Có thể nói Linux là hệ điều hành UNIX cho máy tính. Mã nguồn và các phần mềm đều được miễn phí đã giúp cho Linux trở thành một trong nhiều hệ điều hành chạy trên pc đang phát triển. Nếu như chúng ta phải xét đến cái chi phí cho việc mua bản quyền phần mềm cho đúng với pháp luật Việt Nam hiện hành cũng như trên trường quốc tế, thì ta có thể trông đợi ở linux và các ứng dụng của nó như một cách cứu việc giảm giá thành sản phẩm. Trong bài tập lớn này của tôi, tôi sẽ không có tham vọng đi sâu đi xa mà tôi chỉ tìm hiểu sơ bộ nhất về Linux từ đó để chúng ta có thể đưa ra quyết định là có nên sử dụng Linux hay không ? Trong quá trình làm bài có thể gặp nhiều những sai sót không đáng có rất mong quý thầy cô và các bạn thông cảm.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỎ - ĐỊA CHẤT
BÀI TẬP LỚN MÔN NGUYÊN LÍ HỆ ĐIỀU HÀNH
Chủ đề: Tìm hiểu về hệ điều hành linux?
Sinh viên: Nguyễn Văn Bắc
Mã số: 1621050351 NMH: 01
Ngày sinh: 04/02/1998
Hà Nội,ngày 20 tháng 11 năm 2017
Trang 2Sinh Viên Thực Hiện: Nguyễn Văn Bắc Mã SV: 1621050351 Lớp: Công Nghệ Phần Mềm K61 – A
ĐỀ TÀI: Tìm Hiểu Về Hệ Điều Hành Linux?
Hà Nội, ngày 20 tháng 11 năm 2017
Trang 3Bài 3 Lịch Sử Phát Triển Của Linux Và Phân Phối Đến Ngày Nay 8
Phần cuối: Một số tài liệu kham khảo và nhận xét về bài làm của giáo
viên
28
Trang 4Lời nói đầu
Có thể nói Linux là hệ điều hành UNIX cho máy tính Mã nguồn và các phần mềm đều được miễn phí đã giúp cho Linux trở thành một trong nhiều hệ điều hành chạy trên pc đang phát triển Nếu như chúng ta phải xét đến cái chi phí cho việc mua bản quyền phần mềm cho đúng với pháp luật Việt Nam hiện hành cũng như trên trường quốc tế, thì ta có thể trông đợi ở linux và các ứng dụng của nó như một cách cứu việc giảm giá thành sản phẩm Trong bài tập lớn này của tôi, tôi sẽ không có tham vọng "đi sâu đi xa" mà tôi chỉ tìm hiểu sơ bộ nhất về Linux từ đó để chúng ta có thể đưa ra quyết định là có nên sử dụng Linux hay không ? Trong quá trình làm bài có thể gặp nhiều những sai sót không đáng có rất mong quý thầy cô và các bạn thông cảm.
BÀI 1 LINUX LÀ GÌ
Muốn tìm hiểu Linux trước tiên bạn phải trả lời được câu hỏi "UNIX làgì? " Linux là một dự án mục đích ban đầu là tạo ra một phiên bản unix cóthể chạy được trên những máy tính có chíp Intel những máy này thường đượcgọi nôm na là máy vi tính tương thích với PC Của IBM
Có thể nói unix là hệ điều hành phổ biến nhất và linh hoạt nhất hiệnnay cho các chạm máy chỉ đầu tiên (high-end) Trong đề tài này tôi sẽ giảithích tại sao bạn chọn một bản Linux giống như Unix thay vì chọn trongnhững hệ điều hành chạy trên nên Intel như MS-DOS, Windowns 95/98,
Trang 5Linux là một hệ điều hành cho nhiều nền máy tính khác nhau nhưngtrước tiên là cho PC nên Intel Hệ điều hành có hàng trăm nhà lâp trình trìnhrải rác trên khắp thế giới tham gia thiết kế và xây dụng, với mục tiêu là tạo
ra một bản nhái (clone) UNIX hoàn toàn không phụ thuộc vào phần mềm nào
có đăng ký bản quyền, và cả thể giới đều có thể sử dụng thoải mái
Thực ra từ khởi thủy, Linux là thú tiêu khiển Của Linus Torvalds, lúcbấy giờ là sinh viên học Henlsinki tại Phần Lan Tovalds, muốn tạo ra mộtphiên bản thay thế cho hệ diê hành Minix vốn là một hệ thống như UNIX đểchạy các PC nên Intel
Về cơ bản Linux là một clone UNIX, nghĩa là với Linux bạn sẽ cóđược nhiều thuận lợi Của UNIX Tính đa nhiệm thực ( preemptivemultitasking ) Của Linux giúp chương trình của bạn chạy được nhiều chươngtrình cùng lúc, và mỗi chương trình như thể có thể tự chạy liên tục Một số hệkhác, chẳng hạn như Windown 3.1 cũng cho phép bạn chạy nhiều chươngtrình, song khi bạn chuyển từ chương trình một sang chương trình hai thìchương trình một sẽ ngừng chạy Windown 95 và Windowns NT gần vớiLinux hơn vì cho phép chạy đa nhiệm thực Với Linux, bạn có thể cùng lúcthực hiện một số chương trình như sau: chuyển tập tin, in hồ sơ, sao chép đĩamềm, sử dụng CD-ROM, và chơi trò chơi
Linux là hệ điều hành hoàn toàn multiuser ( đa người dùng), nghĩa lànhiều người có thể cùng đăng nhâp và cùng lúc sử dụng hệ thống Mặc dù ưuđiểm này không mấy nổi bật đối với một máy PC ở nhà, song nếu trong cáccông ty hoặc trường đại học, nhiều người cùng lúc có thể sử dụng chung tàinguyên, từ đó giảm chi phí đầu tư cho máy móc Ngay cả khi ở gia đình, bạncùng có thể vào hệ thống nhiều account khác nhau qua các đầu cuối ảo(virtual terminal ) Cũng từ môi trường gia đình, bạn có thể tự tổ chức dịch
vụ mạng riêng của mình bằng cách xây dụng Linux và nhiều modem
Linux cung cấp cho bạn một cơ hội học tập mà hiện nay chưa có hệđiều hành nào so sánh được Có linux, bạn có một hệ điều hành đầy đủ baogồm cả mã nguồn Trong khi đó các hệ điều hành thương mại khác khôngbao giờ tiết lộ mã nguồn
Cuối cùng, Linux mang cho bạn bầu không khí hỗn mang của cuộccách mạng PC trước kia Vào khoảng thập niên 1970, máy điện toán là mộtsân chơi riêng của các tổ chức lớn, chẳng hạn như chính quyền, doanh nghiêplớn và trường đại học Người bình thuởng không có cơ hội Sử dụng những kÿ
Trang 6điều ây Của khoa học Song với su xuất hiện Của bộ vi Sử lý và những máytính Cá nhân dâu tiên, mọi việc đã thay đổi Thoạt tiên PC là dât dụng võ Củagiới hacker, các tay chuyên môn về vi tính Họ thâm nhâp những hệ thống
PC so khai vì các hệ này không làm được gì nhiều nếu tính ở góc dQ năngsuất Nhưng với kinh nghiêm tích luỹ dân dân theo nắm tháng, các hacker lạitrở thành những nhà doanh nghiệp, và cùng lúc với khả năng ngày càng caoCủa máy móc PC trở thành phổ biến
Ngày nay lại có cuộc cách mạng ở lĩnh vực phần mềm hệ thống, nghĩa
là hệ điều hành Linux đại diện cho hành động ly khai một hệ thống các tổchức to lớn kiểm soát, một hệ thống nhân danh thị phần để làm sơ cứng ócsáng tạo và mọi cải biến
BÀI 2 TẠI SAO PHẢI SỬ DỤNG LINUX ?
Bạn đến với linux vì đây là một trong những hệ điều hành miễn phíhiện nay, có khả năng đa chương đa nhiệm cùng lúc cho nhiều người sử dụngtrên các nên phần cứng tương thích với PC Của IBM So với những hệ điềuhành khác mang nang tính thương mại, Linux giúp bạn tránh được nhữngràng buộc như thinh thoảng lại phải nâng cấp, và mỗi lần như thể lại Phảinâng cấp những ứng dụng và trả nhiều khoản tiền quá dáng Nhiều ứng dụngcho Linux được ứng dụng miễn phí trên Internet cùng như mã nguồn mở CủaLinux từ đó bạn có thể lấy mã nguồn về, sau đó chỉnh sửa và mở rộng hệđiều hành theo nhu cầu riêng của bạn, một việc mà bạn không thể nào thựchiện được với những hệ như Windows, NT, Windows95
Tuy nhiện, việc được độc lập với những công ty thương mại cùng làmột thể yếu của Linux bởi không một công ty thương mai riêng lẽ nào nhântrợ giúp Linux, do dó bạn không thể gọi điện để họ đến giúp đỡ Tuy vậy, với
sự phát triển Của Internet, các tổ chức hỗ trợ người dùng Linux đã tạo nên vô
số các site, các forum để hướng dẫn bạn mọi vấn đề về Linux
Ngoài ra Linux có thể không chạy tốt với một số phần cứng Việc hỏnghóc và xoá một tập tin dữ liệu trên hệ thống của bạn có thể xảy ra bởi vìLinux luôn thay đổi và chưa qua quá trình thử nghiệm khắt khe nào trước khiđược tung ra
Trang 7Linux không phải là món đồ chơi mà là một hệ thống được thiết kếnhằm đem đến cho người sử dung cảm giác cùng tham gia vào một dự ánmới, cùng tua như hồi thời kỳ cách mạng PC Tuy nhiện Linux tương đối ổnđịnh trên nhiều hệ thống và giới thiệu cho bạn một cơ may không quá tốnkém để học và Sử dụng một trong những hệ điều hành được nhiều người Sửdụng nhất trên thể giới hiện nay: UNIX, và nhiều công ty bán CD-ROM vàhãng sản xuất phần mềm, chẳng hạn như Red Hạt và Caldera hiện đang ứngdụng hệ điều hành Linux Cả IBM, anh cả xanh (big blue), đển nay cùng đầu
tư xây dụng các máy tính, chip hỗ trợ Linux Ngoài ra chứng ta còn có thênhiều phiên bản phần mềm Linux khác nhau của các công ty khác nhau nhưTurboLinux, SuSE Linux
Linux là một khả năng thay thế cho các hệ thống UNIX khác và có thểthay thể các hệ điều hành đôi khi đắt tiền ấy Ví dụ tại cơ sở làm việc, nếubạn có lâp trình trên UNIX thì về nhà bạn có khuynh hướng sử dụng một hệnào đó giống UNIX Nếu bạn là một quản trị viên UNIX ở cơ sở làm việc, thìngay tại nhà bạn có thể sử dụng Linux để thực hiện một số công việc
Linux cũng giúp bạn để dàng truy cập Internet và những gì còn lại của
IQ thông tin
Một vấn đề tế nhị làm cho Linux để đến với người dùng là Linux mãnguồn cho mọi người Chính điều này làm cho một số quốc gia đầu tư nghiêncứu Linux để không phụ thuộc vào phần mềm có sẵn (như Windows) Họcho rằng mac dù Windows rất dễ sử dụng nhưng không thể bảo đảm bộndưới hệ điều hành kín này, các thống tin cá nhân hay quôc gia của họ có bịthu tóm về một tô chức hay một quốc gia nào khác hay không Ta có thể thấyTrung Quốc hiện nay đang phát triển hệ điều hành Hồng Ky từ kernel CủaLinux để có thể dân thay thể Windows, cũng tương tự như một loại chip mớiHồng Tâm để thay thể Intel ( chúng ta không biết khi nào họ nghiện cứuxong)
Tại Việt Nam, việc nghiện cứu để xây dụng một hệ điều hành ViệtNam đã thu được một số thành công nhất định Như chúng ta đã biết đếnLinuxvn và CMC Red hạt Linux phiên bản tiếng việt
Trang 8BÀI 3 LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA LINUX VÀ
CÁC PHÂN PHỐI ĐẾN NGÀY NAY
Năm 1991, Linus Torvalds, Sinh viên trường đại học tổng hợp HelsinkiPhần Lan bắt đầu xem xét Minix, một phiện bản của UNIX làm ra với mụcđích nghiên cứu cách tạo ra một hệ điều hành UNIX chạy trên PC với bộ vi
1994, phiên bản chính thức 1.0 được phát hành
Linux là một hệ điều hành dạng UNIX chạy trên máy PC với bộ điềukhiển trung tâm (CPU) Intel 80386 trở lên, hay các bộ vi sử lý trung tâmtương thích AMD, Cyrix Linux ngày nay có thể chạy trên máy Macintoshhoặc SUN Space Linux thỏa mãn chuẩn POSIX l
Linux được viết toàn bộ từ con số không, tức là không sử dụng mộtdòng lệnh nào của UNIX, tuy nhiện hoạt động Của Linux hoàn toàn dựa trênnguyên tắc điều hành UNIX Vì vậy một người nắm được Linux sẽ nắm đượcUNIX Chú ý rằng giữa các UNIX su khác nhau cùng không kém gì giùaUNIX và Linux
Linux là hệ điều hành phát hành miễn phí, phát triển trên mang Internet
từ UNIX và được sử dụng trên máy tính cá nhân Linux đã phát triển nhạnhchóng và trở lên phổ biến trong thời gian ngắn Nó nhanh chóng được nhiềungười sử dụng vì một trong những lý do không phải trả tiền bản quyền Mọingười có thể để dàng download từ Internet hay mua tại các hiệu bán CD
Trang 9Linux là hệ điều hành có hệ nâng cao, trong tất cả các máy tính có cấuhình cao nhất hay thấp nhất Hệ điều hành này hỗ trợ các máy tính sử dụng
32 cũng như 64 bit và rất nhiều phần mềm khác nhau
Quá trình phát triển Linux được tăng tốc qua sự phát triển chương trìnhGNU Ở đó là một chương trình phát triển các UNIX có khả năng chạy trênnhiều nên tảng khác nhau Cuối năm 2001 phiên bản mới nhất của Linuxkernel là 2.4.2-2 có khả năng điều khiển các máy đa bộ vi xử lý
BÀI 4 KIẾN TRÚC CỦA HỆ ĐIỀU HÀNH LINUX
Kernel được xem là trái tim của hệ điều hành Linux, ban đầu phát triểncho các CPU Intel 80386 Điểm mạnh của loại CPU này là khả năng quản lý
bộ nhớ Kernel Của Linux có thể truy xuất tới toàn bộ tính năng phần cứngCủa máy Yêu cầu của các chương trình cần rất nhiều bộ nhớ, trong khi bộ
Trang 10nhớ hệ thống rất ít bộ nhớ, hệ điều hành sử dụng không gian đã hoán đổi đểlưu trữ các dữ liệu xử lý của chương trình Swap space cho phép ghi các trang bộ nhó xuất các vi trí giành sẵn trong đĩa coi nó như là phần mở rộngcủa vùng nhớ chính Bộn cạnh sử dụng swap space, Linux còn hỗ trợ nhữngđặc tính sau:
Bảo vệ vùng nhớ giữa các tiến trình, điều này không cho phép một tiếntrình làm tắt toàn bộ hệ thống
Chi tải các chương trình khi cần thiêt
2 She11
Shell cung cấp tập lệnh cho người dùng thao tác với kernel để thựchiện công việc Shell đọc các lệnh từ người dùng và xử lý Ngoài ra shellcung cấp một số đặc tính khác như chuyển hướng xuất nhập, ngôn ngữ lệnh
để tạo các tập tin tương tự tập tin bật trong DOS
Có nhiều loại shell được sử dụng trong Linux Ở điểm quan trọng đểphân biệt các shell với nhau là bộ lệnh Của shell Ví dụ, C shell thì sử dụngcác lệnh tương tự ngôn ngữ C, Bourne shell thì dùng các ngôn ngữ lệnh khác
Shell Sử dụng chính trong Linux là GNU Bourne Again Shell Shellnày là shell phát triển từ Bourne shell, là shell dùng chính trong hệ thốngUNIX với nhiều tính năng mới như : điều khiển các tiến trình, các lệnh khi sửdụng, tên tập tin dài
3 Các Tiện Ích
Các tiện ích được người dùng thường xuyên sử dụng Nó được dùngcho nhiều thứ như thao tác tập tin, đĩa nén, sao lưu tập tin .tiện ích trongLinux có thể là các lệnh thao tác hay chương trình giao diện đồ họa Hầu hếtcác tiện ích trong Linux là sản phẩm của chương trình GNU Linux có sẵnrâtnhiều tiên ích như chương trình biến dich, trình gở lỗi, soạn văn bản tiệních có thể được sử dụng bởi người dùng hoặc hệ thống, một số tiện ích đượcxem là chuẩn trong hệ thống Linux như passwd, Is, ps, vi
4 Các Chương Trình Ứng Dụng.
Trang 11Khác với các tiện ích, các ứng dụng như trong chương trình word, hệ thống quản trị cơ sở giữ liệu là các chương trình có độ phức tạp lớn và được các nhà sản xuất viết ra.
BÀI 5 CÁC BẢN PHÁT HÀNH CỦA LINUX
Linux được phát hành bởi nhiều tổ chức khác nhau, mỗi tổ chức nhưthế đều có một bộ chương trình kèm theo nhóm tập tin nòng cốt của Linux.Mỗi bản phát hành Linux Của các CD-ROM đểu dựa trên một phiện bảnnòng cốt (kernel) nào dó Ví dự như RedHạt 6.2 dựa vào kernel 2.2.4 VớiRed Hạt, các kernel Linux được chúa trong hệ thống Red Hạt PackageManagement (RPMS) và được cài dät như là một phần Của hệ thống này.Open Linux Của Casldera cũng như thế trên bản phát hành Red Hạt
Bản phát hành HOW TO cũng cung cấp một đanh sách chi tiết các bảnLinux
BÀI 6 LỢI ÍCH CỦA LINUX
Sử dụng Linux bạn sẽ có nhiều lợi điểm Trong số những hệ điều hànhthông dụng nhất hiện nay, Linux là hệ điều hành miễn phí được nhiều người
sử dụng nhất hiện nay Với PC IBM, Linux cũng cung cấp một hệ thống đầy
Đủ chức năng multitasking và multiuser lập sẵn tận dụng được sứcmạnh xử lý của máy 386 cao hơn
Ở trên với bạn, bản thân Linux cùng có sẵn toàn bộ nghi thức mangTCP/IP, giúp bạn để dàng kêt nôi Internet và gúi thu diên từ Linux cùng cóXfree86, một giao diện đề họa GUI đầy đủ, cần có trên hệ X Windows.Xfree86 là một ứng dụng Của X Windows có thể phát hành miễn phí Chungvới Linux Xfree86 cứng cấp cho bạn các yếu tố GUI phổ biến ở một số nênGUI thương mại khác, chẳng hạn như Windows hoặc OS/2
Trang 12Hiện nay những thống kê trên đều có sẵn cho Linux vì cơ bản không một
ai có tiền mua Có chăng bạn chi một chi phí cho việc tải từ Internet xuốnghoặc trả cước phí qua bưu điện
6.1 Khả năng thích ứng của các hệ mở
Khả năng thích ứng của hệ điều hành giúp bạn chuyển nó từ một nềnnày sang nền khác mà vẫn hoạt động tốt UNIX là hệ điều hành có tính tươngthích cao Trước kia UNIX chỉ hoạt động trên một nền duy nhất, dó là máyđiện toán mini DEC PDP-7 hiện nay UNIX có khả năng chạy bất cứ trên nềnnào, từ máy tính xách tay cho đến loại máy tính lớn đang mainframe
Nhờ sự thích ứng này, các máy tính điện toán chạy Linux trên nền khácnhau có thể liên lạc với nhau một cách chính xác và hữu hiệu với các nềnkhác Những hệ này có thể hoạt động mà không cần bổ xung thêm bất cứgiao diện thương mại đắt tiền nào, mà thông thường bạn phải móc tiền túi ramua sau khi mua những hệ điều hành khác
6.2 Ứng Dụng
Hiện nay Linux có hàng ngàn ứng dụng, bao gồm các chương trìnhbảng biểu, cơ sở dữ liệu, xử lý văn bản, phát triển ứng dụng, viết bằng nhiềungôn ngữ điện toán, chưa kể những phần mềm viễn thông trọn gói, ngoài raLinux cùng có hàng loat các trò chơi giải trí trên nền văn bản hoặc đồ họa
6.3 Lợi ích cho giới chuyên nghiêp điện toán
Với Linux, giới chuyên nghiêp sẽ có một loại công cụ phát triển chươngtrình, bao gôn các bộ phiên dịch cho nhiều ngôn ngữ lập trình, chẳng hạn như
C, C++, Pascal nếu bạn không thích Sử dụng những ngôn ngữ vừa kể,Linux sẵn sàn cung cấp cho bạn nhiều dụng cụ như Flex và Bison để bạn xâydụng ngôn ngữ điện toán riêng cho mình Bạn cũng có thể dùng ngôn ngữPascal thông qua FreePascal
Linux cùng tạo điều kiện cho bạn liên lạc với các hệ văn phòng công tybạn Nếu bạn là quản trị viên mạng UNIX , Linux có thể giúp bạn làm việc
Trang 13Hai ý niệm được mọi người đề cập nhiều nhất hiện nay là hệ thống mở ( opensystem) và khả năng hoạt động liên thông (interoperability), cả hai đều nói vềkhả năng của hệ điều hành có thể liên lạc với nhau Phần lớn các hệ mở đòihói thỏa tiêu chuẩn tương thích POSIX ( giao tiêp hệ điều hành khả chuyên ),Linux đáp ứng những yêu cầu ấy Linux được thiết kế thích ứng với mã nguồn
mở, để trong trường hợp công ty bạn đang chạy chương trình nào dó CủaUNIX bạn có thể làm cho Linux thích ứng nhạnh chỏng với hệ ây
6.4.Hacker
Về cơ bản, Linux được xây dựng bởi các hacker Mặc dù trong xã hội hiện nay hacker hàm một ý tiêu cực, song nếu theo định nghĩa ban đầu thì hacker điện toán không phải là tội phạm
Bởi vì cơ bản, động tác hacking nghĩa là tìm hiểu rốt ráo những gì cótrong một hệ thống cho đển từng chi tiết một, và có khả năng sửa chữa nếu hệthống ấy bị hư hỏng một số các hacker không xâm nhâp hệ thống vì tiên bachoặc trảbthù ai đó Mặc dù về sau này vẫn có một số người vượt quá giới hạn
và bị tập thể hacker gọi là cracker Giói hacker điện toán bị xúc phạm khimọi người xem họ như lũ cracker phá hoại, mà xã hội gọi chúng là hacker.Thực ra hiện nay những hacker trắng (bạch đảo hacker) rất có công trongviệc phát hiện các lỗ hổng của các phần mềm, giúp mọi người và chủ nhâncủa các phần mềm ấy cảnh giác trước sự tấn công của các hacker đen hay cáctội phạm tin học
Linux sẽ tạo cho bạn một cảm giác thế nào là hacker và chúng ta hyvọng từ đó bạn sẽ không trở thành cracker Mới đây có sẵn một phiên bảnUNIX hoạt động đầy đủ mọi chức năng mà bạn có quyền ra vào thoải máikhông giới hạn, một điều mà bạn hiếm gặp ngoài đời thật, ngoài ra phần lớnnhững người sử dụng UNIX được cấp cho một account trên máy UNIX vớiquyền hạn thu hẹp, do đó một user ( người sử dụng bình thường) không thể
Sử dụng các câu lệnh UNIX/ Linux