MỤC TIÊU -Kiến thức: Trình bày được đặc điểm chung của các cấp tổ chức sống.. - Kỹ năng: Giải thích được nguyên tắc tổ chức thứ bậc của thế giới sống và có cái nhìn bao quát về thế giới
Trang 1Ngày soạn: /08/09 PHẦN I : GIỚI THIỆU CHUNG VỀ THẾ GIỚI SỐNG Ngày dạy: /08/09
Tiết dạy:01 Bài 1:
Lớp dạy: C 9, 10, 11, 12
I MỤC TIÊU
-Kiến thức: Trình bày được đặc điểm chung của các cấp tổ chức sống
- Kỹ năng: Giải thích được nguyên tắc tổ chức thứ bậc của thế giới sống và có cái nhìn
bao quát về thế giới sống
Giải thích được tại sao tế bào là đơn vị cơ bản tổ chức nên thế giới sống
II TRỌNG TÂM:
- Đặc điểm chung của các cấp tổ chức sống
III CHUẨN BỊ :
- Tranh hình SGK phóng to và các tranh ảnh khác liên quan đến bài học : như tế bào ,
cấu tạo lông ruột …
IV CÁC BƯỚC LÊN LỚP :
A Ổn định lớp :
- Kiểm danh ghi vắng ở sổ đầu bài
B Giới thiệu tổng quan chương trình sinh học 10
C Nội dung bài mới :
Hoạt động I : CÁC CẤP TỔ CHỨC CỦA THẾ GIỚI SỐNG
- Sinh vật khác vật vô sinh ở điểm nào ?
- Học thuyết tế bào cho biết những điều gì ?
- Hãy cho biết các cấp tổ chức cơ bản của thế
giới sống ?
- Đặc điểm cấu tạo chung nhất của mọi cơ
thể sống là gì? Đơn vị cấu trúc cơ bản của
giới sống?
- Tại sao nói tế bào là đơn vị cơ bản cấu tạo
nên mọi cơ thể sinh vật ?
* GV nhận xét đánh giá và giúp HS
hoàn thiện kiến thức về các cấp tổ
chức của thế giới sống
-HS nghiên cứu SGK và thảo luận nhóm trả lời
- Sinh vật có các biểu hiện sống như TĐC ,sinh sản
- SV có nhiều mức độ tổ chức cơ thể
- SV được cấu tạo từ tế bào
- HS tiếp tục nghiên cứu thông tin SGK và QS hình 1 trả lời câu hỏi
- Đặc điểm của từng cấp tổ chức
- Cơ thể sinh vật được cấu tạo từ 1 hay nhiều tế bào
- Mọi cơ thể sống đều được cấu tạo từ một hay nhiều tế bào
- Tế bào là đơn vị cơ bản cấu tạo nên mọi cơ thể sinh vật
- Các cấp tổ chức cơ bản của tổ chức sống bao gồm : Tế bào, cơ thể, quần thể, quần xã và hệ sinh
thái Hoạt động II : ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA CÁC CẤP TỔ CHỨC
SỐNG
- Nguyên tắc thứ bậc là gì ?
- Thế nào là đặc tính nổi trội ? Cho ví dụ ?
- Đặc điểm nổi trội do đâu mà có ? đặc điểm
nổi trội đặc trưng cho cơ thể sống là gì ê5
* GV giảng giải: cơ thể sống đươc hình thành
HS nghiên cứu SGK trang 8
- Lấy một vài ví dụ và phân tích
- Các nhóm trình bày và bổ sung kiến thức
HS có thể lấy ví dụ về nguyên tắc thứ bậc : Tế bào cấu tạo nên mô , các mô tạo thành cơ quan
CÁC CẤP TỔ CHỨC CỦA THẾ GIỚI SỐNG
Trang 2và tiến hoá do sự tương tác của vật chất theo
quy luật lí hoá và được chọn lọc tự nhiên sàng
lọc qua hàng triệu năm tiến hóa
+ Hệ thống mở là gì ? Sinh vật với môi
trường có mối quan hệ như thế nào ?
+ Đặc điểm của hệ thống mở và tự điều
chỉnh? VD:
- Sự sống tiếp diễn nhờ vào điều gì?
- Thế hệ sau có đặc điểm gì so với thế hệ
trước? Điều này đã làm cho thế giới sống ổn
định và thay đổi như thế nào?
…
- Trao đổi nhóm trả lời câu hỏi: nêu và phân tích được nội dung , ví dụ cụ thể:
+ Động vật lấy thức ăn , nước uống từ môi trường và thải chất cặn bã vào môi trường + Hệ nội tiết, hệ thần kinh điềøu hòa cân bằng cơ thể
_ HS thảo luận nhóm , nêu ví dụ minh hoạ và liên hệ thực tế
+ Sinh vật có chung nguồn gốc + Sinh vật luôn phát sinh đặc điểm thích nghi
1.Tổchức theo nguyên tắc thứ bậc :
- Tổ chức sống được tổ chức theo nguyên tắc thứ bậc : cấp dưới làm nền tảng để xây dựng cấp tổ chức sống trên
- Cấp tổ chức cao có những đặc tính nổi trội mà cấp tổ chức dưới không có được
VD: + Cơ quan tim: co bóp, trao đổi máu
+ Hệ tuần hoàn: dẫ truyền máu đi khắp cơ thể
- Đặc điểm nổi trội đặc trưng cho thế giới sống là : trao đổi chất và năng lượng , sinh sản , sinh trưởng và phát triển, cảm ứng, khả năng tự điều chỉnh cân bằng nội môi, tiến hoá thích nghi vời môi trường sống
2 Hệ thống mở và tự điều chỉnh :
- Các cấp tổ chức của thế giới sống là những hệ mở không ngừng trao đổi chất và năng lượng với môi trường góp phần làm biến đổi môi trường và có khả năng tự điều chỉnh để duy trì và điều hòa sự cân bằng trong cơ thể
VD:
3 Thế giới sống liên tục tiến hoá :
- Thế giới sinh vật liên tục sinh sôi nảy nở nhờ sự truyền thông tin di truyền (AND) từ tế bào này sang tế bào khác, từ thế hệ này sang thế hệ khác
- Sinh vật luôn có những cơ chế phát sinh các biến dị di truyền và điều kiện ngoại cảnh không ngừng thay đổi nên sinh vật không ngừng tiến hóa để thích nghi với môi trường sống khác nhau Vì vậy tạo nên thế giới sống vô cùng đa dạng , phong phú, nhưng lại thống nhất nguồn gốc
D Củng cố :
- Đặc điểm chung của các cấp tổ chức sống
E Dặn dò :
- Trả lời và làm bài tập cuối bài vào vỡ bài tập