Nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại quảng yên

3.2 Thực thi pháp luật đối với công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng tại địa phương...603.2.1 Phân cấp quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng trên địa b

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦY LỢI

NGÔ VĂN CƯỜNG

NÂNG CAO VAI TRÒ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

VỀ CHẤT LƯỢNG DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI TẠI QUẢNG YÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ

HÀ NỘI, NĂM 2017

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦY LỢI

NGÔ VĂN CƯỜNG

NÂNG CAO VAI TRÒ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

VỀ CHẤT LƯỢNG DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI TẠI QUẢNG YÊN

Chuyên ngành: QUẢN LÝ XÂY DỰNG

Mã số: 60580302

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC PGS TS LÊ VĂN HÙNG

HÀ NỘI, NĂM 2017

LỜI CAM ĐOAN

Học viên xin cam đoan Luận văn thạc sĩ với đề tài: “Nâng cao vai trò quản lý nhànước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên” làluận văn do bản thân học viên tự tìm tòi và nghiên cứu dưới sự hướng dẫn của Thầygiáo PGS TS Lê Văn Hùng Các thông tin, tài liệu, số liệu trong luận văn là hoàntoàn đúng với thực tế, đảm bảo tính khách quan và trung thực

Tác giả luận văn

Ngô Văn Cường

LỜI CẢM ƠN

Sau thời gian học tập, nghiên cứu và thực hiện với sự hướng dẫn tận tình của Thầygiáo PGS TS Lê Văn Hùng, học viên đã hoàn thành luận văn Thạc sĩ chuyên ngànhQuản lý xây dựng với đề tài: “Nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng dự

án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên”

Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, học viên xin gửi lời cảm ơn chân thành tớiBan giám hiệu nhà trường, phòng đào tạo Đại học và sau Đại học, Khoa công trình

và toàn thể các thầy, cô giáo của trường Đại học Thủy lợi đã giúp đỡ học viên trongquá trình học tập và hoàn thành Luận văn Học viên xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắcnhất đến Thầy giáo PGS TS Lê Văn Hùng đã trực tiếp tận tình hướng dẫn, chỉ bảotruyền đạt những thông tin, tài liệu khoa học quý báu, giúp học viên có đủ kiến thức

cơ sở và chuyên ngành để hoàn thành Luận văn tốt nghiệp

Học viên cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các Phòng, Ban, các Đơn vị có liênquan trên địa bàn thị xã Quảng Yên cùng toàn thể bạn bè, đồng nghiệp và gia đình

đã giúp đỡ tạo mọi điều kiện trong việc thu thập thông tin, tài liệu, đóng góp ý kiến

để học viên hoàn thành luận văn

Xin trân trọng cảm ơn!

Tác giả luận văn

Ngô Văn Cường

3 3

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH vii

DANH MỤC BẢNG BIỂU viii

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ix

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

3.1 Đối tượng nghiên cứu 2

3.2 Phạm vi nghiên cứu 2

4 Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu 2

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài: 3

6 Kết quả dự kiến 3

4 4

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CHẤT LƯỢNG XÂY

DỰNG CÔNG TRÌNH 4

1.1 Chất lượng xây dựng và nội dung quản lý nhà nước về xây dựng 4

1.1.1 Chất lượng xây dựng 4

1.1.2 Quản lý nhà nước về chất lượng xây dựng công trình 5

1.1.3 Mục đích, ý nghĩa công tác quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình……….9

1.2 Công tác quản lý Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng 10

1.2.1 Quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình 10

1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình 12

1.3 Tổng quan về quản lý chất lượng công trình xây dựng 18

1.3.1 Giới thiệu sơ bộ về các bước thực hiện dự án 18

1.3.2 Trách nhiệm quản lý chất lượng công trình xây dựng của chủ đầu tư 19

1.3.3 Quản lý chất lượng của Nhà thầu thi công xây dựng 21 1.3.4 Đánh giá tình hình quản lý về chất lượng công trình xây dựng 23 Kết luận chương 1 24

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ PHÁP LÝ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ

CHẤT LƯỢNG CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG 25

2.1 Cơ sở khoa học về quản lý Nhà nước đối với chất lượng xây dựng 25

2.1.1 Văn bản quy phạm pháp luật 26

2.1.2 Văn bản quy phạm kỹ thuật 26

2.1.3 Hệ thống tổ chức 27

2.1.4 Hướng dẫn và kiểm tra 31

2.1.5 Nhu cầu của khách hàng 34

2.1.6 Thoả mãn nhu cầu của khách hàng 34

2.2 Cơ sở pháp lý của công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi 35

2.2.1 Hệ thống các văn bản Luật, Nghị định, Thông tư, Quyết định đang áp dụng hiện nay 35

2.2.2 Hê thống tiêu chuẩn, quy chuẩn được áp dụng: 39

2.3 Đánh giá vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng ở địa phương……… 48

2.3.1 Tình hình chất lượng công trình xây dựng hiện nay ở nước ta 48

2.3.2 Vai trò quản lý nhà nước của địa phương và các ban quản lý dự án về chất lượng xây dựng 49

Kết luận chương 2 55

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP NÂNG CAO VAI TRÒ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CHẤT LƯỢNG DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI TẠI QUẢNG YÊN……… 56

3.1 Giới thiệu và đánh giá chung công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi 56

3.1.1 Một số công trình thủy lợi đã được xây dựng và chuẩn bị đầu tư trên địa bàn thị xã trong thời gian tới 56

3.1.2 Công tác kiểm soát và đánh giá chất lượng thi công 57

3.2 Thực thi pháp luật đối với công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng tại địa phương 603.2.1 Phân cấp quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng trên địa bàntỉnh Quảng Ninh 603.2.2 Một số vấn đề tồn tại 643.3 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên 673.3.1 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình thủy lợi trong giai đoạn khảo sát 673.3.2 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn thiết kế, lập dự toán 683.3.3 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn lựa chọn nhà thầu xây dựng 693.3.4 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn thi công xây dựng 703.3.5 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn vận hành khai thác 743.4 Đề xuất giải pháp hoàn thiện và nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên 773.4.1 Giải pháp nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn khảo sát 783.4.2 Giải pháp nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn thiết kế 793.4.3 Giải pháp nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong giai đoạn lựa chọn nhà thầu 803.4.4 Giải pháp nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi giai đoạn thi công xây dựng công trình 813.4.5 Giải pháp nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chất lượng công trình thuỷ lợi trong khai thác sử dụng công trình 84

3.5 Quản lý nhà nước về chất lượng công trình đối với công trình Nâng cấp tuyến

đê Hoàng Tân (đoạn đấu nối liền giữa đê Cái Rậm và đê Đất Đỏ), thị xã Quảng

Yên, tỉnh Quảng Ninh 85

3.5.1 Giới thiệu chung về công trình 85

3.5.2 Nội dung thực hiện công tác quản lý nhà nước về chất lượng đối với công trình trong quá trình triển khai thực hiện 90

Kết luận chương 3 95

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 96

1 Kết luận 96

2 Kiến nghị 97

TÀI LIỆU THAM KHẢO 98

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH

Hình 1.1 Yếu tố cơ bản tạo nên chất lượng công trình xây dựng 5

Hình 1.2 Mô hình quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng 7

Hình 2.1 Sơ đồ phương thức quản lý nhà nước về chất lượng xây dựng 25

Hình 3.1 Cao trình mặt đê không đồng nhất giữa các gói thầu 72

Hình 3.2 Đê Hà Nam, thị xã Quảng Yên - Mặt đê nứt gãy do không bố trí khe dọc73 Hình 3.3 Đê Hà Nam, thị xã Quảng Yên - Công tác quản lý chưa được quan tâm, cỏ mọc chùm hết thân và mái đê 74

Hình 3.4 Cánh cống hạ lưu Xi phông qua sông Chanh - Han gỉ chưa được bảo dưỡng sửa chữa .75

Hình 3.5 Đê Hà An, thị xã Quảng Yên - Mặt đê được cứng hoá bằng bê tông xi măng đã hư hỏng chưa được sửa chữa kịp thời .76

Hình 3.6 Tuyến đê Hoàng Tân trước khi nâng cấp 86

Hình 3.7 Tuyến đê Hoàng Tân sau khi hoàn thành đưa vào sử dụng 87

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1 Danh mục Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia 40Bảng 2.2 Danh mục Tiêu chuẩn Quốc gia 41Bảng 3.1 Danh mục một số công trình đã và đang triển khai trên địa bàn thị xã 56

1 1

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Mục tiêu chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam đến năm 2020 cơ bảntrở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại Trong tiến trình đổi mới, pháttriển kinh tế - xã hội của đất nước, của tỉnh Quảng Ninh và thị xã Quảng Yên, nhucầu về xây dựng cơ sở hạ tầng là rất lớn

Là một thị xã ven biển nằm ở phía Nam tỉnh Quảng Ninh, trong những năm gầnđây, được sự quan tâm của các cấp, các ngành thị xã Quảng Yên đã được đầu tư xâydựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật tương đối đồng bộ, các dự án đầu tư xây dựng ngàycàng phát triển cả về quy mô và số lượng

Tuy nhiên, thực tiễn cũng chỉ ra rằng bên cạnh những thành tựu đạt được vẫn cònnhiều vấn đề cần phải tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện Dự án đầu tư xây dựng đượcthực hiện gồm 3 bước: chuẩn bị đầu tư, thực hiện đầu tư và kết thúc đầu tư Việc ápdụng đảm bảo đúng quy định các điều Luật, Nghị định mới ban hành nhưng chưa cóThông tư hướng dẫn kịp thời và khi vận dụng vào địa phương còn rất nhiều các Vănbản hướng dẫn kèm theo gây không ít khó khăn trong trình tự, thủ tục đầu tư xâydựng cơ bản Bên cạnh đó nguồn vốn bố trí cho các dự án còn thiếu, quá trình thựchiện không đảm bảo tiến độ, công tác giải ngân còn nhiều vướng mắc ảnh hưởngtrực tiếp đến việc thực hành tiết kiệm nguồn ngân sách của Nhà nước và công tácquản lý chất lượng công trình xây dựng

Để đảm bảo các dự án đầu tư xây dựng được thực hiện có hiệu quả, công tác quản

lý nhà nước về chất lượng các công trình nói chung và công trình thủy lợi nói riêng

đã trở thành yếu tố rất quan trọng trong việc quản lý dự án đầu tư xây dựng Xuấtphát từ thực tiễn nêu trên, cùng với lòng nhiệt tình muốn nâng cao hiểu biết về quản

lý nhà nước trong lĩnh vực quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trìnhthủy lợi, vì vậy em lựa chọn đề tài: “Nâng cao vai trò quản lý nhà nước về chấtlượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên” cho luận văn tốtnghiệp của mình

2 2

2 Mục đích nghiên cứu

Phân tích, đánh giá vai trò quản lý nhà nước và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quản lý các dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là tập trung nghiên cứu công tác quản lý nhà nước

về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài tiến hành nghiên cứu công tác công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự ánđầu tư xây dựng công trình và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng dự án đầu tưxây dựng công trình thủy lợi tại Quảng Yên

4 Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu

Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, tác giả luận văn đã dựa trên cách tiếp cận:

Tiếp cận lý thuyết, tìm hiểu các tài liệu đã được nghiên cứu

Thu thập tài liệu về các công trình

Phương pháp phân tích đánh giá vai trò quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu

tư xây dựng công trình thủy lợi

Phương pháp chuyên gia: trao đổi với thầy hướng dẫn và các chuyên gia có kinh nghiệm

3 3

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài:

Lựa chọn phương pháp nghiên cứu phân tích công tác quản lý nhà nước về chấtlượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi, có căn cứ pháp lý thực hiện nghiêncứu quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi, đánhgiá vai trò quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thủylợi

Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ được sử dụng trong phân tích, đánh giá chất lượng

dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi Những đề xuất, giải pháp sẽ là gợi ý chocác đơn vị có liên quan trong việc quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình thủy lợi

4 4

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CHẤT LƯỢNG

5 5

Chất lượng công trình xây dựng là mức độ thỏa mãn, đáp ứng các yêu cầu củangười sử dụng công trình đó Đã nói đến công trình xây dựng là phải đề cập đếnchất lượng của công trình đó Theo giai đoạn, chất lượng công trình xây dựng phụthuộc vào mức độ của việc xác định các yêu cầu, nhu cầu sử dụng, vào chất lượngthiết kế công trình xây dựng, vào chất lượng thi công công trình xây dựng, vào trình

độ của người sử dụng

Chất lượng công trình được đánh giá bởi các đặc tính cơ bản như: Công năng sửdụng, độ tiện dụng, tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật; độ bền vững, tin cậy; tính thẩmmỹ; an toàn trong khai thác, sử dụng; tính kinh tế; và đảm bảo về tính thời gian.Chất lượng công trình xây dựng không những có liên quan trực tiếp đến an toànsinh mạng, an toàn cộng đồng, hiệu quả của dự án đầu tư xây dựng công trình màcòn là yếu tố quan trọng đảm bảo sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia Do cóvai trò quan trọng như vậy nên luật pháp về xây dựng của nước ta và các nước trênthế giới đều coi đó là mục đích hướng tới Trong đó chất lượng công trình xây dựngcũng là nội dung trọng tâm, xuyên suốt Luật Xây dựng và các Nghị định, Thông tư,Văn bản hướng dẫn Luật về quản lý chất lượng công trình xây dựng đã được hoànthiện theo hướng hội nhập quốc tế; những mô hình quản lý chất lượng công trìnhtiên tiến cùng hệ thống tiêu chí kỹ thuật cũng được áp dụng một cách hiệu quả

6 6

Chất lượng công trình xây dựng là tổng hợp của những yêu cầu về an toàn, bềnvững, kỹ thuật và mỹ thuật của công trình nhưng phải phù hợp với quy chuẩn vàtiêu chuẩn xây dựng, các qui định trong văn bản qui phạm pháp luật có liên quan vàhợp đồng kinh tế Chất lượng công trình xây dựng không chỉ đảm bảo sự an toàn vềmặt kỹ thuật mà còn phải thỏa mãn các yêu cầu về an toàn sử dụng có chứa đựngyếu tố xã hội và kinh tế Để đảm báo công trình xây dựng có được chất lượng nhưmong muốn, có nhiều yếu tố ảnh hưởng, trong đó có yếu tố cơ bản nhất là năng lựcquản lý (của chính quyền, của chủ đầu tư) và năng lực của các nhà thầu tham giacác quá trình hình thành sản phẩm xây dựng [2]

7 7

SỬ DỤNG CÔNG TRÌNH

Hình 1.1 Yếu tố cơ bản tạo nên chất lượng công trình xây dựng

1.1.2 Quản lý nhà nước về chất lượng xây dựng công trình

1.1.2.1 Quản lý nhà nước về xây dựng

Quản lý nhà nước về hoạt động đầu tư xây dựng bao gồm: Xây dựng và chỉ đạothực hiện các chiến lược, kế hoạch phát triển thị trường xây dựng và năng lực ngànhxây dựng; Xây dựng và ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về xây dựng; Banhành và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về xây dựng; Hướngdẫn, kiểm tra và đánh giá việc thực hiện công tác quản lý chất lượng công trình xâydựng; lưu trữ hồ sơ công trình xây dựng; cấp, thu hồi các loại giấy phép trong hoạtđộng xây dựng; Hướng dẫn, kiểm tra, thanh tra, giải quyết khiếu nại tố cáo và xử lý

vi phạm trong hoạt động xây dựng; Tổ chức nghiên cứu khoa học và công nghệtrong hoạt động xây dựng; Đào tạo nguồn lực cho hoạt động xây dựng; Hợp tácquốc tế trong lĩnh vực hoạt động xây dựng

1.1.2.2 Quản lý nhà nước về chất lượng xây dựng công trình

Quản lý chất lượng là toàn bộ các hoạt động của một tổ chức nhằm duy trì chất lượng và giảm bớt chi phí sản phẩm Quản lý chất lượng hiện đã được áp dụng

trong mọi ngành công nghiệp, không chỉ trong sản xuất mà trong mọi lĩnh vực,trong mọi loại hình tổ chức, từ quy mô lớn đến quy mô nhỏ Quản lý chất lượngđảm bảo cho tổ chức làm đúng những việc phải làm tại mọi thời điểm.

Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 đã đề cập đầy đủ các nội dung liên quan đến hoạtđộng xây dựng, pháp chế hóa quyền và nghĩa vụ của các chủ thể tham gia đầu tưxây dựng công trình Luật cũng xác định rõ vai trò, trách nhiệm và quyền hạn củachính quyền thực hiện chức năng quản lý nhà nước về xây dựng Công tác quản lýCLCT đã trở thành yếu tố quan trọng hàng đầu Đây là sự thay đổi quan trọng vềpháp luật, góp phần tạo ra sự chuyển biến nhận thức cho chính những người làmcông tác quản lý trong ngành Xây dựng Các chuyên gia của Cục giám định nhànước về chất lượng công trình xây dựng thường ví “phòng bệnh hơn chữa bệnh”.Điều này hoàn toàn đúng với thực tế bởi nguyên tắc chính của quản lý chất lượngcông trình xây dựng là phòng ngừa

Hình 1.2 Mô hình quản lý nhà nước về chất lượng công trình xây dựng

Nhà nước tập trung xây dựng ban hành văn bản quy phạm pháp luật, hệ thống tổchức, hướng dẫn và kiểm tra để tạo pháp lý cho mối quan hệ của các chủ thể thamgia hoạt động xây dựng hướng tới việc hình thành công trình có chất lượng cao thỏamãn yêu cầu của khách hàng Việc kiểm soát các yêu cầu đảm bảo chất lượng như

độ bền vững, mức độ an toàn, công năng và mỹ thuật thì phải do chủ đầu tư tổ chức

kiểm soát thông qua cơ quan chuyên môn trực thuộc người quyết định đầu tư tổchức thực hiện.

Quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng bao gồm tất cả các hoạtđộng có định hướng và liên tục mà các tổ chức thực hiện để xác định đường lối,mục tiêu và trách nhiệm để dự án thỏa mãn được mục tiêu đã đề ra, nó thiết lập hệthống quản lý chất lượng thông qua đường lối, các quy trình và các quá trình lập kếhoạch chất lượng, đảm bảo chất lượng, kiểm soát chất lượng

Cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng nói chung và về chất lượng xây dựng côngtrình nói riêng phải thực hiện hai vai: Vai cơ quan chuyên môn về xây dựng (thuộcchức năng QLNN) để kiểm soát các yêu cầu của các dự án đầu tư xây dựng thuộcmọi nguồn vốn nhưng đồng thời là cơ quan chuyên môn trực thuộc người quyếtđịnh đầu tư đối với các dự án thuộc nguồn vốn nhà nước đặc biệt đối với các dự ánvốn ngân sách nhà nước

Chất lượng dự án đầu tư xây dựng là yếu tố rất quan trọng, nó có tác động trực tiếpđến hiệu quả kinh tế, đời sống của con người và sự phát triển bền vững Ở nước tavốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp và nhân dân chiếm tỷ trọng rất lớntrong thu nhập quốc dân Vì vậy để tăng cường công tác quản lý nhà nước về chấtlượng công trình xây dựng, các cơ quan quản lý nhà nước đã ban hành và áp dụngcác văn bản pháp quy như Luật, Nghị định, Thông tư, các tiêu chuẩn, quy phạm xâydựng nhằm tạo ra môi trường pháp lý cho việc tổ chức thực hiện quản lý chất lượng

dự án đầu tư xây dựng; Đề ra các chủ trương chính sách khuyến khích đầu tư thiết

bị hiện đại, sản xuất vật liệu mới, nghiên cứu và ứng dụng thành tựu khoa học trongxây dựng, đào tạo đội ngũ cán bộ, nhân lực nhằm nâng cao năng lực đáp ứng yêucầu quản lý chất lượng công trình xây dựng

Tăng cường quản lý chất lượng thông qua các tổ chức có chuyên môn về chất lượngtại các Hội đồng nghiệm thu các cấp, các cục giám định chất lượng, phòng giámđịnh Có chính sách khuyến khích các đơn vị, tổ chức thực hiện theo tiêu chuẩnISO 9001 – 2000 và các tiêu chuẩn hiện hành

Những văn bản pháp quy, các chủ trương chính sách, biện pháp quản lý đó về cơbản đã đủ điều kiện để tổ chức quản lý chất lượng công trình xây dựng Chỉ cần các

tổ chức từ cơ quan cấp trên chủ đầu tư, chủ đầu tư, ban quản lý, các nhà thầu (khảosát, tư vấn lập dự án đầu tư, xây lắp) thực hiện đầy đủ các chức năng của mình mộtcách có trách nhiệm theo đúng trình tự quản lý, quy phạm nghiệm thu công trìnhxây dựng

Tuy nhiên trong quá trình áp dụng các văn bản pháp quy vào thực tế còn nhiều vấn

đề cần thiết phải điều chỉnh, bổ sung nhằm tăng cường công tác quản lý chất lượngcông trình xây dựng

Quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng phải được thực hiện trongsuốt chu kỳ dự án từ giai đoạn hình thành cho đến khi kết thúc chuyển sang giaiđoạn vận hành, thực hiện trong mọi quá trình, mọi khâu công việc

Quản lý chất lượng dự án là quá trình liên tục, gắn bó giữa yếu tố bên trong và bênngoài Để thực hiện dự án cần có máy móc thiết bị, con người, yếu tố tổ chức Sựhoạt động, vận hành của các yếu tố này không thể thoát ly môi trường luật pháp,cạnh tranh, khách hàng Sự tác động qua lại giữa các yếu tố đó hình thành môitrường, nội dung, yêu cầu và các biện pháp quản lý chất lượng dự án

Quản lý nhà nước về chất lượng là trách nhiệm chung của tất cả các thành viên, cáccấp, các ngành, các cơ quan, đơn vị có liên quan đến dự án bao gồm các cơ quanQLNN, chủ đầu tư, nhà thầu, các nhà tư vấn, những người hưởng lợi

1.1.3 Mục đích, ý nghĩa công tác quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình

Là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh của các bên hữu quan đến công tác quản lýchất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình Đầu tư xây dựng thông qua các biệnpháp như lập kế hoạch chất lượng, kiểm tra chất lượng, đảm bảo chất lượng và cảitạo chất lượng sản phẩm nhằm tạo nên những sản phẩm xây dựng phù hợp vớinhững tiêu chuẩn kinh tế - kỹ thuật đã định, thoả mãn nhu cầu sử dụng của xã hội.Công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng là một nhiệm vụ rất quan trọng

trong việc quản lý đầu tư xây dựng cơ bản, tuổi thọ công trình đáp ứng thời gianquy định trong hồ sơ thiết kế, phát huy hiệu quả dự án, đáp ứng đầy đủ nhiệm vụtheo quyết định phê duyệt Thực hiện tốt công tác quản lý chất lượng công trình

có ý nghĩa rất quan trọng, góp phần phòng chống tham nhũng, phòng tránh nhữnglãng phí, thất thoát trong quá trình xây dựng, tiết kiệm cho ngân sách quốc gia vàlàm tăng tuổi thọ công trình, tăng hiệu quả vốn đầu tư xây dựng công trình tạo ra sựphát triển kinh tế xã hội

1.2 Công tác quản lý Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng

1.2.1 Quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình

Chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình phụ thuộc vào năng lực của nhữngnguời tham gia xây dựng công trình (lập dự án đầu tư xây dựng, thiết kế, khảo sát,thi công xây dựng, quản lý dự án đầu tư xây dựng và giám sát thi công xây dựngcông trình); phụ thuộc vào chất lượng vật liệu, vật tư và thiết bị lắp đặt vào côngtrình; phụ thuộc vào chất lượng thi công xây dựng; phụ thuộc vào chất lượng khảosát xây dựng và thiết kế xây dựng công trình; và phụ thuộc vào công tác quản lýchất lượng các khâu trong quá trình lập và thực hiện dự án đầu tư xây dựng côngtrình

Quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình là quá trình quản lý việc thựchiện dự án một cách hợp lý nhằm đảm bảo đáp ứng được các yêu cầu về chất lượng

mà khách hàng đặt ra Chất lượng dự án đầu tư xây dựng là vấn đề cần được hết sứcquan tâm, nó có tác động trực tiếp đến sự phát triển bền vững, hiệu quả kinh tế, đờisống của con người

Quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng là tập hợp các hoạt động từ đó đề ra cácyêu cầu, quy định và thực hiện các yêu cầu, quy định đó bằng các biện pháp nhưkiểm soát chất lượng, đảm bảo chất lượng, cải tiến chất lượng Hoạt động Quản lýchất lượng dự án đầu tư xây dựng chủ yếu là công tác giám sát và tự giám sát củacác cơ quan QLNN, của CĐT và các chủ thể khác

Trong thời gian qua công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng - yếu tố quantrọng quyết định đến chất lượng công trình xây dựng - đã có nhiều tiến bộ Với sựtăng nhanh và trình độ được nâng cao của đội ngũ cán bộ quản lý, sự lớn mạnh độingũ công nhân các ngành xây dựng, với việc sử dụng vật liệu mới có chất lượngcao, việc đầu tư thiết bị thi công hiện đại, sự hợp tác học tập kinh nghiệm của cácnước có nền công nghiệp xây dựng phát triển cùng với việc ban hành các chínhsách, các văn bản pháp quy tăng cường công tác quản lý chất lượng xây dựng,chúng ta đã xây dựng được nhiều công trình góp phần vào hiệu quả tăng trưởng củanền kinh tế quốc dân [3]

Quản lý chất lượng dự án đầu tư xây dựng là hoạt động quản lý của các chủ thểtham gia các hoạt động xây dựng theo quy định trong quá trình chuẩn bị đầu tư,thực hiện đầu tư xây dựng công trình và khai thác, sử dụng công trình nhằm đảmbảo các yêu cầu về chất lượng và an toàn của công trình [4]

Quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình là tập hợp cáchoạt động của cơ quan, đơn vị có chức năng quản lý thông qua kiểm tra, đảm bảochất lượng, cải tiến chất lượng trong các giai đoạn của dự án Quản lý nhà nước vềchất lượng dự án đầu tư xây dựng cần được quan tâm ngay từ khi hình thành ýtưởng về xây dựng công trình, từ khâu quy hoạch, lập dự án, đến khảo sát thiết kế,thi công cho đến giai đoạn khai thác, sử dụng và dỡ bỏ công trình sau khi đã hếtthời hạn phục vụ Chất lượng công trình xây dựng thể hiện ở chất lượng quy hoạchxây dựng, chất lượng dự án đầu tư XDCT, chất lượng khảo sát, chất lượng các bản

vẽ thiết kế

Chất lượng công trình xây dựng cần phải được quản lý gồm các hoạt động liênquan Ngoài việc công trình đảm bảo yêu cầu an toàn, bền vững, kỹ thuật, mỹ thuật,giảm thiểu chi phí còn phải phù hợp với các văn bản pháp luật của Nhà nước, hợpđồng giao thầu QLCL phải được xem xét dựa trên chu trình quản lý, cách thức thựchiện có hệ thống, liên hệ chặt chẽ, đúng trình tự quy định Chất lượng công trìnhtổng thể phải được hình thành từ chất lượng của nguyên vật liệu, cấu kiện, chấtlượng của công việc xây dựng riêng lẻ, của các bộ phận, hạng mục công trình Cáctiêu chuẩn kỹ thuật không chỉ thể hiện ở các kết quả thí nghiệm, kiểm định nguyên

vật liệu, cấu kiện, máy móc thiết bị đưa vào công trình mà còn ở quá trình hìnhthành và thực hiện các bước công nghệ thi công, chất lượng các công việc của độingũ công nhân, kỹ sư lao động trong quá trình thực hiện.

Chất lượng luôn gắn với vấn đề an toàn công trình An toàn không chỉ là trong khâukhai thác sử dụng mà phải đảm bảo an toàn trong giai đoạn thi công xây dựng đốivới bản thân công trình, với đội ngũ công nhân kỹ sư cùng các thiết bị xây dựng vàkhu vực công trình Ngoài ra, Chất lượng công trình thuỷ lợi cần chú ý vấn đề môitrường không chỉ từ góc độ tác động của dự án tới các yếu tố môi trường mà cả tácđộng theo chiều ngược lại của các yếu tố môi trường tới quá trình hình thành dự án.Nói tóm lại, Chất lượng dự án đầu tư xây dựng là đáp ứng các yêu cầu đặt ra trongnhững điều kiện nhất định Nó thể hiện sự phù hợp về quy hoạch, đạt được độ tincậy trong khâu thiết kế, thi công, vận hành theo tiêu chuẩn quy định, có tính xã hội,thẩm mỹ và hiệu quả đầu tư cao, thể hiện tính đồng bộ trong công trình, thời gianxây dựng đúng tiến độ

1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự

án đầu tư xây dựng công trình

Trong quá trình thực hiện dự án xây dựng có rất nhiều yếu tố tác động do tính chấtđặc thù của sản phẩm ngành xây dựng nên quản lý nhà nước về chất lượng dự ánđầu tư xây dựng công trình trong quá trình thực hiện dự án xây dựng sẽ gặp nhiềuthách thức và nhiều khó khăn vướng mắc Mục tiêu của nghiên cứu là xác định cácnhóm nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình thuỷ lợi

chiến lược cho đến thực hiện các bước cụ thể dựa trên các mối quan hệ được quyđịnh để đạt được kế hoạch, chiến lược theo đúng tiêu chí đặt ra Do đó trình độ,năng lực và phẩm chất đạo đức của cán bộ quản lý nhà nước về xây dựng là mộtyếu tố tác động rất lớn tới chất lượng các đề xuất, thực hiện và giám sát thực hiệncác nội dung quản lý nhà nước Trình độ năng lực và phẩm chất đạo đức ở đây baogồm mọi cá nhân tham gia hoạt động quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tưxây dựng từ các cấp lãnh đạo, chỉ đạo đến từng cán bộ trực tiếp xử lý các công việc

cụ thể Vì vậy muốn thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự ánđầu tư xây dựng phải có đội ngũ cán bộ thực thi nhiệm vụ đủ trình độ chuyên môn,trình độ quản lý, đòi hỏi phải có kinh nghiệm và trách nhiệm trong công việc, nhất

là đối với lĩnh vực quản lý đầu tư xây dựng là một lĩnh vực nhạy cảm, có liên quanđến lợi ích của nhiều chủ thể tham gia hoạt động xây dựng

b Tổ chức bộ máy hoạt động của cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng

Bộ máy tổ chức hoạt động quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựngcông trình phải đảm bảo cơ cấu tổ chức và số lượng biên chế phù hợp mới có thểtriển khai, tổ chức thực hiện đầy đủ và hiệu quả các quy định trong công tác quản lýnhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng Nếu cơ cấu tổ chức bộ máy quản lýkhông đủ lớn, lực lượng không đủ mạnh sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến công tác thanhtra, kiểm tra, hướng dẫn về quản lý đầu tư xây dựng công trình

Bộ máy quản lý gồm các cơ quan từ trung ương đến các địa phương Với mô hìnhnày, việc giám sát đầu tư xây dựng và quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tưxây dựng thực hiện theo phương thức từ xa, định kỳ theo quy định Công tác giámsát từ xa nếu được thực hiện đầy đủ, kịp thời sẽ tạo điều kiện cho cơ quan quản lýnhà nước có được cái nhìn tổng thể về đầu tư xây dựng và quản lý nhà nước về chấtlượng dự án đầu tư xây dựng công trình thuỷ lợi Tuy nhiên, việc quản lý nhà nước

về đầu tư xây dựng và về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình không chỉ lànhiệm vụ của một cơ quan duy nhất, nó đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ của các cơ quanquản lý khác Vì vậy, tổ chức bộ máy quản lý trong đó sự điều chỉnh chức năng, cơchế phối hợp phù hợp giữa các đơn vị trong bộ máy quản lý nhà nước là một nhân

tố quan trọng ảnh hưởng lớn tới quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình thuỷ lợi.

c Chính sách pháp luật quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng côngtrình

Cơ chế, chính sách là công cụ để thực thi quyền lực của cơ quan quản lý Nhà nước

Vì vậy, để đảm bảo thực hiện quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình đạt hiệu lực, hiệu quả, phải xây dựng được hệ thống cơ chế, chínhsách đầy đủ, thống nhất và toàn diện từ trung ương đến các địa phương về công tácquản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng

d Việc thực hiện các quy định về quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình

Việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật trong công tác quản lý nhà nước về chấtlượng dự án đầu tư xây dựng công trình đối với các chủ thể tham gia hoạt động xâydựng phải được thực hiện thường xuyên, đầy đủ và cụ thể, nhằm hướng dẫn thựchiện, nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của công tác quản lý, qua đó góp phầnnâng cao trách nhiệm của các chủ thể trong công tác quản lý về chất lượng dự ánđầu tư xây dựng công trình;

Công tác kiểm tra, thanh tra việc thực hiện các quy định quản lý nhà nước về chấtlượng dự án đầu tư xây dựng công trình đối với các chủ thể phải đầy đủ, kịp thời đểnắm bắt, uốn nắn, điều chỉnh, hạn chế đến mức tối đa các vi phạm về quản lý đầu tưxây dựng công trình Trường hợp có các hành vi vi phạm về quản lý xây dựng côngtrình phải kịp thời xử lý, yêu cầu khắc phục hậu quả theo quy định

e Khả năng tài chính, nguồn vốn, vật tư, lao động

Yếu tố tài chính cũng là một yếu tố ảnh hưởng tới tiến độ và chất lượng dự án Nếukhông đáp ứng đủ tài chính dự án sẽ không thể triển khai đúng kế hoạch, sẽ bị ảnhhưởng của một số vấn đề như biến động giá cả và giảm chất lượng công trình dothời gian thi công kéo dài ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước về chất lượng

dự án đầu tư xây dựng công trình

Vốn đầu tư cho hoạt động đầu tư xây dựng lớn nằm khê đọng lâu trong suốt quátrình thực hiện dự án Quy mô vốn đầu tư lớn nên đòi hỏi chủ đầu tư phải có giảipháp huy động vốn hợp lý, xây dựng kế hoạch đầu tư đúng đắn, quản lý tổng vốnđầu tư, bố trí vốn theo tiến độ thực hiện dự án Lao động cần sử dụng cho các dự ánrất lớn, đặc biệt là đối với những dự án quan trọng quốc gia Vì vậy, việc tuyểndụng, đào tạo, sử dụng lao động cần có kế hoạch trước để thực hiện sao cho đáp ứngtốt nhất nhu cầu từng loại nhân lực theo tiến độ thực hiện dự án, đồng thời hạn chếtới mức thấp nhất những ảnh hưởng tiêu cực sau khi dự án hoàn thành như: việc bốtrí lại lao động, giải quyết lao động dôi dư.

f Thực thi pháp luật của các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng công trình

Việc thực thi pháp luật đối với hoạt động quản lý đầu tư xây dựng của các chủ thể

có tác dụng giúp các chủ thể thực hiện đầy đủ các nội dung trình tự quy định củanhà nước trong công tác đảm bảo việc đầu tư xây dựng

Nhưng trên thực tế, việc thực thi pháp luật của các chủ thể đối với hoạt động xâydựng chưa đầy đủ Có thể kể đến việc thực hiện các quy định của pháp luật về quản

lý quy hoạch xây dựng Việc tổ chức triển khai thực hiện quy hoạch xây dựng làvấn đề cốt lõi nhất của công tác quản lý quy hoạch xây dựng, nhưng nhiều chủ đầu

tư đã thực hiện chưa tốt các quy định về quy hoạch, làm sai quy hoạch, dẫn đếnnhững khó khăn trong công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng công trình

Ngoài ra việc thực hiện quy định của pháp luật về quản lý nhà nước về chất lượng

dự án đầu tư xây dựng công trình còn khá nhiều bất cập Việc tổ chức thực hiện quyđịnh của pháp luật xuyên suốt quá trình triển khai thực hiện dự án Dự án đầu tư xâydựng có điểm đầu và kết thúc, việc triển khai thực hiện dự án thông qua các giaiđoạn: giai đoạn chuẩn bị dự án, giai đoạn thực hiện dự án, giai đoạn đưa dự án vàokhai thác sử dụng Tổ chức thực hiện quy định của pháp luật trong giai đoạn chuẩn

bị dự án bao gồm các nội dung: nghiên cứu, khảo sát, lập dự án; thẩm định dự án;phê duyệt dự án Tổ chức thực hiện quy định của pháp luật trong giai đoạn thựchiện dự án bao gồm các nội dung: khảo sát, thiết kế, xây dựng công trình; lựa chọn

nhà thầu; tổ chức thi công xây dựng; quản lý dự án; nghiệm thu; bàn giao; quyếttoán Tổ chức thực hiện quy định của pháp luật trong giai đoạn đưa dự án vào khai thác sử dụng bao gồm: bảo hành; bảo trì; khai thác, sử dụng; hoàn vốn.

1.2.2.2 Nhóm nhân tố khách quan

a Đặc điểm của công trình xây dựng

Đặc thù xây dựng của mỗi dạng công trình, theo công năng sử dụng cũng khác nhaurất nhiều Phụ thuộc vào mỗi đặc thù của từng dạng công trình mà nhà nước cónhững công cụ và biện pháp quản lý nhà nước cũng khác nhau thông qua các hệthống văn bản của từng Bộ và từng tỉnh, địa phương

Sản phẩm xây dựng mang tính đơn chiếc vì phụ thuộc vào đơn đặt hàng (thiết kế,hợp đồng) của người mua (chủ đầu tư), vào điều kiện địa hình, địa chất công trìnhnơi xây dựng, sản phẩm xây dựng mang nhiều tính cá biệt, đa dạng về công dụng,cấu tạo và phương pháp sản xuất, chế tạo Vì lý do đó, hệ thống quy chuẩn, tiêuchuẩn kỹ thuật, các quy trình quy phạm, công nghệ thi công rất phức tạp và đadạng;

Công trình xây dựng được liên kết định vị với đất, do vậy, không thể dễ dàng dichuyển từ nơi này đến nơi khác, nên công tác quản lý đầu tư xây dựng cần phải cóchủ trương đầu tư và quyết định đầu tư, cần phải được nghiên cứu kỹ lưỡng, dựatrên những căn cứ khoa học Lựa chọn địa điểm đầu tư hợp lý Cần xây dựng một

bộ tiêu chí khác nhau và nhiều phương án so sánh để lựa chọn vùng lãnh thổ và địađiểm đầu tư cụ thể hợp lý nhất, sao cho khai thác được tối đa lợi thể vùng và khônggian đầu tư cụ thể, tạo điều kiện nâng cao hiệu quả vốn đầu tư;

Thiết kế công trình có thể thay đổi theo yêu cầu của chủ đầu tư về công năng sửdụng hoặc có thể bị thay đổi bởi trình độ kỹ thuật, công nghệ thi công, vật liệu xâydựng, tay nghề của công nhân Ngoài ra thiết kế còn có thể phải điều chỉnh cho phùhợp với thực tế phát sinh ở công trường;

Thời gian xây dựng công trình dài, chi phí sản xuất lớn, vốn đầu tư xây dựng củachủ đầu tư và vốn sản xuất của các doanh nghiệp xây dựng thường bị ứ đọng lâu

trong công trình Do vậy, doanh nghiệp xây dựng dễ gặp phải các rủi ro ngẫu nhiêntheo thời gian như rủi ro về điều kiện tự nhiên, khí hậu, thời tiết; các rủi ro thanhtoán, biến động giá cả; các rủi ro về an ninh, an toàn, Điều này cũng gây khó khăncho công tác quản lý xây dựng và công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự ánđầu tư xây dựng công trình.

b Trình độ quản lý, ý thức trách nhiệm của các chủ thể tham gia vào quản lý đầu tưxây dựng

Chủ đầu tư các công trình có trách nhiệm quản lý toàn diện công trình xây dựng vàhiệu quả dự án đầu tư của mình từ khâu khảo sát xây dựng, thiết kế xây dựng đếnthi công xây dựng công trình Do đó trình độ quản lý và trách nhiệm của chủ đầu tưtrong việc quản lý, giám sát quá trình quản lý triển khai thực hiện của các đối tượngtham gia thực hiện dự án sẽ ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng công trình;

Nhà tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát phải là các đơn vị có trình độ năng lực và có hệthống quản lý phù hợp theo quy định thì mới đảm bảo đưa ra các giải pháp kỹ thuật,công nghệ phù hợp tạo ra các sản phẩm xây dựng có chất lượng, tiết kiệm chi phí,tiết kiệm thời gian thi công;

Nhà thầu thi công xây dựng phải là đơn vị có năng lực, kinh nghiệm chuyên mônmới có thể tạo ra được những sản phẩm có chất lượng, đảm bảo theo đúng thiết kế

Để làm được như vậy cần phải thiết lập hệ thống quản lý phù hợp với yêu cầu, tínhchất, quy mô công trình; quy định rõ trách nhiệm của từng cá nhân, bộ phận thicông trong việc quản lý công trình xây dựng;

Tham gia vào lĩnh vực đầu tư xây dựng là các công ty tư vấn thực hiện các côngviệc thăm dò, khảo sát địa chất, quy hoạch, thiết kế, giám sát, quản lý dự án, vàcác nhà thầu thi công xây dựng nhằm giúp chủ đầu tư hoàn thành sản phẩm xâydựng trong khuôn khổ vốn đầu tư và thời gian đã được xác định trước theo tiến độthực hiện dự án Tuỳ thuộc vào mức độ chuyên ngành và quy mô tổ chức của đơn vịxây dựng, quá trình xây dựng có thể được chia thành các công đoạn khác nhaumang tính chuyên môn hoá Do vậy, tham gia vào quá trình đầu tư xây dựng là một

tổ hợp các đơn vị chuyên ngành khác nhau, bao gồm các công ty là nhà thầu chính,

nhà thầu phụ, các tổ chức cung cấp nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị và phươngpháp quản lý Kết quả của các hoạt động sản xuất phối hợp này chính là thành phẩmxây dựng

Sự phù hợp các văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước: Nhiệm vụ quản lý nhànước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng trước hết cần tuân thủ các quy định trongLuật của Quốc hội sau đó là Nghị định của Chính phủ, các quy định này trực tiếp tácđộng tới cơ chế vận hành, các Thông tư, Văn bản hướng dẫn của các đơn vị chứcnăng thực hiện vai trò quản lý nhà nước Một hệ thống chính sách quản lý đúng đắn,đầy đủ sẽ đem lại hiệu quả quản lý cao và ngược lại, một hệ thống chính sách quản

lý chưa đầy đủ, không đồng bộ, còn thiếu sót sẽ làm giảm hiệu quả của công tácquản lý Những quy định của các văn bản quy phạm pháp luật được Quốc hội,Chính phủ ban hành mang tính tổng quát về nguyên tắc và quá trình thực hiện nên

để đáp ứng yêu cầu trong công tác quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xâydựng, cần thiết phải ban hành bổ sung các quy định cụ thể hoặc vận dụng từ các quyđịnh của Bộ, cơ quan ngang Bộ, Do đó, sự phù hợp các văn bản quy phạm phápluật là nhân tố tác động tới cơ cấu, cách thức vận hành và nội dung cần thực hiệntrong hoạt động quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng nói chung

và quản lý nhà nước về chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình thuỷ lợi nóiriêng

- Điều kiện tự nhiên: Khí hậu, thời tiết khắc nhiệt, gió, mưa, bão, mùa hè quá nóng,mùa đông quá lạnh làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công, thi công đốt cháy giai đoạnlàm giảm chất lượng công trình

- Địa chất công trình: Công trình ở vị trí không thuận lợi, nền địa chất yếu, trongquá trình thi công phát sinh nhiều yếu tố không lường trước được nếu không được

xử lý kịp thời đúng quy chuẩn, tiêu chuẩn sẽ ảnh hưởng đến chất lượng công trình

1.3 Tổng quan về quản lý chất lượng công trình xây dựng

1.3.1 Giới thiệu sơ bộ về các bước thực hiện dự án

Các bước thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình từ khâu chuẩn bị đầu tư, thựchiện đầu tư đến kết thúc đầu tư bao gồm: lập Quy hoạch xây dựng, lập Báo cáo đề

xuất chủ trương đầu tư, lập Nhiệm vụ, phương án khảo sát, thiết kế, lập dự án đầu

tư xây dựng công trình, khảo sát xây dựng, thiết kế xây dựng công trình, thi côngxây dựng công trình, giám sát thi công xây dựng công trình, quản lý dự án đầu tưxây dựng công trình, lựa chọn nhà thầu trong hoạt động xây dựng và các hoạt độngkhác có liên quan đến xây dựng công trình

1.3.2 Trách nhiệm quản lý chất lượng công trình xây dựng của chủ đầu tư

Theo Nghị định số 46/2015/NĐ-CP, Điều 5 Trách nhiệm quản lý chất lượng côngtrình xây dựng giữa chủ đầu tư và các chủ thể tham gia hoạt động đầu tư xây dựng:Trong trường hợp chủ đầu tư thành lập ban quản lý dự án đầu tư xây dựng:

a) Chủ đầu tư được ủy quyền cho ban quản lý dự án thực hiện một phần hoặc toàn

bộ trách nhiệm của chủ đầu tư trong quản lý chất lượng công trình theo quy định.Chủ đầu tư phải chỉ đạo, kiểm tra và chịu trách nhiệm về các công việc đã ủy quyềncho ban quản lý dự án thực hiện;

b) Ban quản lý dự án chịu trách nhiệm trước chủ đầu tư và pháp luật theo nhiệm vụ

và quyền hạn được chủ đầu tư ủy quyền.[4]

Theo Thông tư 26/2016/TT-BXD ngày 26/10/2016 của Bộ xây dựng, Điều 2 Tráchnhiệm quản lý chất lượng công trình xây dựng của chủ đầu tư

1 Lựa chọn các tổ chức, cá nhân đủ điều kiện năng lực để thực hiện các hoạt độngxây dựng;

2 Thỏa thuận về ngôn ngữ thể hiện tại các văn bản, tài liệu, hồ sơ có liên quantrong quá trình thi công xây dựng Trường hợp có yếu tố nước ngoài thì ngôn ngữ

sử dụng trong các văn bản, tài liệu, hồ sơ là tiếng Việt và tiếng nước ngoài do cácbên thỏa thuận lựa chọn; trường hợp không thỏa thuận được thì ngôn ngữ sử dụng làtiếng Việt và tiếng Anh

3 Đối với khảo sát xây dựng:

a) Tổ chức lập nhiệm vụ khảo sát xây dựng;

b) Phê duyệt nhiệm vụ khảo sát xây dựng; điều chỉnh, bổ sung nhiệm vụ khảo sát xây dựng (nếu có);

c) Phê duyệt phương án kỹ thuật khảo sát xây dựng; điều chỉnh, bổ sung phương án

kỹ thuật khảo sát xây dựng (nếu có);

d) Kiểm tra việc thực hiện của nhà thầu khảo sát xây dựng so với các quy định tronghợp đồng;

đ) Tự thực hiện hoặc thuê tổ chức, cá nhân có chuyên môn phù hợp với loại hình khảo sát để giám sát công tác khảo sát xây dựng;

e) Nghiệm thu, phê duyệt báo cáo kết quả khảo sát xây dựng theo quy định;

g) Thuê tổ chức, cá nhân đủ điều kiện năng lực để thẩm tra phương án kỹ thuật khảosát và báo cáo kết quả khảo sát khi cần thiết

4 Đối với thiết kế xây dựng công trình:

a) Xác định nhiệm vụ thiết kế theo quy định;

b) Kiểm tra việc thực hiện của nhà thầu thiết kế, nhà thầu thẩm tra thiết kế (nếu có)

so với các quy định trong hợp đồng;

c) Thuê tổ chức, cá nhân đủ điều kiện năng lực thẩm tra hồ sơ thiết kế xây dựng công trình khi cần thiết;

d) Kiểm tra và trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền để thẩm định thiết kế;

đ) Phê duyệt hoặc trình người quyết định đầu tư phê duyệt hồ sơ thiết kế xây dựng theo thẩm quyền quy định tại;

e) Tổ chức thực hiện điều chỉnh thiết kế (nếu có) theo quy định;

g) Tổ chức nghiệm thu hồ sơ thiết kế xây dựng theo quy định;

5 Đối với công tác thi công xây dựng công trình:

a) Tổ chức thực hiện giám sát thi công xây dựng công trình theo quy định và các nộidung khác theo quy định của hợp đồng;

b) Tổ chức thực hiện thí nghiệm đối chứng, kiểm định chất lượng, thí nghiệm khảnăng chịu lực của kết cấu công trình trong quá trình thi công xây dựng theo quyđịnh;

c) Chủ trì, phối hợp với các bên liên quan giải quyết những vướng mắc, phát sinhtrong quá trình thi công xây dựng công trình và xử lý, khắc phục sự cố theo quyđịnh;

d) Tổ chức nghiệm thu công việc xây dựng, nghiệm thu giai đoạn hoặc bộ phậncông trình xây dựng (nếu có);

đ) Tổ chức nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình, công trình xây dựng;

e) Việc giám sát thi công xây dựng, nghiệm thu của chủ đầu tư hoặc nhà thầu giámsát thi công xây dựng không thay thế và không làm giảm trách nhiệm của nhà thầuthi công về chất lượng thi công xây dựng công trình do nhà thầu thực hiện

6 Kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện bảo hành công trình xây dựng theo quy định

7 Tổ chức lập và phê duyệt quy trình bảo trì công trình xây dựng theo quy định

8 Tổ chức bàn giao đưa công trình vào khai thác sử dụng theo quy định; Bàn giaocác tài liệu phục vụ bảo trì công trình xây dựng cho chủ sở hữu hoặc người quản lý,

sử dụng công trình

9 Lưu trữ hồ sơ theo quy định và các quy định khác của pháp luật có liên quan

10 Thực hiện các yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định củapháp luật trong quá trình đầu tư xây dựng công trình [5]

1.3.3 Quản lý chất lượng của Nhà thầu thi công xây dựng

Đối với công tác quản lý chất lượng của nhà thầu thi công xây dựng, tại Điều 25,Nghị định 46/2015 ngày 12/5/2015 của Chính phủ được quy định cụ thể như sau:

1 Nhà thầu thi công công trình xây dựng có trách nhiệm tiếp nhận và quản lý mặtbằng xây dựng, bảo quản mốc định vị và mốc giới công trình

2 Lập và thông báo cho chủ đầu tư và các chủ thể có liên quan hệ thống quản lýchất lượng, mục tiêu và chính sách đảm bảo chất lượng công trình của nhà thầu Hệthống quản lý chất lượng công trình của nhà thầu phải phù hợp với quy mô côngtrình, trong đó nêu rõ sơ đồ tổ chức và trách nhiệm của từng bộ phận, cá nhân đốivới công tác quản lý chất lượng công trình của nhà thầu.

3 Trình chủ đầu tư chấp thuận các nội dung sau:

a) Kế hoạch tổ chức thí nghiệm và kiểm định chất lượng, quan trắc, đo đạc cácthông số kỹ thuật của công trình theo yêu cầu thiết kế và chỉ dẫn kỹ thuật;

b) Biện pháp kiểm tra, kiểm soát chất lượng vật liệu, sản phẩm, cấu kiện, thiết bịđược sử dụng cho công trình; thiết kế biện pháp thi công, trong đó quy định cụ thểcác biện pháp, bảo đảm an toàn cho người, máy, thiết bị và công trình;

c) Kế hoạch kiểm tra, nghiệm thu công việc xây dựng, nghiệm thu giai đoạn thicông xây dựng hoặc bộ phận (hạng mục) công trình xây dựng, nghiệm thu hoànthành hạng mục công trình, công trình xây dựng;

d) Các nội dung cần thiết khác theo yêu cầu của chủ đầu tư và quy định của hợpđồng

4 Bố trí nhân lực, thiết bị thi công theo quy định của hợp đồng xây dựng và quyđịnh của pháp luật có liên quan,

5 Thực hiện trách nhiệm quản lý chất lượng trong việc mua sắm, chế tạo, sản xuấtvật liệu, sản phẩm, cấu kiện, thiết bị được sử dụng cho công trình theo quy định tạiNghị định này và quy định của hợp đồng xây dựng

6 Thực hiện các công tác thí nghiệm kiểm tra vật liệu, cấu kiện, sản phẩm xâydựng, thiết bị công trình, thiết bị công nghệ trước và trong khi thi công xây dựngtheo quy định của hợp đồng xây dựng

7 Thi công xây dựng theo đúng hợp đồng xây dựng, giấy phép xây dựng, thiết kếxây dựng công trình Kịp thời thông báo cho chủ đầu tư nếu phát hiện sai khác giữathiết kế, hồ sơ hợp đồng xây dựng và điều kiện hiện trường trong quá trình thi công