Trên thực tế thì việc dạy Tiếng Anh trong trường phổ thông hiện nay còn nhiều điều nan giải, phần đa học sinh là dân tộc nên nói không sõi và phát âm tiếng Việt không chuẩn. Hơn nữa trình độ nhận thức của các em còn chậm và ý thức học chưa cao nên các em không nhớ được từ mới. Giáo viên thường phải nhắc lại, hơn nữa lượng kiến thức trong một tiết học theo phân phối chương trình là nhiều (mặc dù một số tiết đã giảm tải), nên việc truyền đạt hết khối lượng kiến thức trong một tiết học gặp nhiều khó khăn. Nhất là về phương pháp dạy, định lượng kiến thức như thế nào cho phù hợp trong giờ dạy.
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO ĐÀ BẮC
TRƯỜNG THCS YÊN HOÀ
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM DẠY TIẾNG ANH THEO PHƯƠNG PHÁP
GIAO TIẾP
TRƯỜNG : THCS YÊN HỊA
n¨m häc: 2012 - 2013
Trang 2A PHẦN MỞ ĐẦU
I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Ngoại ngữ đặc biệt là Tiếng Anh nay đã trở thành nhu cầu xã hội Ngoại ngữ đã được đưa vào chương trình giáo dục tất cả các cấp từ tiểu học đến đại học
Như vậy tầm quan trọng và nhu cầu của Tiếng Anh là rất lớn lao Tuy nhiên học Tiếng Anh cũng không phải là một việc dễ dàng, có những người học
đi học lại mà vẫn không sử dụng được trong hoạt động giao tiếp đơn giản thông thường
Giao tiếp là yếu tố quan trọng bậc nhất đối với mọi ngôn ngữ, vì vậy để xây dựng được những chuẩn mực về giao tiếp trong sử dụng Tiếng Anh trên bình diện rộng Thì ngay từ bước đầu tiên là phải xây dựng cho học sinh có một thói quen học tập sử dụng Tiếng Anh trong nhà trường Điều đó có nghĩa là học cái gì thì các em sẽ thực hành luôn cái đó, những tình huống thông thường hàng ngày mà ta thường hay gặp
Trên thực tế thì việc dạy Tiếng Anh trong trường phổ thông hiện nay còn nhiều điều nan giải, phần đa học sinh là dân tộc nên nói không sõi và phát âm tiếng Việt không chuẩn Hơn nữa trình độ nhận thức của các em còn chậm và ý thức học chưa cao nên các em không nhớ được từ mới Giáo viên thường phải nhắc lại, hơn nữa lượng kiến thức trong một tiết học theo phân phối chương trình là nhiều (mặc dù một số tiết đã giảm tải), nên việc truyền đạt hết khối lượng kiến thức trong một tiết học gặp nhiều khó khăn Nhất là về phương pháp dạy, định lượng kiến thức như thế nào cho phù hợp trong giờ dạy
Bên cạnh đó giáo viên còn lúng túng Ví dụ làm thế nào để học sinh hiểu bài, có khả năng vận dụng được vào thực tế mà không phải ghi chép nhiều dễ làm nhàm chán và mất thời gian
Trang 3Đối với học sinh nhìn chung các em ngại học môn Tiếng Anh Các em luôn cho rằng vốn kiến thức nặng, giờ học khô khan và có học cũng chỉ để qua kì thi chuyển lớp mà thôi
Một thực tế là học sinh được học đều đặn 3 tiết Tiếng Anh trên một tuần trong suốt những năm học phổ thông song kĩ năng nói và viết của các em còn gặp rất nhiều khó khăn Mặc dù học sinh đã được học đầy đủ kiến thức về câu, từ, đoạn văn, hội thoại nhưng vẫn rất lúng túng Đặc biệt là phải giao tiếp Tiếng Anh Nguyên nhân cơ bản là sử dụng Tiếng Anh như một công cụ giao tiếp hàng ngày của các em chưa có
Việc dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp sẽ góp phần giải quyết những khó khăn trên Làm đơn giản hóa tiết học Học sinh sẽ hứng thú và luôn thoải mái trong tiết học, học sinh sẽ không còn có cảm giác căng thẳng trong giờ học nữa
Vì vậy mà tôi chọn vấn đề: “ Dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp” của lớp 6 để làm đề tài nghiên cứu
II NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN
1 Thuận lợi:
Theo sự phân công của nhà trường tôi được trực tiếp giảng dạy môn Tiếng Anh lớp 6 tôi thấy có những thuận lợi sau:
Đối với môn Tiếng Anh các em được trang bị về cơ sở vật chất khá đầy đủ như : sách giáo khoa, sách bài tập và những loại sách tham khảo, tranh ảnh minh họa cho bài học
Ngoài ra các em còn nhận được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường, phòng giáo dục và các cấp lãnh đạo trong huyện cũng như trong tỉnh Bản thân tôi cũng đã đem hết nhiệt huyết của mình để phục vụ các em Tất cả
vì đàn em thân yêu
2 Khó khăn:
Trang 4Bên cạnh những thuận lợi trên còn có rất nhiều những khó khăn ảnh hưởng đến việc dạy và học của cả cô và trò như:
Vẫn còn thiếu một số trang thiết bị dạy học như: đài đĩa, băng hình Bên cạnh đó ý thức học của các em chưa cao, về nhà không ôn luyện từ mới và cấu trúc câu Dẫn đến việc các em không nắm được nghĩa của các từ mà các em đã học Điều đó ảnh hưởng rất nhiều đến việc sử dụng ngôn ngữ
Hơn nữa bản thân tôi chưa có nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy
III NHIỆM VỤ VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 Nhiệm vụ:
Việc nghiên cứu chuyên đề (sáng kiến kinh nghiệm) là nhiệm vụ quan trọng của người giáo viên Đây là cơ sở, điều kiện để tích lũy những kinh nghiệm, những tri thức của người thầy giáo Chính vì vậy mà tôi nghiên cứu chuyên đề “ Dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp” và áp dụng với học sinh lớp 6
2 Phương pháp nghiên cứu:
Để tiến hành nghiên cứu tôi đã sử dụng các phương pháp sau:
- Tìm hiểu nề nếp, ý thức học tập của học sinh
- Tìm hiểu cách ghi vở viết và cách sử dụng sách giáo khoa
- Tìm hiểu những vấn đề cơ bản để hướng dẫn học sinh thực hành giao tiếp với những kiến thức đã học
- Đề xuất các biện pháp giáo dục qua nghiên cứu, rèn luyện và kinh nghiệm của những đồng nghiệp đi trước tại nơi tôi giảng dạy
Trang 5B NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ
I Một số lý luận cơ bản:
Giáo viên là người khởi xướng trong các hoạt động Dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp “ Thầy với trò là bạn” cùng học tập, cùng tìm hiểu Do đó khi đứng trước một hoạt động nào đó các em học sinh do mặc cảm, không đủ
tự tin để bắt đầu trước Trong trường hợp đó người thầy phải đảm đương trách nhiệm tiên phong châm ngòi nổ cho hoạt động đó
1 Chiến lược giao tiếp bằng ngoại ngữ.
a Điều chỉnh thông điệp của mình
- Tìm hiểu nề nếp, ý thức học tập của học sinh
- Tìm hiểu cách ghi vở viết và cách sử dụng sách giáo khoa
- Tìm hiểu những vấn đề cơ bản để hướng dẫn học sinh thực hành giao tiếp với những kiến thức đã học
- Đề xuất các biện pháp giáo dục qua nghiên cứu, rèn luyện và kinh nghiệm của những đồng nghiệp đi trước tại nơi tôi giảng dạy
b Trong trường hợp không diễn đạt được ý của mình thì có thể nói vòng quanh, cách nói giải thích
VD: Tôi 12 tuổi (Học sinh quên số 12)
Có thể nói : I am six and add six (6 +6 = 12)
c Vay mượn:
Trang 6Chẳng hạn đang nói Tiếng Anh học sinh quên từ có thể mượn tiếng mẹ
đẻ ( mother toung) để diễn đạt và học sinh khác có thể nhắc cho bạn bằng Tiếng Anh
d Tất cả mọi hoạt động khi ta thực hiện trong giờ dạy đều với mục đích giao tiếp
2 Mắc lỗi không phải là tội đáng bị phạt
Nhiều người nghĩ rằng mắc lỗi như: “ Lỗi ngữ pháp, lỗi sử dụng từ, lỗi phát âm ” trong khi nói và viết của học sinh là không chấp nhận được và phải đưa ra hình phạt
Kết quả là học sinh quan niệm rằng ai mắc nhiều lỗi là người ấy “ dốt” Điều đó dẫn đến nhiều học sinh rụt rè, không muốn hoạt động trên lớp
Lý luận phương pháp giáo dục hiện đại cho rằng : Việc mắc lỗi khi sử dụng ngôn ngữ là hiện tượng thông thường Tất nhiên không phải ta khuyến khích cho học sinh mắc lỗi, nhưng cần phải thay đổi quan niệm và chấp nhận rằng mắc lỗi chính là yếu tố trong quá trình phát triển tự nhiên Khi mắc lỗi được người khác sửa cho mình sẽ giúp mình nhớ lâu Đó chính là yếu tố góp phần thúc đẩy sự phát triển năng lực sử dụng ngôn ngữ
III KẾT QUẢ ÁP DỤNG ĐỀ TÀI.
Phương pháp dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp đã được áp dụng
ở lớp 6 trường THCS Thái Dương, và thấy rõ được hiệu quả của đề tài
Chất lượng học sinh trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm hầu như rất yếu kém Bởi học sinh lần đầu tiên làm quen với bộ môn Tiếng Anh nên không khỏi gặp nhiều bỡ ngỡ và khó khăn trong việc học và thực hành tiếng
Điểm khảo sát trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Giỏi: không Khá: 3 em Trung bình: 10 em
Trang 7Yếu: 7 em Kém: không Chất lượng của môn học sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm sau một học kì đã thu được kết quả như sau:
Giỏi: 2 em Khá: 6 em Trung bình: 10 em Yếu: 2 em
Kém: không
* Ưu điểm:
Học sinh đã cảm thấy hứng thú hơn so với đầu năm học và có ý thức trong giờ học Tiếng Anh Tất cả các em đã cố gắng sử dụng ngôn ngữ trên lớp bằng Tiếng Anh
Qua số lần kiểm tra vấn đáp cho thấy bước đầu các em đã hình thành được kĩ năng giao tiếp bằng Tiếng Anh ( mặc dù các em nói còn mắc nhiều lỗi)
* Tồn tại:
Học sinh coi môn học Tiếng Anh là môn học không quan trọng, rất khó tiếp thu và khó nhớ
Chính vì khó nhớ và khó học thuộc nên các em chưa có ý thức trong việc học ở nhà Vì vậy chất lượng của học sinh vẫn chưa đảm bảo được yêu cầu của môn học
C PHẦN KẾT LUẬN
Để dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp thì người thầy phải tạo ra các tình huống có vấn đề để tạo hứng thú học tập cho học sinh
Có thể tình huống đó là giả định nhưng phải hết sức thực và gần gũi với thực tế cuộc sống Nhờ những tình huống này học sinh tìm tòi vấn đề, tìm cách
đề xuất ý kiến riêng
Trang 8Đây chính là quá trình các em học tập cách tổ chức giao tiếp, cách bộc lộ
tư tưởng, tình cảm và ý kiến riêng của mình
Do thời gian nghiên cứu, khảo sát chuyên đề “ Dạy Tiếng Anh theo quan điểm giao tiếp” có hạn và với vốn kinh nghiệm còn ít ỏi Nên việc thực hiện chuyên đề này còn gặp nhiều khó khăn Vì vậy tôi rất mong muốn nhận được sự giúp đỡ, đóng góp ý kiến của Ban giám hiệu và bạn bè đồng nghiệp để tôi có điều kiện nghiên cứu đề tài này một cách hoàn thiện và đem lại kết quả cao hơn
Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn!
Xác nhận của TCM Thái Dương, ngày tháng năm
2012
Người viết
Đinh Thu Hương