Tiểu luận Tư Tưởng Nông Dân và Vai Trò Trong CNH HĐH

PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn đề tài tiểu luận : Thực tiễn cho thấy, bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, nước ta là một nước nông nghiệp lạc hậu, sản xuất nhỏ, mạnh mún. Bởi vậy, công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn là nhiệm vụ chiến lược, có tầm quan trọng đặc biệt hàng đầu của toàn Ðảng, toàn dân ta, cả trước mắt cũng như lâu dài, nhằm thúc đẩy kinh tế phát triển, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập cho nông dân, làm cơ sở để ổn định tình hình kinh tế, chính trị, xã hội, củng cố liên minh công nông, đẩy nhanh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Không thể đưa nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại trong khi chưa thực hiện thắng lợi nhiệm vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn. Vận dung và phát triển chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn được hình thành và phát triển khá sớm trong quá trình đổi mới. Hội nghị Trung ương 7 (khóa VII) đã đưa ra những nội dung cơ bản của công nghiệp hóa. Tiếp đến Đại hội lần thứ VIII của Đảng đã xác định: “Đặc biệt chú trọng công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn”. Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 và Nghị quyết 06NQTW của Bộ Chính trị khóa VIII, Nghị quyết Đại hội Đảng khóa IX đã xác định cụ thể hơn về nội dung công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn, Hội nghị Trung ương 5 (khóa IX) đã ra nghị quyết về đẩy nhanh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn thời kỳ 2001 2010 và Nghị quyết Trương ương 7 khoá X về nông nghiệp, nông dân và nông thôn. Quán triệt quan điểm của Đảng, ............. đã cụ thể hoá Nghị quyết 12NQTU, ngày 1551999 của Tỉnh uỷ về phát triển nông nghiệp, nông thôn, nông dân trên con đường công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đã đưa nông nghiệp, nông thôn, nông dân ............. đi đúng hướng và đạt nhiều kết quả khá đồng bộ. Lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn đã có bước phát triển khá toàn diện, có xu hướng tái sản xuất theo chiều sâu, đời sống vật chất, tinh thần của nông dân được cải thiện, bộ mặt nông thôn thay đổi theo chiều hướng lành mạnh hoá các quan hệ kinh tế xã hội, góp phần vào sự ổn định chung của đất nước, tạo sơ sở cho việc phát triển bền vững ở nông thôn Mặc dù quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đóng một vai trò vô cùng to lớn, nhưng phát triển của nông nghiệp có dấu hiệu tăng trưởng chậm lại và thiếu tính bền vững, nông thôn đang có chiều hướng tụt hậu, phát sinh nhiều vấn đề xã hội bức xúc, trong đó có một phần là do tình trạng nông dân trông chờ vào sự đầu tư của Nhà nước, thiếu ý chí vươn lên, sản xuất còn manh mún, thiếu tập trung, ngại tiếp thu những thành tựu khoa học công nghệ mới, che dấu kinh nghiệm sản xuất, cục bộ địa phương; song nông dân cũng chịu sự tác động của dịch bệnh, thiên tai... Mặt khác, do truyền thống lâu đời, tư tưởng người nông dân với những biểu hiện như phẩm chất, thái độ, lý tưởng, động cơ, mục đích, giá trị, năng lực, nhu cầu và những phong tục tập quán, lối sống, nếp nghĩ... đã tác động đến tư tưởng nông dân .............. Cùng với cả nước, ............. phấn đấu trở thành tỉnh phát triển mạnh nông nghiệp, gắn với công nghiệp, đô thị hoá nông thôn theo hướng hiện đại, đưa nông dân có cuộc sống ngang tầm với khu vực trong nước. Để đạt được điều đó, chắc chắn phải làm thay đổi các chỉ số vừa nêu theo chiều ngược lại. Điều đó có nghĩa là, bằng những nỗ lực tối đa, phải giải quyết một cách khoa học nhất vấn đề nông dân, mà một trong những nguyên nhân chính là khắc phục tư tưởng không tích cực của nông dân .............. Cả lý luận và thực tiễn điều chỉ ra rằng, ngăn chặn xu hướng phát triển thiếu tính bền vững của nông nghiệp, ngăn chặn chiều hướng tụt hậu của nông thôn, tạo bước đột phá trong xây dựng nông thôn mới, giải quyết đúng đắn vấn đề nông dân. Với tư cách là chủ thể, là lực lượng nòng cốt và chủ yếu trực tiếp tham gia vào sự nghiệp này là nông dân, điều quan trọng hơn hết là phải khơi dậy cho được sự cố gắng, lòng nhiệt tình, tính năng động, tích cực sáng tạo của nông dân, mà nhiệm vụ hàng đầu là khắc phục tư tưởng không tích cực của nông dân. Chính tính cấp thiết của những vấn đề trên nên tôi chọn đề tài tiểu luận Tư tưởng nông dân và giải pháp khắc phục những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở ............. hiện nay, đây chính là một trong những vấn đề cấp thiết đang được đặt ra có ý nghĩa lý luận và thực tiễn đối với tỉnh nhà.

KHÔNG TÍCH CỰC CỦA TƯ TƯỞNG NÔNG DÂN TRONG SỰ NGHIỆP

CÔNG NGHIỆP HOÁ, HIỆN ĐẠI HOÁ Ở HIỆN NAY

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài tiểu luận :

Thực tiễn cho thấy, bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, nước ta làmột nước nông nghiệp lạc hậu, sản xuất nhỏ, mạnh mún Bởi vậy, công nghiệphóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn là nhiệm vụ chiến lược, có tầm quantrọng đặc biệt hàng đầu của toàn Ðảng, toàn dân ta, cả trước mắt cũng như lâu dài,nhằm thúc đẩy kinh tế phát triển, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập cho nôngdân, làm cơ sở để ổn định tình hình kinh tế, chính trị, xã hội, củng cố liên minhcông nông, đẩy nhanh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xãhội chủ nghĩa Không thể đưa nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiệnđại trong khi chưa thực hiện thắng lợi nhiệm vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóanông nghiệp, nông thôn

Vận dung và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, côngnghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn được hình thành và phát triển khásớm trong quá trình đổi mới Hội nghị Trung ương 7 (khóa VII) đã đưa ra nhữngnội dung cơ bản của công nghiệp hóa Tiếp đến Đại hội lần thứ VIII của Đảng đãxác định: “Đặc biệt chú trọng công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nôngthôn” Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 và Nghị quyết 06/NQ-TW của Bộ Chínhtrị khóa VIII, Nghị quyết Đại hội Đảng khóa IX đã xác định cụ thể hơn về nộidung công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn, Hội nghị Trungương 5 (khóa IX) đã ra nghị quyết về đẩy nhanh công nghiệp hóa, hiện đại hóanông nghiệp, nông thôn thời kỳ 2001 - 2010 và Nghị quyết Trương ương 7 khoá X

về nông nghiệp, nông dân và nông thôn Quán triệt quan điểm của Đảng,

đã cụ thể hoá Nghị quyết 12-NQ/TU, ngày 15/5/1999 của Tỉnh uỷ về phát triểnnông nghiệp, nông thôn, nông dân trên con đường công nghiệp hoá, hiện đại hoá,

đã đưa nông nghiệp, nông thôn, nông dân đi đúng hướng và đạt nhiều

kết quả khá đồng bộ Lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn đã có bước pháttriển khá toàn diện, có xu hướng tái sản xuất theo chiều sâu, đời sống vật chất, tinhthần của nông dân được cải thiện, bộ mặt nông thôn thay đổi theo chiều hướnglành mạnh hoá các quan hệ kinh tế - xã hội, góp phần vào sự ổn định chung của đấtnước, tạo sơ sở cho việc phát triển bền vững ở nông thôn

Mặc dù quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đóng một vai trò vô cùng

to lớn, nhưng phát triển của nông nghiệp có dấu hiệu tăng trưởng chậm lại vàthiếu tính bền vững, nông thôn đang có chiều hướng tụt hậu, phát sinh nhiều vấn

đề xã hội bức xúc, trong đó có một phần là do tình trạng nông dân trông chờ vào

sự đầu tư của Nhà nước, thiếu ý chí vươn lên, sản xuất còn manh mún, thiếu tậptrung, ngại tiếp thu những thành tựu khoa học công nghệ mới, che dấu kinh nghiệmsản xuất, cục bộ địa phương; song nông dân cũng chịu sự tác động của dịch bệnh,thiên tai Mặt khác, do truyền thống lâu đời, tư tưởng người nông dân với nhữngbiểu hiện như phẩm chất, thái độ, lý tưởng, động cơ, mục đích, giá trị, năng lực,nhu cầu và những phong tục tập quán, lối sống, nếp nghĩ đã tác động đến tưtưởng nông dân

Cùng với cả nước, phấn đấu trở thành tỉnh phát triển mạnh nôngnghiệp, gắn với công nghiệp, đô thị hoá nông thôn theo hướng hiện đại, đưanông dân có cuộc sống ngang tầm với khu vực trong nước Để đạt được điều đó,chắc chắn phải làm thay đổi các chỉ số vừa nêu theo chiều ngược lại Điều đó cónghĩa là, bằng những nỗ lực tối đa, phải giải quyết một cách khoa học nhất vấn

đề nông dân, mà một trong những nguyên nhân chính là khắc phục tư tưởngkhông tích cực của nông dân

Cả lý luận và thực tiễn điều chỉ ra rằng, ngăn chặn xu hướng phát triểnthiếu tính bền vững của nông nghiệp, ngăn chặn chiều hướng tụt hậu của nôngthôn, tạo bước đột phá trong xây dựng nông thôn mới, giải quyết đúng đắn vấn

đề nông dân Với tư cách là chủ thể, là lực lượng nòng cốt và chủ yếu trực tiếptham gia vào sự nghiệp này là nông dân, điều quan trọng hơn hết là phải khơidậy cho được sự cố gắng, lòng nhiệt tình, tính năng động, tích cực sáng tạo củanông dân, mà nhiệm vụ hàng đầu là khắc phục tư tưởng không tích cực của nông

dân Chính tính cấp thiết của những vấn đề trên nên tôi chọn đề tài tiểu luận

"Tư tưởng nông dân và giải pháp khắc phục những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá

ở hiện nay", đây chính là một trong những vấn đề cấp thiết đang được

đặt ra có ý nghĩa lý luận và thực tiễn đối với tỉnh nhà

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu :

2.1 Mục đích :

Phân tích, làm rõ những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân

…… trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn tỉnhnhà Đánh giá đúng thực trạng, kiến nghị các giải pháp nhằm khắc phục nhữngbiểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân trong sự nghiệp công nghiệp hoá,hiện đại hoá hiện nay

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu :

Dựa trên cơ sở lý luận phân tích rõ những vấn đề nông dân ở các thời kỳkhác nhau Nêu lên những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân trong

sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở Qua đó, chỉ ra những nhân

tố tác động và điều kiện để khắc phục những tư tưởng không tích cực của nôngdân trong công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn

3 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

3.1 Cơ sở lý luận :

Tiểu luận được xây dựng dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin

và tư tưởng Hồ Chí Minh, cùng với đường lối, chủ trương, nghị quyết, chỉ thịcủa Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước

3.2 Phương pháp nghiên cứu :

Phương pháp nghiên cứu chủ yếu là phân tích, tổng hợp, so sánh, đánh giágiữa lý luận kết hợp với thực tiễn và tiếp thu phương pháp giảng dạy của giáo viên

để vận dụng xây dựng bài tiểu luận này

4 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn :

Tiểu luận góp phần vào việc tạo được sự nhận thức đúng đắn về nông dân

và khắc phục biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân Từ đógiúp lãnh đạo địa phương tìm ra những chủ trương, giải pháp cho quá trình côngnghiệp hoá, hiện đại hoá

5 Kết cấu của tiểu luận :

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, tiểu luận nàygồm 3 chương

Chương 1 : Nông dân và một số vấn đề về nông dân.

Chương 2 : Thực trạng và những vấn đề đặt ra trong việc khắc phục những

yếu tố không tích cực của tư tưởng nông dân tỉnh hiện nay.

Chương 3 : Quan điểm và một số giải pháp khắc phục những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn ở

Quá trình xây dựng tiểu luận tuy có nhiều cố gắng, rất thận trọng đối với từngnội dung, nhưng bản thân chắc không tránh khỏi những hạn chế, sơ xuất nhất định.Mong nhận được sự hướng dẫn, đóng góp của thầy để Đề tài tiểu luận được hoànthiện, mang tính khoa học thực tiễn ở , thiết thực nhất là đối với bản thânđang đảm nhiệm công tác này

CHƯƠNG 1 NÔNG DÂN VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ NÔNG DÂN

1.1 Khái niệm giai cấp nông dân và nông dân, sự hình thành tư tưởng nông dân :

1.1.1 Khái niệm giai cấp nông dân và nông dân :

- Khái niệm giai cấp nông dân :

Theo cách hiểu thông thường nông dân là người lao động sống bằngnghề làm ruộng, họ được hình thành tên gọi vào thời kỳ chế độ công sảnnguyên thuỷ Là những người sản xuất nhỏ trong nông nghiệp ở các xã hội, tiền

xã hội cộng sản chủ nghĩa

Theo cuốn "từ điển chính trị" đưa ra khái niệm : Nông dân là một giai cấptrong xã hội, giai cấp đó là toàn thể những người sản xuất nhỏ trong nông nghiệp,kinh doanh cá thể bằng tư liệu sản xuất của riêng mình và bằng lực lượng sản xuấtcủa chính mình

Từ điển chủ nghĩa xã hội khoa học cho rằng : Nông dân là một giai cấpchuyên sản xuất những sản phẩm nông nghiệp dựa trên cơ sở sở hữu tư nhân và là

tư hữu hợp tác về tư liệu sản xuất và tham gia lao động bằng chính sức lực củamình.

Đây là một giai cấp xã hội đặc biệt được hình thành trong quá trình tan rả củachế độ công xã nguyên thuỷ và quá trình phát triển của chế bộ tư hữu về tư liệu sảnxuất đồng thời giai cấp này còn tồn tại cho đến khi xây dựng xong công sảnnguyên thuỷ

Đây là một giai cấp những người sản xuất nhỏ lẻ, phân tán Kinh tế của nhữngngười nông dân dựa trên chế độ tư hữu, địa vị chính trị của họ bị quy định bởinhững tính chất phương thức sản xuất chiếm địa vị thống trị trong thời kỳ đó Địa

vị nông dân thường bị chi phối bởi phương thức sản xuất, điều kiện kinh tế, xã hội.Đồng thời, khi chưa có sự tác động của nền công nghiệp hiện đại và nông nghiệp,nông thôn thì phương thức sản xuất của nông dân có tính chất phân tán, lạc hậu,năng suất lao động thấp

Tư tưởng của giai cấp nông dân thường lệ thuộc vào hệ tư tưởng của giai cấpthống trị xã hội đương thời, họ không có hệ tư tưởng độc lập Trong cách mạng xãhội chủ nghĩa khi chưa giác ngộ thì lập trường tư tưởng của nông dân không kiênđịnh, dễ bị dao động, như quá trình tham gia đấu tranh cách mạng từng bước hìnhthành ý thức giác ngộ xã hội, giác ngộ giai cấp Giai cấp nông dân là một giai cấp

cơ cấu không thuần nhất, gồm nhiều thành phần có địa vị và lợi ích khác nhau.Nông dân là người lao động cư trú ở nông thôn sống chủ yếu bằng nghề làmruộng, sau đó bằng các ngành, nghề mà tư liệu sản xuất chính là đất đai tùy theotừng thời kỳ lịch sử, có quyền sở hữu khác nhau về ruộng đất Những người nàyhình thành nên giai cấp nông dân

- Khái niệm nông dân :

Nông dân là một giai cấp chuyên sản xuất những sản phẩm nông nghiệp trên

cơ sở sở hữu tư nhân hoặc sở hữu hợp tác về tư liệu sản xuất và tham gia lao độngbằng lao động chính mình Đây là một giai cấp xã hội đặc biệt được hình thành têngọi trong quá trình tan rã của chế độ công xã nguyên thuỷ và quá trình phát triểncủa chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất và tồn lại cho tới khi xây dựng xong chế độ

xã hội chủ nghĩa

1.1.2 Tư tưởng và quá trình hình thành tư tưởng nông dân :

Tư tưởng với tư cách là sản phẩm tinh thần của con người, luôn tồn tại Nóxuất hiện một cách tự nhiên do nhu cầu nhận thức của con người, phục vụ cho sựphát triển Có thể nói tư tưởng là một trong những sản phẩm quan trọng nhất củađời sống mà con người hoàn toàn có quyền tự hào, thứ sản phẩm còn cao hơn vàtinh xảo hơn mọi thứ sản phẩm công nghiệp hay công nghệ tinh xảo nhất

Quá trình hình thành tư tưởng nông dân và sự phát triển : Một trong nhữngđiều kiện chi phối lớn nhất sự hình thành tư tưởng nông dân là điều kiện kinh tế, xãhội

Từ bao đời nay với nền sản xuất nhỏ tự cấp, tự túc đã tạo lập cho người nôngdân Việt Nam tư tưởng làm ăn nhỏ lẻ manh mún, trì trệ Nền kinh tế tiểu nông, độccanh nghèo nàn, lạc hậu lại không ổn định, chủ yếu phụ thuộc vào tự nhiên đã tạocho người nông dân tư tưởng “khép mình” trong một khuôn khổ có sẵn

Mặt khác, do các thế lực thống trị đè nén, bóc lột Cuộc sống của họ cựckhổ, cơm không đủ ăn, áo không đủ mặc và nạn đói thường xuyên xảy ra, đe dọa

họ Đã có rất nhiều cuộc khởi nghĩa chống lại chế độ phong kiến nhưng tất cả đềuthất bại Vì vậy tâm lý bất lực, cam chịu, nhẫn nhục càng ăn sâu vào suy nghĩ củangười nông dân Bên cạnh đó, cần phải kể đến những tư tưởng cổ hủ phong kiến,ảnh hưởng của tôn giáo nhằm duy trì ý thức hệ phong kiến đã thâm nhập vào nôngdân, kết hợp với tư tưởng hẹp hòi, bè phái cục bộ, chủ nghĩa kinh nghiệm, tự do,tùy tiện, chủ nghĩa cá nhân đã làm cho nhận thức của nông dân có sự phân hóa

Do quan hệ làng xóm có tính chất khép kín đã ảnh hưởng tới việc hình thành

và phát triển ý thức tâm lý người nông dân Họ quen tự lực, tự cung, tự cấp, làmđược bao nhiêu thì ăn bấy nhiêu với một tâm lý tự ty, tư duy lạc hậu, không có thóiquen chấp hành pháp luật, có xu hướng chống lại những tổ chức, thể chế, nhữngquy phạm được thiết lập qua nhiều thế hệ Bên cạnh đó, tư tưởng “bám đất, bám

làng” càng tạo cho họ nếp sống bảo thủ, chật hẹp, không muốn đi xa, ngại tiếp xúc

với cái mới Chính những đặc tính này đã tác động không nhỏ tới tư tưởng vàhành động của người nông dân

Vào thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội, nhà nước đã duy trì quá lâu cơ chếtập trung quan liêu, bao cấp làm cho một bộ phận nông dân có tư tưởng trông chờ,

ỷ lại, hạn chế sự sáng tạo, năng động của nông dân, kìm hãm sự phát triển

Trên đây chỉ là một số những đặc điểm nhưng nó đã chi phối không nhỏ đến

tư tưởng của người nông dân Hiện nay, cơ chế thị trường đã tác động đến mọi mặtđời sống của người nông dân Những mặt tích cực, ta không thể không nhắc đếnmặt tiêu cực của cơ chế thị trường, chính cơ chế thị trường đã làm nảy sinh nhữngthói quen, tật xấu trong đời sống người nông dân Mặt khác, hệ thống pháp luật củaNhà nước còn sơ hở, bất cập, trình độ dân trí không đồng đều, tư duy sản xuất nhỏ,manh mún, tư tưởng nông dân chậm đổi mới… Điều này cho thấy, lịch sử pháttriển của giai cấp nông dân từ chế độ cộng sản nguyên thủy tan rã cho đến naychưa bao giờ có tư tưởng riêng Trong các thời kỳ khác nhau hoặc họ đi theo hệ tưtưởng giai cấp này, hoặc đi theo tư tưởng giai cấp khác Chính những hạn chế này

đã ảnh hưởng không nhỏ đến tiến trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp,nông thôn

1.2 Những đặt trương biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân:

- Tư tưởng nông dân mang tính cục bộ địa phương hẹp hòi, đố kị và tập quán

tự do tuỳ tiện Sống rụt rè, e ngại, thụ động, sống theo nguyên tắc duy tình; tâm lý

bị áp đặt, tuỳ tiện, tư tưởng hoà cả làng, biểu hiện tính tuỳ tiện rõ nhất là sự co giãntrong giờ giấc công việc, không muốn ai hơn mình, có tư tưởng sĩ diện, trọng hìnhthức

- Người nông dân có tư tưởng bảo thủ và phương pháp tư duy kinh nghiệm

Có thói quen dựa dẫm, ỷ lại tập thể, vào số đông; tư tưởng cào bằng, đố kỵ, khôngmuốn cho ai hơn mình

Phương pháp tư duy kinh nghiệm và tư duy bảo thủ là đặc trương địa hìnhngười sản xuất nhỏ đây chính là phương pháp dựa trên cảm tính, dựa trên kinhnghiệm của bản thân mình sau đó đem ra xử lý các vấn đề trong cuộc sống Biểuhiện làm ăn trì trệ, manh mún, ngại tiếp thu cái mới, không dám đầu tư vào sảnxuất

- Người nông dân có tư tưởng vị lợi thực tế vì lợi ích của cá nhân

Biểu hiện thông qua hình vi mang tính thực dụng của con người trong nhu cầulợi ích mang tính phổ biến với tất cả mọi người Điều kiện quy định tính vị lợi củangười nông dân do chế độ sở hữu nhỏ về ruộng đất chiếm ưu thế ở nông thôn Dođiều kiện lao động sản xuất, do hoàn cảnh địa lý và do môi trường sống cho nênngười ta vị lợi thực tế Đồng thời, nó còn do các yếu tố khác chi phối như quan hệlàng xã, quan hệ họ tộc, quan hệ phường hội, quan hệ tôn giáo.

Chạy theo tâm lý thực dụng, chạy theo lợi nhuận và đề cao khái quá lợi ích vậtchất Có thói hư danh địa vị theo họ cứ có danh là có lợi cho nên kèm cựa lẫnnhau, tranh giành lẫn nhau Trong Đảng còn một bộ phận cán bộ, đảng viên xuấtthân từ thành phần nông dân, khi vào Đảng mang tư tưởng này vào Đảng làm chonội bộ Đảng giảm súc ý chí chiến đấu Tính vị lợi thực tế còn biểu hiện có thái độ

nể nang, né tránh, thấy đúng không dám bảo vệ, thấy sai không dám đấu tranh, sợliên lị bản thân và gia đình

1.3 Vai trò của người nông dân trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn :

Vai trò của quần chúng nông dân lao động là người quyết định, là lực lượngđông đảo trong quần chúng nhân dân lao động, là động lực cách mạng xã hội chủ

nghĩa và chính họ là người trực tiếp sản xuất ra của cải nuôi sống xã hội Ănghen

viết: “Các Đảng tư sản và phản động đều cự kỳ ngạc nhiên khi thấy, ngày nay, độtnhiên những nước xã hội chủ nghĩa khắp nơi đều dặt vấn đề nông dân vào chươngtrình nghị sự, đáng lẽ họ phải ngạc nhiên vì sao vấn đề đó lại không được đặt ra từlâu 169-2- Mác-Ăngen tập 6”

Trên cơ sở đánh giá dúng vai trò của giai cấp nông dân, Đảng ta luôn coitrọng công tác vận động nông dân đã sớm xây dựng được khối liên minh côngnông vững chắc và có những chủ trương chính sách thích hợp để tạo nên nhữngthành quả to lớn của cuộc cách mạng xây dựng và bảo về đất nước Nông dân phảitrở thành lực lượng lao động tiên tiến, có năng suất, chất lượng, hiệu quả cao.Nông dân phải là lực lượng chính trị - xã hội vững mạnh dưới sự lãnh đạo củaĐảng Nông dân là lực lượng gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc ViệtNam ở nông thôn

Vai trò của nông dân Việt Nam trong thời kỳ công nghiệp hóa - hiện đại hóa làphải tạo cho được sự biến đổi về chất lượng chính trị, củng cố niềm tin vào Đảng,Nhà nước; là nâng cao trình độ kỹ thuật, kỹ năng, kỷ cương hợp tác lao động; thực

sự là chủ thể của quá trình phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, đồngthời cũng là đối tượng chính được thụ hưởng thành quả của sự nghiệp công nghiệphóa, hiện đại hóa và sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủnghĩa

Phát huy được những truyền thống tốt đẹp của dân tộc, hình thành nhữngphẩm chất mới của người nông, thể hiện rất rõ nét người nông dân chiến sĩ thi đuatrên mắt trận nông nghiệp Đồng thời, khắc phục những biểu hiện không tích cựctrong tư tưởng nông dân như : sản xuất còn manh mún, cục bộ địa phương Quanđiểm Nghị quyết 26-NQ/TW, của Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 7khoá X " Công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn là nhiệm vụquan trong trọng hàng đầu của quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.Trong mối quan hệ mật thiết giữa nông nghiệp, nông dân và nông thôn, nông dân

là chủ thể của quá trình phát triển 124-3"

1.4 Sự cần thiết phải khắc phục những biểu hiện không tích cực trong tư tưởng người nông dân hiện nay.

Ngày nay, công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn được thựchiện trong điều kiện kinh tế thị trường và với “áp lực” ngày càng gia tăng đối với

tư tưởng người nông dân Ở nông thôn, ruộng đất còn manh mún, môi trường sinhthái ngày càng suy giảm, giá cả nông sản không ổn định, thu nhập và đời sốngnông dân thấp và tăng rất chậm so với thành thị, tình trạng thiếu đất, thiếu việc làmngày càng nhiều…Thực trạng này đã và đang là “áp lực”, thách thức lớn “đè nặng”lên tâm lý người nông dân Nghị quyết 26-NQ/TW, của Hội nghị Ban Chấp hànhTrung ương lần thứ 7 khoá X khẳng định " Nông nghiệp phát triển còn kém bềnvững, tốc độ tăng trưởng có xu hướng giảm dần, sức cạnh tranh thấp, chưa pháthuy tốt nguồn lực cho phát triển sản xuất; nghiên cứu, chuyển giao khoa học-côngnghệ và đào tạo nguồn nhân lực còn hạn chế Việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế vàđổi mới cách thức sản xuất trong nông nghiệp còn chậm, phổ biến vẫn là sản xuất

nhỏ, phân tán; năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng nhiều mặt hàng thấp 122-3 nhận thức vị trí, vai trò của nông nghiệp, nông dân, nông thôn còn bất cập so vớithực tiễn 123-3"

Trong khi đó nước ta đang hội nhập kinh tế quốc tế và giao lưu văn hóa Đảng

- Nhà nước ta gia nhập WTO, thì giai cấp nông dân ngày càng có vai trò quantrọng hơn để góp phần vào việc thực hiện công cuộc đổi mới, nông dân là ngườitiếp thu, ứng dụng những thành tựu mới trong sản xuất, xây dựng nông thôn mới,

vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”

Từ những đòi hỏi đó, người nông dân phải khắc phục triệt để những tư tưởngkhông tích cực, thì mới có thể hoà nhập và tiến trình chung, đưa công nghiệp hoá,hiện đại hoá đi lên đúng hướng Mặt khác, khi công nghiệp hoá thành công thì đápứng được nhu cầu sản xuất, thực hiện có hiệu quả, bền vững trong công cuộc xoáđói, giảm nghèo, giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho nhân dân; đảm bảođiều kiện học tập, chữa bệnh, sinh hoạt văn hoá, thể dục thể thao ở hầu hết cácvùng nông thôn, tạo kiện để nông dân tham gia đóng góp và hưởng lợi nhiều hơntrong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá, từng bước thu hẹp khoảng cách pháttriển giữa nông thôn và thành thị Phát triển nông nghiệp kết hợp với phát triểncông nghiệp, dịch vụ và ngành nghề nông thôn Nâng cao trình độ giác ngộ và vịthế chính trị của giai cấp nông dân, đủ bản lĩnh chính trị, đóng vai trò làm chủnông thôn mới Tăng cường xây dựng kiện toàn hệ thống chính trị ở nông thôn.Đảm bảo quốc phòng, an ninh được giữ vững; môi trường sinh thái được bảo vệ

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA TRONG VIỆC KHẮC PHỤC NHỮNG YẾU TỐ KHÔNG TÍCH CỰC TRONG TƯ TƯỞNG

NGƯỜI NÔNG DÂN Ở TỈNH

2.1 Khái quát tình hình, đặc điểm nông dân tỉnh :

2.1.1 Khái quát tình hình tỉnh :

Tỉnh nằm trên Quốc lộ I, nối liền với các tỉnh Bạc Liêu, Hậu Giang;giao thông nối với các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long Hệ thống sông ngòi kênhrạch chằng chịt Tỉnh có diện tích tự nhiên 3.223 km2; trong đó diện tích đất nôngnghiệp chiếm 81,85% (diện tích đất lúa 188.067 ha, chiếm 71,28% đất nôngnghiệp)

có 72 km bờ biển với 2 cửa sông lớn là Sông Hậu và sông Mỹ Thanh.Dân số trong tỉnh 1,21 triệu người, mật đô trung bình 375 người/km2 Với dân sốđông đúc như vậy, tỉnh có một nguồn nhân lực khá dồi dào với số lao động hàngnăm chiếm trên 50% nhân khẩu của tỉnh

Tỉnh có 10 huyện, 01 thành phố, trong đó có Vĩnh Châu có đông đồng bàodân tộc Khmer; các huyện còn lại đều có dân tộc Khmer nằm rãi đều Nhìnchung, là tỉnh nghèo, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn, nông nghiệpphát triển chưa mạnh, thiếu tập trung, quy mô còn nhỏ lẻ, đầu tư cho nông nghiệpchưa thoả đáng

2.1.2 Đặc điểm nông dân tỉnh :

Trong những năm qua, nông dân tích cực thi đua, đẩy mạnh cácphong trào nông dân, hăng hái lao động sản xuất, tích cực tham gia xây dựng nôngthôn mới xây dựng vùng kinh tế mới Phong trào nông dân thi đua sản xuất kinhdoanh giỏi có bước phát triển mới về lượng và chất Nông dân vững bướctrên chặng đường mới, tiếp tục đổi mới, vươn lên xứng đáng với vai trò trung tâm,nòng cốt trong phong trào nông dân và công cuộc xây dựng nông thôn mới, gópphần đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn.Tác phong, lối sống công nghiệp, hiện đại đang trở thành lối sống phổ biếntrong nông dân được tiếp xúc với xã hội bên ngoài, được học tập có hệ thống Tuynhiên, đời sống nhân dân tỉnh nhà tuy được cải thiện nhưng còn nhiều khó khăn

Sự phân hoá, chênh lệch giàu nghèo ngày càng rõ rệt, nhất là giữa các vùng và các

dân tộc Mặc dù đã tận dụng tối đa tiềm năng đất đai, mặt nước nhưng khả năngtăng vụ còn hạn chế Tư tưởng nông dân còn nhiều bất cập, nhất là trong sản xuất

và ứng dụng khoa học - kỹ thuật; một bộ phận nông dân còn lười lao động, trôngtrờ vào sự đầu tư của nhà nước

Do là tỉnh nghèo, thuộc vùng kinh tế nông nghiệp ở hai lĩnh vực lúa

và thuỷ sản, nên phần nào chịu ảnh hưởng của thiên tại, dịch bệnh, làm cho ngườinông dân luôn đứng trước những khó khăn, tâm trạng băn khoăn, làm cho tư tưởngtráng trường, không mạnh dạn đầu tư, ngại mở rộng sản xuất, chỉ quanh quẩn phạm

vi sẳn có; kéo theo là nước ta hội nhập kinh tế quốc tế, thì sản xuất nông dân cũnggặp không ít khó khăn về mặt hàng nông sản nhất là mẫu mã, độ an toàn, do chậmứng dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất

2.2 Những yếu tố tác động đến quá trình khắc phục những tư tưởng không tích cực của người nông dân.

Thực hiện mục tiêu công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn vànông dân trong những năm qua ở đã tác động tích cực đến kinh tế tỉnh nhàđạt nhiều thành tựu quan trọng, khá toàn diện trên các lĩnh vực :

Về kinh tế, tổng sản phẩm xã hội của tỉnh tăng bình quân 11,33%/năm; khuvực I là 50,78%, khu vực II là 17,82%, khu vực III là 31,40%; thu nhập bình quânđấu người 910 USD Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực, sản xuấtnông nghiệp ứng dung đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật, sản lượng lúa hàng năm đạttrên 1,7 triệu tấn Giá trị sản lượng thu hoạch trên 01 ha đất nông nghiệp, thuỷ sảnđạt 75 triệu đồng Giá trị xuất khẩu thuỷ sản đạt 338 triệu USD

Lĩnh vực dich vụ - du lịch trong những năm qua tăng bình quân hàng năm17% Ngoài các cơ sở sản xuất Nhà nước, có vốn đầu tư nước ngoài, trên địa bàntỉnh có hàng ngàn cơ sở kinh tế tư nhân, cá thể với tổng mức lưu chuyển hàng hoábán lẻ và dịch vụ 27.000 tỷ đồng, giá trị xuất khẩu hàng hoá 370 triệu USD

Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội có bước phát triển, một số chương trình, dự ántrọng điểm đã và đang phát huy có hiệu quả với tổng nguồn vốn đầu tư cho toàn xãhội 26.000 tỷ đồng

Do môi trường thuận lợi, vị trí địa lý, tiềm năng kinh tế đa dạng,phong phú và có nhiều lợi thế, nên đã thu hút một số dự án đầu tư với quy mô lớnnhư: nhất là khu công nghiệp An Nghiệp, khu dân cư Minh Châu, Trung tâm điệnlực Long Phú

Chất lượng văn hoá xã hội đạt nhiều tiến bộ mới Sự nghiệp giáo dục đượcnâng chất, tỉnh có 15% trường đạt chuẩn quốc gia, đưa đi đào tạo 108 cán bộ, sinhviên trong và ngoài nước (bậc thạc sĩ, tiến sĩ) Công tác chăm sóc sức khoẻ nhândân từng bước được nâng lên, công tác phòng, chống dịch bệnh được tăng cường,tỉnh có 92,45% số xã đạt chuẩn y tế, tỷ lệ tăng dân số tự nhiên ở mức 1,18% Một

số vấn đề bức xúc xã hội được quan tâm giải quyết, các chính sách xã hội được tậptrung thực hiện, tỷ lệ hộ nghèo còn 9,14%; hỗ trợ chuyển đổi nghề gần 9.000 hộ,đào tạo nghề trên 3.500 lao động

Với sự coi trọng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn, đẩymạnh ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp và tập trungxây dựng cơ sở vật chất hạ tầng, giao thông, trường học, trạm xá Phong trào xãhội hoá giáo dục phát triển mạnh, trình độ dân trí được tăng lên rõ rệt Do vậy,

trong những năm qua công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp nông thôn của

tỉnh đã đạt được những kết quả rất quan trọng, nổi bật là trong việc xây dựng cơ sởvật chất, kỹ thuật, nâng cao năng suất lao động; cải thiện đời sống vật chất, tinhthần của nhân dân, tạo tiền đề vững chắc cho những phát tiển cao hơn

Tuy nhiên, từ thực tiễn quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp

nông thôn cũng đã bộc lộ những khó khăn và hạn chế Quy mô sản xuấtnông nghiệp nhỏ, phân tán; năng suất lao động, năng suất cây trồng, vật nuôi và tỷsuất hàng hoá thấp Kinh tế tăng trưởng nhưng chưa tương xứng với tiềm năng, lợithế ; chất lượng tăng trưởng chưa cao, chưa tạo bước đột phá mới Giá trị sản xuấtcác ngành công nghiệp, dịch vụ, nông nghiệp tốc độ tăng trưởng không đồng đềugiữa các thành phần kinh tế; nguồn lực, tiềm năng, lợi thế phát huy chưa tươngxứng Chương trình đổi giống, cây trồng, vật nuôi, lai tạo giống mới hiệu quả chưacao chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu lao động trong từng ngành, từng lĩnh vực

còn chậm so với yêu cầu, số lao động chưa có việc làm và thiếu việc làm ổn định.

Tỷ lệ hộ nghèo giảm nhưng chưa thật sự vững chắc

Một số chương trình kinh tế - xã hội trọng điểm triển khai còn chậm, hiệu quảđạt chưa cao: do công tác lãnh đạo, chỉ đạo chưa được tập trung ; mục tiêu nhiệm

vụ và giải pháp đặt ra chậm cụ thể hoá để triển khai thực hiện; không đảm bảo vốnđầu tư cho các chương trình, chưa huy động được các nguồn lực, các thành phầnkinh tế tham gia Lĩnh vực công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, công tác phối hợptriển khai xây dựng cơ sở hạ tầng các cụm công nghiệp còn chậm, đã ảnh hưởngđến việc thu hút các nhà đầu tư

Y tế, giáo dục phát triển chưa đáp ứng kịp thời so với yêu cầu, công tác xã hộihoá trên các lĩnh vực này còn chậm; một số vấn đề xã hội chưa giải quyết tốt

Nhìn chung, nông nghiệp phát triển chưa bền vững, khả năng thích ứng, đốiphó với thiên tai rất hạn chế Quá trình thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoánông nghiệp, nông thôn còn nhiều lúng túng, bước đi chưa rõ ràng Đất đai ở vùngcao chưa được quản lý chặt chẽ, một bộ phận nông dân vẫn thiếu đất sản xuất Cơchế, chính sách khuyến khích chuyển đổi, tích tụ đất đai chưa hoàn chỉnh, nên hạnchế nhiều trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá Nông thôn hiện nay pháttriển thiếu quy hoạch, kết cấu hạ tầng thiếu và chất lượng kém; nhiều công trìnhthuỷ lợi xuống cấp, thiếu kinh phí sửa chữa

Mặt khác, vai trò chỉ đạo của chính quyền Nhà nước đối với các doanh nghiệp

có chức năng trực tiếp phục vụ sản xuất như : Vật tư, thương mại còn hạn chế

Những hạn chế, yếu kém trên có nguyên nhân khách quan Đó là ảnh hưởngnặng nề của cuộc khủng hoảng kinh tế, thiên tai, dịch bệnh tác động đến hoạt kịnh

tế trong tỉnh và khu vực Tuy nhiên có một số nguyên nhân chủ quan đó là: Việc quántriệt và vận dụng các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước của các cấp, cácngành chưa đầy đủ, chậm cụ thể hoá có nơi chưa tạo sự đồng bộ về nhận thức và thựchiện Trong lãnh đạo chỉ đạo điều hành còn thiếu tập trung, kiên quyết, thiếu năngđộng sáng tạo Hiệu lực hiệu quả quản lý Nhà nước đối với một số lĩnh vực, một sốngành còn hạn chế ; công tác sử lý sau thanh tra, kiểm tra chưa nghiêm ; kỷ luật kỷcương trên một số mặt chưa tốt một số mục tiêu, chương trình phát triển kinh tế - xã

hội chưa lường hết tình hình thực tế, một số mục tiêu phát triển đề ra còn mang tínhchủ quan Cải cách hành chính chưa đáp ứng yêu cầu, mục tiêu đề ra Một bộ phậncán bộ, công chức năng lực, trình độ còn hạn chế ; tính tiên phong, gương mẫu, ý thứcchấp hành, tinh thần trách nhiệm chưa cao, chưa thật chủ động trong thực thi nhiệmvụ.

2.3 Thực trạng những biểu hiện không tích cực của tư tưởng nông dân

ở trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn.

Một trong những tư tưởng biểu hiện rõ nhất ở người nông dân là :Tuỳ tiện trong giờ giấc, sự tôn ty trong gia tộc, tâm lý địa phương, cụ bộ, thói quendựa dẫm, ỷ vào tập thể, tư tưởng cao bằng, đố kỵ, không muốn cho ai hơn mình.Đặc biệt là tư tưởng sĩ diện, tính khoa trương trọng hình thức và danh dự

Tư tưởng nông dân còn nhiều bất cập, ít kỷ trong sản xuất cũng nhưtrong cuộc sống, che dấu kinh nghiệm, chậm đổi mới, bảo thủ Nông dân thườngchạy theo cuộc sống hiện tại, chỉ thấy lợi ích trước mắt, không thấy những cái lâudài

Biểu hiện bất mãn do tình trạng than nhũng, lãng phí, mất dân chủ Từ nhữngbức xúc này, đã xuất hiện mầm mống của sự phản kháng, bất phục tùng, manhđộng vô chính phủ, tìm chỗ dựa trong tôn giáo, tin ngưỡng và tình trạng lan tràncủa các tệ nạn xã hội Xu hướng này làm gia tăng các hủ tục trong việc tang, việccưới, lễ hội và lối sống trong gia đình, dòng họ; tăng thêm các hành vi mê tín dịđoan và lợi dụng mê tín dị đoan trong đời sống nông thôn

Tư duy manh mún, tản mạn nên sinh ra thói “lười biếng” suy nghĩ và tínhtoán so đo, tính ỷ lại và bảo thủ, sự sùng bái kinh nghiệm và “coi thường” lớp trẻ

Đó cũng là sản phẩm lâu dài của nền kinh tế tiểu nông mà dù muốn hay khôngngười nông dân vẫn bị ảnh hưởng Trong nền kinh tế tiểu nông, kiểu “Lão nông triđiền”, “Sống lâu nên lão làng”, “Phép vua thua lệ làng” đã trở thành thói quen phổbiến ở người nông dân Hơn nữa, sống trong chế độ phong kiến dưới sự thống trịcủa chế độ đẳng cấp, tôn ti, trật tự Nho giáo, người nông dân thường có cái nhìn íttôn trọng đối với lớp trẻ…

Thói quen tự do, thiếu kỷ luật lao động và “thừa” tính đố kỵ, ganh ghét, cục

bộ, bản vị, địa phương cũng là một biểu hiện phức tạp của nông dân Người nôngdân (tư hữu nhỏ) sản xuất phụ thuộc vào thiên nhiên “nắng mưa bất thường” và

“tùy hứng” cá nhân đã trở thành thói quen phổ biến Do bị quy định bởi tính chất

tư hữu nhỏ, bởi trình độ nhận thức và điều kiện kinh tế - xã hội, người nông dântuy cần cù, thông minh nhưng thiếu tính tổ chức, kỷ luật chặt chẽ, bộc lộ tính đố

kỵ, ganh ghét, cục bộ “Đèn nhà ai rạng nhà ấy” v.v

Người nông dân có tư tưởng vị lợi thực tế vì lợi ích của cá nhân Biểu hiệnthông qua hình vi mang tính thực dụng của con người trong nhu cầu lợi ích mangtính phổ biến với tất cả mọi người; biểu hiện làm ăn trì trệ, manh mún, ngại tiếpthu cái mới, không dám đầu tư vào sản xuất Tư tưởng nông dân có nguồn gốc chủyếu từ một nền sản xuất nông nghiệp lạc hậu, sản xuất nhỏ lẻ manh mún Vì thếtrong một thời gian khá dài đã tạo nên tâm lí “an phận thủ thường”, tự bằng lòngvới những thứ đã có, họ không còn ý chí phấn đấu, luôn sống trong sự sắp đặt sẵnphụ thuộc nhiều vào tự nhiên, chấp nhận những điều kiện tổ chức, những thể chếquy phạm được thiết lập qua nhiều thế hệ Cuộc sống của họ chỉ biết quanh quẩnbên ruộng, vườn, ít được tiếp xúc với cuộc sống bên ngoài Chính những điều này

đã tạo nên những suy nghĩ mang tính cục bộ, bảo thủ, hẹp hòi… Ngày nay trongquá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá tư tưởng cục bộ, đố kỵ, hẹp hòi, tự ti, tuỳtiện ngày càng được hiện rõ hơn “việc bầu chọn cán bộ địa phương” Khi bầu cán

bộ địa phương, họ chỉ bầu cho những người ở địa phương mình, những người thânquen hay con cháu trong nhà, chứ họ không bầu cho những người thực sự có nănglực Chính tâm lý này dẫn tới tình trạng bè phái cục bộ, mất đoàn kết ở nhiều nơi Hiện nay vẫn còn nông dân không muốn tiếp thu cái mới vì họ cho rằng tưduy kinh nghiệm chỉ cần dựa vào những hiểu biết do mình nghe, nhìn thấy, trải qua

mà có không cần học hỏi thêm Bên cạnh đó thì chủ nghĩa bình quân cũng gópphần cản trở tính sáng tạo của người nông dân, kìm hãm sự phát triển dân chủtrong quá trình phát triển kinh tế, xã hội nông thôn Vì vậy, ở nhiều nơi nông dânthiếu kiến thức khoa học, kỹ thuật, hoặc ngại chưa dám đưa tiến bộ khoa học, kỹthuật vào sản xuất hoặc còn chần chờ đợi người khác làm thành công thì mới làmtheo