01 tai lieu dao tao thi nghiem thiet bi dien nhat thu

1 Tổng quan chung về công tác thử nghiệm điện 1.1 Mục đích, ý nghĩa công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện 1.1.1 Mục đích của công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện Sự vận

CÔNG TY ĐIỆN LỰC 3 TRUNG TÂM THÍ NGHIỆM ĐIỆN

TÀI LIỆU BỒI HUẤN

Phần 1

Tổng quan chung về công tác thử nghiệm điện

Mục lục

1 Tổng quan chung về công tác thử nghiệm điện 1

1.1 Mục đích, ý nghĩa công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện 1

1.1.1 Mục đích của công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện 1

1.1.2 Ý nghĩa của công tác thử nghiệm điện 2

1.2 Các loại thử nghiệm thiết bị điện 2

1.2.1 Các thử nghiệm tại nhà chế tạo 2

1.2.2 Các thử nghiệm sau khi lắp đặt 3

1.2.3 Các thử nghiệm định kỳ trong vận hành 4

1.3 Các qui định về công tác thử nghiệm điện 7

1.3.1 Các quy định chung 7

1.3.2 Chức năng và nhiệm vụ cơ bản của đội ngũ thử nghiệm điện 9

1.4 Các chế độ bảo dưỡng thiết bị điện 9

1.4.1 Chế độ kiểm tra, bảo dưỡng khi cần 10

1.4.2 Chế độ bảo dưỡng dự phòng theo kế hoạch 11

1.4.3 Chế độ bảo dưỡng nâng cao độ tin cậy vận hành của thiết bị 11

1.5 Chương trình bảo dưỡng và thử nghiệm thiết bị điện 11

1 Tổng quan chung về công tác thử nghiệm điện

1.1 Mục đích, ý nghĩa công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện

1.1.1 Mục đích của công tác bảo dưỡng, thử nghiệm thiết bị điện

Sự vận hành an toàn của hệ thống điện phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng vận hành của các phần tử thiết bị trong hệ thống điện Chất lượng vận hành của thiết bị lại được quyết định bởi chất lượng, các đặc tính cơ, điện, nhiệt, hóa và tuổi thọ của các vật liệu sử dụng làm kết cấu cách điện của thiết bị điện Ðể đạt được yêu cầu về sự vận hành tin cậy của thiết bị điện, cũng như của hệ thống điện, cần phải phối hợp áp dụng nhiều giải pháp khác nhau bao gồm:

a) Nghiên cứu chế tạo các vật liệu cách điện mới có các tính năng cơ, điện, nhiệt, hóa ngày càng ưu việt đảm bảo làm việc an toàn trong các điều kiện làm việc với các ứng suất điện, cơ ngày càng cao

b) Chọn lựa vật liệu cách điện phù hợp trong quá trình chế tạo thiết bị đảm bảo các điều kiện làm việc về dòng điện, điện áp ngày càng cao trong hệ thống cũng như các điều kiện khắc nghiệt khác của môi trường như nhiệt

độ, độ ẩm, sương muối, độ nhiễm bẩn

c) Khi thiết kế cách điện phải phân tích điều kiện vận hành và các tác dụng ngẫu nhiên bên ngoài, lựa chọn cấu trúc hợp lý và qui định chế độ làm việc của thiết bị

d) Khi chế tạo, phải dùng vật liệu cách điện thích hợp, có phẩm chất cao và quá trình công nghệ hoàn thiện

Tuy nhiên, các biện pháp trên chưa đủ để đảm bảo an toàn cách điện theo yêu cầu Trong quá trình sản xuất và sử dụng hàng loạt, trang thiết bị điện áp cao khó tránh khỏi xuất hiện những khuyết tật trong cách điện, với một xác suất nhất định nào

đó, do những sai sót trong chế tạo, vận chuyển, lắp ráp hoặc trong thời gian vận hành cũng như do những tác nhân bên ngoài chưa lường trước được Ðể giảm thấp một cách đáng kể xác suất sự cố do hư hỏng cách điện, cần phải áp dụng một hệ thống kiểm tra, thử nghiệm chất lượng kết cấu cách điện bằng nhiều công đoạn với nhiều thử nghiệm khác nhau trong quá trình chế tạo, kiểm tra xuất xưởng, đóng điện nghiệm thu sau khi lắp đặt cũng như định kỳ thử nghiệm trong quá trình vận hành để đảm bảo sự làm việc tin cậy của thiết bị

1.1.2 Ý nghĩa của công tác thử nghiệm điện

Sự áp dụng hệ thống kiểm tra thử nghiệm điện có nhiều ý nghĩa tích cực trong vận hành hệ thống điện, cụ thể là:

Ðây là biện pháp hợp lý về mặt kinh tế để nâng cao sự an toàn của cách điện

vì trong phần lớn các trường hợp tổng chi phí để thực hiện biện pháp này cộng với các chi phí cho sự sửa chữa hay thay thế những kết cấu cách điện không đạt yêu cầu phát hiện được sau khi kiểm tra thử nghiệm nhỏ hơn nhiều các tổn thất do các sự cố gây nên bởi sự hư hỏng cách điện, dẫn đến hư hỏng thiết bị làm gián đoạn vận hành hệ thống điện

Xét riêng rẽ ở từng thiết bị, biện pháp kiểm tra, thử nghiệm phát hiện các khuyết tật (không thể chấp nhận được) để có thể kịp thời bảo dưỡng, sửa chữa, thay thế cũng đem lại hiệu quả trong vận hành Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế của hệ thống kiểm tra, thử nghiệm này chỉ có được khi số các chi tiết bị loại bỏ qua quá trình kiểm tra, thử nghiệm không nhiều, chiếm tỉ lệ nhỏ trong giá thành thiết bị Trong trường hợp ngược lại, việc thay thế thiết bị mới, loại bỏ các thiết bị cũ sẽ đem lại hiệu quả kinh tế hơn

Sự áp dụng hệ thống kiểm tra không giảm thấp yêu cầu đối với chất lượng chế tạo Ngược lại, qua kiểm tra thử nghiệm, cho phép phát hiện những chỗ chưa hợp

lý trong thiết kế và trong công nghệ chế tạo, để sửa đổi thích hợp và hoàn thiện

1.2 Các loại thử nghiệm thiết bị điện

Hệ thống các công đoạn thử nghiệm kiểm tra đối với các thiết bị được áp dụng trong thực tế hiện nay bao gồm các bước sau:

1.2.1 Các thử nghiệm tại nhà chế tạo

Thử nghiệm thiết bị điện tại nhà chế tạo là công đoạn quan trọng nhất trong

hệ thống các công đoạn thử nghiệm thiết bị điện Nhiều hạng mục thử nghiệm thiết bị điện thường yêu cầu tạo ra các điện áp cao, các dòng điện lớn, cũng như các yêu cầu nghiêm ngặt khác về thời gian, dạng sóng nên chi phí cho việc đầu tư cho thiết bị thử rất lớn và chỉ có các nhà chế tạo mới có khả năng thực hiện Ngoài ra, nhiều hạng mục thử nghiệm phá hỏng mẫu thử nên phát sinh chi phí sản xuất đáng kể cho công tác thử nghiệm này

Do vậy, các hiệp hội liên quan về kỹ thuật điện như IEC, ANSI đã có nhiều nghiên cứu, thảo luận để đưa ra các tiêu chuẩn thử nghiệm thống nhất chung cho

các nhà sản xuất tuân thủ trong chế tạo thiết bị điện nhằm đảm bảo sự dung hòa hợp lý

về yêu cầu chất lượng của người mua và giá thành sản xuất thiết bị Hệ thống các tiêu chuẩn thử nghiệm của các hiệp hội nêu trên cũng là cơ sở thống nhất cho các nhà sản xuất thiết bị đáp ứng các yêu cầu của người sử dụng Trên cơ sở các hệ thống tiêu chuẩn này, các Quốc gia, các Công ty Ðiện lực cũng đưa ra các hệ thống tiêu chuẩn thí nghiệm thiết bị điện của Quốc gia, của Công ty Ðiện lực nhằm đảm bảo thiết bị vận hành phù hợp trong điều kiện thực tế của hệ thống điện của mình

Thử nghiệm thiết bị tại nhà chế tạo bao gồm các thử nghiệm:

- Thử nghiệm chủng loại (Type tests) hay còn có tên gọi thử nghiệm thiết kế (Design Tests)

- Thử nghiệm thông lệ (Routine Tests) hay còn có tên gọi thử nghiệm xuất xưởng (Production Tests)

- Ngoài ra, trong một số trường hợp theo yêu cầu đặc biệt của khách hàng, nhà chế tạo còn thực hiện các thử nghiệm gọi là thử nghiệm đặc biệt (Special Test) Các loại thử nghiệm nêu trên đều được qui định cụ thể cho từng loại thiết bị trong các tiêu chuẩn IEC và ANSI

Công tác thử nghiệm của nhà sản xuất bao gồm thử nghiệm các chi tiết, các phần tử cấu thành và thử nghiệm tổng thể thiết bị Các chi tiết, các phần tử cấu thành

và thiết bị tổng thể đều được tiến hành qua các bước thử nghiệm chủng loại, thử nghiệm xuất xưởng

Một kết cấu cách điện mới, trước khi đưa vào sản xuất hàng loạt phải qua các thử nghiệm qui định theo các tiêu chuẩn tương ứng để kiểm tra mọi mặt về khả năng làm việc của nó trong các điều kiện đã cho

Kết cấu cách điện của trang thiết bị cao áp chế tạo xong, phải qua thử nghiệm nghiệm thu ở ngay tại nhà máy chế tạo sau đó tại nơi vận hành, sau khi hoàn thành việc lắp ráp và các công việc chuẩn bị khác, phải qua thử nghiệm kiểm tra trước khi vận hành

1.2.2 Các thử nghiệm sau khi lắp đặt

Các thiết bị sau khi được lắp đặt tại hiện trường phải được thử nghiệm nghiệm thu trước khi đóng điện đưa vào vận hành trong hệ thống Các thử nghiệm này được gọi là các thử nghiệm tại hiện trường (Site tests) Ðối với các nhà máy, các hệ

(Commisioning tests) Mục đích của các thử nghiệm này nhằm loại trừ các sai sót không được phát hiện trong quá trình chế tạo đối với từng sản phẩm riêng rẽ, loại bỏ các sai sót trong quá trình vận chuyển, lắp đặt Ngoài ra, khi 1 thiết bị mới đưa vào vận hành trên lưới sẽ có ảnh hưởng đến sự vận chung của toàn lưới, nên các thiết bị này phải được thử nghiệm kiểm tra nghiêm ngặt nhằm hạn chế thấp nhất việc hư hỏng thiết

bị, gây ảnh hưởng đến sự vận hành chung của hệ thống

Nhìn chung, các thiết bị điện đã được thử nghiệm trước khi xuất xưởng Trước khi đóng điện thiết bị điện đưa vào vận hành cần tiến hành thử nghiệm nhằm mục đích đánh giá chính xác tính năng của thiết bị sau khi lắp đặt so với giá trị định mức và đánh giá kết quả của công tác lắp đặt toàn hệ thống Việc thử nghiệm thiết bị điện thường được tiến hành tại chỗ ngay sau khi lắp đặt, hiệu chỉnh thiết bị, Thử nghiệm nghiệm thu được thực hiện đối với thiết bị mới lắp đặt trước khi đóng điện Theo khuyến cáo của các nhà chế tạo, thử nghiệm này thường được tiến hành với mức điện áp 80% điện áp thử nghiệm xuất xưởng

Khối lượng, tiêu chuẩn thử nghiệm của các thử nghiệm tại hiện trường phụ thuộc vào tiêu chuẩn cụ thể của từng Quốc gia, từng Công ty Ðiện lực Tuy vậy, các Quốc gia, hay các Công ty Ðiện lực cũng tham khảo theo các hệ thống tiêu chuẩn chung, các khuyến cáo, tư vấn của nhà sản xuất khi qui định Khối lượng, tiêu chuẩn thử nghiệm của các thử nghiệm tại hiện trường của mình

Nếu phát hiện kịp thời những khuyết tật thì trong nhiều trường hợp có thể phục hồi lại tình trạng cách điện hay thay đổi cách điện (trong điều kiện có thể) để ngăn ngừa sự cố, bảo đảm sự làm việc an toàn và liên tục của trang thiết bị điện

Thử nghiệm bảo dưỡng dự phòng được tiến hành đều đặn trong suốt thời hạn

sử dụng của thiết bị Thử nghiệm bảo dưỡng dự phòng được tiến hành ở điện áp 60% giá trị điện áp thử nghiệm xuất xưởng Các thử nghiệm này được chia thành hai loại:

thử nghiệm trước khi bảo dưỡng và thử nghiệm sau khi bảo dưỡng nhằm so sánh đánh giá kết quả của công tác bảo dưỡng

Nhiệm vụ của kiểm tra phòng ngừa cũng còn bao gồm cả các biện pháp sửa chữa, phục hồi cách điện có dấu hiệu suy giảm tính năng, nhằm nâng cao thời gian phục vụ của trang thiết bị điện và giảm thấp những khả năng có thể gây nên sự cố (như sấy, làm sạch )

Khối lượng, phương pháp và tiêu chuẩn kiểm tra thử nghiệm được qui định bởi các tiêu chuẩn nhà nước, các điều kiện kỹ thuật, kinh tế nơi vận hành và các qui trình kỹ thuật vận hành các trang thiết bị tương ứng Bởi vì hiệu quả thử nghiệm, hay

là xác suất phát hiện đúng đắn cách điện bị khuyết tật phụ thuộc vào phương pháp thử nghiệm, phẩm chất của dụng cụ đo, cũng như các tiêu chuẩn định trước, đặc trưng cho cách điện bình thường và cách điện khuyết tật

Hiện nay, khối lượng thử nghiệm, chu kỳ tiến hành và các tiêu chuẩn chấp nhận hoặc loại bỏ được xác định bằng thực nghiệm và không ngừng được nghiên cứu

để ngày càng hoàn thiện

Các phương pháp được áp dụng ở tất cả các loại thử nghiệm có thể phân loại như sau:

Thử nghiệm bằng điện áp tăng cao, có khả năng phá hủy (xuyên thủng) cách điện khuyết tật

Thử nghiệm ở điện áp làm việc hoặc điện áp tăng cao nhưng với xác suất xuyên thủng bé như đo tổn hao điện môi và đặc tính phóng điện cục bộ ở điện áp xấp

xỉ điện áp làm việc

Thử nghiệm không hư hỏng, như đo hệ số tổn hao và đo điện trở rò, hệ số hấp thụ, đo các đặc tính điện dung ở điện áp thấp và các phương pháp kiểm tra không điện

Thực ra, đối với phần lớn các kết cấu cách điện cao áp, giữa điện áp xuyên thủng và các thông số đặc trưng khác của cách điện không có quan hệ toán học rõ ràng

và chặt chẽ Tuy nhiên, kinh nghiệm vận hành cho thấy rằng, các thông số đặc trưng cho cách điện ngày càng kém là một biểu hiện của sự xuất hiện và tiếp tục phát triển của các loại khuyết tật trong cách điện và do đó điện áp phóng điện xuyên thủng cũng ngày càng giảm Do đó, bằng các thử nghiệm không hư hỏng có thể phát hiện kịp thời

các khuyết tật và kịp thời đình chỉ sự làm việc của nó trước khi bị phá hủy hay gây sự

cố

Các phương pháp kiểm tra, thử nghiệm khác nhau nhằm phát hiện những khuyết tật khác nhau về tính chất của kết cấu cách điện Ðồng thời phải áp dụng nhiều loại thử nghiệm khác nhau, trước hết là các thử nghiệm không hư hỏng và sau khi cách điện đã được phục hồi, sửa chữa mới thử nghiệm bằng điện áp tăng cao với biên độ thấp hơn so với thử nghiệm xuất xưởng

Những khuyết tật trong cách điện có thể tạm chia thành hai nhóm: khuyết tật tập trung và phần bố rãi Khuyết tật tập trung có kích thước bé, ví dụ những hư hỏng

cơ giới như rạn nứt hay những bọc khí Khuyết tập phân bố rãi chiếm một thể tích hay một diện tích đáng kể như ẩm, bụi bẩn trên bề mặt

Những hư hỏng do chất lượng chế tạo thiết bị, do lắp ráp cần được phát hiện

và khắc phục kịp thời để đảm bảo cho thiết bị làm việc tin cậy Phát hiện kịp thời những thiếu sót là một trong những nhiệm vụ chính của người làm công tác bảo dưỡng, thử nghiệm và hiệu chỉnh Khi kiểm tra, bảo dưỡng, thử nghiệm và hiệu chỉnh, ngoài việc xác định các thiết bị có phù hợp với các yêu cầu kỹ thuật và thiết kế hay không, còn phải đánh giá khả năng đưa các thiết bị điện vào làm việc và tiến hành hiệu chỉnh tất cả các trang bị điều khiển, bảo vệ rơ le và tự động của các thiết bị đó

Bên cạnh đó, sau khi được lắp đặt và đưa vào vận hành, sử dụng, các thiết bị điện đã có nguy cơ bị hư hỏng và cần được kiểm tra, khắc phục kịp thời Ðây là hiện tượng bình thường bởi vì thiết bị điện là tập hợp của nhiều chi tiết điện từ, điện tử, cơ khí, thủy lực, khí nén được bố trí trong môi trường chịu ảnh hưởng của nhiệt độ, độ

ẩm, mưa, gió, bão Mặt khác trong quá trình vận hành, sử dụng, điều kiện làm việc của thiết bị điện luôn có sự thay đổi về phụ tải, có sự bố trí lại mạch điện hoặc bổ sung thêm thiết bị mà nhiều khi chưa được xem xét tổng thể trong thiết kế ban đầu Ngoài ra, sự lựa chọn đặc tính kỹ thuật thiết bị không đúng, sự chỉnh định sai các thiết

bị đo lường điều khiển, chỉ thị, sự vận hành không đúng qui trình kỹ thuật cũng là các nguyên nhân gây sự cố hư hỏng thiết bị Tất cả các yếu tố kể trên gây ảnh hưởng xấu đến sự làm việc bình thường của toàn hệ thống

1.3 Các qui định về công tác thử nghiệm điện

1.3.1 Các quy định chung

Phương pháp cơ bản để đánh giá tình trạng các thiết bị điện mới vừa được lắp đặt xong và chuẩn bị đưa vào vận hành là kiểm tra, đo lường và so sánh các kết quả này với những trị số cho phép được qui định thành tiêu chuẩn Những qui định chung về công tác thử nghiệm như sau:

1 Công tác thử nghiệm, nghiệm thu bàn giao các thiết bị điện phải tuân thủ theo tiêu chuẩn ngành TCN-26-87 “Khối lượng và tiêu chuẩn thử nghiệm, nghiệm thu, bàn giao các thiết bị điện” ban hành kèm quyết định số 48 NL/KHKT ngày 14/03/87 Khi tiến hành thử nghiệm, nghiệm thu bàn giao các thiết bị điện mà khối lượng và tiêu chuẩn khác với những qui định trong tiêu chuẩn nêu trên thì phải theo hướng dẫn riêng của nhà chế tạo

2 Thiết bị rơle bảo vệ và tự động ở các nhà máy điện và các trạm biến áp được kiểm tra theo qui định riêng

3 Ngoài những thử nghiệm, nghiệm thu bàn giao về phần điện của các thiết

bị điện đã qui định trong các tiêu chuẩn, tất cả các thiết bị điện còn phải kiểm tra sự hoạt động của phần cơ theo hướng dẫn của nhà máy chế tạo

4 Việc kết luận về sự hoàn hảo của thiết bị khi đưa vào vận hành phải được dựa trên cơ sở xem xét kết quả các thử nghiệm liên quan đến thiết bị đó

5 Mọi việc đo lường, thử nghiệm chạy thử theo các tài liệu hướng dẫn của nhà máy chế tạo, theo các tiêu chuẩn, hướng dẫn hiện hành trước khi đưa thiết bị điện vào vận hành cần phải lập đầy đủ các biên bản theo qui định

6 Việc thử nghiệm điện áp tăng cao là bắt buộc đối với các thiết bị điện áp

từ 35kV trở xuống Khi có đủ thiết bị thử nghiệm thì phải tiến hành cả đối với các thiết

bị điện áp cao hơn 35kV

7 Khi các vật cách điện và thiết bị có điện áp danh định cao hơn điện áp vận hành, chúng có thể được thử nghiệm với điện áp tăng cao theo tiêu chuẩn phù hợp với cấp cách điện ở điện áp vận hành

8 Thử nghiệm cách điện của các khí cụ điện bằng điện áp tăng cao tần số công nghiệp thông thường phải được tiến hành đồng thời với việc thử nghiệm cách điện thanh cái thiết bị phân phối Khi đó trị số điện áp thử nghiệm được phép lấy theo

9 Khi tiến hành thử nghiệm cách điện của thiết bị bằng điện áp tăng cao tần

số công nghiệp phải xem xét đánh giá cẩn thận tình trạng cách điện bằng những phương pháp khác

10 Việc thử nghiệm cách điện bằng điện áp 1000V (đối với các thiết bị hạ thế 220/380V) tần số công nghiệp có thể thay thế bằng cách đo giá trị của điện trở cách điện trong một phút bằng Mêgômet 2500V Nếu như giá trị điện trở nhỏ hơn tiêu chuẩn qui định thì việc thử nghiệm bằng điện áp tăng cao tần số công nghiệp là bắt buộc

11 Trong các tiêu chuẩn thử nghiệm, nghiệm thu bàn giao thiết bị điện dùng các thuật ngữ dưới đây:

- Ðiện áp thử nghiệm tần số công nghiệp (tần số nguồn): Là trị số hiệu dụng của điện áp xoay chiều hình sin tần số 50Hz (tần số nguồn) mà cách điện bên trong và bên ngoài của thiết bị điện cần phải duy trì trong thời gian 1 phút (hoặc 5 phút) trong điều kiện thử nghiệm xác định

- Thiết bị điện có cách điện bình thường: Thiết bị điện có cách điện bình thường là thiết bị đặt trong các trang bị điện chịu tác động của quá điện áp khí quyển với những biện pháp chống sét thông thường

- Thiết bị điện có cách điện giảm nhẹ: Là thiết bị điện chỉ dùng ở những trang bị điện không chịu tác động của quá điện áp khí quyển hoặc phải có biện pháp chống sét đặc biệt để hạn chế biên độ quá điện áp khí quyển đến trị số không cao hơn biên độ của điện áp thử nghiệm tần số nguồn

- Các khí cụ điện: Là các máy cắt ở các cấp điện áp, cầu dao cách ly, tự cách

ly, dao tạo ngắn mạch, cầu chảy, cầu chì tự rơi, các thiết bị chống sét, các cuộn kháng hạn chế dòng điện điện dung, các vật dẫn điện được che chắn trọn bộ

- Ðại lượng đo lường phi tiêu chuẩn: Là đại lượng mà giá trị tuyệt đối của nó không qui định bằng các hướng dẫn tiêu chuẩn Việc đánh giá trạng thái thiết bị trong trường hợp này được tiến hành bằng cách so sánh với các số liệu đo lường tương tự ở cùng một loạt thiết bị có đặc tính tốt hoặc với những kết quả thử nghiệm khác

- Cấp điện áp của thiết bị điện: Là điện áp danh định của hệ thống điện mà trong đó thiết bị điện ấy làm việc

1.3.2 Chức năng và nhiệm vụ cơ bản của đội ngũ thử nghiệm điện

Cán bộ, công nhân thử nghiệm điện là người trực tiếp sử dụng các phương tiện, thiết bị, dụng cụ thử nghiệm để xác định chính xác đầy đủ các chỉ tiêu kỹ thuật của thiết bị để từ đó có đánh giá, kết luận đúng về chất lượng vận hành của thiết bị đảm bảo đưa thiết bị mới vào làm việc an toàn chắc chắn, cũng như định kỳ kiểm tra, thử nghiệm phát hiện các sai sót, sự xuống cấp của thiết bị đang vận hành để có giải pháp ngăn ngừa, xử lý kịp thời

Cán bộ, công nhân thử nghiệm điện có các nhiệm vụ chính sau:

- Hiểu biết và sử dụng chính xác, thành thạo các máy móc, thiết bị, dụng cụ

đo được trang bị

- Nắm vững khối lượng và tiêu chuẩn thử nghiệm của các đối tượng thử nghiệm

- Hiểu và nắm vững quy trình kỹ thuật an toàn trong công tác thử nghiệm điện và các quy định an toàn khác liên quan đến thiết bị, đối tượng thử nghiệm

- Ðảm bảo sự chính xác của kết quả thử nghiệm, có kết luận sau khi đo đạc

và chịu trách nhiệm về các số liệu và các biên bản, kết luận về kết quả thử nghiệm do mình thực hiện

1.4 Các chế độ bảo dưỡng thiết bị điện

Công tác bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm thiết bị điện là hệ thống các quy trình, quy phạm, thủ tục quản lý, vận hành, giám sát sự hoạt động, bảo dưỡng các chi tiết của thiết bị, dự báo các hư hỏng có thể xảy ra, đề ra biện pháp thay thế, sửa chữa các chi tiết có nguy cơ bị hư hỏng, thử nghiệm các đặc tính làm việc của thiết bị Với chương trình bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm, mọi rủi ro gây hư hỏng thiết bị, làm gián đoạn vận hành được phát hiện sớm và có biện pháp khắc phục kịp thời Nhờ vậy, hệ thống hoạt động với độ tin cậy và khả năng sẵn sàng làm việc cao Có thể nói công tác bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm thiết bị điện cũng giống như việc chăm sóc y tế, khám bệnh thường xuyên với con người Phương châm chiến lược thực hiện ở đây là phòng bệnh hơn chữa bệnh, các thiết bị điện cũng như các bộ phận cơ thể con người phải được theo dõi thường xuyên và xử lý kịp thời, dự đoán trước các diễn biến

có thể xảy ra

Lợi ích của công tác bảo dưỡng dự phòng có thể được đánh giá trực tiếp qua việc giảm thời gian ngừng hoạt động của thiết bị, giảm chi phí sửa chữa, cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động

Trong công tác bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm thiết bị điện, yếu tố con người bao giờ cũng đóng vai trò quyết định Vì vậy, công tác bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm thiết bị điện cần quan tâm việc đào tạo toàn diện cho đội ngũ cán bộ kỹ thuật vận hành sử dụng, cũng như bảo dưỡng, thử nghiệm, hiệu chỉnh

Các quy tắc cơ bản của hoạt động bảo dưỡng có thể tóm tắt ở 4 yêu cầu sau đây: Bảo quản thiết bị ở nơi khô ráo, bảo quản thiết bị ở nơi mát mẻ, giữ cho thiết bị luôn sạch sẽ, giữ cho thiết bị luôn kín

Chất lượng vận hành thiết bị, độ tin cậy làm việc, xác suất hư hỏng quyết định phương pháp tiến hành kiểm tra và chế độ hoạt động bảo dưỡng thiết bị điện Các chế độ kiểm tra, bảo dưỡng có thể chia thành các nhóm chính sau:

Chế độ bảo dưỡng cho tới khi hư hỏng

Với chế độ bảo dưỡng này, người ta không cần quan tâm tới việc bảo dưỡng Thiết bị làm việc liên tục Các bộ phận bị xuống cấp chỉ được sửa chữa hay thay thế khi ảnh hưởng xuống cấp không thể chấp nhận được, điều này đồng nghĩa với hư hỏng thiết bị Với hình thức hoạt động này, thiết bị không được dự kiến chỉ báo và ngăn chặn sự xuống cấp, nhưng hậu quả của sự cố có thể chấp nhận được, hoặc có thiết bị hoạt động ở chế độ dự phòng sẵn sàng thay thế

Nhìn chung, các thiết bị điện có độ tin cậy cao và được bố trí bảo vệ có chọn lọc nên khi một bộ phận bị hư hỏng không làm lây lan sang các bộ phận khác Nếu thiết bị hay chi tiết của nó bị hư hỏng sẽ được thay thế kịp thời

1.4.1 Chế độ kiểm tra, bảo dưỡng khi cần

Việc kiểm tra và bảo dưỡng thiết bị được tiến hành không thường xuyên hoặc định kỳ theo lịch trình Các nguy cơ hư hỏng thường được phát hiện sớm và được sửa chữa kịp thời Tuy vậy, không có quy định chặt chẽ các khâu cần bảo dưỡng hay

kế hoạch bảo dưỡng một cách chi tiết

Hình thức hoạt động này thường được áp dụng cho các thiết bị ít quan trọng

về kinh tế và kỹ thuật, sử dụng trong các cơ sở, hệ thống sản xuất nhỏ

1.4.2 Chế độ bảo dưỡng dự phòng theo kế hoạch

Hoạt động bảo dưỡng thiết bị cần được tiến hành thường xuyên theo lịch trình chặt chẽ sau một khoảng thời gian vận hành hoặc sau một số chu trình làm việc của thiết bị Quy trình và trình tự bảo dưỡng dựa trên các chỉ dẫn của nhà chế tạo hoặc các tiêu chuẩn kỹ thuật công nghệ Công tác bảo dưỡng hoàn toàn có tính chất chu kỳ, tuy vậy không có ưu tiên đối với một thiết bị hay một bộ phận nào

Hình thức bảo dưỡng này thường được áp dụng cho các thiết bị quan trọng

về kinh tế và kỹ thuật trong các cơ sở, hệ thống sản xuất lớn

1.4.3 Chế độ bảo dưỡng nâng cao độ tin cậy vận hành của thiết bị

Ðây là hình thức bảo dưỡng tích cực nhất và khoa học nhất Quy trình và thủ tục bảo dưỡng dự phòng được xây dựng một cách chi tiết căn cứ vào các dữ liệu về xác suất hư hỏng và tuổi thọ của thiết bị nhằm duy trì hoạt động thường xuyên và đảm bảo năng suất hoạt động cao của thiết bị Trong quá trình làm việc liên tục cập nhật các thông tin mới nhất về đối tượng cần bảo dưỡng cũng như các thủ tục và quy trình, quy phạm mới nhằm phản ảnh kinh nghiệm vận hành và bảo dưỡng của thiết bị và tiến

bộ của khoa học công nghệ Ðây là hình thức hoạt động bảo dưỡng tiên tiến nhất vì nó cải thiện sự làm việc an toàn, tin cậy, nâng cao năng suất hoạt động, giảm chi phí vận hành, bảo dưỡng vì nó chú trọng đến các chi tiết, bộ phận quan trọng nhất, có xác suất

hư hỏng nhiều nhất mà không thực hiện bảo dưỡng, kiểm tra chạy thử tràn lan Chương trình bảo dưỡng và thử nghiệm dự phòng đặt trọng tâm vào việc nâng cao độ tin cậy của thiết bị cũng như đưa ra các dự báo về tình trạng thiết bị và hướng dẫn các biện pháp xử lý các tình huống

Với sự phát triển và hoàn thiện của các thiết bị đo lường, giám sát, điều khiển, các hệ thống chương trình phần mềm tin học công nghiệp, công tác bảo dưỡng và thử nghiệm được phát hiện và quyết định xử lý kịp thời đảm bảo chất lượng vận hành của thiết bị

1.5 Chương trình bảo dưỡng và thử nghiệm thiết bị điện

Ðể khai thác tối ưu nhân lực, thiết bị và nâng cao hiệu quả công tác bảo dưỡng và thử nghiệm thiết bị điện, công tác bảo dưỡng và thử nghiệm cần được thực hiện theo các chương trình Chương trình bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm thiết bị điện phải thoả mãn các tiêu chuẩn sau đây:

- Phải được ưu tiên nguồn nhân lực, phương tiện vật chất và thiết bị sửa chữa, đo lường, thử nghiệm

- Hoạt động bảo dưỡng có ưu tiên cho các hệ thống và thiết bị quan trọng, có công suất lớn, có ảnh hưởng quyết định đến toàn hệ thống

- Chương trình bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm phải chú ý đến đặc điểm của thiết bị và đặc tính của môi trường

- Chương trình bảo dưỡng dự phòng phải tính đến đặc điểm thực tế của nhà máy cũng như kinh nghiệm tích lũy tại nhà máy và các cơ sở khác, các tài liệu cẩm nang kỹ thuật của hãng chế tạo

- Phải luôn luôn cập nhật các thông tin mới nhất về tình hình sản xuất, lịch

sử vận hành

- Chương trình bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm phải do các nhân viên kỹ thuật có trình độ cao đảm nhiệm Cán bộ kỹ thuật chuyên về công tác bảo dưỡng dự phòng và thử nghiệm phải được trang bị kiến thức cơ bản về kỹ thuật điện, nắm vững nguyên lý hoạt động, tính năng và cấu trúc của thiết bị, kỹ thuật bảo dưỡng các bộ phận, chi tiết, kỹ thuật an toàn điện, các quy trình bảo dưỡng và thử nghiệm thiết bị điện

- Ðối với nhiệm vụ bảo dưỡng và thử nghiệm các chi tiết quan trọng phải do nhân viên kỹ thuật có kinh nghiệm, đã từng xử lý các chi tiết, thiết bị cùng loại tương

Nếu vấn đề hư hỏng tính chất hàng loạt cần tiếp xúc với hãng cung cấp thiết bị

để xác định nguyên nhân và tìm biện pháp khắc phục

Nếu vấn đề hư hỏng có liên quan đến thiết kế hệ thống hoặc ứng dụng thiết bị, yếu tố môi trường cần hiệu chỉnh hoặc thay thế bằng các chi tiết thích hợp, kiểm tra toàn hệ thống

Nếu vấn đề hư hỏng liên quan tới thao tác vận hành cần nhận dạng đúng nguyên nhân và sửa đổi quy trình vận hành cho thích hợp

Xác định chính xác nguyên nhân hư hỏng và đề ra các biện pháp khắc phục, kể

cả việc giám sát theo dõi thường xuyên

Thực hiện thử nghiệm và chỉ báo kết quả sau khi đã tiến hành bảo dưỡng, hiệu chỉnh

CÔNG TY ĐIỆN LỰC 3 TRUNG TÂM THÍ NGHIỆM ĐIỆN

TÀI LIỆU BỒI HUẤN

Phần 2

Tổng quan về công tác bảo trì các thiết bị

và hệ thống công nghệ

Đà nẵng - 2005

Mục lục

2 Bảo trì máy móc thiết bị, hệ thống công nghệ thuộc công tác quản lý kỹ thuật điện

lực 1

2.1 Phạm vi công tác bảo trì 1

2.2 Định nghĩa về công tác bảo trì 1

2.3 Các chức năng và mục đích của công tác bảo trì 1

2.4 Tính kinh tế của bảo trì và chính sách cho hoạt động bảo trì 2

2.5 Lập kế hoạch và tiến độ bảo trì 4

2.5.1 Các yếu tố ảnh hưởng và các căn cứ lập kế hoạch bảo trì 4

2.5.2 Các loại bảo trì theo kế hoạch 4

2.5.3 Lập kế hoạch bảo trì gồm các nội dung sau 6

2.6 Phân loại bảo trì 6

2.6.1 Bảo trì hiệu chỉnh 7

2.6.2 Bảo trì ngăn ngừa 8

2.6.3 Bảo trì dự báo 11

2.7 Các dạng sửa chữa 11

2.8 Cân nhắc các chính sách bảo trì dự phòng 12

2.9 Các hình thức tổ chức công tác bảo trì trong công ty 13

2.9.1 Hình thức phân tán 13

2.9.2 Hình thức bảo trì tập trung 13

2.9.3 Hình thức hỗn hợp 14

2.10 Các biện pháp sửa chữa nhanh 14

2 Bảo trì máy móc thiết bị, hệ thống công nghệ thuộc công tác quản lý kỹ

thuật điện lực

2.1 Phạm vi công tác bảo trì

Bảo trì là một chức năng của tổ chức sản xuất và có liên quan đến vấn đề bảo đảm cho công ty hoạt động trong tình trạng “tốt” Đây là một hoạt động quan trọng trong các doanh nghiệp, bởi vì nó phải bảo đảm chắc chắn máy móc, thiết bị, nhà xưởng và các dịch vụ mà các bộ phận khác cần luôn sẵn sàng thực hiện những chức năng của chúng với chi phí bỏ ra thấp và đạt lợi nhuận tối đa trên nguồn lực đầu tư, dù cho nguồn lực đầu tư đó đã bỏ vào thiết bị, vật tư, thuê dịch vụ, đào tạo công nhân viên

Trong nền công nghiệp hiện đại, vấn đề bảo trì càng trở nên quan trọng, chi phí cho hoạt động bảo trì tăng nhanh và chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng chi phí sản xuất kinh doanh Tất cả các yếu tố cấu thành một công ty điện lực đều cần được quan tâm bảo trì đi từ nhà máy phát điện, đường dây tải điện, trạm biến áp siêu cao - cao -trung thế và các hệ thống hạ thế đến những nội dung bảo trì nhà xưởng, mặt bằng, máy móc thiết bị, hệ thống thải phế liệu, điều hòa không khí, máy văn phòng, hệ thống phụ trợ, phân phối kinh doanh điện năng và các hệ thống phục vụ ngoài ra công tác bảo trì còn cần phải quan tâm đến việc kiểm tra việc quản lý sử dụng năng lượng, tính

an toàn, và hiệu quả của các nguồn năng lượng

2.2 Định nghĩa về công tác bảo trì

Theo ấn bản số 271-IEC:

Bảo trì là sự phối hợp của tất cả các hoạt động kỹ thuật và hành chính tương ứng nhằm đạt được những chuẩn mực mà thiết bị đã được thiết lập trước đó hoặc tái phục hồi thiết bị sang một trạng thái mà trong trạng thái đó nó có thể thực hiện được các chức năng theo yêu cấu

2.3 Các chức năng và mục đích của công tác bảo trì

3 Phục hồi thiết bị về trạng thái ban đầu và qua đó thiết bị có thể phục hồi lại tuổi thọ vận hành như kỳ nghiệm thu có chất lượng tốt ban đầu

4 Tiết giảm chi phí mang lại hiệu quả sản xuất kinh doanh

5 Tạo niềm tin cho công nhân trong môi trường làm việc an toàn

6 Đảm bảo yếu tố môi trường phục vụ cho sản xuất và an toàn cho xã hội: Bảo trì nhà xưởng công cụ sản xuất và mặt bằng của các khu vực vận hành bảo đảm cơ sở sản xuất an toàn, phong quang, gọn sạch, tạo môi trường, điều kiện thuận lợi cho vận hành khai thác khu vực sản xuất ., đồng thời: hạn chế ô nhiễm, giảm tiếng ồn ., qua đó DN thực hiện tốt vai trò - trách nhiệm mà xã hội yêu cầu

7 Tăng cường cho hệ thống dịch vụ: các hệ thống dịch vụ, hệ thống phân phối năng lượng trực tiếp đến khách hàng (các trạm phân phối hạ thế - đ/cáp - công tơ, máy biến áp, bộ phận treo tháo, ghi chữ, thanh toán, xử

lý sự cố) bảo đảm độ tin cậy, hiệu quả, an toàn, tạo niềm tin cho khách hàng lẫn công nhân viên điện lực

8 An toàn: Hạn chế rủi ro, hỏng hóc, cháy, nổ

9 Trong công tác bảo trì nhiều công việc chuyên môn có thể giao cho người nhận thầu bên ngoài đảm nhận (như xây dựng mới hay sửa chữa lớn, hoặc áp dụng với các thiết bị chuyên biệt như thang máy, thiết bị văn phòng, kích cẩu, vận chuyển các thiết bị siêu trường siêu trọng như máy biến áp, máy phát, tuốc bin .)

2.4 Tính kinh tế của bảo trì và chính sách cho hoạt động bảo trì

Bảo trì là một công việc tốn kém Khi một thiết bị hay một dây chuyền sản xuất, một hệ thống phục vụ ngừng hoạt động là công nhân viên không có việc làm, sản lượng giảm sút, khách hàng mất niềm tin, mất khách hàng, doanh nghiệp mất vị thế trên thương trường dù các phương pháp bảo trì ngày càng được cải tiến nhiều song chi phí cho việc bảo trì cũng rất lớn

Các yếu tố kinh tế thích đáng khi xây dựng chính sách bảo trì, cần cân nhắc trên những câu hỏi chủ yếu sau:

1 Mức độ bảo trì cần thiết đến đâu ?

2 Qui mô của tổ chức bảo trì như thế nào ?

3 Làm thế nào cho tổ chức bảo trì theo kịp các yêu cầu hiện đại hóa ? Khả năng phục vụ của các máy móc thiết bị cho nhu cầu của con người về chất lượng ngày càng cao và phức tạp như thế nào ?

4 Cơ cấu tổ chức của hệ thống bảo trì thế nào ? Mức độ tập trung và phi tập trung hóa đến đâu ?

5 Nên hình thành một hệ thống sửa chữa dự phòng hay không ?

6 Có thể sử dụng các hợp đồng sử dụng dịch vụ bảo trì bên ngoài hay không ?

7 Công việc bảo trì nào cần được ưu tiên ?

8 Có cần một hình thức lương khuyến khích thích hợp cho công nhân bảo trì không ?

9 Phương pháp lập kế hoạch và kiểm soát hoạt động bảo trì như thế nào là phù hợp ?

10 Thành tích của bộ phận bảo trì được đánh giá thế nào ?

Chính sách bảo trì phải trả lời cho được các vấn đề về tính chất, quy mô và phạm vi của phương tiện bảo trì Những người lãnh đạo có xu hướng muốn khắc phục mọi việc khi nó mới phát sinh, vì thế họ muốn có một tổ chức bảo trì đủ lớn Song nếu làm như vậy, người thợ bảo trì sẽ rơi vào tình trạng không có việc làm trong một số khoảng thời gian Mâu thuẫn cơ bản sẽ phát sinh trong quá trình thực hiện, yêu cầu ban lãnh đạo phải có cách giải quyết vấn đề một cách toàn diện, đảm bảo hoàn thành công việc bảo trì với mức chi phí hợp lý

Những quan điểm khi xây dựng chính sách bảo trì là:

- Lợi dụng các hợp đồng bên ngoài vào những thời kỳ cao điểm để duy trì đội ngũ chuyên gia bảo trì ở mức hợp lý, tránh hiện tượng thuê công nhân sửa chữa tạm thời

- Hợp đồng với bên ngoài cho những dịch vụ chuyên môn cao ở những máy móc thiết bị đặc biệt hay các thiết bị chuyên dùng

- Tạm gác các công việc bảo trì đến những thời kỳ ít việc để điều hòa việc sử dụng công nhân bảo trì

- Lựa chọn thời điểm thay thế máy móc một cách hợp lý Nói chung, là nên thay thế máy móc thiết bị trước khi chúng quá cũ, đòi hỏi nhiều chi phí và thời gian sửa chữa

- Xây dựng chu kỳ bảo trì hợp lý, phân bổ đều theo kỳ kế hoạch sản xuất ở mức có thể

2.5 Lập kế hoạch và tiến độ bảo trì

Công việc bảo trì có đặc tính tương tự các công việc khác nên nó có khả năng lập ra kế hoạch Bảo trì trước đây là bảo trì hiệu chỉnh, nó được thực hiện không theo kế hoạch mà phải bảo trì trực tiếp

Công việc bảo trì ngày càng phát triển, từ bảo trì hiệu chỉnh đến bảo trì ngăn ngừa, bảo trì dự báo đều được thực hiện theo kế hoạch

2.5.1 Các yếu tố ảnh hưởng và các căn cứ lập kế hoạch bảo trì

Có nhiều yếu tố được xem xét trong kế hoạch bảo trì, đó là:

a Bảo trì thích hợp: Mỗi thiết bị phải được bảo trì theo một giai đoạn thích hợp để xem xét điều kiện vận hành, môi trường và các thiết bị quan trọng khác

b Phân bố nhân lực: Chương trình bảo trì phải được thực hiện theo kế hoạch có liên quan rất lớn đến nhân lực Kế hoạch bảo trì không nên quá tập trung nếu không sẽ có sự huy động nhân lực quá mức làm cho con người suy kiệt

c Thời tiết: các thiết bị điện cao áp ở trạm ngoài trời nhưng có một số bảo trì phải được thực hiện trong nhà Chúng được tháo rời ra để kiểm tra hoặc thay đổi rồi lắp ráp lại, do đó không được làm ở điều kiện ẩm ướt

mà chỉ được thực hiện ở điều kiện thời tiết tốt

Các căn cứ để lập kế hoạch sửa chữa bao gồm:

- Các dự án sửa chữa thay thế lớn đã được ban lãnh đạo thông qua

- Các lý lịch máy, lệnh công tác, kế hoạch sản xuất của nhà máy

- Các loại hình công việc sửa chữa, yêu cầu chuyên môn nghề nghiệp, yêu cầu các nguồn lực phục vụ

- Tình hình mua sắm dự trữ vật tư, phụ tùng thay thế

2.5.2 Các loại bảo trì theo kế hoạch

Khi đề cập đến chủ đề vừa qua, bảo trì ngăn ngừa và bảo trì hiệu chỉnh thậm chí cả bảo trì dự báo đều được lập theo kế hoạch Bảo trì ngăn ngừa được thực hiện theo kế hoạch chu kỳ dài hạn và cả ngắn hạn, bảo trì hiệu chỉnh được thực hiện theo

Bảo trì theo kế hoạch được chia làm hai chu kỳ:

- Chu kỳ kế hoạch dài hạn

- Chu kỳ kế hoạch ngắn hạn

Chu kỳ kế hoạch dài hạn:

Chu kỳ kế hoạch dài hạn là kế hoạch bảo dưỡng cho tất cả các thiết bị hoặc các thiết bị đã được bảo dưỡng theo kế hoạch Nhìn chung kế hoạch bảo dưỡng này có giai đoạn từ 5 đến 20 năm, khoảng cách khác nhau này là phụ thuộc vào mỗi loại thiết

bị Chu kỳ của kế hoạch dài hạn sẽ cho biết loại bảo dưỡng theo yêu cầu của mỗi loại thiết bị và cùng theo yêu cầu năm đối với mỗi loại bảo dưỡng Chu kỳ kế hoạch dài hạn là kế hoạch bảo dưỡng ngăn ngừa có giai đoạn 1 năm trở lên Hầu hết chúng đã được sửa chữa Đối với bảo dưỡng ngăn ngừa có thời hạn thì nó sẽ ở vào mục chu kỳ

kế hoạch ngắn hạn Tiêu chuẩn của chu kỳ kế hoạch dài hạn là phù hợp vào yếu tố bảo dưỡng theo chu kỳ và phân bố theo nhân lực

Chu kỳ kế hoạch ngắn hạn:

Như chúng ta đã biết chu kỳ kế hoạch dài hạn chỉ rõ cách bảo dưỡng như thế nào cho mỗi loại thiết bị và cách làm việc ra sao nhưng không chỉ cho ta biết bảng chi tiết (chẳng hạn như ngày, tháng và con số nhân lực cụ thể) Do vậy, nó phải có loại bảo dưỡng theo kế hoạch riêng, đó là chu kỳ kế hoạch ngắn hạn, được chia ra làm hai loại như sau:

Tiêu chuẩn của kế hoạch hàng năm phải quan tâm đến yếu tố phân bố nhân lực và theo mùa vụ (Ví du: kế hoạch đại tu máy móc, thiết bị được thực hiện vào mùa mưa trong khi kế hoạch giám sát định kỳ thì thực hiện vào mùa hè, trước mùa mưa bão .)

Kế hoạch hàng tháng:

Kế hoạch hàng tháng là kế hoạch chỉ cho chúng ta biết tất cả các chi tiết vận hành, chẳng hạn như định vị, tên thiết bị, mô tả công việc quản lý bảo dưỡng, thời gian

Kế hoạch này gồm kế hoạch hàng năm và bảo dưỡng hiệu chỉnh theo kế hoạch đã được ghi lại hoặc tìm thấy từ tháng trước

2.5.3 Lập kế hoạch bảo trì gồm các nội dung sau

1 Thiết lập thứ tự ưu tiên của công tác bảo trì

2 Xác định các công việc cần làm Tài liệu bản vẽ các hướng dẫn cần có

3 Xác định thời gian, loại thợ, vật tư, dụng cụ, thiết bị đặc chủng và các yêu cầu an toàn khi sửa chữa

Dù lệnh công tác được phát ra như thế nào đi nữa thì cũng rất cần phải có kế hoạch cụ thể cho công tác sửa chữa Mặt khác, các công việc sửa chữa theo dạng bảo trì đều có thể biết trước, ít mang tính khẩn cấp

Việc lập kế hoạch tiến độ sửa chữa bao gồm việc xác định nội dung cụ thể các công việc sửa chữa trong từng khoảng thời gian ngắn làm cơ sở tổ chức và kiểm soát công tác sửa chữa Kế hoạch tiến độ sửa chữa có thể phân theo tuần hay theo ngày, thường biểu hiện dưới dạng bảng phân công nhiệm vụ sửa chữa cho mỗi công nhân hay bộ phận cho thời gian tới

Kế hoạch tiến độ được lập theo 2 bước:

+ Lập biểu tổng hợp các công việc sửa chữa có thể dự kiến trước

+ Phần điều chỉnh khi có các hiện tượng khẩn cấp phát sinh

Các công việc sửa chữa có thể dự kiến là:

+ Các công việc sửa chữa căn cứ vào lý lịch máy

+ Tình hình hoạt động mà qua đó người ta xác định thời điểm sửa chữa hợp

lý với chi phí tối ưu

Một cơ sở làm tốt hoạt động sửa chữa dự kiến trong thời gian dài sẽ có khả năng hạn chế rất nhiều các sự cố phát sinh

2.6 Phân loại bảo trì

Công tác bảo trì có thể phân làm 3 loại cơ bản:

+ Bảo trì hiệu chỉnh (sửa chữa)

+ Bảo trì dự báo

2.6.1 Bảo trì hiệu chỉnh (còn gọi là sửa chữa làm cho chính xác lại)

Bảo trì hiệu chỉnh là một dạng bảo trì mà chúng ta thường nghĩ tới theo cách hiểu thống nhất là “sửa chữa”, hoạt động này được tiến hành sau khi thiết bị ngừng hoạt động, do hư hỏng đột xuất

Bảo trì hiệu chỉnh: (Làm cho chính xác lại) được thực hiện khi thiết bị trục trặc hoặc hư hỏng Nếu những trục trặc hoặc hỏng hóc đó làm giảm hiệu quả chức năng của thiết bị thì nó sẽ được hiệu chỉnh ngay sau đó bằng phương pháp thích hợp, trong khi đó thì đã chuẩn bị đầy đủ về nhân lực, dụng cụ và đồ dự phòng để thay thế Nếu hư hỏng này có hậu quả xấu thì sự hiệu chỉnh được thực hiện ngay lập tức cho dù

sự hao tổn về các nguồn lực lớn hơn nhiều lần so với hiệu chỉnh theo kế hoạch

Trong những trường hợp như thế phân xưởng bảo trì sẽ ghi lại sự cố và tiến hành sửa chữa cần thiết Nếu một phân xưởng bảo trì chỉ làm công việc hiệu chỉnh thì thật vô nghĩa vì khi thiết bị đã hư hỏng tất yếu phải được sửa chữa rồi mới hiệu chỉnh

Nhược điểm:

- Kiểu bảo trì này thường đưa nhà máy vào thế bị động khắc phục sự cố

- Với thời gian và chi phí rất lớn do sự cố lây lan

- Làm giảm hiệu quả của sản xuất chính: tạo phế phẩm tạo ra lỗi nhiều hơn,

kế hoạch sản xuất bị động

Bảo trì chia làm hai loại:

- Bảo trì hiệu chỉnh theo kế hoạch

- Bảo trì hiệu chỉnh không theo kế hoạch

Vật tư dự phòng cho máy móc thiết bị được chia làm ba loại:

- Các bộ phận thay thế cho những phần tử hư hỏng từ từ

- Các bộ phận thay thế cho những phần tử hư hỏng đột xuất

- Các bộ phận thay thế hoàn toàn

Tiêu chuẩn vật tư dự phòng phải đạt tiêu chuẩn về giá trị kinh tế, thống kê tỷ

lệ hao mòn, chất lượng và hệ thống sức bền

Về mặt tổ chức, thực tế các công ty điện lực, truyền tải, nhà máy điện chủ trì thực hiện công tác bảo trì này ở phạm vi thiết bị quản lý, trừ đại tu, sửa chữa lớn máy biến áp, máy ngắt 110kV trở lên và máy phát điện có công suất 40MW trở lên, qua đó đầu tư thiết bị phù hợp

2.6.2 Bảo trì ngăn ngừa

v Định nghĩa: bảo trì ngăn ngừa là tổng hợp các biện pháp tổ chức, kỹ thuật

về bảo dưỡng, kiểm tra và sửa chữa, được tiến hành theo một chu kỳ sửa chữa đã quy định và theo kế hoạch hoặc theo một tiêu chuẩn quy định chung (quy trình, quy phạm) hoặc theo quy định của nhà chế tạo

Chẳng hạn như theo số lần đóng cắt vận hành máy ngắt (bình thường, ngắn mạch .)

v Mục đích:

- Hạn chế sự hao mòn, sự xuống cấp

- Ngăn ngừa sự cố máy móc thiết bị

- Đảm bảo thiết bị luôn hoạt động trong trạng thái bình thường

v Ưu điểm: chương trình bảo trì ngăn ngừa có những ưu điểm sau

- Chủ động trong sản xuất

- Giảm thời gian chết trong sản xuất

- An toàn hơn cho công nhân và thiết bị

- Ít phải sửa chữa khối lượng lớn lặp đi lặp lại

- Sửa chữa đơn giản trước khi hư hỏng nặng sẽ tốn ít chi phí hơn, cần ít phụ tùng thay thế hơn, mức dự phòng vật tư, thiết bị thấp hơn

- Tránh “sản xuất” ra tỷ lệ lỗi (cả sản phẩm dịch vụ) nâng cao độ tin cậy của

hệ thống sản xuất, hệ thống phục vụ

- Tiết kiệm được chi phí

v Quy luật hao mòn máy móc thiết bị: cơ sở của chế độ bảo trì ngăn ngừa

là mức độ hao mòn của máy móc thiết bị tuân theo một quy luật nhất định phụ thuộc vào đặc điểm chế tạo, chế độ sử dụng và thời gian sử dụng

Nhận xét:

- Mức hao mòn sẽ tăng rất nhanh khi nó vượt qua điểm giới hạn

- Việc sửa chữa dự phòng sẽ nhằm xác định thời điểm hợp lý cho việc khôi phục khả năng làm việc của thiết bị

- Hơn nữa trong quá trình sử dụng khả năng xảy ra sự cố cũng khác nhau trong từng giai đoạn chu kỳ sống của thiết bị

- Trong giai đoạn (I) đầu: Khi mới lắp đặt mức độ xảy ra sự cố khá cao, điều

việc lắp đặt hiệu chỉnh ban đầu, mặt khác cũng có thể chưa quen dùng ., thông thường: các nhà cung cấp có thể cho một thời gian bảo hành để giảm rủi ro này

Tuy nhiên, trong công tác bảo trì giai đoạn này cần phải thực hiện các hoạt động đào tạo, hướng dẫn sử dụng

- Trong giai đoạn (II) (sự cố tiêu chuẩn): thiết bị hoạt động ổn định với tỷ lệ

sự cố rất thấp

- Trong giai đoạn (III): khi kết thúc giai đoạn (II) sang giai đoạn (III) tỷ lệ

sự cố tăng lên rất nhanh, đây chính là điểm mà chế độ bảo trì dự phòng phải xác định trước để có sửa chữa thích hợp, loại bỏ sự cố

v Các tính chất của bảo trì ngăn ngừa:

Ngày nay, việc bảo trì có tính ngăn ngừa được áp dụng rộng rãi Một chương trình bảo trì ngăn ngừa phải đảm bảo các tính chất sau:

- Lấy dự phòng làm chính, nghĩa là không thể cho máy hỏng mới sửa chữa

mà phải tiến hành sửa chữa chủ động trước khi máy hỏng

- Công việc sửa chữa phải tiến hành theo kế hoạch, tức là cứ đến ngày, tháng quy định là đưa máy bảo trì ra sửa chữa

- Xác định trước nội dung sửa chữa

- Nội dung cơ bản của bảo trì ngăn ngừa gồm:

+ Bảo trì máy móc thiết bị, gồm công việc theo dõi tình hình máy móc thiết bị, kiểm tra việc thực hiện các quy định vận hành, kịp thời điều chỉnh máy, loại

bỏ các lỗi trong khi máy vận hành, làm vệ sinh máy, thay dầu mỡ Công việc này thường do công nhân đứng máy và công nhân bảo dưỡng tiến hành khi máy chạy, trong giờ nghĩ hoặc trước khi giao nhận ca

+ Kiểm tra định kỳ là xem xét máy theo tiến độ kế hoạch đề ra nhằm tìm ra các hiện tượng không bình thường của máy móc thiết bị, phát hiện các thiết bị và bộ phận máy có lỗi hoặc sắp hỏng cần phải thay thế trong kỳ sửa chữa tới hoặc sửa chữa hoàn chỉnh ngay

Thông thường loại bảo trì này sẽ được thực hiện theo 1 chu kỳ thời gian nhất định Hầu hết là tuân theo chỉ dẫn của nhà chế tạo mà có 1 số thiết bị bảo trì nhiều có

số thiết bị bảo trì ít

Đặc biệt, giai đoạn bảo trì ngăn ngừa cho mỗi loại thiết bị đều dựa vào điều kiện thao tác, điều kiện môi trường và đời sống (tuổi thọ) của mỗi thiết bị

v Nội dung công việc bảo trì ngăn ngừa:

Bảo trì ngăn ngừa gồm 3 loại công việc sau:

- Giám sát

- Kiểm tra chức năng

- Sửa chữa Giám sát: sự giám sát phải được thực hiện liên tục trong quá trình vận hành của máy móc, thiết bị bằng thị giác, thính giác, xúc giác và bằng phương pháp đo kiểm tra các đặc tính của thiết bị cũng trong suốt quá trình vận hành Sự giám sát thường xuyên, có thể là hàng ngày, tuần, tháng dựa vào hướng dẫn của nhà chế tạo, theo kinh nghiệm vận hành và tầm quan trọng của từng thiết bị (các thông tin, dữ liệu, số liệu thu được trong quá trình giám sát được xử lý, phân tích kịp thời để đề ra biện pháp khắc phục phòng ngừa hữu hiệu)

Kiểm tra chức năng: là phương pháp bảo trì để chắc chắn rằng các thiết bị vẫn tiếp tục vận hành được trong điều kiện bình thường Chu kỳ kiểm tra chức năng thường được thực hiện 6 tháng, 1 năm 1 lần hoặc khi khâu giám sát phát hiện có những vấn đề cần phải kiểm tra chức năng, tùy theo chức năng của thiết bị

Loại bảo trì này gồm công tác giám sát tổng quát, kiểm tra thiết bị, đánh giá các chức năng, các đặc tính của thiết bị, bôi trơn và vệ sinh thiết bị, sửa chữa và phục hồi một số phụ tùng

Ví dụ: máy ngắt điện có chức năng trong hệ thống điện là thực hiện thao tác đóng cắt: Kiểm tra việc đóng cắt của chính bộ truyền động cơ khí đến các bộ phận lực

và kiểm tra chức năng của logíc điều khiển máy ngắt

Sửa chữa: Nhằm cải thiện tình trạng hư hỏng của thiết bị sau quá trình vận hành dài và sửa chữa các hư hỏng phát hiện trong phần kiểm tra chức năng Chu kỳ sửa chữa thông thường trong khoảng thời gian giữa từ 5 đến 20 năm hoặc ngắn hơn, tùy theo kết quả kiểm tra chức

Năng và điều kiện làm việc của thiết bị

Loại bảo trì này là kiểm tra toàn bộ, tháo ra để chùi, phục hồi, thay thế những phần tử hư hỏng hoặc hao mòn

Nội dung cụ thể của công tác này là tháo một số chi tiết bộ phận gần đến kỳ sửa chữa những chi tiết có dấu hiệu hư hỏng để kiểm tra hoặc thông qua các thiết bị

của thiết bị đối chứng với tiêu chuẩn để phát hiện sai lệch Nội dung kiểm tra sẽ là cơ

sở rất quan trọng để lập kế hoạch, dự trù ngân sách sửa chữa

2.6.3 Bảo trì dự báo

Thực chất nó là một kiểu bảo trì dự phòng có sử dụng các dụng cụ nhạy cảm (ví dụ như sử dụng máy phân tích độ rung, máy đo biên độ, máy dò siêu âm, dụng cụ quang học, các dụng cụ kiểm tra áp suất, nhiệt độ, điện trở .) để dự báo trước các sự trục trặc Có thể liên tục hay định kỳ theo dõi các điều kiện tới hạn Phương thức này cho phép nhân viên bảo trì có thể xác định trước sự cần thiết phải sửa chữa lớn

Ví dụ: Để kiểm tra các tuốc bin phát điện lớn trước kia, cứ ba năm phải tháo

dỡ một lần, người ta có thể gắn các thiết bị áp dụng bảo trì dự báo nó có thể hoạt động liên tục 5 năm không phải tháo dỡ Mức độ rung của thiết bị được theo dõi hằng tháng,

xu hướng biến đổi của nó sẽ được phản ánh trên đồ thị, thiết bị có thể hoạt động khi nó chưa đến giới hạn báo động ở mức cao

2.7 Các dạng sửa chữa

Có 3 loại sửa chữa (nhỏ, vừa, lớn) máy móc thiết bị

1 Sửa chữa nhỏ: (còn gọi là sửa chữa thường xuyên) là loại công tác sửa chữa đơn giản nhất, không đòi hỏi phải tháo rời toàn bộ máy mà chỉ tháo các bộ phận

đã được xác định trong kỳ kiểm tra, và thay thế các chi tiết đã hao mòn, điều chỉnh để máy móc hoạt động bình thường

2 Sửa chữa vừa: Là ngoài việc thay thế các chi tiết chóng mòn Công tác sửa chữa vừa còn bao gồm công việc nhằm khôi phục chính xác và công suất của thiết bị

So với sửa chữa lớn thì trong sửa chữa vừa người ta không tháo máy ra khỏi bệ máy

3 Sửa chữa lớn: Là công việc sửa chữa toàn diện nhất và phức tạp nhất, người ta phải tháo máy ra khỏi bệ để thay thế, sửa chữa các bộ phận cốt lõi, sau khi sửa chữa lớn máy có thể có chất lượng tương đương máy mới Đôi khi trong sửa chữa lớn người ta còn kết hợp cả việc cải tiến, nâng cao công suất, tăng cường các tính năng

kỹ thuật phù hợp với yêu cầu mới của hoạt động sản xuất Công việc sửa chữa lớn có thể tiến hành ở thời điểm cân nhắc hiệu quả giữa sửa chữa và thay mới

Các nội dung sửa chữa tiến hành theo một chu kỳ Chu kỳ sửa chữa là khoảng thời gian cách quãng giữa hai lần sửa chữa lớn kế tiếp nhau Chu kỳ sửa chữa

có thể là 3 năm, 5 năm, 7 năm, 13 năm, 15 năm thậm chí còn dài hơn Trong mỗi chu

kỳ sửa chữa vừa, sửa chữa nhỏ và kiểm tra

Kết cấu chu kỳ sửa chữa là số lần sửa chữa vừa, nhỏ, kiểm tra trong chu kỳ, trình tự và thời gian cách quãng giữa các lần sửa chữa Kết cấu chu kỳ sửa chữa có thể hình thành bởi các thông số của quá trình chế tạo, hoặc bằng việc phân tích thời hạn sử dụng các bộ phận cơ sở các bộ phận chóng mòn

Kết cấu chu kỳ sửa chữa nói chung phụ thuộc vào các nhân tố như:

Đặc điểm, kết cấu máy móc thiết bị và chất lượng các chi tiết bộ phận máy Chế độ công tác, vận hành, khai thác

Mức đảm nhiệm của máy móc thiết bị

Trình độ sử dụng và bảo dưỡng máy móc

Chất lượng công tác sửa chữa

Do đó, một khi chúng ta có đề nghị về bảo trì dự phòng thì điều quan trọng

là phải xác định được khi nào bảo trì có hiệu quả Nói chung là chi phí bảo trì càng cao thì phân bố xác suất thời gian giữa các sự cố phải chặt hơn Thêm nữa, nếu chi phí sửa chữa khi xảy ra hư hỏng, không đắt hơn chi phí bảo trì dự phòng, có lẽ chúng ta có thể

để cho máy hư rồi mới sửa

Tuy vậy, hậu quả của sự hư hỏng phải được xem xét một cách đầy đủ, có những sự hư hỏng gây ra hậu quả nghiêm trọng Mặt khác, chi phí bảo trì dự phòng có

lẽ là quá nhỏ để có thể áp dụng bảo trì dự phòng ngay trong trường hợp phân bố xác suất thời gian giữa các lần sự cố quá rộng (độ lệch chuẩn lớn) Trong bất kỳ trường hợp nào mỗi người vận hành máy phải chịu trách nhiệm kiểm tra thiết bị và các công

cụ

Có rất nhiều thiết bị nhạy cảm cho phép xác định khi nào cần phải bảo trì Ví

dầu bôi trơn Các dụng cụ nhạy cảm có thể chỉ định sự hao mòn không thấy được và nhu cầu bảo trì dự phòng trước khi hỏng hóc Một số lớn các thiết bị nhạy cảm khác,

từ máy đo chấn động đến máy đo nhiệt bằng tia hồng ngoại có thể giúp chúng ta xác định yêu cầu bảo trì dự phòng

Ngoài ra các hồ sơ kỹ thuật có thể cung cấp một mô tả về các loại bảo trì và thời hạn cần thiết Các mô tả như thế cũng có thể áp dụng cho một họ các máy tương

2.9 Các hình thức tổ chức công tác bảo trì trong công ty

Hiện nay có 3 hình thức cơ bản để tổ chức công tác bảo trì trong Doanh nghiệp:

có giai đoạn không đảm nhiệm hết các dạng sửa chữa và đặc biệt là các nội dung sửa chữa phức tạp hay khối lượng sửa chữa lớn, thời gian sửa chữa kéo dài, đồng thời do phân tán và thậm chí có lúc điều làm nhiệm vụ khác nên trình độ thực tiễn, kinh nghiệm tích lũy của đội ngũ này không cao

2.9.2 Hình thức bảo trì tập trung

Là mọi công tác bảo trì đều tập vào đơn vị bảo trì của công ty Hình thức này

có ưu điểm lớn là có sự chuyên môn hóa cao nên năng lực chuyên môn và kinh nghiệm tích lũy cao, có dự trữ hợp lý, tận dụng được khả năng của kỹ sư - công nhân,

và các máy móc thiết bị phục vụ đồng thời công tác kiểm soát các thiết bị được chặt chẽ, đặc biệt là các thiết bị, dụng cụ phục vụ công tác bảo trì được quản lý và sử dụng

có hiệu quả, rút ngắn thời gian sửa chữa, giảm chi phí nâng cao khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp

Tuy nhiên, nhược điểm lớn nhất của hình thức này là khó gắn công việc sửa chữa với sản xuất chính, công tác sửa chữa thiếu linh hoạt, kịp thời Đặc biệt khó khăn khi xí nghiệp có nhiều dạng máy móc thiết bị khác nhau

2.9.3 Hình thức hỗn hợp

Thực chất là sự kết hợp của 2 hình thức trên bằng cách phân cấp hợp lý công tác bảo trì giữa bộ phận bảo trì ở các đơn vị với bộ phận bảo trì tập trung

2.10 Các biện pháp sửa chữa nhanh

Sửa chữa nhanh là một yêu cầu quan trọng đặt ra cho công tác sửa chữa vì như thế nó sẽ nâng cao hiệu quả của sản xuất chính, đảm bảo hệ thống có khả năng đáp ứng các kế hoạch sản xuất một cách đều đặn Các biện pháp có thể áp dụng để sửa chữa nhanh là:

1 Tăng cường công tác chuẩn bị trước khi sửa chữa:

Công tác này bao gồm:

Chuẩn bị thiết kế như lập hồ sơ bản vẽ các thiết bị, các chi tiết chóng gây lỗi cho từng loại máy móc thiết bị, các chế tạo phụ tùng và các chi tiết thay thế hoặc đặt mua dự trữ ổn định

Chuẩn bị công nghệ như quy định phương pháp công nghệ sản xuất phụ tùng

và chi tiết thay thế cũng như các phương pháp công nghệ cũng như các bước công nghệ cho việc sửa chữa thay thế

Chuẩn bị máy móc thiết bị trước khi giao cho bộ phận sửa chữa

2 Thực hành công tác sửa chữa nhanh:

Có thể lợi dụng thời gian ngoài sản xuất để sửa chữa, bố trí lịch làm việc của công nhân sửa chữa so le với giờ làm việc của công nhân sản xuất chính

Áp dụng các biện pháp sửa chữa tiên tiến như sửa chữa từng bộ phận, từng cụm máy, nói cách khác là luôn có các bộ phận hay cụm máy tốt để thay ngay cho các

bộ phận bị hư hỏng Với các máy nhỏ, số lượng lớn có thể dự trữ sẵn, (Nhà máy thủy điện có thể sửa chữa vào mùa khô, cạn nước hoặc sửa chữa vào giờ thấp điểm)

3 Áp dụng phương pháp sửa chữa xen kẽ:

Đối với các máy liên động, các dây chuyền liên tục, như điện lực, thông tin

dẫn đến sự dừng sản xuất toàn bộ dây chuyền Người ta sẽ phân các dây chuyền như thế thành nhiều cụm thiết bị, lập chu kỳ sửa chữa chung cho các cụm thiết bị, để khi ngừng vận hành sửa chữa người ta có thể tiến hành đồng loạt các dạng sửa chữa khác nhau trên các cụm thiết bị Sau một thời gian nhất định tất cả các cụm thiết bị đều được bảo dưỡng sửa chữa một cách hợp lý, hoặc người ta có hệ thống dự phòng vận hành tạm trong thời gian hệ thống chính đưa ra sửa chữa, hoặc sửa chữa vào giờ thấp điểm

CÔNG TY ĐIỆN LỰC 3 TRUNG TÂM THÍ NGHIỆM ĐIỆN

TÀI LIỆU BỒI HUẤN

Phần 3

Các hạng mục thí nghiệm thiết bị điện

phần nhất thứ

Mục lục

3 Các hạng mục thí nghiệm thiết bị nhất thứ 1 3.1 Máy biến áp 1 3.2 Máy biến điện áp 2 3.2.1 Máy biến điện áp kiểu điện từ 2 3.2.2 Máy biến điện áp kiểu tụ 2 3.3 Máy biến dòng điện 3 3.4 Máy cắt khí SF6 3 3.5 Máy cắt Chân không 4 3.6 Máy cắt không khí 4 3.7 Máy cắt dầu 5 3.8 Máy cắt phụ tải 5 3.9 Máy cắt RECLOSER 6 3.10 Dao cách ly 6 3.11 Dao cắt phụ tải 6 3.12 Thiết bị phân phối trọn bộ lắp trong nhà và ngoài trời 7 3.13 Các thanh dẫn dòng có màn chắn trọn bộ cấp điện áp trên 6kV 7 3.14 Các hệ thống thanh cái - Phân đoạn thanh cái 7 3.15 Cầu chì cao áp và cầu chì tự rơi cấp điện áp trên 1000V 7 3.16 Chống sét van, chống sét ống và thiết bị bảo vệ quá áp 8 3.16.1 Chống sét van 8 3.16.2 Chống sét ống 8 3.16.3 Thiết bị bảo vệ quá áp (Chống sét van loại ZnO không khe hở) 8 3.17 Sứ cách điện 8 3.17.1 Sứ đỡ, Sứ treo 8 3.17.2 Sứ xuyên, sứ đầu vào MBA, MC 9 3.18 Cáp lực 9 3.18.1 Cáp dầu (loại có áp lực) 9 3.18.2 Cáp cách điện bằng giấy tẩm dầu, cáp cách điện bằng cao su, bằng nhựa

tổng hợp PVC (trừ XLPE) 9 3.18.3 Cáp XLPE 10 3.19 Tụ điện 10 3.20 Hệ thống nối đất 10 3.21 Động cơ điện một chiều, Động cơ điện xoay chiều 10 3.22 Máy phát điện, Máy bù đồng bộ và Máy phát kích từ loại cổ góp 11

3 Các hạng mục thí nghiệm thiết bị nhất thứ

3.1 Máy biến áp

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Ðo điện trở cách điện các cuộn

dây

3 Ðo tổn thất điện môi

4 Kiểm tra thông số không tải Đo Io định mức đối với MBA TD và dòng

không tải nhỏ đối với các MBA còn lại

5

Ðo thông số ngắn mạch Xác định Uk% ở điều kiện thực tế Riêng Pk

chỉ đo khi có điều kiện và chỉ áp dụng đối với MBA TD

6 Kiểm tra tổ đấu dây, cực tính Tổ đấu dây (Đ/v MBA 3pha) và cực tính

(Đ/v MBA 1pha)

8 Ðo điện trở một chiều các cuộn dây Đo ở tất cả các nấc

10 Thử nghiệm cao thế một chiều

11 Thử nghiệm cao thế xoay chiều

tần số 50Hz

12 Kiểm tra bộ điều áp dưới tải

K/tra: Tình trạng và chức năng làm việc, thử cách điện mạch bảo vệ, điều khiển, lấy đồ thị vòng và chu trình làm việc của T/điểm chọn nấc của dao đảo mạch, chụp sóng bộ công tắc K

13 Kiểm tra máy biến dòng điện lồng chân sứ Đo: Rcđ, Tỷ số biến, từ hóa, cực tính, R1c của

15 Kiểm tra tình trạng các Rơle gaz, rơle dòng dầu, rơle áp lực

16 Thử nghiệm dầu cách điện Xem các hạng mục thử nghiệm dầu cách

điện xem (*)

Các hạng mục thử nghiệm dầu cách điện (*)

1 Thí nghiệm tính chất hóa học mẫu dầu

3 Thí nghiệm đo tang dầu cách điện Thí nghiệm đo tang dầu cách điện

4 Thí nghiệm hàm vi lượng ẩm của dầu

Ghi Chú: + Đối với MBA >= 66kV:

Thử nghiệm tất cả chỉ trừ hạng mục “11”

+ Đối với MBA <= 35kV:

Chỉ thử nghiệm các hạng mục: “1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 11, 14, 15 (chỉ kiểm tra rơle gaz), riêng mục 16 chỉ thử nghiệm mục 16.2 và 16.3”

+ Đối với các MBA tự dùng:

Chỉ thử nghiệm các hạng mục: “1, 2, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 11, 14, 16.2” 3.2 Máy biến điện áp

3.2.1 Máy biến điện áp kiểu điện từ

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Ðo điện trở cách điện các cuộn dây

3 Ðo điện trở một chiều các cuộn dây

4 Kiểm tra cực tính theo ký hiệu trên

nhãn máy

5 Kiểm tra tỉ số biến

6 Thử nghiệm dầu cách điện Áp dụng với BĐA dầu theo qui định của nhà chế tạo

7 Đo dòng điện không tải ở cuộn dây thứ cấp

8 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz Chỉ áp dụng đối với cuộn thứ cấp

9 Kiểm tra đóng điện xung kích

10 Thử nghiệm cách điện vòng

Ghi chú: + Đối với BĐA >= 110kV: Thử nghiệm tất cả, chỉ trừ hạng mục “9, 10”

+ Đối với BĐA <= 35kV : Thử nghiệm tất cả.

3.2.2 Máy biến điện áp kiểu tụ

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Ðo điện trở cách điện

3 Ðo điện trở một chiều các cuộn dây thứ

cấp

4 Kiểm tra cực tính theo ký hiệu trên nhãn

máy

5 Kiểm tra tỉ số biến

6 Ðo điện dung và tgd của tụ chia áp

7 Thử nghiệm cao thế xoay chiều tần số

50Hz

Đối với cuộn dây thứ cấp của khối MBA trung gian

8 Thử nghiệm dầu cách điện trong khối

MBA trung gian

Theo yêu cầu của nhà chế tạo

3.3 Máy biến dòng điện

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Ðo điện trở cách điện các cuộn dây

3 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz Với MBD có Uđm >= 110kV chỉ thử

ở cuộn dây thứ cấp

4 Ðo điện dung và tổn hao điện môi của

cuộn dây sơ cấp

5 Kiểm tra cực tính theo ký hiệu trên nhãn

máy

6 Kiểm tra đặc tính từ hóa các cuộn dây

thứ cấp

8 Đo điện trở một chiều các cuộn dây

9 Kiểm tra tỉ số biến

Ghi chú: + Đối với MBD >= 110kV: Thử nghiệm tất cả

+ Đối với MBD <= 35kV: Thử nghiệm tất cả, chỉ trừ hạng mục “4”

3.4 Máy cắt khí SF6

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Kiểm tra áp lực khí bảo dưỡng Trước khi lắp đặt và nạp khí

4 Kiểm tra áp lực khí nạp

5 Kiểm tra hàm lượng ẩm khí SF6

6 Kiểm tra độ rò rỉ khí SF6 sau khi nạp

7 Đo điện áp làm việc nhỏ nhất của cuộn

đóng, cuộn cắt

9 Ðo điện trở cách điện

10 Ðo điện trở một chiều

Đo Rtx các mạch dẫn dòng chính, R1c

cuộn đóng cắt, R1c của động cơ tích năng và các điện trở sấy

11 Kiểm tra đặc tính máy cắt

Đo thời gian đóng cắt, tốc độ đóng cắt, hành trình và độ ngập tiếp điểm,

độ không đồng thời khi đóng cắt, dòng điện cuộn đóng cắt, thời gian tích năng của các lò xo

12 Thử nghiệm các chu trình làm

Ghi chú: + Đối với MC khí SF6 >= 110kV: Thử nghiệm tất cả, chỉ trừ hạng mục “14”

+ Đối với MC khí SF6 <= 35kV: Thử nghiệm tất cả, chỉ trừ hạng mục “5, 13”

3.5 Máy cắt Chân không

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Đo điện áp làm việc nhỏ nhất của cuộn

đóng, cuộn cắt

3 Đo điện trở một chiều

Của cấu trúc thanh dẫn dòng chính của các pha, cuộn đóng cắt, động cơ tích năng, điện trở sấy

4 Ðo điện trở cách điện

Đo cách điện các pha máy, mạch nhị thứ, cuộn đóng cắt, động cơ tích năng

5 Ðo điện trở tiếp xúc

6 Kiểm tra độ chân không của buồng cắt

7 Đo hành trình tiếp điểm động và độ nén tiếp điểm

8 Đo thông số thời gian của máy cắt Đo thời gian đóng cắt, độ không đồng thời khi đóng cắt

9 Kiểm tra các chu trình làm việc (OC-O-OCO)

10 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz

Đối với các pha máy cắt (Uđm<=35kV), mạch nhị thứ, cuộn đóng cắt, động cơ tích năng

3.6 Máy cắt không khí

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Đo điện áp làm việc nhỏ nhất của cuộn

đóng, cuộn cắt

3 Đo điện trở một chiều

Đo các thanh dẫn chính, cuộn dây điện từ, các điện trở chia áp và điện trở đấu shunt

4 Ðo điện trở cách điện

5 Thử nghiệm các tụ chia áp Đo điện dung và tangδ của tụ chia

8 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz

Của các pha máy cắt(Uđm<=35kV), mạch nhị thứ, cuộn dây đóng cắt, động cơ tích năng

3.7 Máy cắt dầu

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Kiểm tra tủ truyền động máy cắt

3 Đo điện áp làm việc nhỏ nhất của cuộn

đóng, cuộn cắt

4 Đo tangδ sứ đầu vào

5 Ðo điện trở cách điện

6 Ðo điện trở tiếp xúc mạch dẫn dòng và tiếp điểm

7 Đo tốc độ và thời gian đóng cắt của máy cắt

8 Đo hành trình, độ ngập, độ không đồng thời khi đóng và cắt của máy cắt

9 Thử thao tác các chu trình làm việc của máy cắt

của dầu

11 Thử nghiệm các máy biến dòng chân sứ

máy cắt

12 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz

Ghi chú: + Đối với Máy cắt nhiều dầu: Thử nghiệm tất cả

+ Đối với Máy cắt ít dầu: Thử nghiệm tất cả, chỉ trừ hạng mục “4”

3.8 Máy cắt phụ tải

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

điện từ điều khiển

điện từ điều khiển

4 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz Với MC, mạch nhị thứ, cuộn dây điện từ Đ/khiển

3.9 Máy cắt RECLOSER

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Kiểm tra tủ truyền động

điện từ điều khiển

4 Đo điện trở cách điện

5 Thử nghiệm các phần tử phụ trợ lắp

trong

Gồm biến dòng, biến điện áp

6 Thử nghiệm chức năng Thử nghiệm kiểm tra theo các đặc tính làm việc

7 Thử nghiệm cao thế xoay chiều tần số

công nghiệp

3.10 Dao cách ly

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Kiểm tra các thông số lắp đặt của DCL

K/tra hành trình làm việc của các lưỡi dao,độ mở, lực ép lưỡi dao, độ ngập

3 Đo điện trở cách điện

Đo Rcđ mạch nhị thứ, cuộn dây điều khiển đóng cắt, động cơ truyền động

6 Kiểm tra các bộ tiếp điểm liên động

7 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz

Thử cách điện mạch nhị thứ tủ truyền động, cuộn dây điều khiển đóng cắt, cách điện các pha của DCL(Uđm<= 35kV)

3.11 Dao cắt phụ tải

1 Kiểm tra tình trạng bên ngoài

2 Kiểm tra thao tác truyền động

3 Đo điện áp làm việc nhỏ nhất của cuộn

cắt

4 Đo thời gian cắt

5 Đo điện trở cách điện

6 Đo điện trở tiếp xúc

7 Thử cao thế xoay chiều tần số 50Hz