị chiến lược cho tổ chức du lịch.
• Lập được các ma trận các yếu tố bên trong, ma trận các yếu tố bên ngoài để xây dựng ma trận SWOT.
• Hiểu và phân tích được các lực lượng chủ yếu cạnh tranh trong một ngành kinh doanh.
Trang 3Nội dung
- Năng lực – năng lực cốt lõi – lợi thế cạnh tranh.
- Các nhân tố của môi trường bên trong, bên
ngoài ảnh hưởng đến quản trị chiến lược cho tổ chức du lịch.
- Phân tích SWOT.
Trang 4- Phân tích theo chức năng: để nhận dạng năng lực của tổ
chức trong mối quan hệ với một khu vực chức năng cơ bản của tổ chức như: chức năng R &D; chức năng
marketing; chức năng bán hàng và phân phối sản phẩm…
- Phân tích theo chuỗi giá trị: chia các hoạt động của tổ
chức thành một chuỗi liên tiếp Theo Michael Porter:
+ Các hoạt động căn bản
+ Các hoạt động hỗ trợ
Trang 52.1 NĂNG LỰC – NĂNG LỰC CỐT LÕI – LỢI THẾ CẠNH TRANH
2.1.2 Năng lực cốt lõi
2.1.2.1 Năng lực cốt lõi
Năng lực cốt lõi là một hay một nhóm các đặc tính cụ thể của một tổ chức riêng biệt, thông qua việc sử dụng các năng lực cốt lõi này, tổ chức sẽ có hiệu quả sản xuất cao hơn mức
trung bình của ngành công nghiệp.
Trang 6Một năng lực cốt lõi tồn tại có thể được đánh giá bởi:
- Định hướng khách hàng: Năng lực đó có tương thích vớinhu cầu khách hàng không?
- Tính độc nhất: Nó có thể dễ dàng bị mô phỏng bởi đối thủcạnh tranh không?
- Tính linh hoạt: Nó có thể dễ dàng thích ứng nếu điều kiệncủa thị trường hay ngành công nghiệp thay đổi hay không?
- Đóng góp giá trị: Nó thêm vào sản phẩm-dịch vụ giá trị đếnmức độ nào?
- Bền vững: Tính ưu việt của nó được duy trì qua thời gianbao lâu?
Trang 72.1 NĂNG LỰC – NĂNG LỰC CỐT LÕI – LỢI THẾ CẠNH TRANH
2.1.3 Lợi thế cạnh tranh
2.1.3.1 Lợi thế cạnh tranh
Lợi thế cạnh tranh được xem là một mục tiêu bao trùm của
chiến lược Nói khác đi, chiến lược được tổ chức xây dựng vàlựa chọn phải đạt được lợi thế cạnh tranh cho mình
Trang 8(Nguồn: Evans & ctg, 2007)
Trang 92.1 NĂNG LỰC – NĂNG LỰC CỐT LÕI – LỢI THẾ CẠNH TRANH
2.1.3.3 Các nhân tố cơ bản của lợi thế cạnh tranh
- Hiệu quả giúp tổ chức đạt được lợi thế về chi phí thấp.
tin cậy thực hiện đúng với thiết kế
+ Thứ nhất, việc cung cấp các sản phẩm-dịch vụ chất lượng cao sẽ làm tăng giá trị, cho phép tổ chức đạt mức giá cao hơn.+ Thứ hai, chất lượng cao dẫn đến hiệu quả cao hơn và đem lại chi phí thấp hơn
- Cải tiến: là yếu tố quan trọng nhất của lợi thế cạnh tranh.
năng thoả mãn nhu cầu khách hàng tốt hơn so với các đối thủ cạnh tranh
Trang 1010/5/2016 TS Nguyễn Công Hoan 10
Trang 112.1 NĂNG LỰC – NĂNG LỰC CỐT LÕI – LỢI THẾ CẠNH TRANH
Hoạt động hỗ trợ thêm giá trị một cách gián tiếp vào sản
phẩm-dịch vụ bằng cách cung cấp hiệu quả thực thi cho
những hoạt động cơ bản
Trang 132.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI (Môi trường vĩ mô)
•2.2.1 P.E.S.T
P.E.S.T nghiên cứu các tác động của các yếu tố trong môi
trường vĩ mô
- (Political factor): các yếu tố Chính trị - Pháp luật
- Economics factor: các yếu tố Kinh tế;
- Social factor: các yếu tố Văn hóa xã hội;
- Techological factor: các yếu tố môi trường công nghệ:
Trang 141 (Political factor): các yếu tố Chính trị - Pháp luật:
- sự bình ổn: yếu tố chính trị, ngoại giao của thể chế pháp
luật
- Chính sách thuế: chính sách thuế XNK, các thuế tiêu thụ, thuế thu nhập,…ảnh hưởng đến doanh thu, lợi nhuận củaDN
- Đạo luật liên quan: luật đầu tư, luật DN, luật LĐ, luật chốngđộc quyền, chống bán phá giá…
- Chính sách: chính sách thương mại, chính sách phát triểnngành, phát triển kinh tế, thuế, các chính sách điều tiết cạnhtranh, bảo vệ người tiêu dùng…
Trang 15•2.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN
NGOÀI (Môi trường vĩ mô)
•2.2.2 P.E.S.T
2 Economics factor: các yếu tố Kinh tế
- Tình trạng nền kinh tế (chu kỳ kinh tế) suy thoái, phục hồi vàhung thịnh (dựa trên GDP – mức tiêu dùng, hàng tồn, sảnlượng, tỷ lệ thất nghiệp, lạm phát, lãi suất…)
- Các yếu tố tác động đến nền kinh tế: lãi suất, lạm phát…
- Chính sách kinh tế của chính phủ: Luật tiền lương cơ bản, các chiến lược phát triển kinh tế của chính phủ, các chínhsách ưu đãi cho các ngành: giảm thuế, trợ cấp…
- Triển vọng kinh tế tương lai: ví dụ tốc độ tăng trưởng, mứcgia tăng GDP, tỷ suất GDP trên vốn đầu tư…
Trang 163 Social factor: các yếu tố Văn hóa xã hội
- Tuổi thọ trung bình, tình trạng sức khỏe, chế độ dinh
dưỡng, ăn uống
- Thu nhập trung bình, phân phối thu nhập
- Phong tục tập quán, lễ nghi
- Lối sống, học thức, các quan điểm về thẩm mỹ, tâm lý
sống
- Điều kiện sống…
Trang 17•2.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN
NGOÀI (Môi trường vĩ mô)
•2.2.1 P.E.S.T
4 Techological factor: các yếu tố môi trường công nghệ
- đầu tư của chính phủ, doanh nghiệp vào công tác ngheiencứu và phát triển (R&D)
- Tốc độ chu kỳ của công nghệ, tỷ lệ công nghệ lạc hậu
- Ảnh hưởng của công nghệ thông tin, internet đến hoạt độngkinh doanh, giảm chi phí liên lạc và tăng tỷ lệ làm việc từ
xa
Trang 18Mô hình P.E.S.T nghiên cứu các tác động của các yếu tốtrong môi trường vĩ mô, hiện nay được mở rộng thành các ma trận:
- SLEPT: thêm yếu tố Legal – Luật pháp
- PESTEL/PESTLE: Environmental – môi trường
- STEEPLE: bổ sung thêm Ethnics- đạo đức
- STEEPLED: thêm yếu tố nhân khẩu học Demographic (giáodục, quốc tịch, tôn giáo & Dân tộc)
Là công cụ phân tích hữu ích giúp bạn nắm được cơ hội(O) và mối đe dọa tiềm ẩn (T)
Trang 192.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
Trang 202.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
1 Sức mạnh nhà cung cấp thể hiện các đặc điểm :
đa dạng hóa sản phẩm
- Ảnh hưởng của các yếu tố đầu vào đối với chi hí
hoặc sự khác biệt hóa sản phẩm
Trang 212.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI (Môi trường vĩ mô)
2.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
1 Sức mạnh nhà cung cấp thể hiện các đặc điểm:
- Sự tồn tại của các nhà cung cấp thay thế
Trang 222.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
2 Sự đe dọa của các sản phẩm thay thế:
cảu ngành càng cao Áp lực từ sản phẩm thay thế cao
hàng
sản phẩm thay thế
Trang 232.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI (Môi trường vĩ mô)
2.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
2 Sự đe dọa của các sản phẩm thay thế:
Sản phẩm du lịch mới có thể là mới về nguyên tắc Nó
có thể được cải tiến từ sản phẩm hiện có hoặc thay đổi nhãnhiệu Dấu hiệu quan trọng để đánh giá sản phẩm mới hay
không chính là sự thừa nhận của khách hàng Theo quan
điểm của nhà tư vấn Boox Alen và Haminton có 6 loại sản
phẩm mới:
Trang 242.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
2 Sự đe dọa của các sản phẩm thay thế:
Theo quan điểm của nhà tư vấn Boox Alen và Haminton
có 6 loại sản phẩm mới:
-Mới hoàn toàn (100%)
-Dây chuyền mới
-Sản phẩm đi kèm mới cho sản phẩm hiện có của công ty
-Sản phẩm cải tiến (có tính năng hoàn thiện hơn)
-Thị trường mới sản phẩm hiện có thâm nhập vào thị trườngmới
-Giảm chi phí - Sản phẩm mới có chất lượng tương đương vớimức giá thấp hơn sản phẩm hiện có
Trang 2510/5/2016 TS Nguyễn Công Hoan 25
Mới
Hiện tại
Hiện tại Mới
Giới thiệu sản phẩm mới, thị trường mới
Sản phẩm hiện tại
ở thị trường mới
Giới thiệu sản phẩm mới ở thị trường hiện tại
Thay đổi sản phẩm hiện tại ở thị trường hiện tại
Trang 27Qui trình phát triển sản phẩm du lịch mới
1 Ở giai đoạn phát sinh ý tưởng
3 Thiết kế sản phẩm du lịch
Trang 282.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
3 Nguy cơ thâm nhập của các đối thủ tiềm năng
- Lợi thế chi phí tuyệt đối (vận hành sản xuất, kiểm
soát các đầu vào đặc biệt cho sản xuất như lao
động, nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị, kỹ năng quản trị, tiếp cận các nguồn vốn rẻ, sản xuất vượt trội nhờ kinh nghiệm…)
Trang 292.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
2.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
3 Nguy cơ thâm nhập của các đối thủ tiềm năng
- Tính kinh tế của qui mô (số lượng sp tăng hoặc
giảm đồng nghĩa giảm hoặc tăng bình quân trên mỗi sp)
Trang 302.2.2 Mô hình 5 áp lực của Michael Porter
3 Nguy cơ thâm nhập của các đối thủ tiềm năng và tiềm ẩn
Phân tích đối thủ cạnh tranh tiềm năng nhằm:
- Nhận diện, phân loại, đánh giá, liệt kê đối thủ cạnh
tranh theo khu vực thị trường…
- Thu nhập và đánh giá thông tin về đối thủ
- Lựa chọn chiến thuật tương thích: tấn công, né
tránh, hợp tác…
Trang 312.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
Sự cạnh tranh tiềm ẩn
tương lai hình thành những đối thủ cạnh tranh
mới:
+ Năng lực sản xuất mới dành thị phần
+ Tạo áp lực gia nhập ngành và giảm lợi nhuận
- Đối thủ tiềm ẩn qua con đường: XK, liên doanh, đầu
tư trực tiếp 100%, mua lại công ty trong ngành…
Trang 32đình mua sp/dv với mục đích bản lại để kiếm lời
người mua bán trung gian, tổ chức chính phủ
Trang 332.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
- Phân nhóm khách hàng: thu thập thông tin, giá cả, SP, phân
phối, chiêu thị, nhu cầu, sở thích, lòng trung thành…
- Đánh giá khả năng mặc cả của khách: giảm giá, tăng chiết
khấu, tăng hoa hồng, tăng chất lượng, tăng dịch vụ hậu mãi, khuyến mãi… khả năng mặc cả của khách có các điều kiện:+ Doanh số mua của khách chiếm tỷ trọng cao trong tổng doanh
số của DN
+ Số lượng người mua ít
+ Chi phí chuyển sang mua hàng của DN khác thấp
+ Khả năng hội nhập ngược chiều với các nhà cung cấp khác
+ Mức độ ảnh hưởng của DN đến chất lượng Sp của người muathấp
Trang 352.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
5 Sự cạnh tranh của các DN đang có trong
ngành
- Mức độ rào cản nếu muốn “thoát ra” khỏi
ngành
- Mức độ tập trung của ngành
- Chi phí cố định/giá trị gia tăng
- Tình trạng tăng trưởng của ngành
- Tình trạng dư thừa công suất
- Khác biệt giữa các sản phẩm
Trang 365 Sự cạnh tranh của các DN đang có trong
ngành
- Các chi phí chuyển đổi
- Tính đặc trưng của nhãn hàng hóa
- Tính đa dạng của đối thủ cạnh tranh
- Tình trạng sàng lọc trong ngành
Trang 372.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
5 1 Ma trận hình ảnh cạnh tranh
thường dựa vào ma trận hình ảnh để so sánh trực tiếp đối thủ cạnh tranh.
- Việc cho điểm và tính trọng số các yếu tố thường
do chủ quan của cá nhân hay tập thể xây dựng ma trận nên tính khách quan không cao
phần tích cực khắc phục nhược điểm
Trang 385 1 Ma trận hình ảnh cạnh tranh
thường dựa vào ma trận hình ảnh để so sánh trực tiếp đối thủ cạnh tranh.
- Việc cho điểm và tính trọng số các yếu tố thường
do chủ quan của cá nhân hay tập thể xây dựng ma trận nên tính khách quan không cao
phần tích cực khắc phục nhược điểm
Trang 39•2.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN
NGOÀI
2.2.3 Lượng giá các yếu tố môi trường
1 Đánh giá các yếu tố môi trường
- Lượng hóa sự tác động của từng yếu tố môi trường đếnhoạt động của tổ chức
- Đo lường khả năng phản ứng của từng yếu tố
- Giúp doanh nghiệp nhận diện cơ hội, đe dọa ảnh hưởngđến thành bại của DN
- Bằng phương pháp chuyên gia, đo mức độ quan trọng ảnhhưởng đến các yếu tố
- Xây dựng ma trận PSQM, với các yếu tố đánh giá
Trang 402.2.3 Lượng giá các yếu tố môi trường
1 Đánh giá các yếu tố môi trường
Liệt kê các yếu
tố ảnh hưởng
chủ yếu
Mức độ quan trọng đối với
vụ/sản xuất
Tác động đến DN/tổ chức
Tính chất tác động
Mạnh = 3 đ
TB = 2 đ Yếu = 1 đ
Thuận: + Nghịch: -
Lấy (2) x (3)
Trang 41•2.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN
NGOÀI
2.2.3 Lượng giá các yếu tố môi trường
2 Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài (EFE: External
Factors Evaluation matrix)
- Ma trận EFE tổng hợp, tóm tắt và đánh giá những cơ hội vànguy cơ chủ yếu của môi trường bên ngoài ảnh hưởng đếndoanh nghiệp/tổ chức
- Ma trận EFE giúp nhà quản trị chiến lược đánh giá mức độphản ứng của tổ chức đối với những cơ hội và nguy cơ,
nhận định môi trường bên ngoài thuận lợi hay khó khăn
Trang 42hưởng lớn đến sự thành công của công ty trong ngành kinh doanh
B2: Ấn định tầm quan trọng bằng cách phân loại từ 0,0 (không quan trọng) đến 1,0 (quan trọng nhất) cho mỗi yếu tố Tổng tầm quan trọng được liệt kê là bằng 1
Phân loại từ 1 đến 4 cho mỗi yếu tố đại diện Cho điểm yếu lớn nhất = 1, điểm yếu nhỏ nhất = 2, điểm mạnh nhỏ nhất = 3 và điểm mạnh lớn nhất = 4 Điểm số phản ánh mức độ phản ứng của doanh nghiệp với những cơ hội và nguy cơ từ môi trường.
B3: Phân loại từ 1 đến 4 Điểm yếu lớn nhất = 1, điểm yếu nhỏ nhất = 2, điểm mạnh nhỏ nhất = 3 và điểm mạnh lớn nhất = 4.
Điểm số phản ánh mức độ phản ứng của DN với những cơ hội, nguy cơ
B4: Tính điểm cho từng yếu tố bằng cách nhân mức độ quan trọng của yếu
tố đó với điểm số phân loại tương ứng.
B 5: Tổng điểm bằng cách cộng điểm số các yếu tố thành phần tương ứng của mỗi doanh nghiệp.
+ Điểm 4 cho biết DN có phản ứng tốt với những cơ hội và nguy cơ từ môi trường + Nếu từ ≥ 2,50 DN có phản ứng trên mức trung bình.
+ Nếu số điểm ≤ 2,50 thì phản ứng của doanh nghiệp thấp hơn mức trung bình.
Trang 432.2 CÁC NHÂN TỐ CỦA MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
2.2.3 Lượng giá các yếu tố môi trường
(Nguồn: Hà Nam Khánh Giao, Lê Văn Sơn, 2014, Giảo trình Quản trị Chiến lược
cho tổ chức du lịch, Nxb Tài chính, tr135 )
Liệt kê các yếu tố chủ yếu Trọng số
(Ti)
Phân loại (Pi)
Điểm theo trọng số (Qi) Yếu tố môi trường chính trị 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường luật pháp 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường chính sách 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường kinh tế 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường dân số 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường xã hội 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường công nghệ 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường ngành 0,… 1-4 0,…
Yếu tố môi trường tự nhiên 0,… 1-4 0,…
Bảng 1.1 Bảng mô phỏng ma trận EFE
Trang 44Theo nghĩa rộng hơn đó chính là toàn bộ những người tham gia vào hoạt động của tổ chức, không phân biệt vị trí, mức
độ phức tạp hay mức độ quan trọng của công việc
Điều kiện lao động trong ngành du lịch
- Có một tỷ lệ lớn người lao động là nữ
- Có một tỷ lệ lớn người lao động trẻ
- Có một số lượng lớn làm việc bán thời gian và theo mùa vụ
- Tỷ lệ thay thế nhân viên cao
- Chương trình đào tạo nghèo nàn
- Được trả lương thấp
Trang 452.3 Các yếu tố của môi trường bên trong
2.3.1 Nguồn lực
Quản trị tương tác nhân viên – khách hàng
Trang 46Hoạt động tài chính liên quan đến những hoạt động huyđộng và sử dụng nguồn lực vật chất của DN trong từng thời kỳ, thực hiện hạch toán kinh tế trong quá trình hoạt động Cần thuthập những thông tin sau:
- Các chỉ số khả năng thanh toán
Trang 472.3 Các yếu tố của môi trường bên trong
2.3.3 Nghiên cứu và phát triển (R &D)
xem xét quá trình hoạt động (R&D), đánh giá mặt mạnh, mặt yếu của hoạt động thường dựa vào chi phí.
Có 4 PP xác định chi phí R&D:
ngược trở lại để xác định nhu cầu đầu tư cho R&D
- So sánh chi phí R&D của đối thủ cạnh tranh
Trang 48Là mô hình của các tiêu chuẩn, niềm tin được san sẻ chophép mọi người trong tổ chức hiểu được hoạt động của tổ chứcmình và trang bị cho họ những quy tắc ứng xử Hay văn hóa tổchức là chi phối nhận thức và hành vi của con người trong tổ
chức, cùng những giá trị, chuẩn mực, nề nếp, tác phong mà tổchức có được
Reynolds đã xây dựng mô hình văn hóa tổ chức với 15 khía canh chính, trong đó có 5 khía cạnh đặc biệt lưu tâm:
- Chú trọng đối nội hay đối ngoại
- Tập trung vào nhiệm vụ của tổ chức hay xã hội
- An toàn hay mạo hiểm
- Tùy10/5/2016cơ ứng biến hay hoạch định kế hoạchTS Nguyễn Công Hoan 48
Trang 492.3 Các yếu tố của môi trường bên trong
- Mối quan hệ giữa các bộ phận không tốt
- Thông tin liên lạc bị ách tắc
Trang 50Các yếu tố quyết định của văn hóa
Những yếu tố sau đây là quan trọng của văn hóa:
- Triết lý của người sáng lập ra tổ chức, đặc biệt là
những tổ chức mới thành lập, còn non trẻ.
cạnh tranh của ngành.
và mối quan hệ giữa cá nhân và nhà quản trị.